* Warenhuis Hamburgerstraat. lieden ontvangen: Ben reuzensorteerlng. Trek- en Blaasharmonica's, Mondorgels in 60 soorten, gestemde Fluiten en Ocarino's. Het OOEDKOOPSTE en BESTE adres voor Doetlnchem en omstreken. Wederverftoopers extra Mg. VELO Vasehmachines (mat ft Jaar garantla) In prijzen vanal 122.50 VELO Vriagmaebinex (mat S Jaar garantla), zljtf baallat da baata ft contant en op afbetaling. Op proet te bekomen en ln werking te iten lederen DINSDAG Tan 2—4 nnr uitsluitend ln het filiaal g »«• h w der « w t-:H MoWasciaclsMj Broerenstraat 18, H ARNHEM.^J --- BBBBBBBUQEBISBBBBBCBBB E 239 BiCSBSiBBBBBBBBBBBBBBBB I l D. COCKX, Zundert. [ 5 n Extra aanbieding van verschillende soort Woud" I en Boschplantsoenen. LARIX en DOU* y ■ CL AS-DEN, in hooge en lage maten, alle van JM £ verschillende soorten coniferen. ■ BBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBaaBBBBBBBBBBa " f FOTOGRAFIE 1 H Firma BRINCKER (F. VAN GALEN), I fl Keppelscheweg, DOBTINCHBM. H H Atelier voor opname alle dagen geopend van 's mor- B pens 9 tot 's avonds 6 uur. VRIJDAG ln lossing en verder dagelijks verkrijgbaar: prima KIiUITKAbK. MAABKALK jer waggon, arriveert binnen 14 dagen na bestelling. LANDBOUWKALK, zonder asch of steenen en POEDER» KALK, steeds voorradig, evenals CEMENT, TEGELS, PANNEN, STEENEN, RIOLEN, RIET, CIPS, eto. Fabriek en Handel in BOUWMATERIALEN. JOH. H. W. OVINK, Doetinchem. ACCOUNTANTSKANTOOR van J. J. POLDERMAN, Leeraar M. O. Boekhouden. SLINGEVLIET, DOETINCHEM. Vertcgcn\vooiü;rac. Cu Nationale Levensverzekering-Bank te Rotterdam. Opgericht in 1863 te Rotterdam. IDBAAL.TARIEF, lemand van 35 jaar duit eene verzekering van f 10.000,— volgens liet Ideaal-Tarief,~en betaalt gedurende 20 Jaren of alechta ot aan vroöger overlijden f 478,— (of f 243,78 perhali jaar of f 422,19 per kwartaal). Leeft bi] aan het eind dier 20 Jaren, dan ontvangt hij de f 10,000. Overlijdt hij eerder, dan keert de NATIONALE Jaarlijks f 1000,— uit aan vrouw, kinderen of erven vaa den verzekerde, totdat de 20 jaren om zijn, en dan toch nog de volle verzekerde aom van f 10.000,—. .39* Deze verzekering wordt gesloten vanaf t 1000,— verzekerd kapitaal. Bijkantoor te Arnhem voor Overljsel, Qelderland en Limburg, \ieuwe Plein 40. Dlr. B. ISUIIBiK. "' Inspecteur te Velp 'I. AHBIXJU. --- VUESSAiIEIi & laad wmmm. OPOERICHT 1765. KONINKLIJKE FABRIEKEN. Voedert uw Vee met de Zuivere Murwe LIJNZAADKOEKEN. Merk „STER" en „W L"f en SOYABOONENKOEKEN, merk „W L", uitmuntende door hoog eiwit- en vetgehalte en grootste voedingswaarde. Eere-Dlploma Parijs 1900. — Negen Gouden Medailles ff lil Vraagt en koopt bij uw Winkelier f lil ff'pi HH. Winkeliers vraagt prijsopgave en prijscourant, ffffll H PRINSENGRACHT 57», - AMSTERDAM. De ervaring van vele kundige, onderzoekende landbouwers heeft geleerd, dat de werking van ' -v. Thomasslakkenmeel en Kainiet door het gebruik van de KALKMEROEL VAN STADTLOHN belang r IJ k verhoogd werd, ook op die gronden, welke, naar men meende, geen Kalk noodlg hadden I Neemt proef en onderzoekt of deze bewering waar Is I Prijsopgave en brochure worden U gaarne verstrekt doort HULSHOF & Co.» Arnhem. Agenten Westt Klisèhe Kalkwerke, Stadtlohn, Prima Doriapjer Klnitkalk bevattende circa 98 % bijtende kalk, dus eirca 26 % meer dan de Belgische Kluitkalk. Te verkrijgen bij de vertegenwoordigster voor Nederland: " Bank- en Handelsvereeniging voorheen P. J. BERGER, VENLO. --- h Geldcrsche Stoomtramweg MaatsdtappQ maakt bekend, dat gedurende den WINTERDIENST hare van DIEREN vertrekkende treinen, aansluitende op treinen der S. S. en H. IJ. S. M., als regel 10 minuten oa wachten. In geen geval wachten de treinen 12, i en terwÜ' tre^n een half uuf en trein 56, indien noodig, een kwartier later zal vertrekken. Reizigers, die te Dieren per spoor aankomen