Deel rijexamen op buitenweg Van een onzer verslaggevers AMSTERDAM, donderdag Met ingang van 1 aoril 196*4 zullen dc rijexamens gedeeltelijk op de buitenwegen worden afgenomen, opdat men ook de rijvaardigheid van de kandidaat bij hogere snelheden zal kunnen beoordelen. Nederland is hiermee het eerste land In West- Europa, waar de rijexaminator de grote weg opgaat. De heer Wcsterlaken, directeur van het Centrale Bureau voor de afgifte van rijvaardigheidsbewijzen, deelde dit gisteravond mee in een t.v.-uitzending voer de rijscholen. Dat aan het rij-onderricht nog veel verbeterd kan worden, blijkt uit de volgende cijfers: er worden jaarlijks 800.000 examens afgelegd, waarvan slechts 32% met goed gevolg. --- Oostduitsers laten Amerikaan vrij BERLIJN, donderdag Dc 20-jarige Robert F. Mann uit Sepulveda (Californië), die 21 maanden in een Oostduitse gevangenis heeft doorgebracht, is gisteren in West-Berlijn aangekomen. Hij was ervan beschuldigd, dat hij een Oostduitser naar West-Berlijn had willen brengen. --- Aankomst op Soesterberg DEN HAAG, donderdag Koningin Juliana, prins Bernhard en prinses Beatrix zijn gisteravond om G uur teruggekeerd van hun bezoek aan Perzië en Thailand. Zij arriveerden op de luchtbasis Soestcrberg. (ANP) --- Maatregelen Het produktieverlies. als Revolg van deze uitzendingen, is zo ernstig, dat deze maatregelen niet mogen uitblijven, zo menen de bestuursleden. Zij deelden minister drs. P. C. W. M. Bogaers mee, dat het verzuim op de bouwwerken woensdagmiddag tot 50 pet. boel roeg. Hot verzuim beperkt zich bij zulke gelegenheden niet tot de bouwvakarbeiders. Men zal zich herinneren, dat enige tijd geleden door do federatie Metaalen Elektrotechnische Industrie werd geklaagd vanwege het produktieverlies, dat door een t.v.-uitzending van een wedstrijd werd veroorzaakt. (ANP). --- Na nauwkeurige berekeningen blijkt: GRONINGENS GASBEL NOG VEEL GROTER Afzetgebied moet worden vergroot De Groningse aardgasreserves bedragen niet 475 miljard, maar 1100 miljard m3. Van onze economische redactie SCHOONEBEEK, donderdag. Met deze onverwachte onthulling kwam de directeur van de Nederlandse Aardolie Mij, ir. J. M. P. Bongaerts, aan het einde van een persbezoek aan het aardolieveld Schooncbeek. Het Groningse aardgasveld is daarmee het grootste ter wereld buiten één gasveld in de Ver. Stalen. In gemeentelijke kringen verwacht men dat door deze zeer aanzienlijke verhoging van de „bewezen" aardgasreserve: --- T.V.-UITZENDING: Bouwproduktie daalde 50% ROTTERDAM, donderdag Ondernemers in de bouwnijverheid hebben zich geërgerd aan de t.v.-uitzending van de voetbalwedstrijd Engeland—de rest van de wereld, die naar zij hebben moeten constateren een ernstig produktieverlies ln de bouwnijverheid heeft veroorzaakt. Dit produktieverlies is eveneens geconstateerd in tal van andere bedrijven. Het bestuur van de afdeling Rotterdam van de Ned. Aannemers en Patroonsbond voor dc Bouwbedrijven dat gistermiddag heeft vergaderd, achtte deze aangelegenheid van zó groot belang, dat het ln een telegram aan de minister van Volkshuisvesting en Bouwnijverheid heelt aangedrongen op maatregelen voor de toekomst tegen dergelijke tv- en radiouitzendingen. --- Vertrek uit Bangkok De reis van koningin Juliana, prins Bcrnhard en prinses Beatrix naar Perzië en Thailand is ten einde. De laatste etappe, die gisteravond eindigde op Soestcrberg, begon in Thailand, waar dc koninklijke bezoekers afscheid namen van hun gastvrouw koningin Sirikit. --- Onzeker Of dc Kamer inderdaad mot deze ontkenning genoegen zal nemen, valt te betwijfelen, te meer omdat