BIDEMENfeiJL' 1 SCHOENEN I «N {WM') 1 1 gpsr -VOETEN. | 1 TT» ELO EMEN | 1? oosTERPAEiciTn. 25g - Amsterdam, pfj 430—1 G --- Koffie-en Theehandel „Boeddha" Marathonweg 22 156—5 ïsooScBJW adres B li H s =3 §E | De man, die ze niet rookt, g 1 heeft ze nog nooit geprobeerd. | g 1 118—21 --- Kamerkroniek. TWEEDE KAMER. Men weet, dat er over het middenetandskrediet reeds heel wat te doen is geweest. Wij herinneren er aan, dat in December '25 de Nederlandsche Bank aan de Algemeene Centrale Bankvereeniging voor den Middenstand een krediet heeft verleend van ten hoogste 17.3 millioen, waaromtrent het risiko tusschen Staat en Nederlandsche Bank is verdeeld. De eerste 3 millioen verlies, die de Nederlandsche Bank mocht lijden, zouden tusschen beide gelijkelijk worden verdeeld ; daarboven zou het verlies tot ten hoogste 10 millioen door den Staat en diirboven geheel door de Nederlandsche Bank worden gedragen.' De Staatsgarantie van 11% millioen wordt door de thans goedgekeurde wet verminderd tot 9 millioen. Voor dit kredietwezen komt een centrale, de Nederlandsche Middenstandsbank, waardoor een eind wordt gemaakt aan de verspilling door 1« groote splitsing en konkurrentie. De centrale zal werken als kredietgevend lichaam en als diskonto- en kontrolerentrale voor die zelfstandige banken, welke hebben bewezen, voldoende levensvatbaarheid te bezitten. Zij wordt gevormd uit de (christelijke) Boazbank, uit do A.C.B. en uit de (katholieke) Middenstandsbank voor Limburg. Zij zal de genoemde drie bedrijven met alle aktiva en passiva overnemen, betalende in aandeelen, voor zoover de waarde der aktiva die der passiva overtreft. Een deskundige kommissie onder voorzitterschap van mr. Bouwman, inspekteur van den akkountantsdienst der belastingen, heeft onderzocht, hoe het daarmede ptaat. Zij heeft gekonkludeerd, dat bij dè A.C.B. en bij de Limburgsche Bank «en meerwaarde bestaat van 4 ton jeder, terwijl bij de Boazbank het bedrag der passiva door dat der aktiva juist wordt gedekt. Van het op 6 millioen te stellen maatschappelijk kapitaal 'der nieuwe vennootschap wordt aan de beide eerste instellingen ieder 4 ton nan aandeelen uitgereikt en de Boaz-bank moet 4 ton aan kontanten betalen. Zoo komt er een volgestort kapitaal van 1.2 millioen, vermeerderd met een preferent kapitaal van f 60.000, dat de samenwerking der drie groepen zoo hecht mogelijk moet maken. Men vindt het van belang om de groote groep bij de tegenwoordige bedrijven als aandeelhouder geïnteresseerden, die door de geleden verliezen werden gedupeerd, aan het nieuwe bedrijf te binden. Daarom gaat de Ti-euwo vennootschap aan hen oprichtersbewijzen uitkeeren. Die zullen in den loop der jaren worden uitgeloot. Na afschrijving en reserveering en na uitkeering van een dividend van ten hoogste 5 pCt. op de preferente en gewone volgestorte aandeelen wordt een deel der resteerende overwinst voor die uitloting beschikbaar gesteld. De uitgelote oprichtersbewijzen zullen niet worden ingetrokken tegen gereed geld, maar tegen uitreiking van een onderaandeel van . 100 per oprichtersbewijs, ter versterking der kapitaalspositie van het bedrijf uit de overwinst. Het in totaal voor uitloting te bestemmen bedrag wordt bepaald op 1.8 millioen. Daar de nieuwe vennootschap niet aanstonds haar werkzaamheid op eigen kracht kan uitoefenen, wordt >n de overgangsperiode steun verleend. Op haar gaat de thans aan de A.C.B. verleende garantie over. Die garantie zal bestaan uit twee deelen, één van 6millioen, dat de plaats van het ontbrekende kapitaal inneemt en geleidelijk zal verdwijnen, naarmate de vennootschap kapitaal plaatst; en één van 2Va millioen in verband met de risiko's, die nog schuilen in de kredietportefeuilles der over