Transporteurs gaan snijden in personeelsbestand UITHUIZERMEEDEN/ZOUT- KAMP - De economische malaise, de felle concurrentiestrijd en als gevolg daarvan de krimpende marges eisen opnieuw slachtoffers onder transportondernemingen. Twee Groninger transporteurs, M. Visser & Zn. BV in Zoutkamp en Gebr. Boerema BV in Uithuizermeeden gaan fors snijden in het personeelsbestand. Bij Visser dreigen vijftien werknemers ontslagen te worden, bij Boerema komen tien chauffeurs op straat te staan. Het meest schrijnend is de situatie bij het in 1946 opgerichte bedrijf van Boerema. Dat wordt in feite helemaal ontmanteld. Alleen de drie directeuren, de broers Boerema, blijven in functie. Zij gaan ook optreden als chauffeur. Boerema had twaalf wagens op de weg. "We hopen dat het een voorlopige maatregel is en dat het tij op termijn gaat keren," zegt T. Boerema. "We konden niet langer wachten met het treffen van maatregelen. Het ging heel slecht." Bij Visser werken nu nog veertig mensen. Het bedrijf is diep in de rode cijfers beland. De opzet is om met 18 van de huidige 27 vrachtwagens door te gaan. "We hopen de produktiviteit op te kunnen krikken en zo in de toekomst de wind weer in de rug krijgen," zegt directeur J. Rigtering. "We speculeren er ook een beetje op dat er in de huidige onderlinge felle concurrentiestrijd nog een paar ondernemingen afvallen. Daar kunnen wij dan mogelijk weer van profiteren." Gisteravond heeft de directie van Visser een gesprek gevoerd met L. van der Ven van de vervoersbond CNV over de problemen. De vakbond heeft voorgesteld een extern bureau in te schakelen die moet onderzoeken hoe het bedrijf weer gezond kan worden gemaakt. Daarnaast is gesproken over herverdeling van werk. Volgens Van der Ven heeft de directie op beide voorstellen positief gereageerd. Op 8 november vindt opnieuw een gesprek plaats tussen de vakbond en de directie. Visser & Zn richt zich voornamelijk op tranport naar Oost-Europa. Het bedrijf doet hier al een veertig jaren zaken. Het vallen van de Berlijnse muur en het daardoor verder opengaan van de oostelijke grenzen betekende nog een enorme impuls voor Visser. "Alle spaarcentjes werden in Oost-Europa aangesproken om goederen te kopen. Maar omdat de' transportmarkt het toen dus ook goed deed, stortte iedereen zich daar op. Met als gevolg dat de zaak volledig in elkaar is geploft. De Oosteuropeanen komen nu met huri eigen brikjes deze kant om op spullen op te halen. In de kilometerslange files voor bijvoorbeeld de Poolse grens tref je nu nog slechts een enkele vrachtrijder uit Nederland." De concurrentie op Oost-Europa is nog verhevigd door het zogeheten uitvlaggen. Internationale vrachtconcerns die hun kantoor in de goedkope lonenlanden onderbrengen om de kosten te drukken. "Zij zetten nu voor vijf of tien procent van de kostprijs een Rus of een Pool op de vrachtwagen. Daar kunnen wij nooit tegenop." Gelijktijd kreeg Visser ook de klappen mee van de algehele economische malaise. "Door de recessie zijn we een aantal vaste klanten kwijtgeraakt. Die mensen droegen ons wel een goed hart toe, maar kregen tig-aanbiedingen voor vervoer tegen een veel lagere prijs." Vervoersbond FNV-bestuurder L. Benjamins is formeel nog niet op de hoogte van de ontslagen bij Visser. Hij is hierover uiterst geïrriteerd. "Ik kan al op voorhand zeggen dat we verweer gaan voeren." Woest is de bestuurder op de plannen van Visser om chauffeurs lager in te schalen. "Daar nemen we geen genoegen mee. We zullen ons keihard opstellen en desnoods naar de rechter stappen." --- Vakbonden: snel praten met Scania in Zweden ZWOLLE - De gezamenlijke vakbonden willen zo snel mogelijk overleg met de concerndirectie in Zweden over de toekomst van Scania Nederland. Gisteren werd het overleg met de Nederlandse directie al na tien