en geen tijd hebben hunne bagage in ontvangst te nemen, kunnen het repu afgeven aan den agent der G, S T. M. te DIEREN, die dat» voor directe doorzending per eerstvolgende tram zorg draagt tegen het gewond bagagetarief Het op verlangen aan huis bezorgen van bagage wordt, extra berekend. DE DIRECTEUR „Volksonderwijs" Afdeeling Zelhem. OPENBARE VERGADERING op Zaterdag 22 Nov, t« 7'/» ure in de Sociëteit te Zelhem. Spreker: de Heer A. DIJKGRAAF nit Schoonhoven. Onderwerp: De Onderwijzer kan niet zijn, wat hij zijn moet. Waarom niet? Toegang voor niet-leden 10 cent. Hoogst belangrijk onderwerp!! Komt allen op! 1 HET BESTUUR. HOOFDVERTEGENWOORDIGING voor de Graafschap van de iirma O. J. EILERS & Co., Amsterdam. Magazijn van Mport-materlaal. Lawntennis-, Korf« en Voetballen, Truien, Broeken, enz. Complete uitrustingen voor elke sport. Catalogus op aanvrage. t Levering direct Aanbevelend, Fa* JOH. OIIERLINB, Houtkamp, Doetlnohem. §Wie een Naalmaohlne noodig heeft m geene „SINGER" koopt, I benadeelt zichzelf. Aan nevenstaand uithangbord zijn de winkelt te herkennen, waar Inderdaad SINGER- Machine» verkocht worden. SiNGüR-MAATSCHAPPIJ, ZÜTPHEN, OVERWELVING 4. —— Overal Depóts, r --- Nationale en Internationale Landbouwtentoonstellingte 's-Gravenhage. 28 Aug. —15 Sept. 1913. IV. Geltenfokkerij. 178 In het Zuiden van Nederland, heeft men zich, . vooral in navolging van België, het meest met de verbetering van het geitenras bezig gehouden. Het zijn dan ook de provinciën Zeeland en Limburg, die goed op de tentoonstelling vertegenwoordigd zijn. Uit de andere provinciën is al heel weinig aanwezig. Van het Toggenburgerras in Drenthe, Gronin•gen en Friesland dikwijls voor kruising van het bestaande ras gebezigd, was maar één exemplaar, een goede bok uit Friesland aanwezig. Verder vond ik niets uit het geheele Noorden, dan enkele goede Saanengeiten uit Apeldoorn. Terwijl het programma groote inzendingen aanwijst van de Groninger Landbouwbond-Groningen, van de Bond van Geitenfokkerijen in W. N.- Brabant, van den Bond in de Baronie van Breda en de Prov. Bond in Noord-Holland, vond ik alleen de inzendingen uit Zeeland en Limburg. Of de andere' inzendingen er niet geweest zijn, dan wel of ik ze niet vond kan ik niet zeggen; wel viel het mij op dat er veel leege hokken waren. Heb ik genoemde inzendingen niet gezien terwijl zij er toch' waren, dan neme men zulks niet kwalijk, op het groote terrein slaat men . licht wat over. Nu dan de inzendingen uit Zeeland en Noord- Brabant Uit Zeeland is er een flinke collectie van do Verooniging ter verbetering van het Geitenras In Zeeland, speciaal van exemplaren van het Saanenras, en ook van oorspronkelijke Zeeuwsche geiten. Bij ieder dier zijn de hoeveelheid melk en het vetgehalte, de maten en u'et Kowruhl der dieren vermeld, zoodat wü dus goede inlichtingen krijgen. Groot is zeker de melkgift der Saanengeiten, vooral gerekend bij de melkproductie der Zeeuwsche geiten, doch het vetgehalte der melk is belangrijk lager, zoodat — oen grafische voorstelling door de vereeniging in de afdeeling „Vereenigingsleven" opgehangen bewijst dit ook — de melkvetopbrengst der eerste weinig grootor ia dan der Do bokken zijn goed gebouwd, doch niet breed; van de geiten echter maken er meerdere den indruk, dat zij niet heel krachtig zijn, de bouw lijdt onder hot groote productievermogen aan melk. Ik ben versterkt in mijn meening, dat het Saanenras niet bij uitstek geschikt Is voor het gros onzer geitenhouders, die weinig zorg aan verpleging besteden en in den regel niet veel geld voor voeding over hebbea Waar de geit bestaan moet van gras, onkruid, broodkorsten en afval van de huishouding en de zoo noodige haver ontberen moet vrees ik dat de Saanengeit ongeschikt is. Nu weet ik wel, dat voeding en verpleging verbeterd moeten