Personeel Kawecki-Billiton tevreden over verkoop Van onze redactie economie DELFZIJL — De voorzitter van de ondernemingsraad J.F. Klopper hoopt één ding: dat de rust in de toko terugkeert. Die 'toko' heet nu nog Kawecki-Billiton Metaalindustrie BV (KBM), met een grote vestiging in Delfzijl en een kleine in Oss. Deze week werd bekend dat Kawecki wordt verkocht aan Roba Holding in IJsselstein (bij Utrecht). De verkoop betekent dat het bedrijf in Delfzijl (en Oss) straks niet langer onder de (veilige) vleugels opereert van de machtige Koninklijke Shell Groep. "Maar," zegt Klopper, "opereren binnen een groot concern heeft ook nadelen. Bovendien sluiten onze activiteiten heel goed aan op die van Roba. We kunnen elkaar versterken. Wij hebben alle vertrouwen in de toekomst. Roba is een financieel gezond bedrijf. We hebben ons natuurlijk vooraf zeer goed laten informeren." Precies een jaar geleden maakte Kawecki-Billiton - producent van voorlegeringen voor de aluminiumindustrie - bekend dat een reorganisatie noodzakelijk was om de toekomst van het bedrijf te garanderen. Deze aankondiging leidde tot onrust binnen het bedrijf. In februari dit jaar werden de gevolgen duidelijk: in totaal zouden vijftig arbeidsplaatsen (20 van de 105 in Delfzijl en 30 van de 56 in Oss) moeten verdwijnen. Eind dit jaar moet de sanering zijn afgerond. Achter de schermen speelde het voornemen om Kawecki-Billiton te verkopen vorig jaar al. In de oude vorm bestond voor het bedrijf geen belangstelling. Nadat de reorganisatie was aangekondigd —en de vakbonden en de ondernemingsraad hiermee instemden - werd het bedrijf opnieuw te koop aangeboden. Ditmaal meldden zich diverse kandidaten. Twee maanden geleden tekenden Roba en Billiton een principe-overeenkomst over de verkoop. Het afstoten van verwerkingsbedrijven past in de strategie van het metaalbedrijf Billiton, de verliesgevende dochter van Shell. Billiton gaat zich concentreren op de kernaktiviteiten, met name de mijnbouw. De metaalaktiviteiten van Shell zijn nooit een goudmijn geweest en droegen maar voor een zeer gering deel bij aan de totale miljardenomzet van Shell. Vorig jaar liet de concern-top al weten zich uit de verwerking van metaal te willen terugtrekken. Dit laatste zal ook gevolgen hebben voor de tweede Billitonvestiging in het Noorden, Billiton Refractories BV in Veendam. Dit bedrijf (ruim honderd werknemers) produceert uit magnesiumhoudende zouten een grondstof waarvan (elders) vuurvaste stenen worden gemaakt die vooral worden gebruikt in de staalindustrie. Ook het Veendammer bedrijf behoort, net als Kawecki-Billiton, tot de zogeheten 'downstream'- aktiviteiten die Billiton wil afstoten. Directeur A. van der Ven zegt dat op dit moment een inventarisatie wordt gemaakt van bedrijven die mogelijk belangstelling voor Billiton Veendam hebben. Zowel een volledige overname als een samenwerking behoort tot de mogelijkheden. "Een van de belangrijkste doelstellingen is", aldus Van der Ven, "het behoud van de huidige werkgelegenheid. Van onze aandeelhouder hebben we de toezegging dat we de tijd kunnen nemen die nodig is om dit proces goed te volbrengen. We staan niet onder druk." --- Rechtbank in kort geding met EGD Gaswacht in Assen moet dwangbevel thuislaten Van een onzer verslaggevers GRONINGEN — De Gaswacht Assen en Omstreken mag de EGD Energiewacht BV niet langer bestoken met dwangsommen. Dat heeft de president van de Groninger rechtbank bepaald in het kort geding dat EGD Energiewacht vorige week aanspande tegen Gaswacht Assen. Voor elke keer dat Gaswacht Assen toch weer een deurwaarder met een dwangbevel langsstuurt, moet zij het EGD 10.000 gulden betalen, met een maximum van 100.000 gulden. De rechtbank ging niet in op de eis van het EGD om de Gaswacht Assen in algemene bewoordingen te verbieden een dwangsom te innen. Daarmee had EGD