Kaers stoof.
Kaers was dus superieur te Antwerpen. Eaers kon gaten maken, Kaers kon springen, tel k e n s springen, Kaers stoof vooruit. Een .Middelkamp en een Schulte daarentegen gingen — niet stoven — over de haan. Schulte bijvoorbeeld in een knappen achtervolgingspas, in de volgehouden snelheid, welke hij ontwikkelt voor de laatste twintig, dertig kilometers van een wegwedstrijd. Maar daarmede zijn geen koppelwedstrijden te winnen. Ploegcourse-rijder zijn beteekent het aandrijvmgsvermegen. dat den motor Schulte op carg houdt over twintig, dertig eenzame kilometers, te kunnen comprimeeren tot zeer korre stooten. maar dan van aanmerkelijk hoogere ontladingskracht. Het spel gaat over het trinnen van ronden, over het zich kunnen uitputten voor het veroveren van een ronde. Na het verkrijgen daarvan neemt het peloton den zich leejrgesprongen springer veilig in zijn kielzog op, doch op den weg brengt de demarrage der. wielrenner op een eenzamen post. De lange „vlucht" om dezen te behouden is de specialiteit van den weerenner . . het „fort" van den pistier is de „sprong", de jump. Het was hierom, dat Schulte en Middelkamp en hun collega's niet doodmoe konden zijn na afloop van deze Sportpaleiskoppelrace en Schulte-Middelkamp toch vier ronden verloren hadden aan Kaers. Hierbij m -ft men noe in I het oog houden, dat Middelkamp, als pracv'g I wegsprinter, en Schulte, als de werel-'kamoioer I der criteriums — het ding tusschen weg- en I baan races — nog het meest bevoorrecht moesten zijn onder de categoriegenooten in hun strijd tegen de baan-catapult Kaers. Zij toonden dit inderdaad, aangezien hun demarrages ten slortp, behalve door die van Kaers, slechts overtroffen werden door die van den Duitscher Wengler — deze ls evenwel, evenais Kaers, nog meer pistier dan wegrenner — en den Nederlander Braspenning Jr.
---

Boksen. PUNTENZEGE VOOR VAN KLAVEREN. Weinig overtuigend gevecht tegen den Belg Rothier.
(Van onzen correspondent). ROTTERDAM, 17 Ort. — Het eerste op. treden van Bep v. Klaveren ai- middeiige<richt-kampir>en van Europa, is voor hem niet fc*paal<i een groot succes geworden. V- el overwon de Rotterdammer in een gevecht van tien ronden van drie minuten vanavond in ie Doelenzaal zijn tegenstander, den Belg Harrv Rot hier, maar een grootsch gevecht «av het niet en bovendien was v. Klaveren absoluut van mindere kwaliteit dan in zijn strijd tejen den Franschman Tenet, nu drie maanden geleden. Zijn dekking was veel te laag en daardoor Cvam nagenoeg iedere linksche stoot van den die den ler Paddy Roche verving, door ir-n dan kon v. Klaveren zich eenige malen üiet beheerschen en was hij weer de bokser. Si óqor gebrek aan overleg niet tot ware ont- SaWiing kon komen. Dat onze kampioen door kopstoot aan het rechteroog gewond raakte. >» geen excuus voor de boosheid, die hem tot :';3irr.e dingen bracht, juist toen hij met het J-5 op den aanstaanden strijd tegen Christokrides moest denken aan al te ernstige ge- Belg Harry Rothier is in vele opzichten jsegevaUen, want toen hij als invaller voor *o ler Paddy Roche — die wegens ziekte «Sa afgeschreven — den ring betrad, maakte Si geenszins een ge trainden indruk. De Delg ; vele jaren geleden in Amerika goede suo *ssèn behaald en op den rug van zijn traf jiß?smantel prijkten nog vol trots de woor-American Golden Glove Champion", maar jw> glorie van 1931 omgeeft hem niet meer: '„) trainingspartner voor v. Klaveren mocht ••0 wellicht waarde hebben, als klasse-tegen' '"der niet. k-, ar toen v. Klaveren w-at al te zelfverzekerd ■j-gon en de Belg de eerste ronden had door- Sn uerd in hem de v*roegere rlngroutine wa,ikeren — wat te betreuren viel — kt1 trucs- die zo° gevaarlijk zijn voor een jtser als v. Klaveren. ■«list omdat deze alles te verliezen heeft, wer ~ er rj-pgr trucs toegepast dan eigenlijk gevereerd had ■ mogen worden. Herhaaldelijk ratte de Belg het hoofd omlaag, wanneer Van inkwam en aan het eind van de zesde •■'-tic werd de Rotterdammer daarvan het '*t 'toffer. Bovendien schopte de Belg eenige t*r*n en d't SlïeS droes; er toe hij. dat het ge« een onaangenaam verloop had. Op een *>en moment regende het zelfs protesten in !*B"en den ring en in dit tumult werd er van j.*! Klaveren meer gpvergd dan men besefte. wndat onder deze omstandigheden het . "'"fatment van onzen kampioen moeilijk '• banden te loge.en is. .y-Teffelijk heeft overigens de Belg in dik| Mie aanvallen van den Rotterdammer ontweken en ook heeft h, wanneer het noodig was. goed de halve armlengte gezocht, waardoor het flitsende werk van Van Klaveren maar niet tot zijn recht kon komen. Wanneer men dan nog weet, dat onze kampioen geen enkele maal een directe gebruikte om den Belg van zich af te houden, dan blijkt hier wel uit dat deze tegenstander, die toch eigenlijk te elfder ure was geëngageerd, een grooter struikelblok was dan men heeft gedacht. Slechts even, in de tiende ronde, toonde Van Klaveren zijn aparte klasse en kwam de Belg in moeilijkheden. Toen hij ook door dit gevaarlijke moment heen was, vervolgde hij weer op de oude wijze met invechten en al verloor hij dan ook de partij, begrijpelijk is het, dat de Belg zeer verheugd was met het door hem bereikte resultaat. Van Klaveren zal tegen Christoforides heel wat beter moeten boksen. Den 14den November, dus over vier weken, wordt dit gevecht gehouden en al zal de oogblessure dan genezen zijn, een zwakke plek blijft toch achter. Alleen door een betere dekking zal Van Klaveren in het titelgevecht erser kunnen voorkomen-
---

