de dood van Petroesjka HET WAS MISSCHIEN maar goed dat Paloek niet ln leven was gebleven om zijn eigen in memoriam te kunnen lezen want hij zou zich beslist niet hebben verheugd over de plaati waarop dit ln de kranten kwam. Door een ongelukkig toeval had Hitier de dag van Palotkj dood uitgekozen om de wereld met vrede te bedreigen en d e gebeurtenis vulde het grootste deel van de voorpagina's, slechts een dubbele kolom overlatend voor het sensationele einde van Paloek en ieders reacties daarop, behalve natuurlek die van Paloek. Voorts waren er levensbeschrijvingen J die ' voornamelijk de geschiedenis van zijn drie ormccesvolle huwelijken ophaalden, het rampzalige aeizoen met Baljev, zijn verbroken contracten en de zeven keer dat hij was weggelopen van ' en teruggekeerd naar Stroganov. Ceen entrechat, geen cabriole, zelfs niets over zijn zes prachtige pirouettes Hier en daar werd mokkend toegegeven dat zijn llgne goed was, maai dit werd zonder uitzondering gevolgd door kritiek op zijn sprongen. In de populaire pers kwam Paloek er niet beter al. Bij de ochtendbladen liep het van „Geheimzinnige IWkJ van een Balletdanser" tot „Bekende Balletdanser Dood", terwijl hij bij de sporteditles geheel overstemd werd door de met wellust geschreven h-rlcMen van de verschillende verslaggevers van paardenrennen Maar zelfs al scheen de wereld als geheel niet ongewoon verontrust te zijn door dit schokkende verlies, ln Puloeks eigen wereld was de reactie i»r bevredigend. Boven ln de klasselokalen van het Collodiumtheater was Roereen ln tranen. Zesentwintig danseressen van het corps de ballet, vijftien moeder», drie vaders, twaalf figuranten, zes danseuses étoile en zes ballerina'?. weigerden allemaal elkaai zakdoeken te lenen. Twee ballerina's die als gevolg van Stroganov» ' stralende vaagheid er belden aanspraak op maakten assoluta te worden, wisselden hun tranen uit met de pianiste. d*e zelf te neer in de war was'om van de gelegenheid te profiteren door een kleine lening te " vragen. Twee levendige, jonge journalisten — aan . wie deze ochtend niet werd toegestaan levendig te zijn — een verbijsterde, rijke, oude beschermer ' van * een «4n de danaeressen, ;die verstrooid * het verkeerd* paar schou- - • der* liefkoosde. De Enige Man Die lets Van Ballet Afwist en De Lmbwhmh Enige Vrouw Die Het Met Hem Volkomen Oneens Was waren reeds vroeg naar dc plaats waar da treurzangen gehouden' werden, gegaan. Stroganov was er en probeerde uit de buurt van Stanley te komen maar botst* tegen nar. Saintly op, di* door, bleef gaan met zijn mening over de waarschijnlijke gevolgen voor de kaartverkoop te vragen En tenslotte waa Arenskaja er, ex-ballerlna van het Marytnakl-theater (ez-maltresse van Antor Paloek),' leidstar van da ballefklassen van Stroganov en enige heerser over haar echtgenoot P. Poethyk. Ineengeschrompeld maar arrogant sat zij rechtop in «ca i verguld* stoel. (Les Dames d* Bonn* Humeur) en presideerde h*t rouwbeklag.' Met een hand gebruikt* zij Stanley's zakdoek om haar ogen't* betten terwijl zy de ander* vrd, hield voor de klopje» van sympathie die haar echtgenoot haar probeerde te geven. „Lalas*-moi", zegt ze. „Ik ben ontroostbaar. Ik wil niets. Ga mijn tas halen, dl* ik in m(jn verwarring op Stroganov» tafel heb laten staan, mijn sigaretten die tn mijn kleedkamer gfln en mijn sjaal di*'lk thuis heb ' gelaten. . Ik bevries." P. Poethyk. premier danaeur bl) het MaryiiukMh*at*r IS9S.' maltre , de ballet bi> elk Europees'theater ln een enigszins -t zenuwslopende i opeenvolging ; en belangrijkste ,• figurant -van het Slroganov-gezelschap, kuierd* verrukt weg. ' „Haar sjaal",' mompelde hij. „Haar sigaretten. En nog ieta anders wat ik mij straks wel zal herinneren." „Vitel" riep Arenskaja uit macht der gewoonte. .