dit verbod een t ij - del ij k karakter lijkt te dragen. Men bereidt namelijk een regeling voor, waardoor wel weer toestemming tot afluisteren gegeven kan worden. Deze regeling zou dan echter zoveel waarborgen inhouden, dat de mogelijkheid, dat het afluisteren uit de hand loopt en zich vrijwel aan alle controle onttrekt, niet meer aanwezig zou zijn. --- Buiten boekje Uit — uiteraard — vertrouwelijke informaties, die ons de laatste 48 uur (niet telefonisch) bereikten, is onomstotelijk vast komen te staan, dat het aftappen buiten de veiligheidsgrenzen is getreden. Lagere ambtenaren met een geringe (veiligheids)- bcvoegdheid zijn herhaaldelijk buiten hun instructieboekje gegaan. Zij zijn ongetelde malen — mogelijk in enkele gevallen vergezcld van een ambtenaar van de Binnenlandse Veiligheidsdienst — de telefooncentrales van de ministeries binnengegaan. Zij controleerden zowel de interne, inkomende als uitgaande gesprekken van bepaalde personen. Diktcijls hoge functionarissen; zelfs ministers. De telefonistenis) van de betrokken centrales moesten hun (technische) medewerking hierbij verlenen. Dit werd gemotiveerd met „in het belang van de veiligheid van de staat". --- Doel onbekend Voor welk doel de aldus verzamelde gesprekken zijn — of nog worden — gebruikt is niet bekend. Evenmin of dit meeluisteren geschiedde met medewe t e n van d é man, die in de toestemming .voor het aftappen een beslissende stem heeft: de minister van Binnenlandse Zaken, mr. E. H. Toxopeus. De mogelijkheid, dat misbruik wordt gemaakt van — dikwijls —• op de band opgenomen telefoongesprekken is niet meer uitgesloten. --- CHU-vraag Inmiddels is ook bekend geworden, dat de vraag in het Voorlopig Verslag van de PTT over het telefoongeheim afkomstig is van het Tweede-Kamerlid voor de Christelijk Historische Unie, de heer T. Tolman. De spelregels van het parlement houden overigens in, dat „geheim" blijft wie wélke vraag in een Voorlopig Verslag heeft gesteld. Over het feit, dat dit was uitgelekt (afgetapt?) was de heer Tolman duidelijk ontsticht. Hij zei: „Ik vericonder mij, dat zo spoedig en tegen het parlementaire gebruik in bekend is wie de steller is van een bepaalde vraag in het Voorlopig Verslag". --- Het K.N.M.I. verwacht tot donderdagavond! Wolkenvelden, afgewisseld door zonnige perioden. Droos weer. /wakke tot matige wind tussen west en zuid. Maximumtemperaturen van 12 tot 15 graden, (/.ie ook pag. 2) --- Afwachten De heer Tolman wilde niet ingaan op de vraag ot\hij „aanwijzingen" heeft voor het vermoeden in zijn vraag. „Ik geef geen commentaar vóór dg minister van Verkeer en Waterstaat, mr. J. van Aartscn, zijn Memorie van Antwoord heeft uitgebracht". Dit antwoord van minister mr. J. van Aartsen, evenals het antwoord van de minister van Justitie, mr. Y. Scholten, wordt over ca. 4 weken verwacht. Verwacht wordt ook, dat de ministerraad zich vrijdag opnieuw met de telefoonkwestie zal bezighouden. --- Vluchtelingenactie bracht 2½ mln. op Van een onzer verslaggevers AMSTERDAM, donderdag De maandagavond gehouden huis-aan-huisaclie „Hun laatste Kans" ten bate van de vluchtelingen in Griekenland, die anderhall' uur heeft geduurd, heeft ƒ 2.650.000 opgebracht. Een verheugde voorzitter van de Stichting Nationaal Comité Vluchtelingenhulp 1963, dr. W. Drees, zei gisteravond: „Dit is aanzienlijk meer dan iemand had gehoopt". Het resultaat betekent, dat de laatste vluchtelingen in Europa uiterlijk begin 1965 financieel uit hun ellende verlost zullen zijn. De Nederlandse vertegenwoordiger van de Hoge Commissaris voor de Vluchtelingen, mr. C. Brouwer