SPORT ES WEDSTRIJDEN KAERS IN SUPERVORM TE ANTWERPEN. ALLEN MOESTEN HET HOOGFD BUIGEN. Ook Braspenninx jr. in uitstekende conditie. SCHULTE EN MIDDELKAMP OVERTROEFD.
(Van onzen correspondent). ANTWERPEN', 17 Oct. — Wegrenners op ié vrinterbaan te Antwerpen! De Belg Kaers, die al vele jaren van twee wallen eet, en de onvergelijkelijke Kaers werd, die op de wielerbaan tot de grooten gerekend moet worden, deed Zaterdagavond met zijn collega's van den weg óók-eens-in-een-baar.course wat hij wilde. De pistiers Pellenaars en Slaats, als ne.-chouwers in het rennerskwartier, proefden, nog sterker dan de toeschouwers op ac tribunes, iet genot, dat de bliksemende athleet Kaers schonk. Want Kaers sprak een taal welke Pellenaars en Slaats graag hoorden. Kaers vroeg op de b3an van het Sportpaleis aan de honderd procent wegrenners, wat zij hier, op het domein der baanrenners, e.genlijk kwamen doen. Kaers b'.eef maar vragen.... en de wegrenners bleven het antwoord schuldig. Piet van Nek. die op den Valkenburgschen Caaberg in 't mooiste wegwereldkampioenschap sedert jaren de wereld had verbaasd, liep tier verloren, Vervaecke liep verloren, en zag -en NeuvUle, Gianeüo, Meulenberg. C, Lau-vers. Deloor of Braeekeveldt? Wij zagen hen er. nog een stuk of wat andere wegkampioenen | set Men bemoeit zich niet met het troepje jrjeenged reven beginnelingen, waaromheen esn Kaers sprong zoo vaak en zoo snijdend snel lis tdj dit verkoos. ,
Wegrenners op een vi-terbaan. Men spreekt er wel etui van. dat de wielertaarr-courses zoo verlet jeïijk zijn voor wegren;ers: drie rondjes rijten, drie rondjes rusten, iet is alles zooveel geijker dan in biv r kou of regen uur na sar zonder ophouden Cf te tornen tegen den trina1. Wij echter willen c?raerken, dat wegrenters deze hen „in verleiding"-brengende pis:><our=es nog niet ver- Ifideiijk kunnen
raken! Eén Kaers was 33 wegrenners te erg. en een Piet van Nek, een Vervaecke, een Neuvllle — »ij doen slechts een willekeurige» greep — zouten heelemaal van voren af aan moeten befaaen om eens. na lange, moeilijke jaren, een voornamen winterbaanwedstrijd op pistiers te kannen winnen. Zóó staat het met de de Wegrenners in verleiding brengende koppslredstrijden.
Kners.
---

Goede manager.
Braspenninx Junior, niet tot het einde van de race naar zijn waarde gesteund door den Rotterdammer De Korver. maar. .. in den strijd geleid door Braspenninx Senior, ex-partner van Pijnenburg, als commandant van het koppel, was de uitzondering onder de volbloed-wegrenners, die zonder veel voorbereiding tot de baan-categorie zou kunnen overgaan. Toen Braspenninx-De Korver reeds twee minuten na den aanvang met een ronde voorsprong alleen aan den kop stonden, wilden wij dit nog voor het grootste deel yp rekening schrijver, van Bras Sr., den leider van het tweemanschap. Rrn* Sr. zal zijn neef gezegd hebben: al die wegrenners zijn in het begin van den randentuimel tóch de kluts kwijt, demarreer dus al op den eersten meter...., maar gaandeweg bleek, dat alléén Braspenninx Jr. den Belg Kaers naar de k.-oon kon dingen, althans in de hoeveelheid reproduceerde wippen en bijna in de kwaliteit daarvan. Braspenninx' beste course kon niet tot de | overwinning leiden, omdat Kaers in den wereldkampioen Kint een partner had, die zich, dank zij de grimmigheid van een wereldkampi[oen. na een stroef begin kon forceeren tot de i hoogte, waarop een Braspenninx stond. De jumps van Braspenninx getuigden nochtans — dit zij nog even vastgelegd — van meer natuurlijken lanleg. Het was te Antwerpen dus slechts Kaers en dan Braspenninx. Kint en Wengler. uit zuiver wegrennersoogpunt bekeken eigenlijk dus alleen Braspenninx en Kint. Veel te weinig om te verzoeken de wegrennerswereld nog verder te „verleiden". Zelfs zij, die niet verwacht hadden, dat wegrenners nog „zoo goed uit de voeten kunnen" op een baan. verlangen liever hun Kaers te zien tegen diens gelijken, de piste-oe. voegdheden. (Nadruk verboden).
---

