v ADVERTENTIE „'' •• * » v,"*' V*' > . 7 "•'V, f * -- "> N 4 *' . Een groot Interview mal Spiro Agnew Cxtra: om te lexen: Rihph Pn Höttv Blok* Over Wetergete, Nixon en het presidents- 31 uitgezochte Zondagsdichtere. D,ÜCÜ 1511 nCU/ ' echap (~Ale ik meedoe, doe Ik mee een FÏeet voor het Óemoed. / ■ a om *• wlnnan"). / Bibeb en Eitra: een boekenbijlage van 29 pag. OpliO AQnGW, Hetty Blok over de humor in Nederland. over de boekenooget van dit voorjaar, over de familie Doorenee en het ceberet Met o.m. KomrlJ over het boek ven de Ha Priminalon* (••"< beb lels deneante In mijn beet"). / ' toekomst; De stamboom ven VI lllllllCldl, Portret van Willlem Hamllton, Diepenhorst en Donner; Rie Cremerj . Labour-afgevaardigde, en vurig bestrijder Hugo Raee In drijfzand; de egotrip van Al) 6X11*3! de monarchie. / Abepoel. Willem Oltmane; Habakuka Groenboek; de criminele buitenlanders en de feiten. /. Jerzy • Kosineki'a Duhreleboomi Wie mocht mot Beatrix en Claut mee? Bemlef in de eneeuw; alle boeken U 6 groie Hoe de RVD zich In de luren liet over Chine; Reinbert de Leeuw; Deke'e '. ... leggen door de Russen. / Willy Brandt op rode Banteng; van Provo tot Groenevelt; boekenbijlage. MM LOSSE NUMMERS f 1.50 OVERAL VERKRIJGBAAR laüil mwammmum --- vrijmoedig commentaar derde wereld de dupe We «aan voor een ramp door de dreigende hongersnood in West- Afrika en elders. Die waarschuwing is van ir. Lardinois, onze voormalige minister van landbouw, nu lid van de Europese Commissie. Enige achtergrondinformatie over die voedselnood in de wereld wordt in een artikel op deze pagina gegeven. Maar één aspect van deze situatie verdient onze bijzondere aandacht. Het it een zaak die eerder werd gesignaleerd door mr. J. L. H. Heldring, secretaris-generaal van het Nederlandsch genootschap voor internationale zaken, in diens rubriek Dezer dagen in NRC/Handelsblad. De wereldreserve aan tarwe is binnen een jaar van vijftig tot dertig miljoen ton gedaald. De aanzienlijke graanlevering van Amerika aan Rusland is een van de oorzaken van de terugval in de wereldreserve. Men zou kunnen zeggen dat de derde wereld de dupe is geworden van de hulp van de eerste aan de tweede wereld. De Verenigde Staten hebben eerst de Sovjet-Unie willen helpen voor zij aan de hongerende ontwikkelingslanden dachten. De situatie is tegelijk tekenend voor de falende Sovjet-landbouwpolitiek. De Russische graanbestclling is ook een belangrijke oorzaak van de enorme prijsstijging. De prijs van een ton graan is in ruim een half jaar ongeveer verdubbeld. Natuurlijk is het graantckort in de wereld voor een groot deel te wijten aan twee jaar slechte oogsten op het noordelijk halfrond, vooral door onvoldoende regenval. Maar de Russisch-Amerikaanse graantransactie, die president Nixon niet louter om humanitaire redenen aanging, heeft de nood elders doen groeien. Het Sovjet-volk kreeg voedselhulp van de V.S., maar tegelijk won Nixon de gunst van de Amerikaanse boeren die profiteerden van de stijging van de graanprijzen. In de hongergebieden van West-Afrika wordt dit spel van de twee dominerende wereldmogendheden met begrijpelijke verbittering gade geslagen. --- nooit meer roken HET IS EEN wijd verbreide opvatting dat het goed te bi) het étappen met roken de steun te krijgen van familieleden en vrienden, die er ook mee ophouden. Het tal voor sommige mensen misschien wel opgaan, maar «iet voor mi). Mijn vrouw en ik hebben over dit punt eindeloos gepraat. Ze rookt zelf ook. Niet zoveel als ik placht te doen, maar wel ontzettend veel. ledere keer als het mi) ook maar één avond Jukte niet te roken werd het solidariteitsgevoel in haar wakker. ,Jk doe met je mee, we houden allebei op!" En dat was dan het zoveelste einde van een dapper begin. We zijn er achter gekomen dat dit soort van hulpbetoon ons