* >' „Vit*, mola krassavitsa", - stemde de oude man tn terwijl hij langzamer ging lopen om een groet te wiaaelen met een nieuw lid van het "* gezelsrhsp, dat nog' altijd dacht dat hij een belangrtjk lemand was. Hij was heel . wst minder minzaam tegen Pavel Boenla, die in de deuropening tegen bem opliep. Dat Pavel niet van vrouwen hield, was zijn ongeluk: dat hij van Paloek gehouden had. kwam er niet meer op aan; maar dat hij beweerde Le Train Bleu beter te danaen dan Dolln, dat was ontoelsstbaar. De verwaandheid. De brutaliteit. De jongeman moest op z(jn plaats gezet worden. HIJ, Poethyk, zou dat doen. „Pardon." zei hij Ijzig en liep gehaaat weg. Pavel was niet merkbaar geschokt. HIJ bood Stroganov en de zich terugtrekkende Stanley lusteloos zijn wang en slenterde naar Arensksja. „Arme Anton". zuchtte hij. „VerschrikkelHk. Ik verzeker u dst ik de he'e nscht geen oog dicht gedaan heb. Toen we nsar Londen gingen, zou ik er ook maar ceen moment aan gedacht hebben dat Ik Petroesjka noe zou dansen/' Een half dozijn aanwezigen keek scherp op bij deze mededeling, een vsn hen wss Kaïla Ranewskl. een n<«iiwei • „Nu," zei ze op haar gemak, „vertelt u mij er alles van." Quill herinnerde zich de tweede regel: laat de getuige praten. Deze getuig* had slechts heel weinig aanmoediging nodig. Heeds had ze haar bewondering voor het uiterlijk van de Londense politie tot uitdrukking gebracht en ze was al een aardig eind op weg haar gebrek'aan bewondering voor paspoortenbeambten tot uitdrukking te brengen, die zeer onredelijk geweest waren over het niet opgeven van een adresverandering, veroorzaakt door een afschuwelijke hospita die geen koffie kon zetten, die haar onderkleren stal en die toch nog verwschtte betaald te worden. Ze logeerde nu altijd in'een hotel — een goad hotel — Savoy heette het naar zij meende. Quill greep hopeloos naar de enige draad die de conversatie in de door hem gewenste ..richting zou kunnen leiden. „Logeerde Paloek ln Savoy?"/ „Nee," zei Arenskaja. „Hij leefde met Pavel. Het is walgelijk dat hij nog altijd van mannen houdt na alle moeite die ik gedaan heb om hem te verleiden." Quill ap'tste zijn oren. „Was u verliefd op hem?" „Ik?" zei de verbaase Arenskaja. „Welnee. We hebben een beetje bij elkaar geslapen, dat is alles, ... ik, ik houd alleen van mijn man." „En wist uw man van deze, eh ... liaison?" „Pardon," zei Arenskaja. „Maar natuurlijk weet hij het. ledereen weet het Mijn man zei zelf tegen mij dat het tot niets zou dienen, maar ik luisterde niet." Maar misschien was deze echtgenoot niet zo meegaand als Arenskaja hem afschilderde. Kwam hij hier toevallig on het spoor van een eventueel motief? „En wanneer gebeurde dat?" „O, dat ls nu tien jaar geleden. U moet begrijpen dat ik nu oud ben. Ik heb nu niet veel minnaars meer. Maar toen ik uw leeftild had. was dat anders. Ik moet u vertellen over de lijd dat de groothertog . .." Wordt vervolgd --- „Onzin, ze is een slecht meisje. Gisteren in Petroesjka kwam ze vier