Twee onschuldigen vier jaar in de gevangenis. Een politioneel en justitioneel schandaal onthuld. Verklaringen der hoofd-getuigen inzake de moord op den spoorwsgwachter te Giesen-Nieuwkerk onder pressie afgelegd. ROTTERDAM, 8 April. — In een onderhoud, dat hedenavond heeft plaats gehad tusschen de twee hoofdgetuigen in de moordzaak van Giesen—Nieuwkerk (Augustus 1923) de echtelieden K. alhier, den advokaat mr. H. H. Roobol en onzen redakteur C. H. Geudeker, hebben de twee eerstgenoemden verklaard: ie. dat zij beiden gelogen hebben ter terechtzitting, waarin deze zaak behandeld werd, 2e. dat zij beiden hun verklaringen hebben afgelegd onder pressie van politie en justitie, die hun, hetgeen zij hebben getuigd, hebben voorgezegd en hun bedreigd met gevangenisstraf, indien zij anders (de waarheid) zouden verklaren, 3e. dat de beide veroordeelden, Klunder en Teunissen, onmogelijk den moord op den seinhuiswachter Jacob dejong kunnen hebben gepleegd, daar zij slechts 10 minuten zijn weggeweest van het ~gezellige avondje", dat op den bewusten dag ten huize van de K.'s te Sliedrecht was georganiseerd, 4e. dat de hamer, waarmede de moord is gepleegd, hun eigendom niet was en dat de beide veroordeelden dit voorwerp dus niet kunnen hebben geleend, se. dat zij, nadat zij eerst tien dagen en daarna nog gedurende 40 dagen met nog een zekeren Vermeer, die 70 dagen werd opgesloten, in hechtenis waren gehouden (wederrechtelijk. Redaktie) bezweken zijn voor den aandrang, die op hen door den rijksrechercheur De Jong, den gevangenisdirekteur te Dordrecht, den substituutofficier mr. Kronenberg en den rechter-kommissaris mr. Bentford van Valkenburg werd uitgeoefend, en de bezwarende getuigenissen, welke hun door genoemde heeren waren voorgeschreven, hebben afgelegd, op welke verklaringen Teunissen en Klunder zijn veroordeeld. Getuige Vermeer, die, zooals gezegd, 70 dagen opgesloten was, heeft steeds de onschuld der veroordeelden volgehouden en werd deswege bijna vervolgd voor meineed. --- Slachtoffers in hoogere kringen. Deze opzienbare bekentenis, welke geheel aansluit op het revisie-onderzoek, dat voor enkele dagen door mr. H. H. Roobol bij den Hoogen Raad is ingediend, zal tot gevolg hebben, dat de beide veroordeelden Teunissen en Klunder,die indertijd door de rechtbank te Dordrecht zijn veroordeeld tot vijftien jaar gevangenisstraf, welk vonnis werd bevestigd door het Hof te terwijl kassatie werd afgewezen, in vrijheid zullen moeten worden gesteld. Zij hebben reeds vier jaren onschuldig in de gevangenis te Leeuwarden doorgebracht, terwijl zij altijd bun onschuld hebben volgehouden. Thans is echter hun in-vrijheidstelling binnen enkele uren te verwachten. Over deze politioneels en justitioneels misdaad, die, nu het volle licht er op zal komen te schijnen, verscheidene slachtoffers, ook in de hoogere kringen zal eischen, zullen in de volgende nummers van „Het Volk" volledige onthullingen worden gedaan. Inmiddels is de hierboven genoemde bekentenis van het echtpaar K. een groot succes voor de advokaten mr. Roobol te Arnhem en mr. Van Meerten te 's-Gravenhage en den heer Stuy te Raarn, een zwager van den veroordeelden Teunissen, die niets hebben nagelaten om dit vreeselijke geheim te ontsluieren. --- De moord. Wij brengen in herinnering, dat in den ochtend van 4 Augustus 1923 het lijk van den spoorwegwachter Jacob de Jong te Giessen— Nieuwkerk 400 meter van zijn woning nabij een seinpaal werd gevonden. In zijn arm lag een ijzeren hamer met ijzeren steel, waarmede klaarblijkelijk de gruweldaad was verricht. Het hoofd van het slachtoffer was hevig met een hamer bewerkt; de schedel en het jukbeen ingeslagen. De dood moet bijna onmiddellijk na het verrichten van de daad zijn ingetreden. Het lijk werd gevonden door een inwoner van Giessen—Nieuwkerk. een zekeren Kras, die op het hulpgeroep van de echtgenoote van den vermoorden spoorwegwachter, die haar man miste, was komen toesnellen, en met nog eenige andere buurtgenooten den spoordijk had afgezocht. Op den dag van het gebeurde was het parket te Dordrecht afwezig en werd het onderzoek aangevangen door den ambtenaar van het O.M. van het kantongerecht aldaar, mr. van S t o C k u m. --- Verdachten. Dit onderzoek leidde allereerst naar een zckeien Boxmeer, die volgens verklaring van eenige inwoners van Giessen-Nieuwkerk daar 's ochtends gezien was. Dat deze de dader zou zijn werd aannemelijk gemaakt door getuige ft.'