worden, doch toch zal do geit, als „koe van den kleinen man" onder de minst gunstige omstandigheden blijven. Ik ben daarom huiverig voor de kruising met het Saanenras. Waar dezelfde vereeniging goede ongehoornde en gehoornde Zeeuwsche geiten inzendt bevredigend wat bouw en productie betreft, daar zou ik voor mij liefst den secuursten weg volgen en trachten om door veredeling in dit ras vooruit te komen. Ook de inzending van de vereeniging ter bevordering van de geitenfokkerij in Limburg, gevestigd te Roermond, deed mij niet van inzicht veranderen. Ook hier zijn verschillende geiten wat smal ■en enkel, en niet sterk genoeg van bouw. Wel is de diepte en breedte iets beter dan bij vele Saanengeiten uit Zeeland doch dit kan mijn indruk niet uitwis3chen. Over het geheel lijkt mij het resultaat met het Saanenras verkregen niet zoo bij uitstek gunstig en de kruiselingen met deze geiten zijn daarbij in den regel kleiner, terwijl het lage vetgehalte der melk dikwijls overerft H. M. K. --- Iets over hoef en hoef beslag. 1 lIL Aan welke eischen heeft een goed hoefbe» ; slag in het algemeen te voldoen? Dit is een vraag, die in do laatste jaren heel wat nauw-1 gezetter onder de oogen gezien wordt dan dat 2 voorheen het geval was. Men raakt doordron. - gen van de overwegende beteekenie, die het ï hoefbeslag voor het paard hoeft Niet alleen is s een slecht ijzer, of een ijzer, dat voor een be; paald dier niet geschikt is, in staat om den hoef j te bederven, en den goeden stand en den ruimen i gang, dien het dier oorspronkelijk had, te schaden, maar met een goed en passend beslag kan i veel, waarin de beweging van het dier tekort ' schoot, verbeterd worden. De van rijkswege in. ■ gestelde hoefsmidcursussen, alsook hoefsmidscho• len hebben meerdere belangstelling in dit onderwerp doen ontwaken, en.de geëxamineerde hoef. smeden zijn zich' meer verplichting bewust, dan een paard oen ijzer onder te slaan, zonder meer. Het ijzer moet in de eerste plaats goed gemaakt zijn, dw.z. het moet naar de regelen van de kunst worden gesmeed, en in 'de tweede plaats meet het geschikt zijn voor het paard, waarvoor het is bestemd 179 Aan de eerste voorwaarde is vrij gemakkelijk voldaan, al treft mem ook, on niet zelden, ijzers aan, die aan de meost bescheiden eischen van vorm en bouw niet voldoen. Het ijzer moet volkomen vlak liggen om het paard een Bteunvlak te bezorgen, dat zoo onbeweeglijk mogelijk is. Van veel belang is de plaats'van de nagelgaten en in dit opzicht wordt nogal gezondigd. De nagelgaten liggen in de zoogenaamde rits en dienen,' om de nagels, waarmee het ijzer aan den hoe! wordt bevestigd, door te laten, terwijl de nagelkop in de rits verborgen wordt Hoe moeten nu de nagelgaten liggen? De hoornwand van den hoef bestaat uit twee lagen De buitenste laag wordt, zooals reeds eerder is gezegd, gevormd door de hoornpijpjes, die van de kroon afgroeien, terwijl de binnenste laag, die zich geheel met de bujtenste tot één geheel verbindt, uit zachtere hoorn bestaat Deze zachtere hoorn wordt, zooals in een vorig nummer een teekening duidelijk maakte, gevormd door de plaatjes van den vleeschwand; zij heeft dus «ook zelf den-vorm van plaatjes, welke tusschen die van den vleeschwand grijpen. Evenals onze nagels groeit ook de hoef van het paard af, dw.z. aan de onderkant heeft, slijting plaats en deze wordt aangevuld door het opschuiven van den hoef, die van boven aangroeit Bij dat afschuiven zouden we dus aan den rand van de zool die hoornplaatjes, die loodrecht op den wand staan, moeten kunnen zien. Echter heeft de natuur gevonden, dat een zoo fijne bouw niet geschikt is voor deelen, die direct met den grond in aanraking kwamenten dus nogal wat te verduren hadden. Zij heeft eeni-middel gevonden, om de ruimten tusschen die plaatjes op vullen; aan den rand