Energiewacht zelf weer het woord gaswacht in haar handelsnaam kunnen gaap voeren. Volgens de president van de rechtbank, mr. P.P. Lampe, probeert Gaswacht Assen ten onrechte dwangsommen te innen naar aanleiding van een vonnis van de kantonrechter in Zuidbroek. Die bepaalde vorig jaar dat het toenmalige bedrijf EGD Gaswacht BV niet langer gebruik mag maken van de naam gaswacht, op straffe van 10.000 gulden per dag. Omdat er nog steeds wordt gewerkt onder de naam EGD gaswacht, zijn de dwangsommen volgens Gaswacht Assen opgelopen tot ruim ƒ 1,7 miljoen. EGD Gaswacht BV heeft op 15 januari haar naam veranderd in EGD Energiewacht BV en de oude BV geheel stilgelegd. Sindsdien wordt de handelsnaam 'EGD Gaswacht' gebruikt door dochter-1 onderneming Gaswacht AGOG BV. Omdat die niet bij de procedure voor de kantonrechter in Zuidbroek was betrokken, vallen de dwangsommen buiten het vonnis van de kantonrechter. Volgens de rechterbankpresident hield het vonnis van de kantonrechter niet met zoveel woorden in dat het EGD eraan mee zou werken dat derden (in dit geval Gaswacht AGOG) de naam 'EGD Gaswacht' ook niet zouden gebruiken. Dat er nauwe banden bestaan tussen EGD Energiewacht en Gaswacht AGOG maakt niet uit, aldus het vonnis. De rechtbankpresident spreekt zich overigens niet uit over de rechtmatigheid van de constructie die het EGD bedacht om de naam 'gaswacht' toch te blijven gebruiken. Gaswacht Assen vindt dat het gebruik van de naam 'EGD Gaswacht' door Gaswacht AGOG, wel degelijk aan EGD Energiewacht BV moet worden toegeschreven. Volgens Gaswacht Assen maakt EGD Energiewacht als semi-overheidsbedrijf misbruik van bevoegdheid en is haar handelwijze in strijd met de goede zeden. De vraag of de overeenkomst tussen EGD Energiewacht en Gaswacht AGOG geldig is, deed volgens Lampe in het kort geding niet ter zake en moet indien gewenst in een nieuwe rechtszaak worden beantwoord. Tussen beide partijen waren eerder ook al twee kort gedingen en staan nog rechtszaken in Winschoten en Assen op stapel. --- Halfjaarwinst Unilever hoger ROTTERDAM — Unilever heeft in de eerste helft van dit jaar een nettowinst geboekt van flB6B miljoen. Dat is twee procent meer dan de f 1824 miljoen van de eerste helft van vorig jaar. Per aandeel ging de winst van f 6,51 naar f 6,67, zo maakte Unilever vanmorgen bekend. De sterke veranderingen in de wisselkoersen die zich sinds september vorig jaar hebben voorgedaan, hebben de winststijging beperkt. Als wordt uitgegaan van constante wisselkoersen was er sprake van een winststijging van negen procent. Op deze wijze berekend steeg de nettowinst van f 1822 miljoen tot f 1987 miljoen. De bedrij liswinst steeg van f 2997 miljoen tot f3lBB miljoen en de omzet nam toe van f 37,022 miljard tot f 39,339 miljard. --- Recessie en concurrentie drukken resultaten KLM Van onze redactie economie AMSTERDAM — De kosten zijn beperkt, de werknemers werken harder, er worden meer mensen en vracht vervoerd en toch blijft het tobben met de KLM. De economische teruggang en de hevige concurrentie in de luchtvaart zitten de nationale trots fors dwars op weg naar het herstel. De prijzen van vliegtickets blijven dalen en de zakenman verkiest steeds vaker de goedkopere toeristenklasse boven de dure en profijtelijke business-stoel. Menig voorzitter van een raad van bestuur zou trots zijn op de resultaten van de KLM, maar president-directeur P. Bouw klonk gisteren tijdens de aandeelhoudsvergadering regelmatig teleurgesteld. En dat is niet vreemd. Het vervoer van passagiers en vracht steeg met twaalf procent, de produktiviteit van de werknemers steeg met veertien procent, maar het mocht niet baten. "Veel van de positieve ontwikkelingen in de afgelopen periode hebben zich helaas niet vertaald in een beter resultaat," constateerde Bouw. Dat komt door de lagere prijzen van tickets en de