Ü0 ? ® r te Sliedrecht, die verklaarde, dat hij B. in den omtrek had gezien. Gelukkig kon B. z:in alibi bewijzen. Deze zelfde Mijnster legde daarop echter zeer bezwarende verklaringen af ten opzichte der thans \eroordeelden Klunder en Teunissen, die in den avond en den nacht van het gebeurde zjjuaen hebben vertoefd ten huize van zekeren K. te bliedrecht. Mijster getuigde namelijk, dat de ijzeren hamer, welke bij het lijk gevonuen was, net eigendom zou zijn van ae familie K. Met deze verklaring nam het drama een aanvang. Hoewel reeds uit de hierboven genoemde feiten kon worden aangenomen, dat Mijnster in zijn mededeelingen onvoorzichtig en onbetrouwbaar was, bouwde de politie hierop voort en vond weldra uit, dat niemand anders de daders konden zijn geweest dan genoemde Teunissen en Klunder. Deze, die werkzaamheden verrichtten langs den spoorlijn Dordrecht-Hardinxveld, hadden namelijk met nog een arbeider Vermeer, den avond bij de K.'s te Sliedreeht doorgebracht en hadden omstreeks elf uur het huis gedurende een kwartier verlaten. Aanvankelijk ontkenden zoowel Teunissen, Klunder en Vermeer als het echtpaar K. iets met de zaak uitstaande te hebben. De K.'s zeiden den hamer nooit gezien te hebben, terwijl bovendien uit hun verklaringen kwam vast te staan, dat Teunissen en Vermee* slechts gedurende een kwartier hun woning hadden verlaten in dezen korten tijd onmogelijk den afstand Sliedrecht-Oiessen-Nieuwkerk vice versa, zijnde 28 K.M., konden hebben afgelegd. Nochtans werden nadat geruimen tijd verstreken was, Teunissen en Klunder gearresteerd als verdacht van den moord, evenals de K.'s en vermeer. --- Bezwarende getuigenissen. Na langen tijd hun verklaringen hardnekkig te hebben volgehouden kwamen plotseling echter de K.'s hierop terug, getuigden dat de bewuste hamer wel degelijk hun eigendom was en dat Teunissen en Klunder niet gedurende slechts een kwartier, maar ongeveer twee uur, van elf uur tot kwart voor een, afwezig waren geweest. Hieraan voegden zij nog verschillende andere zeer bezwarende getuigenissen toe, o.a. dat Teunissen en Klunder na hun terugkomst zouden hebben gezegd den spoorwegwachter te hebben vermoord en slechts vijf gulden te hebben kunnen stelen, en hoewel Vermeer bleef volharden bij zijn VToegere getuigenis en beweerde, dat de K.'s onwaarheid sprakeq, werden op deze gronden Teunissen en Klunder veroordeeld tot vijftien jaar gevangenisstraf. --- In hooger beroep. In hooger beroep bevestigde het gerechtshof te 'a Gravenhage het vonnis, terwijl kassatie werd afgewezen. De beide „daders" werden hierna naar Leeuwarden gebracht, om daar de rest van de vijftien jaar door te brengen. Een revisieverzoek van mr. De Vrieze had geen resultaat en werd 5 December 1923 afgewezen. Hierna is het onderzoek van mr. Roobol begonnen, wat tot een nieuw revisieverzoek leidde, hetwelk eenige dagen geleden werd ingediend. Door de bekentenis, welke thans door het echtpaar K. ten overstaan van mr. Roobol on onzen redakteur is afgelegd, is dit revisieverzoek thans zoodanig versterkt, dat van afwijzing geen sprake meer kan zijn. Morgen zullen mr. Roobol en onze redakteur zich naar den prokureur-generaal begeven, om zijn medewerking in te roepen, ten einde onmi&dellijke invrijheidstelling te verkrijgen. --- De V.A.R.A.-vergaderingen. De motie, die in alle drie gehouden V.A.R.A.