ADVERTENTIE Zie het in Philips kleuren. I ■; ; ; inlichtingen omtrent de inruUwaarde van uw zwart/wit apparaat --- SPORT RECHTER TAST BESTAANDE STRUCTUUR AAN Amerikaanse universiteitssport plotseling in groot gevaar Graven gretige profs uiteindelijk eigen graf? ' Van onze medewerker MART SMEETS . ER IS WEER een voorbeeld van sport-wetgeving, welke niet te handhaven bleek toen het er. werkelijk op aan kwam. Deze keer wordt het geleverd door de Verenigde Staten. Het gaat om een specifiek Amerikaans probleem — de verhouding van de (besloten) collëge/universiteitssport tot de, zeg maar, (openbare) officiële beroepssport. Desondanks is het voorbeeld ook leerzaam voor Nederland. Al was het alleen maar om aan te tonen dat de sport het niet meer verdraagt haar buiten te sluiten van de , algemeen geldende maatschappelijke normen. Inzet in dit voorbeeld is het. met succes, trekken van professionals aan een nog studerend sport-talent. De jongeman waar het om ging, is Spencer Haywood, basketballer bij de Seattle Supersonics. Hij had de studie de studie gelaten, de universiteit en dus ook de universiteitsploeg verlaten om als prof-basketballer zo snel en zo veel mogelijk dollars te verdienen. De respectieve bonden waren daardoor in een fel conflict geraakt en ten lest» was de rechter er bijgehaald. Rechter Warren J. Ferguson gaf Haywood schoon gelijk, maar zette met die uitspraak wel de Amerikaanse sportwereld op de kop. Want met deze uitspraak in de hand kan nu elke profploeg studerende tieners contracteren; ongelimiteerd en tot welke prijs ook. DE IN DEN HAAG aan de Amerikaanse school werkende Virgil Dijkstra licht het één en ander toe. Hij kent het gehele systeem van de Amerikaanse sportopvoeding. Hij studeerde af aan het Central College Ohio, als sportleraar. Dijkstra speelde nooit als prof (in de Nederlandse basketbalcompetitie komt hij als pur-sang amateur uit voor Landlust Amsterdam) maar schetst de gehele situatie of hij nooit anders heeft gedaan. Virgil Dijkstra, de in Nederland,wonende Amerikaan. --- Geweldige dreun Dijkstra: „Die uitspraak, dat mogen contracteren van niet afgestudeerde jongens zal de amateursport in de VS vernielen. Dat is mijn eerste mening. Zeker gedurende de eerste drie of vier jaar zal de collegesport een geweldige dreun krijgen. Na die tijd zullen de profbazen aan de ene kant en de jonge sterren zelf aan de andere kant wel verstandig worden, tenminste dat hoop ik." •. Honkbal, football, basketbal en ijshockey zijn de vier grote sporten in de Verenigde Staten. Honkbal houdt tijdens de lente en zomer iedereen bezig Vanaf juli beginnen de footballploegen. Precies op 15 oktober mogen de basketballers weer gaan spelen, terwijl ook de ijshockeyploegen dan beginnen. Sport neemt In het Amerikaanse leven een zeer belangrijke plaats in. Zo belangrijk dat er speciale regels waren gemaakt. Regels, die er vooral voor waren om jonge en veelbelovende sportsterren te verplichten een studie af te maken. Dijkstra: „Na je highschool kan je naar een college gaan, je kunt het ook universiteit 'noemen. Ben je een beloftevolle sportman, speel je aardig honkbal of basketbal dan krijg je van je college een beurs, des te beter je bent, des te hoger de beurs. Je blijft vier jaar op dat college, verdeeld in vier perioden. Je begint als freshman. dan word je sophomore, dan junior en je studeert af als senior. Al die tijd doe je twee dingen: Je zorgt dat je je tentamens haalt