Bijprogramma.
in net oyprogramma neeit noDert uiscn een vlotte overwinning behaald op den Pooischen Uchfge.vrichtkampioen. Fe!ix Gorny. De Poo! bleek reeds in de eerste ronde een klasse minier te zijn dan de Rotterdammer, wiens prachtige balans weer opviel en bovendien met zijn reach een voordeel had op zijn tegenstander. In de tweede ronde werd het gevecht wat wild, doordat de Pool In zijn Ijver vaak niet meer wist hoe hij in den ring stond, hetgeen hem ?en:ge waarschuwingen bezorgde, wanneer hij Disch den rug toekeerde. Zoo bleef het gevecht tot het einde toe eentonig. Disch bleef variatie houden en de Poo! streed op dezelfde wijze, moedig, maar te doorzichtig. Toen de lip van Gorny ten slotte nog geblesseerd raakte, werd het een onsmakelijke vertooning en Disch spaarde zelfs in de laatste ronde zichtbaar zijn tegenstander. De andere profpartij tusschen Skippv en Kid Smlling was wel heel snel ten einde. Kid Smiling was na den eersten stoot, dien hij te incasseeren fcre-e*. reeds groggy, en toen Skippy hem even bewerkte, moest de scheidsrechter tusschen beide komen en het gevecht staken. Een keurig partijtje leverden de amateurs Van Dam en Posnul uit Amsterdam Laatstgenoemde verloor wel. maar hij toonde niettemin een conditie die bewondering afdwong. Posnul viel nl dezen avond in voor Witte veen, die even voor het gevecht werd afgekeurd, en zoodoende was de Amsterdammer niet voorbereid. AiTLiteurpartijen: Spek (73 K.G., Rotterdam) wmt door opgave !n de eerste ronde van Vrolijk ("3.K.G., Amsterdam). Van Dam (70 K.G.. Rotterdam) wint na vijf ronden van twee minuten op punten van Posnul (71% K.G., Amsterdam ). Profpartijen: Skippy (Rotterdam) wint door interventie van den scheidsrechter in de eerste ronde van Kid Smiling (Amsterdam). Robert Disch (liehfgewichtkampïoen van Nederland) wint na tien ronden van 3 minuten op punten van Feiix Gorny (lichtgewichtkampioen van Polen).
---

Voetbal. MOL HEEFT OVERSCHRIJVING.
AMSTERDAM. 1? Ucl. — .Naar «te Sporlkromek melcit, ls den bekenden fpeier Jaap Mol overschrijving verleend van DAV.S. naar de tweede-kiasser Z.F.C.
---

Moeilijke taak voor Deensche keuze-commissie. EXPERIMENT IN DE VOORHOEDE. Jeugdige middenvoor de eenige debutant in het elftal.
(Vervolg van pag. 1). Mot was voor de keuze-commissie geen gemakkelijke taak het sterkste elftal samen te stellen, want niet alleen staat het Deensche voetbalspel op het oogenblik over het algemeen niet op een buitensporig hoog peil maar ook die spelers, van wie een groote roep uitgaat, vertoonen een zeer wisselvallig spel. Den eenen Zondag blinken zij ver boven de anderen uit om een volgend maal weer in buitengewoon slechten vorm te zijn. Onder deze omstandigheden tot een juiste combinatie te komen staat gelijk met een lot uit de loterij. Het gemakkelijkst viel nog de keuze der verdediging. In het doel staat de eenige speler uit (1 • provincie, Nielsen uit Aarhus, die korten tijd geleden tegen Noorwegen een zeer goede prestatie heeft verricht. Ook de twee backs maakten deel uit van het Deensche team, dat tegen Noorwegen een gelijk spel I—l behaalde. De backs bleken toen zeer goed tegen de Noorsche aanvallers opgewassen en het I—l-resultaat mag dan ook voor een goed deel op hun rekening worden geschreven. In de middenlinie heeft men Tozt Jensen, die Zondag gewond werd, niet kunnen opstellen. In plaats daarvan speelt thans Siegfried Jensen, die in 1033 zijn eenigen interlandwedstrijd speelde tegen de Belgen te Brussel. Later werd hij nog verscheiden malen als reserve voor de Deensche ploeg gekozen. Oscar Jörgensen, dien men als den besten centerhalf van het Noorden beschouwt, ls de steunpilaar van het elftal. Ook Arne Sörensen is een goede en geroutineerde voetballer. I»e samenstelling van den aanval heeft de , keuze-commissie de grootste zorgen gebaard. ; Men heeft den middenvoor en den links- I binnen, die in de ploeg teeen Noorwegen uitkwamen, vervangen. Wat de middenvoor- j plaats betreft is de keuze-commissie tot een ( experiment overgecann, dat niet ongevaarlijk lijkt. Men heeft op deze plaats namelijk den eenigen debutant in het elftal opgesteld, den jongen Refnhold Christensen uit de club Hellerop — een voorstad van Kopenhagen. De linksbinnen Uldaler — en dat is in zekeren zin een geruststelling — is de oudste speler van het team. Hij heeft reeds 36 landenwedstrijden achter den rug. Het deelnemen van den linksbuiten Thielsen is niet geheel zeker, , daar hij gisteren gewond raakte en nog onder geneeskundige behandeling is. Van dc Deensche ploeg, die in 1035 te Amsterdam tegen Nederland uitkwam, vinden we in | de ploeg van heden de volgende spelers terus: Poul Hansen. Oscar Jörgensen (destijds linksback). Söbirk en Thielsen.
---