minuten afgebroken. Volgens de vakbonden en de centrale ondernemingsraad had het geen zin om te onderhandelen over de twee weken geleden aangekondigde sanering. De bedrijfsleding houdt vast aan ontslagen, de bonden denken dit te kunnen voorkomen. Vakbonden en ondernemingraad waren het onderhoud ingegaan met het voorstel vijf procent op de loonkosten te bezuinigen om zoveel mogelijk werkgelegenheid bij zowel de vestiging in Meppel als die in Zwolle te kunnen behouden. "Maar voor de directie stond het plan voor het verdwijnen van de lak- en lasafdeling in Meppel niet meer ter discussie. Verder praten had daarom voor ons geen zin," zo stelt or-voorzitter A. Doornink vast. De bedrijfsleiding heeft over het opheffen van de lak- en lasstraat inmiddels een zogenoemd voorgenomen besluit genomen. Scania is van plan 260 arbeidsplaatsen in Nederland te schrappen. De lak- en lakafdeling zullen naar het moederbedrijf in Zweden verhuizen. Toen Scania op 8 oktober de sanering bekendmaakte, concludeerde CNV-bestuurder T. Katerberg dat het besluit "is gebaseerd op nationalistische gevoelens en niet berust op rationele overwegingen." De bonden spraken tevens de vrees uit dat bij Scania nog eens 300 banen op de tocht staan. Door de krimpende markt heeft het bedrijf de produktie van de zware vrachtwagens de afgelopen jaren al moeten halveren. Leden van de ondernemingsraad en de vakbondsvertegenwoordigers hebben gisteren een petitie overhandigd aan de Zweedse ambassadeur in Den Haag. Volgens de vakbonden en de or is de sanering vooral ingegeven door politieke motieven. Door werkgelegenheid naar Zweden terug te halen zou de Zweedse regering de kiezer gunstig willen stemmen, aldus de or en de bonden in een verklaring. Het ambassadepersoneel kreeg gisteren uit handen van Scania-werknemers een zonnewijzer, een cadeau dat het Nederlands personeel ooit een had gekregen van de Zweedse collega's. --- Garnalenvissers blijven aan wal HARLINGEN - De garnalenvissers uit Harlingen en Lauwersoog zijn gestopt met hun activiteiten. Ze blijven vanaf vandaag in de haven liggen, om op die manier een betere prijs voor hun produkt te kunnen krijgen. Volgens visser Jonk uit Minnertsga is de prijs van garnalen momenteel te laag. Vorige week was dat vier tot vijf gulden per kilo. Overleg met de groothandel leverde geen resultaat op. Door nu geen garnalen meer aan te voeren en daardoor de markt onder druk te zetten, hopen de vissers een betere prijs voor hun produkt te krijgen. De noordelijke vissers hopen dat ook de Zeeuwse collega's zich solidair zullen verklaren met de actie. In totaal zijn er in Nederland 250 garnalenvissers. Vandaag wordt in de visafslag in Harlingen een actievergadering gehouden. --- Volkswagen: vierdaagse werkweek WOLFSBURG — Volkswagen 'VW) is van plan volgend jaar een vierdaagse werkweek in te voeren bij de zes fabrieken in Duitsland en zorgt daarmee voor een doorbraak in de Duitse industrie. Dit meldde de Britse krant Financial Times gisteren. VW wilde slechts zeggen dat wordt gewerkt aan een nieuw arbeidstijdmodel" waarin een vierdaagse werkweek een rol speelt. VW, de grootste autoproducent in Europa, ziet zich tot maatregelen genoodzaakt door de slechte verkoop en de scherpe concurrentie. De groei van de werkloosheid in Duitsland Heeft geleid tot sterke druk op Werkgevers en werknemers om Heer flexibiliteit te brengen in de arbeidstijden. De vakbonden lijken bereid hieraan mee te werken. --- Sombere gezichten bij United Bus DEN HAAG — De situatie rond de noodlijdende busfabrikant United Bus (bijna 1000 werknemers) wordt steeds nijpender. Terwijl de tijd dringt, is het nog niet duidelijk of de banken geld willen geven om twee United Bus-bedrijven (Den Oudsten in Woerden en DAF Bus in Eindhoven) voorlopig te laten doorwerken. Het