KUYPER. Uitgegeven den een en twintigsten Juli 1904. De Minister van Justitie, J. A. LOEFF. Wij WILHELMINA, bij de gratie Gods, Koningin der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, enz., enz., enz. Op de voordracht van den Raad van Ministers van 16 Juli 1904; Gelet op artikel 103 der Grondwet: Hebben goedgevonden en verstaan: te bepalen: Artikel 1. De tegenwoordige zitting van de Staten-Generaal zal worden gesloten op Zaterdag 23 Juli 1904, des namiddags te drie uren. Artikel 2. Onze Minister van Binnenlandsche Zaken wordt gemachtigd zich op het in artikel 1 vermelde tijdstip te begeven naar de vergadering der Staten-Generaal ten einde in eene vereenigde vergadering der beide Kamers de zitting in Onzen naam te sluiten. Onze Minister van Binnenlandsche Zaken is belast met de uitvoering van dit besluit, waarvan afschrift zal worden gezonden aan ieder der Voorzitters van de Kamers der Staten-Generaal, aan den Raad van Ministers en aan de Algemeene Rekenkamer. Het Loo, den ign Juli 1904. WILHELMINA. De Minister van Binnenlandsche Zaken, KUYPER. --- Berichten uit de Graafschap. STAD-DOETINCHEM. — Gedeputeerde Staten dezer provincie hebben goedgevonden: ie. De opening der jacht op klein wild in Gelderland, voor zooveel betreft de uitoefening van een der volgende jachtbedrijven : a. met valleen of havikken, mits zonder honden; b. met geweer en met of zonder staande honden of brakken en c. het vangen van houtsnippen met laat-, war- of valflouwen: te bepalen op Zaterdag, den 27 Augustus aanstaande met zonsopgang, met uitzondering van de jacht op hazen en fazanten, waarvan de opening wordt bepaald op Zaterdag, den 24 September daaraanvolgende, met zonsopgang. 2e. Te bepalen, dat de uitoefening der lange jacht met windhonden, mits zonder ! schietgeweer en met niet meer dan vijf honden, alleen op Dinsdag, Donderdag en Zaterdag zal geoorloofd zijn, en het jagen in ongemaaid te veld staand koren, peulvruchten en klaverzaad, welke nog in 1904 moeten geoogst worden, verboden is, evenals het jagen in te veld staande tabak, zoolang het zoogenaamd bestgoed niet is geoogst. 3e. De jacht op patrijzen voor 1904 te sluiten op Zaterdag, den 12 November e. k., met zonsondergang. — Zondag 24 Juli 1904, des voorm. te half elf zal in de Luth. kerk alhier optreden Dr. W. Haverkamp, Ned. Herv. Pred. te Nijmegen. — 21 Juli. Op de heden alhier gehouden biggenmarkt waren ongeveer 150 stuks aangevoerd, die meerendeels verkocht werden tegen prijzen van f 0.75 k f 1.25 per week ouderdom. De handel was traag. — De' heer C. A. O. de Rijk alhier heeft met goed gevolg toelatings-examen gedaan voor de O. A. van Swieten Tuinbouwschool te Frederiksoord. ' — Tor secretarie alhier zijn inlichtingen te bekomen omtrent een zilveren horlogeketting, bij het ramstation te Terborg gevonden. — De milicien-verlofgangers van de lichting 1895 der militie te land, die in de termen vallen naar de Landweer over te gaan, worden uitgenoodigd hunne zakboekjes van I—3l Augustus eJc. ter secretarie in te leveren. Tot naricht dient dat niet tot de Landweer overgaan: le. zij, die van den wericcüjken dienst zijn ontheven; 2e. zij, die beliooren tot het korps torpedisteri of tot de bereden korpsen; 3e. zij, die als plaatsvervangers of als nummerverwisselaars zijn ingelijfd. Burgerlijke Stand van 14 tot 21 Juli 1904- Ondertrouwd: Geene. Gehuwd: Geene. Bevallen J. W. Kuiperij, geb. Smeiting, D. — G. E. Andriessen, geb. Geerligs, Z. J. C. Eulink, geb. van Dam, D. Overleden: M. Kaatman, ruim 5 m. — A.