reddeloos van de wal I» de sloot heeft geholpen. Waar begin je aant Het i» een niet ingestudeerde pas-de-devx va» een paar dat nog niet kan dansen. Niet roken ia iets dat je van de hoogste toppen van verrukking naar afgronden van ellende kan voeren. Dat M op zichzelf al vervelend genoeg, maar wanneer twee verslaafden elkaar tegenkomen terwijl de een het succes ruikt en de ander de ondergang, loopt de zaak mis. Ik vind het zelfs een verwerpelijke bezigheid. Je gaat ervaringen uitwisselen, want dat was immers de bedoeling toen je begon t Maar als je zelf in een fase bent dat je iedere gedachte aan roken probeert te verbannen en je vrouto begint opgewekt te vertellen hoe. goed alles lukt — of omgekeerd — dan ontstaat er een pijnlijke communicatiestoornis, uitgerekend op het moment dat je elkaar het hardst nodig hebt. En wat doe je dan t Ellendige dingen. Ik heb een» met mijn vuist een gat van 30 centimeter doorsnee of inslag, hoe noem je dat, i» een kastdeur va» hardboard geslagen. Dat luchtte zeer op, herinner ik mij. Ik heb er een wereldkaart overheen geplakt (uitgave NRC, doen ze tegenwoordig niet meer, geloof ik) en daarna hebben we er samen, rokend en hoogst verwonderd over zoveel kracht in een door nwotinegebrmk verzwakt spierenstelsel, naar zitten kijken. Kalm aan, zeiden we. Waarom zouden we onszelf ongelukkig maken door èn niet te roken èn ruzie te maken èn kasten in puin te slaanf Het is ook niks gedaan zo ineens te stoppen. Als we nu eens wat kalmer aan deden. Niet vóór het ontbijt bijvoorbeeld. Dat scheelt al een stuk. En niet zo vlak voor we naar bed gaan. En zeker nooit als we... kortom, een voorraad tegels waarmee je i» een dag of twee weer het pad van je huis tot de. sigarenwinkelier kon plaveien, reien. ' Bij stond on» altijd al prijzend op te wachten. ,fiet valt wel, maar niet mee." Dat tra* een van zijn lolligste. En hij vierde die gelegenheden altijd met het cadeau geven va» reclamelucifers. Een duivels geschenk. Ik zag de vlammetjes in zijn ogen dansen als hij de feestgave ontstak voor de zoon die naar huis was teruggekeerd, om zijn verlies te vieren met zwavel e» teer. --- DEN UYL EN MANSHOLT: Socialisten twijfelen diep of de EG wel op de goede weg is ,fie uitbreiding van de Europese Gemeenschap voltrekt eich onder omstandigheden, die de politieke en in het bijsonder de socialistische problematiek rondom Europa scherp belichten. Noorwegen doet niet mee op grond van een mengsel van vrees voor ntitionale belangen en hier en daar socialistische achterdocht tegen een kapitalistisch Europa. Europese ambtenaren staken, en demonstreren daarmee dat tegen het bewustzijn van groepsbelangen geen communautaire geest gewassen is. De Labour Party houdt haar parlementariërs weg uit Straatsburg en geeft daarmee te kennen dat voor haar de gemeenschap van het Europese socialisme vooralsnog minder betekent dan het uitvechten van de nationale strijd tegen de Conservatieven." Aldus Joop den Uyl ln Opdrachten voor Europa, een gezamenlijke publikatie van de Europese socialistische tijdschriften. Ondanks de onmiskenbare economische resultaten bestaat er, vooral ln socialistische kring, diepe twijfel of we met de Gemeenschap op de goede weg zijn. Den Uyl noemt een vijftal ontwikkelingen waarop de kritiek van de socialisten zich moet richten: 1. de collectieve voorzieningen zijn sterk achtergebleven bij de vergrote particuliere bestedingsmogelijkheden: 2. de grote ondernemingen overheersen de besluitvorming over wat en voor wie geproduceerd wordt: 3. de verschillen in levennomstandigheden en levenspeil, z.'wel geografisch als functioneel, zijn zeer groot gebleven: 4. het verbruik van energie, grondstoffen en hoogwaardige" voedingsmiddelen is meer dan gemiddeld gestegen; 5. de gemeenschap heeft de invoermogelijkheden uit