te nemen bedrijven, ook nadat bij de overneming rekening is gehouden met de waarschijnlijke verliezen. Wat het laatste betreft, missen de over te nemen bedrijven, althans gedeeltelijk, de middelen om vóór de overdracht de voor "deze risiko's noodige reserves te maken. En zonder garantie zou het nieuwe bedrijf aanstonds voor den last van belangrijke reserveeringen komen te Btaan. Wij hebben het bovenstaande overgenomen uit het rapport der kommitsie-Van Doornjnck, die de regeling beeft ontworpen, en vermelden het ter verduidelijking van ons verslag. Het betreft hier -weder een geval van overheidshulp voor het bankbedrijf, waarover heel wat te zeggen zou zijn. Inlusschen is de nieuwe regeling, vergeleken bij de bestaande, een minder groot kwaad. Wij verwijzen in dit verband naar Van den Tempel's rede. Het is" altijd sukkelen geweest met den middenstand, zooals onze partijgenoot betoogde. Hij wees er op, dat de steun, dien de burgerlijke partijen om strijd aan den middenstand hebben beloofd, in de praktijk op weinig is uitgeloopen. Baron Van Wijnbergen, de middenstandskampioen, die (wat wonder!) zeer ingenomen scheen met de regeling, zeide wel boo.aardig, dat de middenstanders glad genoeg waren om te begrijpen, dat zij van de sociaaldemokratie niets te wachten hebben, maar deze pleegt het op te nemen voor alle waarachtig noodlijdenden en zoo zijn heel wat maatregelen, door haar strijd verkregen, aan de kleine middenstandertjes ten goede gekomen. En dat zijn de laatsten al heel aardig gaan beseffen. Het scheen ons toe, dat van alle sprekers met baron Van Wijnbergen eigenlijk alleen mr. Oud met een weinig bezwaard gemoed zijn stem toezegde. Volkomen begrijpelijk. Het wordt hoog tijd, dat aan het leunen op den staat door groepen groote en kleine kapitalisten, die anders niet genoeg kunnen afgeven op overheidsbemoeiing, een eind komt. De heeren prijzen het partikulier initiatief, maar als dat hun wagen in het moeras heeft gereden, is de Staat goed genoeg om het voertuig er uit te trekken. De behandeling van het regeeringsvoorstel om de gemeentebesturen te verplichten gelegenheid te geven tot het volgen van een zevende leerjaar, is begonnen. Met deze verplichting staat in verband een wijziging van art. 203 der Lager Onderwijswet. Door wijziging der artikelen 56 en 97 worden bepalingen verkregen tot bevordering van tewerkstelling van wachtgelders. Een voorgestelde wijziging van art. 3 der Leerplichtwet moet een eind maken aan de onregelmatigheid, dat bij zesjarigen leerplicht de leerverplichting op èenYzèvenjarigé school langer duurt dan op een zesjarige. Voorgesteld wordt nu to bepalen, dat dé verplichting nimmer eindigt, voordat het kind den twaalfjarigen leeftijd bereikt en de klasse, waarin het bij het bereiken van dien leeftijd geplaatet was, doorloopen heeft. Het tegendeel was nu ten aanzien van scholen met zes leerjaren mogelijk. Het initiatief-voorstel-Albarda inzake den zevenjarigen leerplicht is nog niet aan de orde. Toch wordt er over de zaak zelf reeds druk gedebatteerd. Men leze Albarda's treffende rede en neme kennis van zijn belangwekkende opmerkingen over de koeten van zevenjarigen leerplicht. Morgen zullen wij weten, hoe deze gewichtige zaak afgeloopen ia, en is het de tijd, konklusies te trekken. Vergadering van 17 Juni. --- Onderwijs-wetsontwerpen. Wijziging van de artikelen 56, 97 en 203 der Lager Onderwijswet en van art. 3 der Leerplichtwet; --- De regeering aan het woord. Minister DE GEER, zijn rede vervolgende, zegt in verband met Albarda's klacht over spr.'s aanvankelijke afwezigheid bij dit debat, dat •het niet gebruikelijk is, dat de Minister van Financiën de behandeling van wetsontwerpen bijwoont, waarvan een ander de Memorie