verschuiving van reizigers naar de goedkoopste klasse. Omdat de vliegtuigen wel vol zitten, stijgen de kosten ook. En vallen de resultaten van de KLM tegen. Het eerste kwartaal van het boekjaar 1993-'94, dat loopt vanaf 1 april, gaf een winst van 40 miljoen te zien. Op zich lijkt het een aardig resultaat, maar dat is het niet, wist ook Bouw. Weer nam het vervoer toe, maar bleven de inkomsten onder druk. Bouw benadrukte dat de maatregelen van de afgelopen jaren niet voor niets zijn geweest. "We hebben de basis voor de toekomst gelegd. Ons beleid is erop gericht de KLM sterk te laten zijn in de veranderende omgeving van de wereldluchtvaart. We willen snel kunnen profiteren van de betere gang van zaken wanneer de structurele veranderingen in onze bedrijfstak enigszins zijn gestabiliseerd. Wanneer de economie ons weer meer lucht onder de vleugels geeft, moet de KLM daar snel de vruchten van kunnen plukken," zei Bouw. In dat verband is de samenwerking die de KLM nastreeft met Swissair, SAS en Austrian Airlines van wezenlijk belang. ■ President-directeur P.Bouw en de voorzitter van de Raad van Commissarissen M.Albrecht (rechts) lichten de eerste kwartaalcijfers in 1993 van de KLM toe. © ANP --- Alle zegeltjes goed voor CD ROTTERDAM — Muziekwinkel Free Record Shop heeft een methode gevonden om de CD-verkopen wat op te schroeven. De klanten mogen de komende maanden hun aankopen betalen met alle mogelijke spaarzegeltjes van supermarkten en benzinestations en bovendien met buitenlands geld. Spaarzegeltjes, Franse franken, Canadese dollars en allerlei andere 'waardepapieren' die nog in de keukenla liggen, kunnen tot een waarde van 25 gulden in een envelop worden gestopt, waarna er een CD mee kan worden gekocht. Overigens moet wel worden bijbetaald: bij een gemiddelde CDprijs van 40 gulden bijna de helft van de prijs. --- Positie wankel, maar Hoogovens is DAF niet Van onze redactie economie DEN HAAG — Gaat Hoogovens DAF achterna? Terwijl beleggers juichend reageren op de meevallende verliezen bij het staal- en aluminiumconcern, zegt de Industriebond FNV dat Hoogovens bijna failliet is. Zeker is dat de financiële positie van het bedrijf zeer wankel is, maar een vergelijking met het ter ziele gegane DAF gaat de deskundigen veel te ver. Op dit moment althans. Want het blijft de vraag of Hoogovens genoeg vlees op de botten heeft om de betere tijden te halen die voorspeld zijn. Hoogovens maakte deze week bekend over de eerste helft van dit jaar een verlies geboekt te hebben van 189 miljoen gulden. Dat is bijna vier keer zoveel als in de eerste helft van 1992, en het komt bovenop de 546 miljoen gulden verlies van de tweede helft van vorig jaar. Maar het is ook 47 miljoen gulden minder dan het bedrijf zelf in april voorspeld had. Voor de rest van dit jaar verwacht Hoogovens-topman Van Veen bovendien dat de verliezen verder beperkt kunnen worden. Maar het blijven natuurlijk wel verliezen, die de financiële positie van Hoogovens verder uithollen. Hei eigen vermogen van het bedrijf is in het afgelopen halfjaar verder gezakt tot 1652 miljoen gulden, minder dan twintig procent van het totale vermogen. Een slechte zaak, want van elke Hoogovensgulden is meer dan tachtig cent geleend. Een verhouding van 35 procent eigen en 65 procent geleend geld wordt over het algemeen als gezond beschouwd. Hoogovens zit dus al diep in de schulden. Volgens het jaarverslag over 1992 staat het staal- en aluminiumconcern voor 3148 miljoen gulden in het krijt (overigens bijna 300 miljoen minder dan een jaar eerder). Daarover moet dit jaar 518,5 miljoen gulden aan aflossingen betaald worden. Of dat bedrag ook werkelijk betaald wordt, staat te bezien. Er kunnen immers afspraken gemaakt worden om aflossingsverplichtingen uit te stellen. Zo moest Hoogovens vorig jaar al 140 miljoen gulden terugbetalen aan de overheid, maar