de onderontwikkelde landen onvoldoend* vergroot. Wat Den Uyl verontrust is dat er nauwelijks wondt gezocht naar eigen sociale en economische doelstellingen en naar methoden om dezj te bereiken. De blinde welvaartsgroei moet worden omgebogen naar een doelbewuste welzijnsontwikkeling. Instrumenten om deze ombuiging te riéïium I II HUI »>ll m n« nrunei Eiêt genoemd. Wel, als voorbeelden, een groot aantal concrete maatregelen: — af remmen en wellicht geheel stoppen met het supersonisch luchtverkeer: — beperken van de tonnenmaat van (ankers en carriers, die de Europese havens opschepen met onoverzienbare kosten van infrastructuur; — overschakeling van energie-intensieve naar energiebesparende produktic en transportmethoden; — consequente voorrang in het internationale verkeer aan ruimte- en energiebesparende vormen van openbaar vervoer; — selectieve toepassing va» de computerisatie, met name die in de dienstverlening, met het oog op schadelijke uitwerking op werkgelegenheid, en arbeidsvreugde; Mansholt Den Uyl --- VOEDSELHULP DRINGEND NOODZAKELIJK Hongerdood bedreigt zes miljoen Afrikanen MEER DAN ZES MILJOEN mennen worden in West-Afrika bedreigd door de hongerdood. Dat is onlangs meegedeeld op een persconferentie in Rome van de FAO, de voedsel- en landbouworganisatie van de Verenigde Naties. Het gaat om een gebied waar al sinds 1966 grote droogte heêrst. Maar dit jaar is de toestand wel kritiek geworden. De zes landen Cle het zwaarst getroffen werden zijn, van we*t naar oost: Senegal. Mauretanië, Mali, Opper-Volta, Niger en Tsjaad. Een speciale verslaggever van Le Monde meldt uit Senegal en massale landverhuizing van mensen die uit de droogste gebieden wegtrekken. Elders leidt de plotselinge toevloed van zoveel vluchtelingen tot spanningen en conflicten met de oorspronkelijke bevolking. In het droogtegebied worden ook miljoenen stuks vee met de hongerdood bedreigd, voorzover dit vee niet naar betere streken kan worden overgebracht. Specialisten van de FAO hebben na een reis door de getroffen landen ln een rapport geschieven dat de droog .e een catastrofale omvang heeft aangenomen. Oudere mensen in de streek zeiden dat de droogte hen deed denken aan die van 1913 toen vele mensen en dieren atierven. De deskundigen zagen grote stukken grasland waar getn grashalm meer te bekennen was. Caritas Nederland/Mensen In nood ontving een dringend verzoek om hulp van de zusterorganisatie Caritas Senegal. In die brief werd gemeld dat In het regenseizoen van vorig Jaar, van juli tot eind september, in eenderde deel van het land zó weinig regen viel dat .er niets verbouwd kon worden. De betrokken streken werden tot rampgebied verklaard. Het gebied van de rivier de Senegal kreeg gemiddeld slechts de helft van de minimum-neerslag die nodig is om aardnoten en gierst te laten groeien. Alleen ln de rampgebieden van Senegal wonen al meer dan een miljoen mensen. De regering van Senegal ontving tot nu toe 60.000 ton graan als voedselhulp. Maar men heeft het dubbele nodig om de mensen niet te laten verhongeren. De situatie tal vooral kritiek u-orden in de maanden juni, juli en augustus, de periode tvaarin de boeren de energie moeten opbrengen om hun land taaiklaar te maken voor de regen die tij dan eindelijk hopen te krijgen. AU er inderdaad regen komt, tal er niet vóór september geoogst kunnen worden. Tot tover het verhaal van Caritas Senegal. IN EEN RECENTE PITBLIKATIE van de Novib. de Nederlandse organisatie voor Internationale ontwikkelingssamenwerking, is gemeld dat de FAO, In-het kader van het wereldvoedselprogramma, noodvoorraden levensmiddelen naar West-Afrlka stuurt tot een bedrag van vijf miljoen gulden. Men wil de boeren ln deze rampgebieden vooral ook helpen een deel van de veestapel te redden. Belangrijk is vooral de redding van