derde Nederlandse United Bus-bedrijf, Bova in Valkenswaard, is gisteren door de 480 werknemers bezet. Zij willen voorkomen dat informatie over het bedrijf aan concurrent Berkhof gegeven wordt. Berkhof, een grote Nederlandse busfabrikant met vestigingen in Valkenswaard en Heerenveen, zou alleen geïnteresseerd zijn in de kennis, de orders en het klantenbestand van Bova. Om te voorkomen dat informatie het bedrijfsterrein verlaat, heeft het personeel besloten tot de bezetting. De ondernemingsraad ziet meer heil in het reddingsplan van de twee voormalige eigenaren, oud Bova-directeur Lijmer en Piet van Doorne van Vado, de maatschappij van de familie Van Doorne. Volgens dat plan blijft het bedrijf bestaan inclusief 320 van de 480 werknemers. De bezetting gaat door, zo heeft het personeel laten weten, tot een oplossing is gevonden. De twee United Bus-onderdelen die uitstel van betaling hebben gekregen, Den Oudsten in Woerden als DAF Bus in Eindhoven hangt nog steeds een faillissement boven het hoofd. De banken aarzelen of ze een zogenoemd boedelkrediet verstrekken. ■ Sombere gezichten bij het personeel van de Woerdense busfabriek Den Oudsten tijdens een kantinebijeenkomst met de vakbonden. © ANP --- Hibex: na tien jaar betonnen balans HOOGKERK - Terwijl de bouwsector op z'n gat ligt en ondernemingen gedwongen worden te saneren, loopt het bij Hibex op rolletjes. De onderneming aan het Aduarderdiep heeft net een lange overwerkperiode achter de rug om het teveel aan opdrachten weg te werken. De orderportefeuille is nog steeds goed gevuld. Zo kun je best een jubileumjaar ingaan. Afgelopen zaterdag heeft Hibex, fabrikant van prefab betongevels en vloerdelen, een feestje gevierd ter gelegenheid van het tienjarig bestaan. Tien jaar waarin het bedrijf volgens directeur ing. Henk Winters al een "aardige bijdrage aan de skyline van veel grote steden heeft geleverd." Veel beeldbepalende gebouwen zijn door Hibex van gevels voorzien: het NAMkantoor in Assen bijvoorbeeld, het hoofdkantoor van de VSB-bank in Utrecht, het Aegon-kantoor in Leeuwarden en het onlangs voltooide Nieuwsblad van het Noordenpand. Winters kan zo nog wel een tijdje doorgaan. In de afgelopen tien jaren is Hibex gegroeid naar een kerngezond bedrijf. De financiële basis is solide en beter dan de financiële situatie van de meeste beton-ondernemingen. "Ik wil niet al te arrogant overkomen," zegt Winters, "maar er zijn momenteel maar weinig betonfabrieken waar de financiële balans zo gezond is als die van Hibex." Hoe dat komt? Pas na lang nadenken komt het tot een antwoord. Het is volgens Winters vooral te danken aan de efficiënte organisatie van het bedrijf. En als onderdeel van de bedrijfsfilosofie houdt Winters zich aan het gebod dat een onderneming de markt door en door moet kennen. Winters: "Ik denk dat ik van alle gebouwen die in Nederland gebouwd worden weet of er beton in zit en of er voor Hibex en opdracht aan vast zou kunnen zitten." Winters wekt niet de indruk te geloven dat het nu wel afgelopen zal zijn met de groei van Hibex. Kortgeleden is een aanpalende lap grond aan het bedrijfsterrein toegevoegd. Ook is dit jaar een kade aangelegd zodat de zand- en grindschepen in het kleine haventje in het Aduarderdiep gemakkelijker kunnen worden gelost. En onlangs is een op het terrein geïnvesteerd in een nieuwe, circa vijftig meter lange vlechtloods. Het huidige Hibex komt voort uit het tien jaar geleden overgenomen Hibe (zeg: Hibé), een betononderneming in eigendom van de Hollandse Beton Groep (HBG). HBG wilde zich in die tijd concentreren op de kernactiviteiten en stootte in 1983 Hibe af. Winters, die op dat moment als directeur aantrad, zegt dat hij er een uitstekend geoutilleerd bedrijf, met een goede naam aantrof. "Daarom kozen we ook voor een naam die