en je speelt je. wedstrijden, je college betaalt alles. Voor de allergrootsten is er dan na het seniorjaar een kans om prof te worden. Scouts van de profplocgen weten precies waar ze de sterren vandaan moeten halen. Er wordt dan met volle geldbuidels gerammeld." --- Verspieders SINDS KORT LOPEN de verspieders van de grote profploegen nu op de campus al te rammelen bij eersteof tweedejaars studenten. De coaches en trainers van de universiteitsploegen voelen zich bedreigd. En terecht. Terwijl zij hun best doen om een'zo sterk mogelijk team te verkrijgen komt een met dollars zwaaiende profbaas de steunpilaren van het team weghalen. Een aantal coaches gaf onlangs voor Sports Illustrated hun mening. John Wooden, hoofdcoach van de beste basketbaluniversiteitsploeg in de Verenigde Staten UCLA stelde: „Voor deze ommezwaai heb Ik altijd gevreesd. Volgens mij zal het alleen maar kwaad doen. De profs vermoorden hun achterland. Voor de meeste jongens zal het een stomme blunder zijn onafgestudeerd prof te worden." Press Maravlsh, coach van Lous;ana State University daarentegen: „Ik zie geen bezwaar. Het is zoiets als „de sterkste zal zegevieren", niemand zal bezorgd zijn om eén afgestudeerde jongen. Ze -kunnen nu geld pakken, later kunnen ze die schooljaren wel weer terugpakken." Een nog groter voorstander is 'de beroemde -Dean Smith, coach van de i Universiteit van North Carolina. Hij zegt: „Probeer het zo te zien. Als een derdejaars een aanbod krijgt om directeur van General Motors te worden gaat hij toch ook. Het Is geld waar alles om draait, meer niet" , . . , . DE VOORSTANDERS krUgen weerwerk vu de profs. Tommy Protbro, coach van de footballploeg, de Los Angeles Rams: „Het is een ramp voor het football in het algemeen, een ramp voor de colleges en een ramp voor de professional sport.. Het bestaande systeem was goed. Er 'werd een groot reservoir gemaakt waar volwassen en goed geschoolde sportmensen werden klaargemaakt voor de keiharde profsport. Die mensen konden geestelijk tegen die wereld op, terwUl ze, indien ze om welke reden ook moesten stoppen, konden terugvallen op hun schoolopleiding. Dat verdwijnt nu. De gevolgen zullen spoedig merkbaar zUn..." . . --- Miljoen Virgil Dijkstra-heeft alle meningen van:vóór- en tegenstanders i gelezen of aangehoord. Hij is een tegenstander van de nieuwe regel. Hij stelt: „Als ik nu zie dat jongens als Johnny Neumann, een negentienjarige basketbalspeler, en George Mc Ginnes, een even oude speler, een contract van zo'n miljoen dollar voor hun neus krijgen, dan geeft me dat te denken. Waar moet dat heen? Vroeger (zeg zo'n tien jaar terug) was een gemiddeld profcontract 20.000 dollar. Nu al krijgt een gemiddelde speler 60.000 dollar. Aan niet-afgestudeerde jongens, in hun amateursport sterren weliswaar, worden recordbedragen gegeven. Ik geloof dat je een sport zo aardig kapot maakt" , ' . . BIJ DE SPELERS in de diverse takken van sport heerst nog enige verwarring. Begrijpelijk, gezien het feit dat op ieder moment van de dag een profbaas kan binnenstappen met een financieel aantrekkelijk voorstel. De reeds voor Memphis (basketbal) getekend hebbende Johnny Neumann overgiet zijn stap naar de i profs. met een sentimenteel sausje. Hij zegt: „Je weet dat mijn vader, ernstig ziek > is. Met wat geld achter de hand kan ik goed helpen." Dat „wat geld" is voor Neumann dan precies één miljoen dollar, te verdienen in zes jaar. En zegt de 2.20 m. lange