verklaarde te hopen, dat in Griekenland binnen twee weken kan worden begonnen met de hulpverlening. --- Verwachting Inmiddels komen ook nog giften binnen via postgiro 999 en gemeentegiro Amsterdam X 99 ten name van Vluchtelingenhulp 19(J3 Amsterdam. Verwacht wordt dat deze giften nog zuilen blijven stromen, hoewel reeds thans vaststaat dat de ƒ 3 miljoen gulden, die Nederland zou willen bijdragen, zeker zal worden bereikt. --- Streng geheime maatregelen Regering gelast: ,tijdelijk doofheid' Afluisteren had te grote omvang Van onze Haagse redactie DEN HAAG, donderdag. DE regering heeft maatregelen genomen om het afluisteren van telefoongesprekken (tijdelijk) te verbieden. Er zijn. strenge geheime instructies van deze aard uitgegaan. Naar aanleidntg van de vragen, in dc Kamer gesteld, en naar aanleiding van de publikaties, hebben de betrokken ministers (van Binnenlandse Zaken, Defensie, Justitie, Verkeer en Waterstaat en Algemene Zaken) met hun secretarissen-generaal spoed-overlcg gehouden. In dit overleg is het, ook tot de ontsteltenis van de ministers, gebleken dat het afluisteren (bepaald niet alleen door de 8.V.D.!) ongekende vormen heeft aangenomen. De regering is echter niet van plan, dit openlijk te erkennen. In de Tweede Kamer kunnen wij dan ook een categorische ontkenning verwachten. De regering hoopt, daK de Tweede Kamer deze ontkenning zal accepteren, omdat men aanneemt dat de Kamerleden géén bewijzen hebben en, nu er een verbod is uitgevaardigd, deze bewijzen ook moeilijk meer kunnen krijgen. --- Incident in Kamer over Koekoek's telefoon Van onze parlementaire redacteur DEN HAAG, donderdag DE heer H.Koeko e k van de Boerenpartij ontketende gisteren in de commissievergadering voor Binnenlandse Zaken van de Tweede Kamer een heftig incident door de beschuldiging aan het adres van minister E. H. Toxopeus, dat zijn telefoon gedurende vijf jaar is afgeluisterd. „Ik ben er zeker van dat zoiets niet waar is en ik zal een onderzoek laten instellen", zei mr. Toxopeus. --- Eervergrijp De heer J. H. Scheps (P.v.d.A.) meende, dat de heer Koekoek zich heeft vergrepen aan de parlementaire eer. „Ik zal het hierbij niet laten", zei hij dreigend. Deze in het Nederlandse, kalme parlementaire klimaat opzienbarende rel werd ontketend in een debat over de kieswet. Boerenpartij en G.P.V. keerden zich tegen enkele grote fracties, waar de wen 3 leeft door verhoging van de kiesdeler het ontstaan van splinterpartijen te bemoeilijken. Daarbij vielen vele bittere woorden. --- Partijlijst „Als er in de Kamer alleen fracties van drie man zouden zitten kan het niet veel slechter gaan dan nu , sneerde de heer Koekoek, die daarop in het midden bracht, dat zijn telefoon wordt afgeluisterd en dat ook getracht was een kandidatenlijst van zijn partij te onderscheppen. ..Dit gebeurde bij de verkiezingen van 1959", aldus de heer Koekoek. „Ik stuurde toen de kandidatenlijst naar ons bestuurslid in Zutphen. de heer Voortman. Omdat ik het per expresse deed belde ik hem 's avonds op. dat hij de brief de volgende ochtend kon verwachten. De lijst kwam pas 's avonds, wat onze deelneming aan die verkiezing bemoeilijkte". --- Ontkenning Minister Toxopeus wees die beschuldiging met grote stelligheid van de hand. „Dit is een 1 bewering, die door niets wordt gestaafd en die ik volledig ontken. Ik spreek ook namens mijn ambtsvoorgangers, maar ik zal een onderzoek laten instellen". „Als u het moet onderzoeken weet u het dus niet zeker" interrumpeerde de heer M. Bakker (C.P.N.). „Ik laat het onderzoeken om te laten zien dat het onjuist is", aldus de