Kloof tussen arm en rijk wordt steeds schrijnender UTRECHT - Het verschil tussen werkenden en uitgerangeerden wordt ook in Nederland steeds schrijnender, constateert de oecumenische organisatie voor het arbeidspastoraat Disk. "Er ontstaat een klasse die overbodig wordt gevonden omdat ze de economische groei in de weg zou staan", aldus minister Pronk van ontwikkelingssamenwerking. De minister was een van de sprekers op de werkdag die Disk afgelopen weekeinde samen met een aantal andere organisaties in Utrecht hield. Het thema uitsluiting was gekozen naar aanleiding van de VNconferentie over sociale ontwikkeling, die volgend jaar in Kopenhagen plaats heeft. Mensen worden uitgesloten van sociale processen doordat ze geen werk meer kunnen krijgen, aldus Disk. Anderen zijn aan de rand van de samenleving komen te staan omdat er door kortingen op uitkeringen te weinig geld overblijft om deel te nemen aan sociale activiteiten. Het definitief uitsluiten van mensen uit het economisch circuit komt de laatste jaren steeds meer voor, vertelde Pronk. "Het is economisch gezien niet nodig om de onderkant van de samenleving erbij te betrekken. Daardoor ontstaat een permanente onderlaag van mensen die nauwelijks uit hun positie kunnen ontsnappen." De minister wees erop dat sinds de jaren tachtig in alle landen van de wereld de inkomensverdeling ongelijker is geworden. Pronk zou daarom meer aandacht voor inkomensverdeling willen zien. Ook denkt de minister dat meer nadruk op arbeidsintensieve produktieprocessen het probleem gedeeltelijk kan oplossen. G. Oude Engbérink, hoofd wetenschappelijk onderzoek van de Sociale Dienst in Rotterdam, schetste teen nog dramatischer beeld van de groter wordende kloof tussen arm en rijk in Nederland. Hij signaleerde dat er in Rotterdam, maar niet alleen daar, processen aan de gang "zijn die in veel steden in de Derde Wereld al jaren bezig zijn. "Er zijn parallellen tussen Rotterdam en bij voorbeeld Lima. De uitgeleefde wijken waar de uitgerangeerden leven, zijn in de Maasstad duidelijk aanwijsbaar. De straten zijn er vuiler, onveiliger, er zijn minder voorzieningen. Het is zelfs bewezen dat de mensen die hier wonen gemiddeld vijfjaar minder lang leven dan in andere buurten", aldus de Rotterdamse socioloog. "De dood begint weer klassebewust te worden." Disk denkt samen met circa honderd andere organisaties in Nederland mee over het standpunt dat Nederland zal innemen tijdens de internationale conferentie - in 1995 in Kopenhagen. Volgens Pronk is er nog onvoldoende inzicht in de mechanismen die voor uitsluiting van de kansarmen uit het economische verkeer zorgen. "De top in Kopenhagen, waar premier Kok voor Nederland het woord gaat voeren, kan daaraan een belangrijke bijdrage leveren." Disk-voorzitter T. Salemink noemde het van levensbelang dat er op globaal niveau maatregelen worden genomen om het permanent buitensluiten van groepen aan te pakken. "Zeker in tijden van economische neergang kan het bestaan van een forse economische onderlaag leiden tot maatschappelijke onrust", aldus Salemink. "En te grote innerlijke instabiliteit kan tenslotte geen enkele samenleving overleven." --- Van Mierlo onder druk door debat over leger DEN HAAG - De Tweede Kamerfracties van WD en PvdA vinden dat minister Van Mierlo (D 66) van buitenlandse zaken haast moet maken met een nieuwe visie op het buitenlandse beleid. Dan kan ook eerder besloten worden of het ministerie van defensie een deel van de voorgenomen extra bezuinigingen van 900 miljoen gulden mag doorschuiven naar een volgende kabinetsperiode. WD-leider Bolkestein meent dat Van Mierlo al volgend voorjaar met zijn nota moet komen, in plaats van in het najaar van '95 waar het nu nog naar uitziet. Uit de nota zal onder meer moeten blijken in welke mate Nederland een bijdrage aan vredesoperaties blijft leveren, wat gevolgen heeft voor de uitgaven van defensie. Op voorhand vormt het ■ stuk een bron van tweespalt tussen de coalitiepartners WD, PvdA en D 66. D 66 en WD vinden de bezuinigingen op defensie te hoog, maar hebben in het regeerakkoord onder druk van de PvdA ingestemd met de 900 miljoen extra. Dit onder de voorwaarde dat de huidige reorganisatie daar niet onder mag lijden. Afgelopen woensdag haalde Van Mierlo zich de ergernis van de PvdA op de hals door nu al te betwijfelen of de bezuinigingen op defensie te verenigen zijn met de taken die aan de krijgsmacht zijn opgedragen. PvdA-fractievoorzitter Wallage zei gisteren dat Van Mierlo voor de muziek uitloopt, door nu al een standpunt in te nemen, terwijl zijn nota nog moet komen. "Hiermee wint hij bij de PvdA niet aan vertrouwen", aldus Wallage. Bolkestein, die het inhoudelijk met Van Mierlo eens is, probeerde de kwestie te sussen. "In zekere zin heeft Wallage gelijk." In een uitgelekte brief heeft ook defensieminister Voorhoeve inmiddels voorgesteld om een deel van de bezuinigingen uit te stellen tot na 1998. Bolkestein zei dat in geen geval besloten mag worden tot uitstel van de aanschaf van gevechtshelikoptérs " " voor 'de luchtmobiele brigade. Bolkestein vindt dat defensie moet afzien van de peperdure Amerikaanse Apache-helikopter, en naar goedkopere oplossingen moet uitzien. Desnoods moeten er eerst maar ergens in Europa gevechtsheli's worden gehuurd, aldus de WD-leider. ■'