basketbalspeler Tom Burleson, eerstejaars student. aan de Universiteit van North Carolina: „Dit ligt allemaal erg persoonlijk. Wil je afstuderen, blijf dan. Wil je snel rijk worden, teken zo snel mogelijk vooi een zo hoog mogelijk bedrag." Waar Steve Mitchell. een van. Amerika's meest beloftevolle basketballers, aan toevoegt: „Toen ik hier op de Universiteit van Kansas kwam, dacht ik veel dank verschuldigd te zijn aan de Universiteit. Ik hoorde mijn vier jaar af te maken.' Ik veranderde van idee, toen onze coach naar'een prof team vertrok. Hij dacht immers ook alleen aan de centen. Zo .ongeveer denk ik er nu ook over." ' --- Waterpoloteam rechtstreeks naar München STOCKHOLM, 19 juni — Als het Nederlandse Olympisch Comité akkoord gaat zal het Nederlandse waterpoloteam tonder bet tpelen van kwalificatiewedstrijden kunnen deelnemen aan de Olympische Spelen van Mfincben. De internationale swemfederatie heeft de plaats, die is vrijgekomen door het bedanken van Oost- Duitstand, toegewezen aan Nederland. Nederland diende enkele maahden geleden het verzoek in bij de Europese federatie om eventueel de plaats van Oost-Duitsland bij de Olympische Spelen van 1972 te mogen innemen. Toen Oost-Duitsland zich metterdaad ook voor dit evenement terugtrok heeft de internationale federatie hierop gunstig gereageerd. --- Ach en wee Virgil Dijkstra komt nog met een ander belangrijk punt. Hij zegt: „Amerika heeft de naam de sterkste basketbalnatie te zijn. Op de Olympische Spelen verloren de VS nog nooit, hoewel er altijd met de derde garnituur werd gespeeld. De beste spelers mogen niet naar de Olympische Spelen omdat dat de profs zijn. Waar ik dan wel bij wil aantekenen dat de grootste concurrenten. Rusland en Joegoslavië, ook als profs te beschouwen zijn. De tweede groep die voor een Olympische selectie in aanmerking komt, is de groep van beste collegespelers. Zij verkiezen echter direct na hun afstuderen (in juni) de kampen van de profs, om zo daar een bestaan op te kunnen bouwen. De derde groep,' die van de sterkste niet-afgestudeerden, is nu ook niet meer verkiesbaar. Ook zij verkiezen geld boven een plaats in de Olympische of Wereldkampioenschapsploeg. Zo komt.de dag dichtbij dat Amerika op het basketbalfront gaat verliezen. Na die dag zal er ach en wee worden gejammerd, hoe is dat nou mogelijk zal men zich afvragen" Colleges en universiteiten zullen hun naam als sportcollege ° verliezen. Publiek, cal meer en meer naar de profs trekken. Jonge Amerikaanse sportsterren krijgen nu de.kans om in een paar jaar tUd miljonair te worden. De vraag blijft hoe de betreffende spelers na een (vaak voorkomend) mislukt profbestaan in de normale maatschappij zullen terugkomen. Maar daar denkt niemand aan. Er wordt immers naar de allerbesten gekeken. De profwereld is een harde maatschappij, medelijden bestaat niet. . , ,Virgil Dijkstra "ziet 'de" nieuwe regel niet zo zitten. Of zoals hij antwoordt op de vraag of hij als derdejaars een contract van een ton zou pakken: „Ik beslist niet. Ik zou eerst afstuderen. Die klasse die je als derdejaars hebt en die zo hoog wordt gewaardeerd-is later ook nog wel aanwezig. Je staat dan met een diploma in je zak wél wat steviger..' --- WIELRENNERS IN VERZEKERING Van onze verslaggever DEN HAAG. 19 juni — De Koninklijke Nederlandse Wiclrennnie wil alle wielrenners persoonlijk verzekeren tegen ongevallen. Met Ingang van volgend seizoen wil men een dergelijke „P.O.