minister. --- „Ja" tegen „neen" „Dan is het mijn woord tegen dat van de minister. Ik blijf erbij, en daar heb ik bewijzen voor", hield de heer Koekoek vol. Daarna kwam de heer Scheps met het dreigement deze affaire later ter sprake te brengen in een openbare zitting van de Kamer. --- Vier ton voor een CÉZANNE LONDEN, donderdag. De verkoop van 13 moderne schilderijen behorend tot de Henry Zinet-stichting in New Vork heeft vandaag 2,32 miljoen gulden opgebracht in Sothebey. De hoogste prijs werd betaald door een anonieme bieder die 320.000 gulden neertelde voor een schets uit 1901 van Pablo Picasso van zijn zuster. Er waren verder doeken van Monet, een Utrillo en een Pissaro. Het doek ..Baadsters'' van Paul Cezanne ging naar een onbekende koper voor 415.000 gulden. --- Export © De export van het gas hoger zal zijn dan tot nu toe in de bedoeling lag. © De Nederlandse Gasunie, die is belast met dc afzet van het gas in het binnenland, zal trachten door aantrekkelijke prijzen nieuwe markten te ontsluiten, o.m. door gebruik van aardgas in de elektriciteitscentrales en in de industrie. © Het gas voor kookdocleinden en ruimteverwarming niet veel sterker zal worden verlaagd dan thans in het voornemen ligt. --- Moeilijk Van de züde van de Nederlandse Gasunie werd ons meegedeeld dat de taak om deze sterk vergrote hoeveelheid gas af te zetten, moeilijker zal zijn. „Wellicht zal de periode waarin het aardgas moet worden verkocht, dan ook langer worden dan de 30 a 40 jaar die men er thans voor heeft uitgetrokken. Uiteraard zal dit beleid In nauw overleg met het ministerie van Economische Zaken worden uitgestippeld." Dc directeur van dc Nederlandse Aardolie Mij., ir. Bongaerts, zei dat de proeven in de recente verkenningsboringen bij Bicrum, die dienden om de omvang van het aardgas-voorkomen in de concessie Groningen vast te stellen, zijn beëindigd. De gunstige resultaten van deze proeven hebben geleid tot een herwaardering van dit gasvoorkomen. --- Veel meer Hij liet uitkomen dat de vondst bij Bicrum in de eerste plaats directe invloed heeft gehad op de Groningse reservecijfers. Verder hebben de borin- _ gen bij Slochteren een meer , exact beeld gegeven. „Een nieuwe studie van alle beschikbare gegevens uit de zeven putten: Slochteren 1 en 2, Delfzijl 1, Ten Boer 1, Noordbroek 1. Schilmecr 1 en Bierurn 1, die te zamen een redelijk overzicht geven van het aardgasvoorkomen binnen de Groningse concessie, heeft geleid tot een aanzienlijk groter totaal van bewezen reserves dan vroeger. Ir. Bongaerts liet hiermee duidelijk doorschemeren, dat het onwaarschijnlijk moet worden geacht, dat in de toekomst opnieuw de schattingen aanzienlijk zullen moeten worden verhoogd. --- Succes INTUSSEN betekent de officieel aangekondigde nieuwe raming een persoonlijk succes voor do Belgische senator Leemans, die voor de tweede keer in successie maanden te voren het exacte cijfer van de nieuwe raming bekend maakte. Ter rechtvaardiging van het feit, dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij steeds met nieuwe getallen naar voren komt, zei ir. Bongaerts. dat de olie-industrie onderscheid maakt tussen bewezen, waarschijnlijke en mogelijke reserves. „Met iedere nieuwe put en ieder brok nieuwe informatie kunnen de getallen zich ingrijpend wijzigen. De bewezen reserves zullen in de regel gedurende de verkenningsboringen toenemen, ten koste van de waarschijhlijke en mogelijke reserves." --- Gunstig GUNSTIG nieuws meldde Ir. Bongaerts eveneens uit het aardolieveld Schoonebcek, dat op een na het grootste veld van West- Europa is. Hij sprak de geruchten