van Toelichting teekent. Ook al is er een financieel belang bij betrokken. Men bad spr. vooraf den wensch moeten ' kenbaar maken, dat hij aanwezig zou zijn. Men kan spr. krijgen bij elk wetsontwerp en bij elk begrotingshoofdstuk,, waarbij men hem ter verantwoording wil roepen. Lichtschuwheid ligt niet in spr.'s aard. Spr. zelf heeft zijn ambtsgenoot van Onderwijs geadviseerd spoed te maken met zijn Memorie vau Antwoord, om zelfs aen schijn te vermijden. Men stelt nu de wet van zevenjarigen leerplicht op den voorgrond, maar er zijn verschillende onderwijsbehoeften, die op één lijn staan. --- De beraadslaging over Art. 3 der Leerplichtwet geschorst. Spr. herinnert aan de noodzakelijkheid van de belastingverlaging, waartoe de regeering ia overgegaan, omdat zij besefte, dat men niet straffeloos het zwaarst belaste land van het kontinent kan blijven. De regeering heeft, zooals men weet, verklaard, dat na de belastingverlaging leerplichtherstel de eerste hervorming zou zijn. Spr.'s ambtgenoot van Onderwijs deelde destijds mede, dat invoering van den zevenjarigen leerplicht eventueel zou kunnen plaats hebben 1 Juli 1028. De regeering verzoekt schorsing van de beraadslaging over de wijziging van art. 3 der Leerplichtwet tot Oktober. Zij wil ni_ óverwegen, of dit op zichzelf weinig belangrijke wetsontwerp wijzigingen moet ondergaan in verband met datgene, waaraan spr. herinnerde. Baron Van Wijnbergen heeft naar aanleiding van genoemde verklaring van den Minister van Onderwijs zijn vertrouwen uitgesproken, dat de regeering, als het maar eenigszins mogelijk was, per 1 Juli 192 S den zevenjarigen leerplicht zou invoeren en spr. heeft geen reden de door baron Van Wijnbergen gesproken woorden te verzwakken. In verband met een en ander handhaaft de regeering haar- standpunt, om zich met betrekking tot het thans behandelde wetsontwerp niet • verder te laten brengen. .Het wetsontwerp om de gemeentebesturen te verplichten gelegenheid tot het zevende leerjaar te geven en 'om tewerkstelling van wachtgelders te bevorderen, is urgent en daarvan wenscht de regeering afhandeling. Het dehat over de wijziging van art. 3 der Leerplichtwet wordt geschorst. --- Persoonlijk feit. ALBARDA bespreekt het feit, dat de minister hem gister gebrek aan urbaniteit (beleefdheid) heeft verweten, omdat spr. -heeft gegispt, dat minister De Geer afwezig was en omdat spr. hem gebrék aan moed zou hebben verweten. Het laatste is niet juist, wat spr., zijii stenogram voorlezende, aantoont. 'minister zegt nu, dat hij geen ïiitrioódiging heeft ontvangen, maarhetlag' niet op spr.'s weg hem uit te noodigen. Het kon aan de regeering bekend ziin, dat bij dit debat meer zou worden gesproken over wat niet dan over wat w e l moet worden voorgesteld. Dat nu een debat over den zevenjarigen leerplicht moet worden is een gevolg van het feit, dat minister De Geer herhaaldelijk heeft verklaard, dat invoering ervan niet plaats kon hebben. Daarom kon minister De Geer begrijpen, ook zonder dat hij een uitnoodiging ontving, dat zijn aanwezigheid op prijs zou worden gesteld. Nu danken wij aan het toeval, dat de minister hier tijdens het debat verscheen, dat hij althans met een rede er aan heeft kunnen deelnemen. Voorzitter RUYS DE BEERENBROUCK zeg, dat een minister zelf moet beoordeelen, of hij aanwezig moet zijn, maar dat de Kamer een minister kan uitnoodigen hier te komen. Minister WASZINK verdedigt zijn wetsontwerp, o.a. verklarende, dat hij de voorkeur blijft geven aan 1 Juli boven 1 JaDuari als datum van invoering van den zevenjarigen leerplicht en dat hij met zijn ambtgenoot van Landbouw zal overleggen over den wensch van baron van Voorst tot Voorst, n.l. dat het volgen van lager landbouwonderwijs zal worden beschouwd sis voldoen aan den leerplicht. De c-.h. heer SNOECK HENKEMANS komt op te.aen de verplichting, om een afzonderlijk zevende_ leerjaar aan een kostschool in te richten. Het is een andere school in naam. Do kinderen gaan automatisch over naar de eerste klasse der M.U.L.0.