**-verzekering in de licenties inbouwen. De heer Sir.it. directeur van het uniebureau: „Er zijn no% twee problemen. De profs willen dc verzekering graag aangevuld zien met een schadeloosstelling voor gederfde inkomsten na een ongeval, terwijl vcor (I* jeugd de plijs van zo'n verzeku ing wel eens bezwaarlijk zou kunnen zijn. Zij betalen nu drie gulden voor een licentie. Wij zul.'rn de ouU. o van het belang van zo'n verzekering moeten overtuigen. kunnen deze P.0.-verzekering aiitcn afsluiten wanneer • wij al onze leden erin betrekken." / --- Dagvaardingen in omkoop-schandaal FRANKFURT, 19 juni — De Westduitse voetballers Manglitz (Köln), Patzke en Wild (beiden Hertha) evenals Kickers Offenbach en zijn voorzitter Horst Canellas zijn „gedagvaard" om te verschijnen voor een s peciale strafcommissie van de Westduitse voetbalbond. Zij zullen dan worden gehoord over hun aandeel in het grootste omkoopschandaal in de Westduitse voetbalhistorie. De drie spelers worden er van beschuldigd zich te hebben laten omkopen door Kickers Offenbach om dwe club van degradatie te redden. --- Tegen Laver Tom Okker behoort in tegenstelling tot de voorbaande jaren dus niet t>U de geselecteerden. Die tegenvaller werkt door voor zijn indeling. Want. als Okker ditmaal werkelijk grote aspiraties koestert zal hij ongetwijfeld ietwat zuur hebben vastgesteld dat zijn weg naar de laatste ronden gekruist wordt door de weer alles winnende Kod Laver, vastbesloten om zich te wreken voor het drama van het vorig jaar tegen dc Brit Roger Taylor. Okker opent overigens tegen de begaafde Tsjech Jan Kodes, winnaar van de Franse kampioenschappen, maar eerder deze week op „Queens", één van de vele inslaaptoernooien voor Wimbledon, een sensationeel £emakkelijke prooi van de nieuwe zestienjarige Britse ontdekking Buster Mottram, de zoon van een vooral hier zeer beroemde tennisvader. Kodes gaf als excuus zijn gebrek aan inspelen op gras. dat nu eenmaal anders is dan gravel en een heel andere instelling vereist. Wennen aan gras is ditmaal trouwens toch een probleem, omdat de langdurige regenval van de laatste tijd vele grasbanen onbespeelbaar heeft gemaakt en daardoor allerlei trainingsschema's in de war heeft' gestuurd. Ook dit punt kan straks tot verrassende ontwikkelingen leiden. , Bij die verrassende ontwikkelingen hoopt men weer helemaal op een figuur die bij voorbaat ieder sympatie heeft. Want ondanks zijn voortdurend aangekondigde afscheid is Pancho Gonzales er weer bij. 43 jaar is de lange' Ricardo nu en met wéér wat meer grijs aan de slapen. Maar als hij straks met zijn bekende norse blik uit de dure Daimler bij de spelersingang stapt en even minzaam knikt naar de chauffeur die eerbiedig het portier open houdt en vervolgens zijn kameelharen jas losjes over de schouders slaat, houdt heel Wimbledon de adem in. Rod „The Rocker Laver mag dan de man van bet lupertennis wezen, Pancho' Gonzales blUft de man van da sfeer, het spektakel en de sentimenten. HU zal ditmaal overigens deze eer moeten delen met iemand, die in tegenstelling tot Gonzales op Wimbledon wel de hoogste trap beeft bereikt: Frank Sedgman, ook 43 jaar maar in bet voorspel op „Queens" nog altUd een toonbeeld van techniek en precisie waartegen bijvoorbeeld Roger Taylor niet bleek opgewassen. Zijn normaal gesproken de kaarten . voor Rod Laver bij de heren en Margareth Court bij de dames geschud, het abnormale wordt niet uitgesloten. Tegen nieuw bloed in