maten te laat op." zeventien, noch dat lk het contract voor Amerika nog niet'getekend heb, dat ik tegenover Cochran zo goed als verplicht ben ln het Trocadero ta dansen en dat Anton ons wilde Verlaten om een eigen gezelschap te beginnen met die man van de krant die mijn ballerina'* mee uit souperen neemt en mij geld leent." „Pardon slr", onderbrak Stanley, „maar ik denk dat u een verkeerd idee hebt van het soort vragen dat de politie waarschijnlijk zal «tellen." Stroganov keek zeer verveeld naar hem. „Je kunt hem, al* je wilt, vertellen dat Stanley ons spoedig gaat verlaten." ■ Stanley lachte op zijn Engelse manier hartelijk,om iet* wat hij al* een goéde grap beschouwde en ging verder: -» „Ze zullen zeer geïnteresseerd zijn in de manier waarop de misdaad is gepleegd. Ik zal ze daarbij een sieboel kunnen helpen. Ik heb vanmorgen enige berekeningen gemaakt net betrekking tot de aanvangssnelheid van projectielen. En verder zullen ze natuurlijk naar een motief toeken. Dat betekent dat zij een onderzoek zullen Instellen naar Anton* leven, zijn vriendeii, zQn vijanden, zijn liefdesavontuurtjes. Daarkunt u hun inlichtingen geven." ..Maar natuurlijk," gaf Arenskaja toe. „Ik tal bun vertellen hoe knap ik tin'.on tien jaar geleden verleid heb." „Poeh," tel Stroganov, „daar zullen ze geen belang ln stellen." „Maia c'étali trés intéressant," protesteerde Arenskaja. „Paloek. hij wilde niet. Hij mauvaU sujet. Havelock Ellis hij heeft hem .«rover gekappitteid." J> Stanley bloosde. HU kon nooit helemaal wennen" aan dit soort openhartigheid, hoewel . hij er gemiddeld vijftig keer per dag mee te maken had. . „Ik zou willen voorstellen. ..." begon hij. „Jij stelt altijd .vat voor," zei Stroganov. „Ga weg." „Het wordt tijd dat we met de lessen beginnen," gaf Arenskaja toe. Zij stond op en klapte gebiedend in haar handen. Het zou overdreven zijn te zeggen dat het onmiddellijk stil wss ln de kamer. In feite nam niemand er enige notitie van. Echter met behulp van' enige keren op de grond stampen, met haar stok. energiek „sst" roepen van Stroganov en een paar kreten van Stanley werden de zakdoeken tenslotte opgeborgen en begon het gebruikelijke geruzie over wie de barre zou leiden. De Jonge Roebinska, die nu pas binnen wss gekomen, kwam er bij deze twist slecht af. • Ze zag er bleek en vermoeid uit .toen zij lusteloos een onopvallende plaats bij de schoorsteenmantel zocht. „Stop", zei Arensksja tegen haar. ...1* bent te laat. Maar dat excuseer Ik. In feite vergeef lk Je. Je gaat de klas lelden. En jij," wendde zij zich tot het dikke meisle dat zichzelf stevig aan het hoofd van de barTe geplant had, „ga achteraan staan. Helemaal achteraan", voegde zij ereen door de hemel gezonden bondgenoot ln hun privié-ruzle» met Stroganov. Alle* bij elkaar een uitputtende avond. locn. had hij enige vorderingen gemaakt. Hij had de rolverdeling van , Petroesjka en de adressen van de medespelers. Het volledige medische rapport zou binnenkort beschikbaar zijn en hij zou vanochtend getuige zyn van de reconstructie van net laatste bedrijf. Daarna zou het er nog slechts op aan komen alle gegevens te noteren en de' getuigenverklaringen te schiften. Grimmig stond hij op, trok zijn regenjas aan en ging de deur uit. Een enthousiaste sergeant Banner stond bij de toneellngang op hem te wachten. „Ze :ljn boven", zei de sergeant, „de meesten van hen zijn nogal