die was coulant. Hoogovens hoopt dit jaar weer uitstel te krijgen. Daarnaast heeft Hoogovens sinds 1986 bij de banken de mogelijkheid om in noodgevallen tot een miljard gulden krediet te kunnen opnemen. Van die mogelijkheid heeft Hoogovens de laatste tijd al tot 250 miljoen gulden gebruikt om obligatie-leningen af te lossen, die niet langer uitgesteld konden worden. De resterende 750 miljoen gulden is echter voldoende om het dit jaar en volgend jaar uit te zingen, klinkt het geruststellend uit IJmuiden. De Industriebond FNV ziet dat tot woede van Hoogovens heel»anders. Volgens de bond snakt het bedrijf naar lucht, houden de banken de hand op de knip en heeft het bedrijf steeds meer moeite om de schuldeisers te betalen. Die staan dan ook klaar om straks het faillissement aan te vragen, aldus de bond. Goedkope en zekere langlopende kredieten krijgt het bedrijf volgens de FNV niet meer, alleen nog dure korte kredieten. "Ook DAF legde op deze manier het loodje," luidt de onheilspellende waarschuwing.. Maar Hoogovens is DAF niet. Het bedrijf heeft geen grote hoeveelheden dure voorraden liggen. En er is geen Hoogovens Finance, een financieringsmaatschappij die als een molensteen om de nek van DAF hing. Maar Hoogovens moet wel uitkijken. Met de 250 miljoen gulden uit het noodpotje betaalt Hoogovens immers schulden met nieuwe schulden. Dat kan een bedrijf niet lang volhouden Het wachten is op saneringen in de Europese staal-industrie, maar vooral op het aantrekken van de economie en hogere staal- en aluminiumprijzen. Hoogovens bezuinigt flink en investeert zoveel minder dat het magere vermogen niet verder aangesproken hoeft te worden. Bovendien verdwijnen er dit jaar 3175 banen, waardoor er nog 22.000 overblijven. De cruciale vraag is of deze maatregelen voldoende zijn om de betere tijden te halen. Algemeen wordt voor volgend jaar een opleving verwacht, maar niemand weet het zeker. Mocht die opleving later komen, dan raakt Hoogovens echt in de alarm-fase. Of het bedrijf dan ook echt 'omvalt', zoals dat in het jargon heet, is moeilijk in te schatten. Het is niet bekend welke afspraken Hoogovens met de banken heeft. In elk geval is de situatie onzeker genoeg voor veel analisten om hun klanten te adviseren hun Hoogovens-aandelen van de hand te doen, hoewel zich de laatste dagen veel vraag naar deze stukken heeft voorgedaan. "Hoogovens-aandelen kopen is net als iemand je portemonnee geven en zeggen: doe er maar iets leuks mee. En dan maar hopen dat het goedkomt," zegt een professionele Hoogovens-watcher. ■ Het industriecomplex van de Hoogovens in Velsen vanuit de lucht. © NvhN --- Aartsrivaal Sony scoort beter Verkoop Philips' DCC stelt in VS fors teleur Van onze redactie economie . EINDHOVEN — Philips heeft een 77-jarige zwaargewicht van stal gehaald die DCC (de nieuwe Digitale Compact Cassette) tot een succes moet maken. Het gaat om Piet Bögels, die in het begin van de jaren tachtig meehielp om van Compact Disc een grote hit te maken. Philips hoopt in het eerste jaar wereldwijd 300.000 DCCspelers aan de man te brengen, maar de verkopen lopen voorlopig stroef. Zo meldt de Wall Street Journal dat de MiniDisc (MD, een klein cd-schijfje waarmee ook opgenomen kan worden) van aartsrivaal Sony in de Verenigde Staten twee keer zo goed loopt als Philips' DCC. Philips en Sony slaan elkaar in de strijd om de gunst van de consument om de oren met cijfers en tests. Amerikaanse winkeliers vinden de belangstelling voor beide nieuwe vindingen echter zwaar tegenvallen, aldus de Amerikaanse krant. Sinds de lancering vorig jaar herfst zouden in Amerika 40.000 MD's over de toonbank zijn gegaan, tegen slechts 20.000 DCC's. Philips maakt nooit verkoopcijfers openbaar, maar een woordvoerster erkent dat "het wel in die orde van grootte zou kunnen liggen". Het is volgens Philips echter na een