tegen, dat dit veld zwaar op zijn retour zou zijn. „Het is echter door de eigenschappen van het reservoir een moeilijk veld, hetgeen reeds jaren geleden werd onderkend. Daarom werden nieuwe produktiemethoden geprobeerd. Deze methoden stellen ons in staat tweemaal zoveel uit dc grond te halen, dan volgens de klassieke wijze mogelijk zou zijn geweest. --- Oranje-team PETERSEN BLIJFT LINKSBUITEN Van onze sportredactie AMSTERDA M. COEN MOULIJN in Rotterdam niet niet het Nederlands elftal tegen Luxemburg! Peet Petersen is voor het duel van woensdag a.s. (achtste finales Europabeker voor landenteams) door bondscoach Elek Schvvartz als linksbuiten gehandhaafd. Op dezelfde avond zal Moulijn nu naar men kan aannemen in Brussel uitkomen in het Europese elftal, dat t.b.v. Anderlechts aanvoerder Lippens een benefiet-wedstrijd tegen diens club speelt. Kr zijn meer verrassingen in de Oranje-formatie. Bergholtz verschijnt thans (i.p.v. Swart) als rechtsbuiten binnen de lijnen naast zijn teruggekeerde clubgenoot Henk Groot. Linkshalf Vriens — debutant tegen België — is op die plaats vervangen door Rinus Bcnnaars. Zó ziet het Nederlands elftal er uit: doel: Eddy Pieters Graafland; achter: Guus Haak, Cor Veldhoen; midden: Fons van Wissen, Ton Pronk, Rinus Bermaars; voor: Gcrard Bergholtz. Henk Groot, Piet Kruivcr, Piet Keizer, Peet Petersen. Reserves: Lagardc, Tijm, Vriens en Nuninga. --- „Nieuwsbrief” van 1949 signaleerde al „aftappen" Van onze Haagse redactie DEN HAAG, woensdag Op 20 oktober 1949 — nog vóór de souvereiniteitsoverdracht — werd in dc „Nieuwsbrief" het aftappen van telefoons in Nederland voor het eerst gesignaleerd. Hoofdredacteur J. Fabius schreef toen over het later bevestigd geworden afgeluisterde gesprek tussen de minister van Overzeese Gebiedsdelen, mr. M. J. A. Sa ss e n, en de hoge vertegenwoordiger van de Kroon in Indonesië, prof. dr. L. .1. M. Bccl: „Het gevaar voor de socialistische Indonesië-politiek was, dat minister Sassen voet bij stuk zou houden. Daarom moest hij worden weggewerkt. Eerst trachtte mcv gebruik te maken van een korte afwezigheid ten gevolge van een griepaanval, en toen dat niet lukte, besloot men de telefoongesprekken tussen de minister van Overzeese Gebiedsdelen — Sassen — en de hoge vertegenwoordiger van de Kroon in Batavia — Bccl — te laten afluisteren. Daardoor . speelde de heer Sassen, zonder het te weten, met open kaarten, terwijl de anderen hun kaarten gedekt hielden. Infamer politiek werd in ons land vermoedelijk nog nooit gevoerd", aldus de Nieuwsbrief van 20 oktober 1949. Vorig jaar is deze voorstelling van zaken in het boek van mr. dr. C. Smit: ~Dc liquidatie van een imperium" bevestigd. --- (Advertenties) dineren W&*" Maak van uw II ■■ f X „buitenthuis- ■ ■ I "V |tUn"een iI k X Jk hoogtepunt tB iWh "rn t - -I~ti KD AC BtAOnapolsky Dam Amsterdam Tel. 020-63t63/Park«frttiT»li S C lII3H I» ï■ K S met behoud van Uw normale gezichtsuitdrukking. Dat kunt U met CONTACTLENZEN ter vervanging bril. Ideaal passend, gemakkelijk te dragen. SLECHTS ƒ150,— PER PAAR (gemakkelijke bctalingscond.) Vraagt inlichtingen procfcond. Komt U 's morgens, 's avonds klaar. Maak telefonische afspraak no. 010—87855. C.T.C. Claes dc Vricselaan 19 b, R'dam --- (Advertentie) LEVERBASTEI VERIPIpEÜJk LPKKEf?» yi '" lill. ANTON HUNINK besteed t- er zorg aan! < --- (Advertentie) VOORAL OP WERELDSPAARDAG * SPAARBANK VOOR DE STAD AMSTERDAM daar ligt een Indianen-hoofdtooi voor onze jeugdige spaarders klaar. (Advertentie) --- (Advertentie) INBRAAK Zie rubrieksadvertentie foto, film en optiek in dit blad. FOTO BOKMA ---