CONTINENT-NEDERLAND B BEGINT OM HALFDRIE. Radio-verslag van Kopenhagen in het Stadion.
AMSTERDAM. 17 Oct. — Het uur van aan- 1 vang der ontmoeting Continent—Nederland B '' op Zondag 23 October a.s. te Amsterdam is 1 nader Vastgesteld op halfdrie. De reden hier- ' van is, dat de tweede helft van den wedstrijd Denemarken—Nederland te Kopenhagen om I vijf minuten voor twee Ned. tijd begint, welk t gedeelte door de A.V.R.O. wordt uitgezonden. 1 Er is een regeling getroffen, dat in het Oiym- < pisch Stadion 'deze uitzending tot halfdrie te ; volgen zal zijn. In de pauze van den wedstrijd 1 Continent—Nederland R zal nog een resumé < van de laatste minuten uit Kopenhagen wor- ; den gegeven. _ _ ' De ontmoeting tusschen Engeland en Wales, t welke op Zaterdag 22 October wordt gespeeld, zal door den heer Pozzo worden bijgewoond. Hij vlieg: op één dag heen en terug naar Amsterdam. Het is thans definitief, dat Vernati, de spil van Grasshoppers, voor den oefenwedstrijd niet naar Amsterdam zal komen.
---

BRAINE KRIJGT VERLOF VAN BEERSCHOT.
BRUSSEL, 17 Oct. (Eigen tel.) — Beerschot heeft Raymond Braine verlof gegeven om zich naar Amsterdam te begeven voor den oefenwedstrijd van het Continentale elftal op Zondag a.s., doch tevens is tot den K. B. V. B. het verzoek gericht den competitiewedstrijd van Beerschot voor Zondag uit te stellen.
---

IJshockey. CANADEES BATSON IN PLOEG VAN H.H.Y.C. Het team van Queens club.
(Van onzen correspondent.) 's-GRAVENHAGE, 17 Oct. — De pogingen, die de directie van de H.O.K.V. in het werk heef: gesteld om den Canadeeschen speler Scaford te engageeren voor het komende seizoen, zijn niet met succes bekroond. In diens plaats zal thans E. Batson, een Canadeesche ijshockeyer, die pas kort vanuit zijn geboorteland in Engeland is aangekomen, voor de Haagsche ploeg uitkomen. Batson zal reeds Woensdag , a.s. in den , wedstrijd tegen de Queens Club spelen. . De ploeg van de Queens Club ls als volgt ' samengesteld: doel: Webb. achter: Giddens. Bredford, voor: Green, Turner, Morley, King. Heximer, Kellough. j
---

Zwemmen. WEDSTRIJDEN Te HAARLEM.
HAARLEM, 17 Oct. — In het Sportfondsenbad alhier zijn gisteravond de volgende waterpolowedstrijden gespeeld voor den kring Haarlem van den K.N.Z.8.: dames: H.P.C.—D.W.R. 0- 2; heeren-afdeeling 1: H.P.C. lI—H.V.G.B. I 1- 4; afdeeling II: D.W.R. ll—Haarlem II 3—o; afdeeling III: D.W.R. lll—Haarlem 111 I—l.
---

Lawntennis. PEGGY SCRIVEN ZEGEVIERT.
LONDEN. 17 Oct. (Eigen tel.). — Peggy Seriven heeft haar titel behouden in de nationale 1 overdekte-baankampioenschappen te Queens 1 Club door een andere lefthander, mrs, MacKel- ■ vie, in den eindstrijd met 6—3, 4—6, 6—l te verslaan. De finale van de heerendubbei werd 1 gewonnen door Biilington en OlMff, die met : <5_4, r—3, 12—14, o—4 wonnen van Malfroy i Dn Wilde.
---