dicht bij Hibe lag," verklaart hij. Naam en faam waren wel in orde, financieel stond Hibe er echter minder goed voor. Er moest een reorganisatie aan te pas komen om het bedrijf weer in het gareel te krijgen. Er werden zestig van de honderd banen geschrapt en Hibex koos voor een ander marktsegment dan dat waar Hibe altijd voor geproduceerd had. Om Hibex wat op gang te helpen ontving het bedrijf ook nog enige bijstand van HBG. Het oude Hibe, dat al tachtig jaar op de plek stond waar Hibex nu staat, maakte in opdracht van HBG betonnen woninggevels. Vergeleken met de complexe gevelelementen die Hibex nu ontwerpt en produceert voor grote bouwwerken, een relatief eenvoudig produkt. "Een eenvoudig woninggeveltje," meent Winters, "kan iedereen wel maken." De concurrentie was op die markt derhalve hevig en mede daarom leek het Winters beter de specialistische markt op te zoeken. Afnemers bleven na de overname in 1983 kennelijk vertrouwen in Hibex hebben. "We hebben het voortvarend aangepakt en het resultaat kwam sneller dan we dachten," aldus Winters. Het bedrijf kreeg gelijk een aantal grote opdrachten en tot op heden heeft de onderneming weinig problemen gekend. "Er zat wel eens een nul-jaar tussen, maar de omzet is van jaar tot jaar gegroeid." In dit jubileumjaar kreeg Hibex de grootste order uit zijn bestaan: tienduizend vierkante meter betonnen dak- en gevelplaat voor de nieuwe Eemscentrale in de Eemshaven. Het hele bedrijf stond op z'n kop. Er werden tijdelijk dertig extra arbeidskrachten aangetrokken en elk weekeinde werd er overgewerkt. Zestig procent van de totale capaciteit werd tijdens de piek door de Eemscentrale in beslag genomen. Winters: "We praten hier over hectares betonoppervlak." ■ Directeur Henk Winters: Er zijn momenteel maar weinig betonfabrieken waar de financiële balans zo gezond is als bij Hibex. © NvhN/Wladimir van der Brugh --- 'Plannen voor meer banen mislukken' LUXEMBURG - Pogingen van de EG om met miljarden-investeringen de economische crisis te bestrijden, dreigen te mislukken. De maatregelen zijn te beperkt of lopen vertraging op in de twaalf lidstaten. Die alarmkreet werd gisteren geslaakt door de Belgische minister Philippe Maystadt tijdens een beraad van de EG-ministers van financiën in Luxemburg. Volgens Maystadt zou de EG bij de bestrijding van de werkloosheid een hoofdrol moeten vervullen. De Belgische minister toonde zich echter teleurge- steld over de vertraging die EG-maatregelen juist hier dreigen op te lopen. De grootste problemen doen zich voor bij een investeringsfonds met 4,4 miljard gulden. Dat werd vorig jaar in het leven geroepen, maar komt niet van de grond omdat totnutoe alleen Denemarken en lerland de tekst hebben goedgekeurd. Ook oude plannen om het midden- en kleinbedrijf te steunen met 2,2 miljard gulden zijn het stadium van de tekentafel nog steeds niet te boven. --- Gasunie schaft vut definitief af GRONINGEN — De Gasunie gaat de vut afschaffen en in plaats daarvan een flexibel pensioen invoeren. De directie van Gasunie heeft hierover overeenstemming bereikt met de vakbonden. De nieuwe regeling houdt in dat medewerkers op 60-jarige leeftijd met pensioen kunnen. Verplicht moet iedereen op de leeftijd van 62 jaar worden gepensioneerd. De nieuwe regeling gaat per 1 januari in. Al geruime tijd was er bij de Gasunie sprake van afschaffing van de vut, maar over de vervanging daarvan door een flexibele pensionering kon in eerste instantie geen overeenstemming met de bonden worden bereikt. Volgens een woordvoerder van de Gasunie is de flexibele pensionering "iets minder gunstig" dan de vut-regeling. Dit betekent in de praktijk dat de werknemers die straks met pensioen zullen gaan in vergelijking met de vut-regeling iets minder geld in handen krijgen. De maatregel om de vut af