klein van stuk". Zij kwamen in het klasselokaal en zagen hoe het gezelschap in afwachting midden in de a kamer op een rij stond terwijl Arenskaja iets met de pianiste uitvocht. „Als ik „ta-ra-ra" zeg," schreeuwde zij, „bedoel ik „ta-ra-ra" en niet „to-ro-ro". Jij — Jij speelt de hela' tijd „toedeloedeloe". Nou dan, opnieuw." De meisjes begonnen zuchtend opnieuw aan hun serie moeilijke oefeningen terwijl Quill en de tets minder gefascineerde sergeant Banner de bij de oefeningen gedragen kostuum* in zich opnamen, waaronder zich veelkleurige pullovers bevonden — voor het grootste deel kapot — die gedragen werden «ver nauwsluitende tricot* ln alle kleuren die maar voorradig waren. Het haar werd vrij van de oren 'gedragen en op zijn ■plaat* gehouden door netjes en haarbandjes. De alomtegenwoordige dijen werden aan het oog onttrokken door gebreide pullovers. Voeten die op het toneel zo tenger leken, bleken lang en benig te zijn in hun gestopte roze satijnen balletschoenen. Behalve misschien in de boezem van een moeder, is extase niet een van de emoties die opgeroepen worden' bij het zien van een balletdanseres die ln een klasse werkt. * Zich ongewoon lomp voelend tegenover zoveel precair evenwicht, drong Quill zich naar Stroganov en tikte hem op de schouder. „Ga weg," zei Stroganov afwezig. Rij dacht dat het Stanley was. Maar Arenskaja die de knappe jongeman in het oog kreeg, stopte de les en kwam naar hem toe met een langzame maar recht op zijn doel afgaande pas. „Ik ben Arenskaja," kondigde zij aan. „Ik wil graag kennis met u maken." „Ah," glunderde Stroganov tot wiens bewustzijn de aanwezigheid van de detective eindelijk doorgedrongen was. „Het is onze aardige jongeman die nog nooit Petroesjka gezien heeft. U heeft goed geslapen, nee?" v \ „Ik heb geen oog dicht gedaan." verklaarde Arenskaja. „In de eerste plaats om die arme Anton en verder wild* mijn man maar door blijvan --- Haute Couture is dood, leve de Vrije Mode! (Van onze speciale verslaggeefster) PARIJS, 24 juli — De opwindende stryd om de roklengte van vorig jaar valt in het niet bij het veel dieper liggende conflict dat binnen de gelederen van het dictatoriale instituut dat haute couture heet, in Parijs aan de gang is. „Laten we de haute couture vermoorden", roept de moderne ontwerper Ungaro drastisch uit. Hij en Yties Saint Laurent en ook Mare Bohan,- ontwerper van Dior, die een verbrand oog opliep door / traangas tijdens de Parijse opstand, einden dat er een geheel nieuwe vorm van mode moet ontstaan. Mode is uiterst gevoelig voor alle grote evoluties en revoluties, stemmingen en meningsveranderingen op alle gebieden van het maatschappelijke, politieke, sociale en psychologische leven. En op al deze terreinen zijn er momenteel in- de hele wereld grote omwentelingen gaande. Al die poespas van geheimzinnigheid rond de Parijse haute couture, twee maai per jaar, is hopeloos verouderd Vooral door de invloed van de „losbandige" jongeren, die zich losmaakten uit de traditionele levensvormen, en door het enorme succes van de boetiekmode, heeft de „Grote Mode", die dreef op de behoef'e van snobistische rijkaards aan een statussymbool eigenlijk geen reden van bestaan meer. De barrièies zijn doorbroken. Er is niet m»er één man of vrouw, die ais een dictator de Mode voorschrijft. Mode'is eeri'wereldomvat-, tende internationale zaak geworden. ;o • i 4 •••• r