- vergaderingen onder grooten bijval met algemeene stemmen werd aangenomen, luidt: „De demonstratieve vergadering, enz.; overwegende dat de ontwikkeling van den Nederlanaschen Radio-Omroep heeft geleid tot aanvaarding van het beginsel, dat iedere belangrijke volksstrooming zelfstandig een deel van den algemeenen radio-omroep heeft te verzorgen volgens haar eigen bijzondere beginselen ; dat in de wet is bepaald, dat de verdeeling van den zendtijd onder de omroep-vereenigingen naar billijkheid behoort te geschieden; dat diensvolgens in de eerste plaats rekening dient gehouden te worden met de grootte van een volksdeel, waarvan de omroep-vereenigingen de vertegenwoordigsters zijn ; dat dit beginsel ten opzichte van het Katholieke en Orthodox: Christelijke volksdeel in de praktijk ten volle is verwezenlijkt; dat _de V.A.R.A., optredende als vertegenwoordigster van een volksgroep, welke een vierde deel van het Nederlandscne volk omvat, diensvolgens ook een vierde deel van het totaal aantal beschikbare zenduren zou behooren te bezetten ; . dat de V.A.R.A. evenwel slechts over nog geen 5 pCt. van dit aantal zenduren beschikt; dat de medegebruikster van den Hilversumschen zender, de A.V.R.0., alle mogelijke pogingen doet, aan de V.A.R.A. zelfs dit geringe aantal uren nog te ontnemen ; spreekt als haar meening uit, dat de billijkheid waarvan in de wet sprake is, eischt, dat aan de V.A.R.A. niet alleen niet minder zendtijd moet worden toegewezen, maar dat deze zendtijd behoort te worden uitgebreid tot de helft van het aanal beschikbare zenduren op den Hilversunischen zender; besluit, er bij Zijne Excellentie den minister \an \V aterstaat op aan te dringen, in overweging nemend, dat door de felle aanvallen van de A.V.R.O. op de V.A.R.A. de toestand voor deze laatste onhoudbaar is geworden, ten spoedigste den zendtijd zoodanig te verdeelen, als hierboven is aangegeven." Voor de verslagen van de vergaderingen in „Bellevue" en „Handwerkers Vriendenkring" verwijzen wij naar ons avondblad. --- Nader onderzoek inzake Water voorziening. B. en W. nemen de voordracht voorloopig terug. In de voordracht van 1 Maart deden B. eD W. o.m. het voorstel over te gaan tot een ruimer gebruik van de z.g. Vechtwaterleiding met verplaatsing van de ruw-waterbron naar de Loosdrechtscne plassen. Hierbij werd uiteengezet, dat tot het onder-, houden van een_ gewenschten waterstand op die plassen aanvulling zal kunnen geschieden door daarin af te laten vloeien uitgepompt water van den Bethunepolder. Aangezien deze polder per jaar ongeveer 30.000.000 M\ water moet uitslaan, is alsnog de vraag gerezen, of niet deze geheele hoeveelheid voor de watervoorziening nuttig gemaakt zou kunnen worden. B. en W. achtten het geboden omtrent dit punt alsnog meer licht te verkrijgen door het maken van eenige oriënteerende boringen, waartoe bereids opdracht is verstrekt. Het komt B. en W. niet gewenscht voor, dat, vóór dat het resultaat van het onderzoek in den _ Bethunepolder bekend is, een definitieve beslissing omtrent de nieuwe waterleiding wordt genomen. Zij nemen derhalve thans hun voorstel om een besluit te nemen overeenkomstig het aan de voordracht van 1 Maart 1929, toegevoegde concept-besluit A, terug. --- Het jubileum der I.T.F. Het communiqué. In ons avondblad van gisteren wezen wij erop, dat ~De Telegraaf' in bet communiqué omtrent het jubileum der I.T.F. geen gewag had gemaakt van de door de V.A.R.A. te verleenen medewerking. Naar wij nader vernemen, kon „De Telegraaf" met dit laatste niet bekend zijn, zoodat in dit geval niet van een vervalsching mag worden gesproken. --- Geneesheer-Direkteur Wilhelmina Gasthuis. B. en W. stellen den raad voor, als geneesheer-direkteur aan het Wilhelmina-gasthuis te benoemen dr. A. A. Hulshoff, direkteur der Centrale Burgerlijke Ziekeninrichting te Batavia. --- Uit de Partij-afdeelingen. Afdeeling 3. Dinsdag en volgende avonden worden beslist alle verspreiders verwacht op het verkiezingsbureau Marco Polostraat 178. Er is veel verspreidwerk. De brandweer bluschte sinds de laatste opgave : twee kleine binnenbranden: de Clerqstraat 122 en Kleine Gartmanplantsoen 15; een schoorsteenbrand: Groots Wittenburgerstraat uo. 138» " --- Nog geen verandering in de V.A.R.A.-zenduren. Uit de Memorie van Antwoord op de Begrooting der Posterijen. De vierde postbestelling in onderzoek. 