OOST-INDIË Nieuwe radiozenders in de heele Oost. Betere communicatie tusschen afgelegen bestuursposten.
BATAVIA, IS Oct. (Eigen tel.). — In den loop van 1039 zullen, voor betere communicatie met en tusschen de bestuursposten in afgelegen streken van de Buitengewesten, radioinstallaties worden opgericht, niet alleen in de Molukken, op Nieuw-Guinea en in Zuid-Oost- Borneo, doch ook te Ketapang en de Westerafdeeling van Borneo, te Se.at Pandjang ter Oostkust van Sumatra, in het binnenland van Djambi, op de Mentawei-eilanden en op de Tanimbar-ei'.anden. De zenders zullen een capaciteit hebben van veertig watt en zullen overal dubbel worden aangebracht, zoodat steeds één zender in reserve blijft. (Reeds vijf jaar geleden werd door de Radio- Commissie in Indië — een centraal orgaan ter voorlichting van de regeering — een plan ingediend tot oprichting van radio zend- en ontvangststations in de Buitengewesten, bij uitvoering waarvan practisch alle afgelegen en geïsoleerde bestuursposten in die streken uit hun isolement zouden worden verlost. Door de malaise en de, als gevolg daarvan, tot het uiterste doorgevoerde bezuiniging, is van de uitvoering van dat plan niets terechtgekomen. Nu de middelen het echter weer toelaten, worden de vroegere voorstellen in daden omgezet en de betrekkelijk geringe kosten van. dergelijke radio-installaties maken het mogelijk, om reeds in het volgende jaar een belangrijk deel van den achterstand in te halen. — Red.)
---

Duitschland koopt meer Indische copra.
BATAVIA, IS Oct. (Eigen tel.). — De uitvoer van copra uit Ned.-Ind.ë naar Duitschland, welke in de eerste zeven maanden van 1037 32.514 ton heef: bedragen, steeg in dezelfde periode van 193 S tot 60.766 ton. (De totale uitvoer van copra uit Nederlandsch-Indië bedroeg in 1937 197.33$ ton; over het eerste halfjaar van 193 S bedroeg de totale copra-expor: 206.929 ton. — Red.)
---

Moerbei-verwerking in Indië overwogen.
BATAVIA, IS Oct. (Eigen tel.). — Het conservenlaboratorium van het departement van Economische Zaken overweegt de mogelijkheid van moerbeiverwerking. De moerbei-aanplant in Indië is nog gering, hoewel deze vrucht, in Indië gekweekt, van eerste kwaliteit is en de vergelijking met het buitenlandsche product glansrijk kan doorstaan. Het laboratorium zond proefmonsters van ge- ' botteld zuurzaksap aan het Koloniaal Inst.tuut te Amsterdam, waar de mogelijkheden van af- ' zet in Nederland worden bestudeerd. Bij even- ' tueeien export van dit sap zal de botteling geschieden in Nederland, ter vermijding van on- 1 noodig hooge transportkosten. (De zending, waarover in 'ovengenoemd ' telegram wordt gesproken, is, naar wij verna- J men, nog niet op het Koloniaal Instituut ge- ' arriveert!. De bedoeling is het sap als zoete most in den handel te brengen. Het kenmerk j van zoeten most is, naar men weet, dat hij alcoholvrij is en geen conserveeringsmiddelen j bevat. De moeilijkheid is uiteraard, dat van ( te voren nimmer zal kunnen worden gezegd welke sappen van Indische vruchten zich voor ' dergelijke dranken — die houdbaar moeten , zijn — leenen. Ook al is de vrucht zeer smakelijk, zoo behoeft dit nl. nog geenszins met den daaruit bereiden mostdrank het geva! te zijn. Op het oogenblik verkeert het moerbei- j experiment nog geheel in zijn aanvangsstadium. — Red.)
---

DIESELTREINEN IN INDIË. Op traject Soerabaja—Malang.
BATAVIA.' 18 Oct (Eigen tel.). — Door het
bedrijf der Staatsspoorwegen wordt met ingang van 1 November a.s. de dienst tusschen Soerabaja en Maiang uitgeoefend met dieseltreinen, waarbij elk uur een trein zal loopen. (De Staatsspoorwegen in Indië zijn al jaren doende om ten behoeve van het reizende publiek verbeteringen aan te brengen in de dienstregeling en in het materieel. Voorbeelden zijn'o.m. de snelle verbindingen Batavia— Bandoeng en Soerabaja—Maiang, de instelling van een nachtverbinding Batavia—Soerabaja met uitstekende slaaprijtuigen enz. Aan het reizen in Indië per spoorweg is één inconvenient verbonden, nl. de vervuiling van de reizigers door roet uit de locomotieven. De indienststelling van dieseltreinen zal in dit opzicht een aanzienlijke verbetering zijn. — Red.)
---