het ,t rek vee, de dieren die gebruikt worden om het land te ploegen. In het Novlb-blad Onze Wereld wordt gemeld dat de droogtegordel ln de wereld niet beperkt is tot de zes genoemde landen van West-Afrlka. Het gaat om een strook die zich over de aardbol uitstrekt van Dakar, de hoofdstad van Senegal, tot Dacca, de hoofdstad van BangladesJ, dus van de Atlantische kust tot ln Zuidoost-Azië. Binnen dit gebied heeft bijvoorbeeld ook ln India de droogte hard toegeslagen. In grote delen van het westen van India bleven op het einde van de vorige zomer de laatste moessonregens uit. Zwaar getroffen wjrden de Indiase deelstaten Mahar&sjtra, Radjasthan, Goedjerat en Mlsore. In Maharasjtra viel voor het derde achtereenvolgende Jaar minder dan de helft van de normale hoeveelheid regen. Slechts een derde deel van de aanplant kon worden geoogst. De waterputten zijn drooggevallen en overal sterft het vee. Voedsel wordt,steeds duurder- De bevolking trekt ln wanhoop naar de reeds overbevolkte grote steden en wordt teruggestuurd. In Radjasthan is meer dan de helft van het land in woestijn veranderd. Droogte heerst in 20.000 van de 32.000 dorpen. In Goedjerat heeft de helft van de inwoners van de droogte te lijden. --- meningen en media — stelselmatige pogingen ik» een eeuto van steeds verdergaande arbeidssplitsing t>M taakverbreding een nieuwe betrokkenheid van mensen bij hun dagelijkse 1 cerk tot stand te brengen; — uitbreiding van de activiteiten van het Sociaal Fonds, gericht op herscholing en tee bevordering van de mobiliteit voor de werknemers; — een zodanige a/stemming t)ai» industrie en arbeidsmarktbeleid, dat de inschakeling van arbeiders ra» buiten de Gemeenschap geleidelijk kan worden teruggebracht, onder voorwaarde dat in de landen ia» herkomst voldoende investermgs- en scholingsbijdrayen worden geleverd, zodat de in.'n<.>re werkgelegenheid in de Gemso::- schap meer dan gecompenseerd wordt; * * — afstemming van het landbouw- en industriebeleid op een jaarlijks scherp te programmeren toeneming van de invoer ran verwerkte landbouw• en industriële produkten uit de ontwikkelingslanden. „We moeten helaas constateren dat de grensoverschrijdende samenwerking zich voornamelijk beperkt heeft tot die groepen in de samenleving die direct belang hebben bi) de vergroting ran de marktstructuur en tot die groepen die door de Europese maatregelen geraakt worden fn hun directe levensomstandigheden, bijvoorbeeld de boeren," ■ schrijft Sicco Mansholt In lijn bijdrage. Ook de vakbeweging is verder dan de politieke partijen en onderkent het belang van de Europese problematiek. ' ,JJe socialistische partijen laten helaas verstek gaan; zij schijnen het belang van de Europese ontwikkelingen nog niet te hebben ingezien, en een Europese organisatie fan de. socialistische partijen ontbreekt." De afzonderlijke partijen moeten een samenwerkingsvorm zoeken waarin voor de nationale partijen bindende besluiten kunnen worden genomen. Een eigen programma en wetenschappelijk instituut, dat een bovennationale visie vormt, is noodzakelijk. Uitvoering van een socialistisch program vraagt echter niet alleen om macht maar ook om een structuur waarbinnen die macht kan worden uitgeoefend: democratisering van de Europese Gemeenschap is een dringend vereiste, directe verkiezingen van het Europese Parientent en uitbreiding van de bevoegdheden van dat parlement U een eis die hoog moet prijken op de prioriteitenlijst van de socialistische partijen. Democratisering van de Gemeenschap en verwezenlijking van hechtere socialistische samenwerking gaan hand in hand." Internationale solidariteit is voor Mansholt uitgangspunt voor een Europees socialisme: „Het Is duidelijk dat ons economisch systeem niet in staat is aan ieder mens gelijke levenskansen te geven, en dat wij niet