te schaffen maakte deel uit van een grotere operatie. Die voorzag ook in het repareren van het 'wao-gat'. Gasunie en vakbonden hebben ook daar overeenstemming over bereikt. Aanvankelijk reageerden de bonden negatief op de voornemens van de directie, maar nieuwe onderhandelingen hebben alsnog tot resultaten geleid. Met afschaffen van de vut schaart de Gasunie zich in de rij van enkele anderen in Nederland die hetzelfde hebben gedaan (of dat voornemen hebben) omdat ze deze regeling te duur zijn gaan vinden. De vervroegde uittreding is afgeschaft bij ondermeer het Akzoconcern en de Wavin. --- Staking bij Air France gaat door Bedrijfsnieuws PARIJS — Het luchtvaartverkeer in Frankrijk, de afgelopen dagen al ernstig verstoord door de staking van het grondpersoneel van Air France, dreigt vandaag vrijwel geheel lamgelegd te worden. Ondanks de toezegging van de Franse regering dat het fel aangevochten herstructureringsplan van tafel is en het ontslag van algemeen directeur Bernard Attali, staakt het grondpersoneel van Air France nog minstens tot morgen door. De stakers eisen garanties van de Franse regering dat Attali's opvolger niet over enkele maanden met een soortgelijk saneringsplan op de proppen komt. De acties breiden zich vandaag nog verder uit. De vakbonden hebben het personeel van Air Inter, de dochteronderneming van Air France die gespecialiseerd is in binnenlandse vluchten, opgeroepen het werk uit solidariteit voor 24 uur neer te leggen. Ook het personeel van de Parijse luchthavens Orly en Roissy/Charles de Gaulle legt vandaag het werk neer. Als er, zoals verwacht, massaal gehoor wordt gegeven aan die stakingsoproepen, dreigt vrijwel het hele Franse luchtvaartverkeer vandaag stil te vallen. ■ Philips stuurt 60 van de 770 werknemers van de lampenfabriek in Weert de laan uit. De produktie van gewone gloeilampen wordt verplaatst naar Polen, waar de loonkosten lager zijn. Volgens Philips kunnen de standaardgloeilampen alleen rendabel geproduceerd worden in lage-lonenlanden. ■ De afzet van de Duitse autofabrikant BMW is in de afgelopen negen maanden met 9,8 procent verminderd. BMW verkocht 406.500 auto's. De produktie nam met 12,1 procent af tot 396.737 wagens. ■De Franse autoproducent Citroën wil volgend jaar 1178 banen schrappen. In 1991 en 1992 schrapte Citroën bijna 4500 banen. Citroën is onderdeel van het PSA-concern, waartoe ook Peugeot behoort. Deze autoproducent maakte vorige week bekend dat er in 1994 ruim 4000 banen verdwijnen. ■ Beenen Electrotechniek BV in Emmen heeft voor de wikkel* en revisiewerkplaats het ISO 9002 certificaat gekregen. Het bijna 75-jarige, negentig werknemers tellende bedrijf, is gespecialiseerd in het engineeren, uitvoeren en onderhouden van industriële (besturings)installaties. Beenen Elektrotechniek is een werkmaatschappij van het aan de Amsterdamse effectenbeurs genoteerde bedrijf Batenburg Beheer NV. --- Invoering Eurovignet LUXEMBURG - De EG-ministers van financiën hebben gisteren het laatste obstakel uit de weg geruimd voor invoering van het Eurovignet in de Benelux, Duitsland en Denemarken. Om te voorkomen dat er tussen de lidstaten oneigenlijke concurrentie kan plaatsvinden door middel van een soepele toepassing van de wegenbelasting op vrachtwagens werd afgesproken deze aan minimumtarieven te koppelen. Het akkoord biedt Nederland voldoende ruimte om de verhoging van de dieselaccijns te compenseren door een verlaging van de motorrijtuigenbelasting, zo zei staatssecretaris Van Amelsvoort na afloop van de bijeenkomst. Het akkoord maakt tevens de weg vrij voor invoering van vrije cabbotage, dat vrachtrijders de mogelijkheid biedt overal in de EG lading op te pikken. Voor de volledig vrije cabbotage in de EG is overigens nog wel een overgangstermijn voorzien tot juli 1997. ---