- school. Zoo is de praktijk. Er wordt hetzelfde onderwijs gegeven als in het zevende leerjaar. .Als het gebeuren moet, moet het gebeuren, maar het is dwaasheid. Minister WASZINK handhaaft zijn teKenovergesteld standpunt en GERHARD geeft hem gelijk. Nadat de MINTSTKR eenige amendementen BIJLEVELD (a.r.) betreffende de bevordering van tewerkstelling van wachtgelders van minder belang, heeft overgenomen, keurt de Kamer het wetsvoorstel goed. --- Initiatiefvoorstel-Albarda tot invoering van den zevenjarigen leerplicht per 1 Januari 1928 De komm. DE. VISSER zegt, dat de menschen. die den mond zoo vol hebben over ae zedelijkheid, wel eens mochten bedenken, wat zij aan de jeugd hebben misdreven door het het noodige onderwijs te onthouden. Het is de regeering gelukt, door het wekken van een financieele paniekstemming, invoering van den zevenjarigen leerplicht uit te stellen en ook andere reaktionaire maatregelen er door te jassen. De VOORZITTER kan het woord „doorlassen" niet toelaten. (G e-1 a c fi). De heer DE VISSER gaat na, wat er op het gebied van den zevenjarigen leerplicht gebeurd ia ten opzichte van do motie-Gerhard en Suring. Als spr. de regeering brutaal noemt, zegt de VOORZITTER dat dat niet mag, waarop de heer DE VISSER zegt, dat hij geen ander woord gebruiken kan. Dan moet u mij tot de orde roepen. DE VOORZITTER: „Dan roep ik den heer De Visser tot dn orde". (Hamerslag, gelach). _ De heer DE VISSER noemt de politiek der regeering, die gelegenheid wil doen geven om het zevende leerjaar te volgen, in de hoop, dat er gebruik van zal worden gemaakt, precies het tegendeel van een behoorlijke politiek, want een spekulatie op het onverstand. De intermezzo-regeering is een regeering van de parlementaire treuzelarij geworden. (De zitting duurt voort.) --- Amsterdamsch Nieuws. Inst. v. Arbeidersontwikkeling. Groep G. Zondag 19 Juni ex'kursie naar Aalsmeer. Bijeenkomen 0.15 uur Willemspark-station. Fietsers 8.30 uur Van der Ilelstplein. Terug in Amsterdam half zes. --- Zandtrein van een dijk gevallen. Gisterenmiddag reed een zandtrein met een aantal zwaar geladen zandwagens nabij den Haarlemmerweg op den nieuw aangelegen ringdijk, toen plotseling hetzij door een grondverschuiving of door de zwaarte der wagens de geheele trein achteruit reed en van den dijk viel. De dijk is vrij ernstig beschadigd, terwijl verder zoowel de lokomotief als de wagens zeer te lijden hebben gehad. Persoonlijke ongelukken kwamen gelukkig niet voor, doordat de machinist en de stoker direkt van den wagen wisten te springen. --- Afdeelingsnieuws. Afdeeling 2, 3 en 9. Voor den boottocht op Zondag 26 Juni naar Alkmaar, met wandeling naar Heiloo, zijn nog enkele kaarten verkrijgbaar bij Smit, v. Hallstraat 107; Kolder, Marnixstraat 105, v. Beek, Violettenstraat 11, Dijkstra, Hudsonstraat 105 en Toklrie, Tollenstraat 76. Vertrek des morgens 8 uur van de Ruyterkade. Afdeeling 10. Hedenavond huishoudelijke vergadering om 8 uur in „Ons Huis". Aller opkomst gewenedht. Afdeolirrg 5. In de gisteravond gehouden huishoudelijke vergadering werd versiag uitgebraciht van de gehouden verkiezingsaiktie. _ 0;p de uiteenzetting van den voorzitter volgde een prettige gedachtenwisseling. --- De Huurverordening. In ons overzicht van den raad hebben wij absusievelijk vermeld, dat onder de verordening ook zullen vallen winkelwoningen tot een huurprijs van f 8 per week. Dat is onjuist: door de aanneming van het