de Wimbledontop bestaat derhalve geen bezwaar en niet zonder spanning wordt uitgezien naar de verrichtingen van de veelgeprezen Amerikaan Stan Smith, de man met de moordende service en de juiste mentaliteit voor zo'n zwaar afvaltoer•nooi..Smith is de laatste tijd sterk opgekomen, zoals dat in feite ook geldt voor de jonge Yvonne Goolagong uit Australië, als nummer drie geplaatst bij de dames. Haar looptechniek en vooral haar bewegingen hebben de fijnproevers van het tennis in extase gebracht en in haar ziet men een passende opvolgster van Margareth Court en Billie Jean King. Misschien zelfs al deze keer. % 'ROD LAVER ...op papier de sterkste... --- Jan Notermans: debuut in Duitsland is gunstig, ' ü • Van onze verslaggever. ' . • " ■. i, < : - , . ■ ■ SITTARD, 19 juni — - Als eerste Nederlandse trainer gaat oud-international Jan Notermans zijn geluk beproeven in West-Duitsland. Volgende maand treedt hU in dienst van Arminia Hannover, dat uitkomt in de Regional Liga Noord. Notermans beeft bet diploma van de bekende Sport Hochsrbule in Keulen (waar bQ les kreeg van Hennes Wpisweiler, trainer van Borussia Mönchengladbacb) en behaalde deze maand ook bet Nederlandse A-diploma in Zeist.* Vorige week is hij naar Hannover. gereisd om er kennis te maken met zijn toekomstige pupillen. Bovendien maakte hij van de gelegenheid gebruik eenl nieuwe speler voor Arminia . te bekijken tijdens de promotiewedstrijd St. Pauli—Borussia Neunklrchen in Hamburg. Zegt Jan Notermans over zijn eerste werkkring in het betaalde voetbal: „De echte kwaliteit' van het spelersmateriaal ken ik nog niet,, maar het is een jonge ploeg, waar ik veel mee kan opbouwen. Arminia is een gerenommeerde club in Duitsland. Het speelde in de tien jaar dat de Bundesliga bestaat, al tweemaal promotiewedstrijden, maar miste net de boot. Het afgelopen seizoen ■ eindigde 'het bijna onderaan. Ik moet dus eigenlijk van onderaf aan beginnen. Dat vind ik wel een voordeel". , Jan Notermans heeft, ondanks aanbiedingen van Nederlandse en Belgi•> : • •> -' ï 'l M*l' << •' '■< * | sche clubs.' Duitsland gekozen omdat ■ het financieel het aantrekkelijkst was.ï ~Ik heb een goede naam in Duitsland.; Enkele Nederlandse clubs vonden, datik te weinig trainerservaring had.' Maar wat heet ervaring als je zoveel; jaar topvoetbal hebt gespeeld. Ik heb een eenjarig contract, omdat ik Armi-- nia als een springplank wil gebruiken.' Als 'ik .resultaten boek, wil ik wel. proberen hogerop te komen", aldus dameskapper Jan Notermans,' die in Hannover gaat wonen en het beheer van zUn* kapsalon in Sittard overlaat aan zijn. vrouw. Zegt mevrouw. Tiny Notermans: „Ik hoop, dat de zaak ook zo goed blijft draaien als' Jan weg is. We hebben er wel enige ervaring mee, want hij was de laatste tijd ook veel weg voor studie en onderhandelingen". Jan Notermans, die eerder de Limburgse amateurclubs SVN en Rios en het Duitse Dremmen trainde, vindt dat het een voordeel is dat hij zelf heeft gespeeld: „Als je zelf een taktisctr goede voetballer bent geweest, kun je putten uit ervaring. Je kan spelsituaties zelf oplossen, maar voor het overige ben je afhankelijk . van het spelersmateriaal en -de vorm van de dag van de «434*12 " • J Ervaring heeft Notermans genoeg. Hij speelde 25 maal voor het Nederlands elftal en heeft daarmee zeer prettige herinneringen aan Duitsland. Zijn debuut maakte hij in de befaamde wedstrijd tegen de Westduitsers in 1956 in Diisseldorf toen