PYRETHRUM-PROEFAANPLANT WORDT UITGEBREID.
BATAVIA. 18 Oct. (Eigen tel ). — De A* viescommissie ter bevordering van de cultuur van handelsgewassen is voornemens om over te gaan tot uitbreiding van den proefaanpiant van pyrethrum, opdat de Industrieele behoefte aan dit product door eigen voortbrengselen zal kunnen worden gedekt. (Pyrethrum is een Japansch product en bestaat" uit de bloemhoofdjes van een bepaalde chrysantemumsoort. In Indië ingevoerd, wordt het aldaar gebruikt als grondstof bij de fabricage van de bekende kaarsjes die gebrand worden om de muskieten te verjagen. — Red.)
---

MOBILISATIE-OEFENINGEN IN INDIË.
BATAVIA, 18 Oct. (Eigen tel.). — Nog vóór het einde van dit jaar zullen ln diverse Indische garnizoenen, op grootere schaal dan in vorige jaren, steekproeven worden gehouden met oefeningen aan bepaalde onderdeelcn van de mobilisatie.
---

INHEEMSCHE KOLONISATIE.
SAMAKINDA. 17 Oet. — Alhier zijn 7 October de eerste 26 gezinnen gearriveerd, in totaal SO personen, uit Madioen, die bestemd zijn voor de-Javanen-kolonisatie Djcmbajan in het landschap Koctai. Zij reisden door naar het kolonisatiegebied, waar de bevolking ter plaatse reeds tijdelijke woonplaatsen had gehouwd en bezig is het droge rljstterrein gereed te maken, zoodat dadelijk met den aanplant van voedingsgewassen kan worden begonnen. De kolonisten zien hun nieuwe bestemming met opgewektheid te gemoet. De sultan van Koe.a* en de bevolking verleenen alle mogelijk medewerking om deze kolonlsatieproef te doen slagen. Deze groep zal de kern vormen voor latere kolonisten. — (Aneta).
---

KUNST. IMPROVISATIECONCERT. Door vier organisten in de Domkerk te Utrecht.
TT" EN' bijzonderheid in het concertseizoen mag men den avond, welke gisteren in Utrechts Domkerk georganiseerd was, zeker noemen. Immers vier organisten-componisten hadden op zich genomen om te improviseeren over een hun op te geven onbekend thema en zich bovendien verplicht zich aan een te voren bepaalden muzikalen vorm te houden. Een opgave dus, die maximumeischen stelde aan technisch kunnen en bravour. Cor Bute. organist te Zutfen, moest een Passacaglia maken. Jan Mul een sonate-vorm, Antoon van der Horst kreeg een thema te varieeren en Hendrik Andriessen zag zelfs niet op tegen een Prelude en Fuga. Voordat het concert een aanvang nam, werd medegedeeld dat belde eerstgenoemde artisten een thema opgegeven door Hendrik Anderiesscn te verwerken kregen terwijl de beide laatsten een thema van Cor Bute bewerken moesten. Zonder een oogenblik te bedenken, zou ik aan Hendrik AnderiesSen's prestatie den eersten prijs willen toekennen en dan bovendien er „cum laude" aan toevoegen. Wat Anrieriessen van het uiterst moeilijke en weinig sprekende gegeven te maken wist, grenst aan he; fabelachtige. Het is een feest te mogen constateeren dat er nog muzikanten — dit is een ec-etitel voor een waarlijk musicus — bestaan, die in staat zijn a I'improviste zulk een ontroerende muziek te scheppen. Muziek, die niet alleen vorm heeft maar ook inhoud, muziek, die frappeert door dynamische schakeering en door tallooze harmonische inventies. Om kort te gaan, Anderiessen leverde een brok levende en prachtige muziek, waarvan men het slechts betreuren kan, dat het reeds verklonken is en niet op papier staat. Na Andriessen vielen Van der Horst's variaties het meeste op. Zijn thema „Wilt heden nu treden" hoorden wij knap bewerken en verwerken, het was boeiend en imponeerend. Ook Bute's en Mul's creaties dwongen respect af. doch zij waren schoolscher en de vondsten „an sich" niet zoo pracgnant. Evenwel als men bedenkt, dat Mul nog eenige jaren van dc dertig af ls, dan kan gerust de verwachting uitgesproken worden, dat hij nog heel veel roor de Nederlandsche muziek zal kunnen doen. Uiteraard werd er in het kerkgebouw niet geapplaudisseerd, doch na Andriessen's fameuze Fuga aan het slot was er wel een bijr.a niet te bedwingen spanning onder de zeer talrijke aanwezigen, die dat merkwaardige concert bijwoonden.
---