paar maanden van verkopen veel te vroeg om conclusies te trekken. "We zijn absoluut niet ontevreden over de gang van zaken rond DCC," benadrukt de woordvoerster. Op de Amsterdamse beurs schrokken de beleggers gisteren echter van de berichten over de matige DCC-verkopen. Na een periode van sterke stijgingen opende het Philips-aandeel gisteren bijna een gulden lager op 36,50. DCC moet Philips samen met de interactieve cd (CD-I) de komende jaren veel winst gaan opleveren. Om dat te bereiken, heeft topman Henk Bodt van Philip-' grootste onderdeel, de divisie Consumenten-elektronica, de veteraan Piet Bögels benoemd tot nieuwe manager voor DCC, De Wall Street Journal citeert uit een vertrouwelijke brief van Bodt aan Amerikaanse platenmaatschappijen die DCC-tapes op de markt brengen. Bodt zegt daarin dat een "meer gestructureerde aanpak nodig is" en dat zulks vraagt om "een full time top-manager". Philips maakt zich ondanks de slechte berichten uit de Verenigde Staten echter geen zorgen, bezweert de woordvoerster. Sony is in Amerika een veel bekendere merknaam dan Philips. Bovendien komt van DCC pas in augustus de draagbare versie op de markt, alsmede apparatuur voor in de auto. Bovendien hoopt Philips op een grote belangstelling als klanten hun oude cassettedecks vervangen door DCC-decks. --- Kort geding Langendijk aangehouden Van onze redactie ecoomie AMSTERDAM — De Amsterdamse restaurateur Joop Braakhekke en zijn geldschieter Peter Langendijk zijn weer met elkaar in gesprek. Een gisteren door Braakhekke aangespannen kort geding tegen Langendijk werd voor vier weken aangehouden. In die periode hopen zij alsnog tot een oplossing te komen rond hun financiële perikelen. Langendijk had beslag laten leggen op de bezittingen en banktegoeden van Braakhekke en diens glamour-restaurant Le Garage in Amsterdam. De directeur van de chartermaatschappij Air Holland zegt een bedrag van in totaal anderhalf miljoen gulden tegoed te hebben van Braakhekke. Dat geld zou hij drie jaar geleden hebben voorgeschoten toen de bij de Amsterdamse jetset zo populaire Braakhekke Le Garage begon. Braakhekke daarentegen beschouwt Langendijk als zijn financiële partner, die samen met hem het restaurant heeft opgezet. Volgens hem bestaat er geen enkel document waaruit blijkt dat Langendijk het geld aan hem leende. --- NCW: Wao-boete niet boycotten DEN HAAG — Het Nederlands Christelijk Werkgeversverbond (NCW) vindt dat het niet-betalen van wao-boetes door werkgevers een slechte reactie is op slechte wetgeving. Het NCW vindt het bovendien niet verstandig als werkgevers naar de rechter stappen. Verloren rechtszaken kunnen naderhand door de politiek worden aangegrepen om de zogeheten malus-regeling overeind te houden. Dit commentaar in het NCWblad De Werkgever volgt op een oproep van voorzitter Kamminga van het Koninklijk Nederlands Ondernemersverbond (KNOV) om niet de boetes te betalen die werkgevers krijgen opgelegd als werknemers in de wao terecht komen. Bovendien stelde hij steun in het vooruitzicht van zijn organisatie aan werkgevers die naar de rechter zouden stappen. --- Bedrijfsnieuws ■ De resultaten van brikant Sara Lee/DE (D#uwe Egberts) hebben zich ondanks de minder gunstige gang van zaken op veel markten in het op 30 juni geëindigde boekjaar positief ontwikkeld. De omzet lag met f 7506 miljoen op nagenoeg hetzelfde niveau als in het voorgaande boekjaar. Er was wel een autonome groei van 2,3 procent, waaraan vrijwel alle produktegroepen een bijdrage leverden. Het resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening na belastingen nam met 6,5 procent toe tot f 599 miljoen. De nettowinst kwam op f 598 miljoen tegen f 1,2 miljard in 1991/92. In dat jaar waren er echter buitengewone baten van f 639 miljoen, vooral uit de verkoop van activiteiten op het gebied van receptvrije geneesmiddelen. ---