's-GRAVENHAGE, 8 April. — Aan de Memorie van Antwoord aan de Eerste Kamer nopens de begrooting der Posterijen, Telegrafie en Telefonie ontleenen wij: Tot de uitsluiting van de bestelling huis aan huis van stukken van politieken of godsdienstigen aard is overgegaan in verband met ingekomen klachten betreffende de bestelling van bepaalde ongeadresseerde stukken. Omtrent deze aangelegenheid wordt thans het advies van den Postraad ingewonnen. Indien naar het oordeel van de Kamer aanleiding mocht bestaan de aan haar leden verleende bevoegdheid tot verzending van dienststukken uit te breiden tot de stukken, den openbaren dienst betreffende, welke tusschen de leden onderling worden gewisseld, bestaat daartegen bij den minister geen bezwaar. In onderzoek is de vraag, of en in hoeverre het noodig is, de opgeheven vierde bestelling in enkele plaatsen te herstellen. Het ligt echter geenszins in de bedoeling, hiervoor alle plaatsen in aanmerking te brengen, waar de vierde bestelling werd opgeheven, omdat in vele van die plaatsen de behoefte daaraan niet in voldoende mate bestaat. Omtrent de vraag, of weder tot uitkeering van een matige rente aan de rekeninghouders bij den postcheque- en girodienst zal kunnen worden overgegaan, kan nog geen beslissing worden genomen. Het overleg, dat daaromtrent met den minister van Financiën wordt gepleegd, is nog niet afgeloopen. Met betrekking tot vermeerdering van zendtijd voor de Yereeniging van Arbeiders Radio Amateurs, op_ welke enkele leden aandrongen, merkt de minister op, dat aan den Radio-raaq advies is gevraagd omtrent een billijke verdee» ling van den beschikbaren zendtijd over da omroeporganisaties. In afwachting van dat advies vindt de minister geen vrijheid om in da thans geldende tijdelijke regeling van die verdeeling wijziging te brengen. --- Het konflikt te Zaandam. Het einde van het werk. In het algemeen rustig verloopen. (Van onzen specialen verslaggever.) ZAANDAM, 8 April. — Om vijf uur hebbes de stakers de onderkruipers weer met groot geleide naar huis gebracht. In het algemeen is de begeleiding zeer rustig verloopen — slechts twee onderkruipers verklaren te zijn lastig gevallen. Dq koramissaris van politio heeft zich tot de stakingsleiding gewend met de bedoeling in onderling overleg er voor te zorgen, dat er geen onregelmatigheden plaats grijpen. --- Kantoorbedienden weigeren onderkruiperswerk. Zij worden onmiddellijk ontslagen. ZAANDAM, 8 April. — Naar wij vernemen,- heeft _ een tweetal kantoorbedienden van de zagerij fh... Siraons, een prachtig staaltje vaji solidariteit geleverd. Zij werden gisteren door hun werkgever gelast zich op een schuit te begeven, die, met hout geladen, naar IJsselmonde moest worden gebracht. Zij weigerden dit onderkruiperswerk te doen, met het gevolg, dat zij op staanden voet werden ontslagen. --- Een telegram van Heijkoop. ZAANDAM, 8 April. — Tijdens de staking der houthewerkers in .1914 stond de modern© organisatie onder leiding van p.g. A. He ïjk o o p en het is dus te begrijpen, dat hij dezen strijd met groote belangstelling volgt. De stakingsleiding ontving een telegram van hem van den volgenden inhoud: „Oude kameraden, strijdt met denzelfden moed en gelijke volharding als in 1914. Ik groet u van mijn ziekbed en wensch u geestdrift tot de overwinning." --- De gearresteerde dienstweigeraar. Weder op vrije voeten gesteld. AMSTERDAM, 9 April. — In ons avondblad van gisteren meldden wij, dat te Joure wegens dienstweigering was gearresteerd H. 8., niettegenstaande hij reeds den 23en Maart verzocht had van alle dienstverrichtingen te worden vrijgesteld. Naar wij thans vernemen, is H. B. nog den zelfden dag op vrije voeten gesteld. --- STADSSCHOUWBURG ©N.V. Ver. Rott. Hofat. Tooneol Dlr. C!or v. d. Lugt Melsert IMnsdag 9 April — 8 uar J 6 Onherroepelijk laatste ver» tooning van: Merijntje Gijzen's Jeugd (Het Verraad) door A. M. DE JONG. Met NAP DE LA MAR en CISKA KREMER in do hoofdrollen: Populaire prijzen f 2.— tot f 0.30 plas belAstiner en pensioenf. U3U—»l ---