MARINUS FLIPSE EN SAMUEL BRILL IN DILIGENTIA. Kunstzinnig samenspel.
EEN" smaakvol programma, met beleid en inzicht samengesteld, heeft den bezoekers van het Maandagavondconcert in Diligentia een paar uren kunstgenot geschonken. Waar het onrustig, veelelschend hedendaagsch concertpubliek variatie wenscht, was het goed gezien van Samuel Bril] en Marinus Fllpse de sonates en eel-soli met eenige klavierwerken af te wisselen. Begonnen word met Becthoven's sonate uit rpus 5 voor violoncel en piano, waarbij onmiddellijk bleek, dat de sylers uitstekend op elkaar waren ingesteld. De breede streek en de welluidende toon van Bril!, gepaard aan het geacheveerde klavierspel van Flipse, droegen het hunne er toe bij om het aanvangsadagio expressief en boeiend te houden, de overrran.g naar het allegro was beheerscht en zonder overijling, het allegro-finale liep naar wensch, zonder gewilde accenten of overdreven dynamische uiterlijkheden, waaruit te constateeren valt, dat het samenspel dezer Ilollandsrhe instrumentalisten gezond muzikaal en van -„vreemde smetten vrij" is. De beide musici houden van tegenstellingen, maar uit den Beethovenhemel neerdalen tot de nuchtere zakelijkheid van Paul Hinde mith leek me nogal gedurfd. Hindcmith's kamermuziekwerken en orgelsonates zijn meer nog dan zijn grootere composities concreet van vorm, de polyphonie is eenvoudig en doorzichtig, de harmonie niet geroeht, maar he; lo-
gisch gevolg der elkaar kruisende stemmen eigenschappen, die ook deze cello-sonate karaktenseeren en haar bij eerste kennismaking bevattelijk en toegankelijk maken. Doelbewust en energisch hebben de musici het werk geproduceerd, ze mochten de waardeering oogsten van het geïnteresseerde publiek. Marin»s Flipse vergastte het gehoor na de pauze op een Viertal pianostukken van Dehussy. Hij speelde ze met fijne touche en in den Romaanschen geest, die spreekt uit de scherp geteekende karakterstukken. Vooral met dc herschepping der poëtische „Ondine" en in „Les tiercés alternées" was hij gelukkig en met Ratels parelend „Jcux d'eau", wekte hij opnieuw de geestdrift zijner toehoorders. In de fraai genuanceerde elegie van Glazounof kon men andermaal de prachtige cantilena van Samuel Brill bewonderen en ten slotte bevestigden beide artisten de aan het begin van den avond opcedane indrukken van hun kunstzinnig samenspel met een boeiende voordracht der vijfdeeliee Suite Italienne van Strawinsky—Piatigorsky. JOS. VRAXKEN.
---

ONDERWIJS. R.K. UNIVERSITEIT VIERT HAAR DERDE LUSTRUM. Jubileumrede van prof. Franses.
NIJMEGEN, 17 Oct. — De R.-K. Universiteit te Nijmegen bestaat vandaag vijftien jaar. Op plechtige wijze werd dit derde lustrum gevierd. Des morgens heeft z. H. Exc. mgr. dr. J. d e Jong. aartsbisschop van Utrecht, een pontificale H. Mts opgedragen. Des middags werd een plechtige academische zitting gehouden, in welke de aartsbisschop de genoodigden heeft toegesproken en de rector magnificus, prof. dr. D es iderius Franscs o. f. m. de lustrumrede heeft gehouden. Na een inleiding over den geest van Sint Franciscus en onzen tijd kwam de rector op zijn onderwerp: „Dc strijdende kerk op aarde". De gemeenschap van allen, die tot het mystieke lichaam van Christus behooreo, wordt verdeeld in: de strijdende kerk op aarde, de lijdende 1-erk in het vagevuur, de zegevierende kerk in den hemel. Maar ls de kerk op aarde inderdaad overal de strijdend? en niet veeleer in sommige landen de lijdende kerk? Was zij niet altijd lijdende kerk? Spr. gaat dit dan uitvoeriger na in de geschiedenis der eerste zes eeuwen, zijn eigen vakgebied (oude kerkgeschiedenis, patrologie en dogmagesernedenis). Zeker heeft de kerk in die eerste eeuwen ontzaglijk vee! geleden. De martelaren toonden zich echter tevens strijders, door hun moedig getuigenis voor de waarheid van hun godsdienst en door hun onwrikbare standvastigheid onder de gruwelijkste folteringen. Spr. besloot met een oproep, vooral tot de studenten, om zich ware leden te toonen van de strijdende kerk, door te getuigen voor de waarheid van den godsdienst en op te komen voor de katholieke beginselen en te leven volgons het geloof. Hij besloot zijn rede met de woorden: „Vertrouwend op den steun van den God van sterkte, op de eeuwige wijsheid en de oneindige liefde, gaan wij een nieuwe periode te ge moet." De aartsbisschop van Utrecht, mgr. dr. J. d e Jong. stelde in het licht dat de stichting der R.K. Universiteit destijds door sommigen met bezorgdheid te gemoet werd gezien. Doch nooit was het zoo noodig om het licht van Christus uit te dragen als in dezen tijd met zijn propaganda der godloozen en nieuw-heidenen. In deze verwarring der geesten moeten de katholieken het licht van Christus doen schijnen, en de katholieke Universiteit moet een lichtbaak zijn voor geheel ons land. De bezorgdheid van destijds is gelukkig ongegrond gebleken; de fihancieele basis is gezond dank zij veler offervaardigheid. Minister Slotemaker de Bruine gewaagde er van, hoe menig hoogleeraar der R.K. Universiteit zich jegens het Xederlandsche volk verdienstelijk maakte door zitting te willen nemen in eommissiën die de regeering op verschillend terrein hebben te atlviseeren. Een tweede reden dat spreker hier niet wilde ontbreken is gelegen in de omstandigheid, dat de R.K. Universiteit mannen en vrouwen aflevert met een overtuiging, die hier is bijgebracht of verdiept en dat strekt tot heil van het openbare leven. Van geen Xederlandsche regeering zal ooit te verwachten zijn, dat zij het standpunt inneemt: godsdienst is goed. maar dan opgesloten. Het derde motief voor spreker'» aanwezigheid is de opleiding dezer universiteit tot zelfstandige beoefening der wetenschap. De mogelijkheid zou er kunnen zijn, dat ons hooger onderwijs zou kunnen afdalen tot niet anders dan vakonderwijs. Daartegen zou niet in de laatste plaats van den Senaat dezer Universiteit protest opgaan. Ka deze toespraak van den minister zongen de aanwezigen spontaan de twee eerste coupletten van het „Wilhelmus". Twee telegrammen van hulde werden vervolgens verzonden. n.l. aan H.M. de Koningin en aan Z.H. den Paus. Met het zingen van het „lo Vivat" werd de plechtigheid besloten.
---