van den hoef." bevinden papillen," die een hoornstof vormen, welke zich tusschen de plaatjes legt en deze dus versterkt Zoo zien we aan de zool evenwijdig met den draagrand loopen een lijn van witte hoorn, en deze lijn draagt daarom den naam van witte lijn. In deze witte lijn is het nu, 'dat de nagels de meest elastische hoorn vinden, en het is dus tegenover deze witte lijn, dat de nagelgaten van elk hoefijzer zich' moeten bevinden. Worden hier de nagels ingeslagen, dan vinden ze een zachte buigzame hoorn, waarin zo blijven vastzitten, en ze kunnen op de gewonschte hoogte weer uit den hoornwand te voorschijn komen. Zijn de nagelgaten meer naar binnen in het ijzer aangebracht, dan zal het gevolg zijn, dat de nagel „het leven" kan raken, en het paard dus öf direct vernageld wordt öf pijnlijk wordt in zijn bowegingen, doordat slechts een zeer dun laagje hoorn den nagel •van den gevoeligen vleeschwand scheidt Bevinden zich daarentegen de nagelgaten te veel naar buiten, dan zal de nagel aan de buitenkant van ide witte lijn worden ingeslagen en dus geraken in de brozo buitenste hoornlaag; dezo gaat scheuren, er gaan' splinters hoorn verloren, en het gevolg is, dat het ijzer niet vast ligt en dat de hoornwand bedorven wordt Het ia dus van zeer groot belang, dat de nagelgaten bij het passen van het ijzer de witte lijn bedekken. Bovendien moeten ze in een zuiveren boog liggen, zoodat de breede nagel recht in de witte lijn komt Een ander punt' is: de lengte van de ijzertakken. Heel in het algemeen genomen verdient het aanbeveling, dat paarden, die voor landbouwwerk bestemd zijn, beslagen worden met ijzers met niet te korte takken. Hoe langer toch de takken zijn, hoe grooter is het steun, vlak, des te steviger staat het paard. En dit is een zaak van belang; want bij een klein draagvlak zal er veel meer spierkracht van het dier gevergd worden, om zijn evenwicht te be. houden. Ia dit zoo zonder meer reeds te begrijpen, nog duidelijker blijkt dit uit hot teekeningetje, dat we de volgende week hopen të geven. Maar hoe lang mogen dan de takken zijn? Dit hangt weliswaar af van den hoefvorm, alsook van den gang van het paard, maar is elk geval moeten ze langer zijn dan de draagrand en dus naar achteren toe uitateken; de lengte van dit uitstekende gedeelte wisselt van V'ï tot 3 c.M. Rekening dient te worden gehouden met het feit, dat bij lange voorijzers de mogelijkheid groot is, dat het paard zich „vangt"- en zijn ijzers dus aftrapt Ook daarom moet men bij paarden, die zich in smalle gangen te bewegen hebben iets van de ijzerlengte opofferea Voor rijtuigpaarden kieze men dus bij normaal-gevormde hoeven een ijzer, welker tak ongeveer V» c.M.; naar achteren uitsteekt Bij werk. en trekpaarden neme men ze langer. Want behalve om de meerdere stevigheid, die door een lang ijzer gegeven wordt, is het daarom noodig, omdat gedurende de 4 weken, die het ijzer toch minstens onder ligt, de hoef groeit en, ozoals we gezien hebben, van; vorm verandert: de hoef wordt spitser. Is het nieuwe ijzer juist lang genoeg voor den draagrand, dan zal het voor den spitsoren hoef blijken te kort te zijn. En eon te kort ijzer is onder, alle omstandigheden te verwerpen. Noemen we nu nog als voorwaarde, dat de breedte van het jjzer bij normale hoeven met die van den Koef aan den draagrand overeen moet komen, dan hebben we de hoofdpunten van een normaal ijzer besproken. Een enkel woord nog over het gewicht van het ijzer. Voor groote en zware paarden dienen sterkere en brcedcre ijzers te worden gebruikt voor lichte. Verder verslijten in den regel jonge paarden de ijzers minder snel dan oude, stijve, zoodat men jongere dieren lichtere ijzers geven kan. Landbouwpaardcn, • die voor het grootste gedeelte op zachten grond werken kan men eveneens oen licht beslag geven. Al ---