amendement- Douwes vallen thans alle winkelwoningen die onder de Huurkommissiewet vielen, ook onder deze verordening. --- Willem van Hoogstraten dirigeert het Concertgebouworkest. Hét tweede concert van den zomercyclus in het Concertgebouw, Zondag a.s., zal staan onder leiding van onzen landgenoot, den heer Willem van Hoogstraten. Dit zal voor de eerste maal zijn, dat deze Nederlandsche dirigent, die tegenwoordig leider is van het Symphonie-orkest te Portland (Cregon) en van de Stadiumconcerten te New-York, als dirigent van het Concertgebouworkest zal optreden. „Ons Huis" Rozenstraat. De natuurhistorische tentoonstelling zal a.s. Zondagmiddag worden opgeluisterd door de mandolineklub van ~Ons Huis", Rozenstraat, leider de heer Hill Gonkel. A. J. C. Zondag 19 Juni: Jeugdmiddag op Westeroord. Aanvang 1 uur. Het nek gaat half één open. Na 1 uur wordt niemand meer toegelaten. De groepen houden Zondag groepswandeitochten met als eindpunt Westeroord. Verzamelpunten en tijden van vertrek worden op de schoolavonden van Zaterdag bekend gemaakt. Verleide meisjes. Twee meisjes van IS en 15 jaar, wonende te Weesp en te Bussum, «even kennis, dat zij gisteravond te Bussum met een heer in een auto zijn medegereden naar Amsterdam en onderweg met dezen persoon ontuchtige handelingen hebben gepleegd. Te Amsterdam had hij hen laten uitstappen om — zooals hij zeide — den auto weg te brengen en dan terug te komen; dit is echter niet gebeurd. --- Laatste Berichten. Invoering van den zevenjarigen leerplicht per 1 Juli 1928. Minister De Geer beeft heden ia do Tweede Kamer een rede gehouden, welke opmerkingen bevatte, die kunnen worden beschouwd als een voor-_ loopige toezegging, om den zevenjarigen leerplicht per 1 Juli 19-28 in voeren. --- Het initiatief-voorstel Albarda verworpen. De Kamer heeft heden het initiatief' voorstel.Albarda tot invoering van voorstel-Albarda tot invoering van don zevenjarigen leerplicht per 1 Januari as. met 57 tegen 33 stemmen verworpen. Voor stemden: de sociaaldomokraten, de vrijzinnig-demokraten, de kommunist De Visser en de heer Arts (R.K. Volkspartij). --- Kunst en Letteren. „Der wahre Jakob.” „Der wahre Jakob", het spotblad van de Duitsche sociaaldemokratie, zal met ingang van 1 Juli weer verschijnen. ~Lachen links" zal d&n ophouden te bestaan, „tier wahre Jacob" was de indertijd zeer gelitffde, Duitsehe pendant van onzen „Noteakraker". --- Dante's Goddelijke komedie.” Naar wij vernemen, zal de zoozeer geroemde vertalinpr van Dante's Divina Comedia van Chr. Kops, in een pracht-uitgave bij de N. V. Uitgeverij „Joost van den Vondel" te Amsterdam verschijnen. , --- AGENDA. SCHOUWBURGEN ENZ. Heden. Paleis voor Volksvlijt, 8.30 uur: Meneep Pastoor bij de rijken. Ccntraal-Theater. 8.30 uur: De Spooktrein, Grand-Theater, 8.30 uur De vrouw van m'n vrind. „Nieuwe Karseboom". Middag- en avondconcerten. 2 Orchesten n.L het Elite Heeren-Orchest v. Frangois Lupgens en het Attractie-Orchest v. Jos. Rosenberg. Madame de Mildjède, sopraanzangeres. Vrij entree. Billijke consumptieprijzen. Mille Colonnes. Variété-programma. --- CONCERTEN. Concertgebouw (groote zaal). Zaterdagavond 8 uur: Italiaanech operaconcert. --- TENTOONSTELLINGEM ~Ons Huis", Rozenstraat. Natuurhietorische tentoonstelling, geopend tot 26 Juni. Stod. Museum, Tentoonstelling. Werken van Charley Toorop. Sted. Mus. De Onafhankelijken. --- BIOSCOPEN. Cinema Royal. Tom Mix in zijn nieuwste film: Een warm avontuur. (Toegang voor eiken leeftijd.) Theater Tuschinski. De Zoon van de Sahara. (Toegang voor eiken leeftijd.) Corso Cinema. Het kind der Schande. (Geen toegang beneden 18 jaar.) Rembrandt-Theater. De Mooie Dolores (Geen toegang beneden 18 jaar.) Roxy-THeater. Russische Hartstocht.