Voor den Politierechter Rekensom.
WANNEER iemand zestien gulden per week. verdient en vier gulden onkosten heeft, dan behoeft hij aan den fiscus slechts twaalf gulden op te geven, want de uitgaven, die hij moet doen om een bron van inkomsten te verwerven of te behouden, mag hij in mindering brengen. Wanneer de fiscus een sterveling ontlast, moogt ge er wel van verzekerd zijn, dat het eerst dubbel en dwars' uitgeknobbeld is, want hij vraagt u het pond vleesch, vlak bij het hart. Wanneer iemand zestien gulden per week verdient en vier gulden onkosfen heeft, moet hij de volle zestien gulden opgeven aan Maatschappelijken Steun, hoewel hij in feite slechts twaalf gulden overhoudt om de kosten voor hem en zijn gezin te bestrijden. Zou hij, door niet te werken, bijvoorbeeld vijftien gulden steun ontvangen, dan is hij een ezel wanneer hij gaat werken. Er zijn echter nog genoeg ezels, die liever gaan werken, dan de premie opstrijken die Maatschappelijke Steun gesteld heeft 0p.... niet-werken. Er stond een muzikant terecht die Maatschappelijke Steun „opgelicht" had, door van zijn verdiensten de onkosten, die hij gemaakt had om aan de verdiensten te komen, af te trekfj-n. Hij had dus den steun benadeeld ongeveer voor het bedrag dat hij aan onkosten had opgegeven — een bedrag van acht en twintig gulden. Nu is het met Maatschappelijken Steun hollen of stilstaan. Deze instelling heeft zich jarenlang voor tonnen laten oplichten en is nooit te vinden geweest om in de controle ook de geringste efficiency toe te passen. Jarenlang hebben werkgevers lieden te werk gesteld tegen geringe loonen, en hen rustig laten stempelen, doch nooit heeft men de werkgevers in het contrólesysteem betrokken, door hen b.v. te verplichten op te geven welke werknemers door hen tijdelijk geemployeerd waren — iets wat met een klein formuliertje en gratis over de post gemakkelijk te doen ware geweest. Er gaat zoovee! gratis over de post. En nu is men er dan eindelijk toe overgegaan de oplichters in den nek te nemen, doch nu komen er fatsoenlijke lieden, die wel is waar tegen de wet hebben gezondigd, doch tegen een hoogst onbillijke wet, die de heeren van de Amsterdamsche steunregeling het goed vinden er op na te houden, doch die elders niet aangewend wordt. Het is toch niet gering dat men in Den Haag met goedvinden van Maatschappelijken Steun mag doen, waarvoor men in Amsterdam in de kast komt Die musicus vloog tegen de lamp. Hij speelde piano en concertino. Dat mocht. Hij had zijn onkosten afgetrokken — dat mocht niet. — Als u het niet mocht, waarom deed u het dan? vroeg de rechter. — Omdat ik anders niet rond kon komen, zei de musicus. Het antwoord daarop zou weer geweest zijn: dan moet u gaan stempelen, doch van dit antwoord onthield de rechter zich natuurlijk, al liet hij in zijn vonnis doorschemeren, dat het niet onaangenaam zou zijn wanneer de Amsterdamsche Maatschappelijke Steun dit principe, waarop de magistraat thans gedwongen was den muzikant te veroordeelen, varen liet. — Er is kans dat die regeling veranderd wordt — dan zullen er velen beter voor staan, ook de Amsterdamsche politierechter De muzikant ging met acht dagen gevangergsstraf naar huis. En betreurt nu wellicht geen Hagenaar te zijn.
---

Openb. ies van arts A. h. Tortanier.
I.EI DEN', 17 Oct. —De heer A. H. Fort anier, arts, locgelaten als privaat-docent in de faculteit der geneeskunde aan de Rijksuniversiteit alhier, om onderwijs te geven tn dc psycho-therapie en de praeventieve psychiatrie, zal zijn colleges aanvangen met het honden van een openbare les op Dinsdag 1? Oct. a.s. te kwart over vier ln het klein auditorium der academie.
---