Chombert maakt omvangrijke jassen'van'langharig !bont Deze twee vossen zijn koperkleurig; ze bezitten een onzichtbaar systeem dat het mogelijk maakt de zoom tot mini te laten stijgen. --- Peperduur is uit Je financiële en maatschappelijke status laten bewonderen door middel van peperdure Parijse modekleren is ~uit". ledereen wil nu vrij zijn in het kiezen van een individuele persoonlijke mode, op welke trede van de maatschappelijke ladder men ook staat. De Parijse couturiers die dit Inzien, zijn bezig een enorme omzwaai te maken en zoeken naar nieuwe modevormen. De ouderwetsbehoudende modekoningen vallen dan vanzelf af. Daarom hesft Balenciaga, de modeheerser van tientallen jaren, zich al teruggetrokken en zijn hele zaak, met personeel en al, overgedaan aan De Givenchy. Die nieuwe vorm moet een versmelting van haute couture, boetiek en confectie worden.' Saint Laurent heeft al aangekondigd een „ontspannen" mode te zullen brengen. Sweater kleren, veelal met lange pantalons, die lekker zitten en op alle aren van de dag en de nacht te dragen zijn. En waarachtig, die oude Coco Chanel krijgt toch'weer gelijk met haar uitspraak dat mode een uitdrukking is van een leventwijze. Ze is van plan haar meest inventieve collectie te maken dit seizoen. Deze levenswijze is nu vrij, ontspannen, individualistisch en tos van verroeste traditie* en conventies. De tuniek en sweater, de lange broek, de broekrok en de bermuda, zullen deze week h»er in Parijs het symbool worden van deze ontspannen ergheid. Je pompeus opdoffen is er niet meer bij. Of zoals Saint Laurent het uitdrukt: „Pauwen interesseren me niet". --- Nina Ricci De «how van Nlna Ricci, die'ik gisteren bezocht droeg duidelijk al deze nieuwe elementen tn zich. Tunieken bij de . vleet.. En lang* pantalons, zeer beheerst van coupe,' niet te wijd, niet te nauw. lets uitlopende rokken met diepe splitten, waaronder bermuda's uitplepen. De mantel of japon op zichzelf bestaat liaast niet meer. Het. zijn altijd verwisselbare ensembles. Prachtig zijn de tailleurs van Ried met driekwart of zeven-achtste uitstaande jasjes, iets verhoogde flinke leren ceintuurs en grote zakken op de heup. Daaronder gérende broekrokken, die meer rok dan broek zijn of lange pantalons, soms met daaroverheen - nog een driekwart cape. Echte mantels zijn er niet bij maar wel veredelde montycoats met grote bontgevoerde capuchons. De mouw is altijd lang en strak, af en tos met een kleine kop Ingezet of glad en strak aangeknipt. Voor gekleed zijn er talloze driekwart lange tunieken in mst of glanzend satijn met wijd blousende lange mouwen, op de heup versierd met bUoux of schakelceintuurs. De dagkledlng is gemaakt van dikke wollen stoffen. Veel tweed, pied de poule en viszraat. In mistig grijs, bruin en vooral zwart en wit. De coupe en stijl van Ricci zijn weergaloos mooi, maar moeilijk te beschrijven, omdat de eenvoud en beheersing van het evenwicht In de verhoudingen zo volmaakt en subtiel zijn. De rokken eindigen iets boven de knie. De avondkleding heeft diezelfde ondefinieerbare eenvoud van stijl. Hiervoor toorden soepele stoffen gebruikt: cripe, jersey, fluweel en vooral satijn. De lange tuniekjurken omspoelen losjes het lichaam, dat altijd zichtbaar blijft. Broderie van parels, pailletten en glinsterend glas worden tpaarzaam toegepast langs de kale halslijn. Deze collectie van Ricct flirt nergen» m