Nederland door twee doelpunten van Abe Lenstra met 2—l won. Als echte Limburger gaat het Notermans aan het hart, dat het voetbal in Limburg zo achteruit is gegaan. „Ik vind het ontzettend jammer, want er was flink wat opgebouwd, maar er is niets van terechtgekomen. Goede spelen werden weggekocht en als je de kwaliteit verkoopt, blijft het publiek weg. Het blijft een geldkwestie. Bovendien is ler' de concurrentie van- Duitsland". JAN NOTERMANS --- WIMBLEDON GELADEN MET SPANNING Toernooileiding heeft intriges naar eerste dagen gebracht Van onze correspondent HAYE THOMAS LONDEN, 19 juni — Rondom Wimbledon heeft het „witte leger" zich weer samengetrokken. Vanaf maandagmiddag trekt het er binnen voor wat nog altijd geldt als 's werelds meest gerenommeerde tennistoernooi." Niet zozeer de prijzenpot, die in heel de stormachtige ontwikkelingen van het professionele tennis elders aanzeinlijk meer gespekt wordt, maar wel de eer die verbonden is aan het behalen van een succes in of rondom „De Groene Kathedraal" van het Centre Court, bepaalt de grote aantrekkingskracht van dit beroemde tennisspektakel. Verwacht wordt dat Rod „the P.ecket" Laver.in heel deze massale en slopende afvalslae weer de sterkste zal wezen. Precies zoals in voorgaande jaren. In 1970 bleek dat echter een pijnlijke vergissing en daardoor gesterkt hoopt men opnieuw op het Spel der Verrassingen. Verrassingen, met heel de dramatiek die ermee samenhangt, behoren tot het ware karakter van dit > monstertoernooi. Zij zorgen voor de opbouw van de climax op de dag der finales en zijn in vele opzichten ook bepalend voor de sfeer. Tegen deze achtergrond heeft de toernooileiding besloten om voor het eerst sinds de invoering van open-tennis op Wimbledon het aantal. plaatsingen bij de heren van zestien tot'acht terug te brengen, zich daarmee verzekerend van meer intriges in de eerste rondes en dus ook hogere recettes bij de inzet van het toernooi. In de gelederen van de ware prijsjagers, de gecontracteerde professionals, heerst daarover heel wat boosheid. Want, zo stellen zij, nu is de kans groot dat de sterkeren elkaar reeds in het begin moeten afslachten, terwijl zij voorheen eerst de gelegenheid hadden om alvast een goed eind op streek te geraken. De leiding heeft de bezwaren echter glimlachend naast zich neer gelegd. Een tospeler van formaat als Tony Roche zal het nu reeds in de eerste de beste ronde moeten opnemen tegen de • boomlange Charlie Pasarell, die nooit een blijvertje was ' op Wimbledon, maar wel een tennisser die er nimmer zonder spektakel het hoofd heeft gebogen. Bezwaren van de profs bestaan er ook tegen de acht die dan uiteindelijk geplaatst zijn. Niet zozeer voor wat betreft Laver, Newcombe, Rosewall en Ashe-, maar wel als het gaat om de namen van Smith, Richy, Nastase, de Roemeen, en Drysdale. Met name Marty Riessen, de huidige nummer zes in de profgroep van World Championship Tennis, heeft zich woedend uitgelaten. „Ik beschouw deze plaatsingen als de zoveelste aanval op ons professionals". vertelde Marty Riessen. „Het is belachelijk, dat er maar acht plaatsingen zijn en bepaald idioot zelfs dat een man als Tom Okker daar niet bij is. Tom speelt weer heel stérk en heeft de laatste tijd flink wat geld verdiend. Ik sla hem beslist hóger aan dan een Nastase of een Richey".' Alle keren, dat hij zijn' afscheid aankondigde ten spijt is Pancho Gonzales toch weer aanwezig in het toernooi van Wimbledon. ---