- 1 Willem sen, 24 j. --- AMBT-DOETINCHEM. — Ten gemeentehuize is inlichting te bekomen omtrent eenig papieren geld, op een opett! baren weg binnen deze gemeente gevonden. Burgerlijke Stand van 14 tot 21 Juli 1904. Ondertrouwd:. Geene. Gehuwd: Geene. Bevallen: H. Boesve.d, geb. Massen, Z. Overleden: G. VV. Bloemendaal, echtgenoot van Th. J. Bulten, 60 j. — J. T. H. M. Bergevoet 2 j. — L. Liebrand, echtgenoot van E. te Kaat. 68 j. --- HOOG-KEPPEL. — Op de Maandag alhier gehouden aanbesteding van de feesttent was laagste inschrijver de heer Baank te Laag-Keppel, aan wien het werk werd gegund voor f 1669. — . Door gebr. Kleinholte te Hummelo was ingeschreven voor f 2040.—. --- DOESBURG. — Deze week legden mejuffr. C. Neeb en de heer H. Radstake te Zwolle met gunstig gevolg het examen af voor apothekers-bediende. Beiden hebben hunne opleiding genoten bij den heer J. A. E. Kroon, apotheker alhier. — De sergeant van Mansvelt en de korporaals Lier en Latour hebben met gunstig gevolg het examen afgelegd voor de ie klasse van den cursus te Arnhem. — 20 Juli. Er waren op de gehouden beestenmarkt ongeveer 80 runderen aangevoerd waarin trage handel was, terwijl er redelijke prijzen besteed werden. Varkens waren er ongeveer 200 aangevoerd die alle verkocht zijn. --- Het is geschied. Wat op zeer onkiesche wijze reeds werd aangekondigd, doch door velen nog werd betjvijfeld, is waarheid gebleken: bij - K. B. is bepaald, dat de Eerste Kamer der Staten- Generaal is ontbonden met ingang van 23 Juli, tegelijk met de sluiting der zittingen van de beide Kamers; dat de nieuwe verkiezingen der Eerste Kamer zullen worden gehouden 3 Aug. a.s. en de eerste bijeenkomst op 20 Sept. Het helpt weinig meer of we ons over het gebeurde al verwonderen en 't luide uitroepen, nooit te hebben geloofd, dat het nog eens zóóver zou komen. Het is thans zóóver 1 De godsdienststrijd is in Nederland weder ontbrand! De leuze toch, waaronder dr. Kuyper de zijnen aanvoert, is: Vóór of tegen den Christus", waarbij we dan te denken hebben aan den Christus naar de voorstelling van dr. Kuyper en zijn geloofsgenouieu. Het Calvinistisch element gaat in Nederland wederom domineeren met al de onverdraagzaamheid en uitsluiting, die het steeds kenmerkten. En wat opmerkelijk is: Naast de calvinisten trekken in breede rijen de Katholieken op om die te steunen in den strijd tegen de heidenen of paganisten, zooals de overige Nederlanders worden genoemd." Lang kan dat bondgenootschap niet duren, want als de calvinisten vast genoeg in 't zadel zitten, wanneer ze voldoende zeker zijn van de overmacht, moet de erfhaat tegen de Katholieken weer boven komen, en tooneelen van de jammerlijkste verwarring komen weer voor. Het is van 't grootste belang, met het oog op de toekomst de geschiedenis onzes lands der 17e en der 18e eeuw te raadplegen. Men krijgt dan een veel helderder blik op den tegen woordigen toestand dan op den korten afstand van het heden mogelijk is. Als van zelf doet zich ook de vraag aan ons voor, of er soms een reden te geven is voor de haast, welke door de regeering gemaakt werd om in de verhouding der Eerste Kamer verandering te brengen. Een ontbinding der Kamer zou, volgens de meening ook van de anti-rev. Nederlander en het Kath. Centrum niet noodig geweest zijn; ze werd van meer dan één, der regeering gunstig gezinde, zijde ontraden. Er is voor den spoed, waarmee op die verandering wordt aangestuurd, één hoofdreden, naar ons inzicht. We gelooven, dat de regeering met dr. Kuyper aan 't hoofd zich wenscht te versterken tegen de gebeurtenissen in 1905. Men gevoelt levendig, dat het dan spannen zal, dat bij de verkiezingen voor de Tweede Kamer een samenwerking van de vrijzinnige fractiën mogelijk is, en dat het dan met de stoute sprongen der „christelijke coalitie" wel eens uit kon wezen. Zeer waarschijnlijk ook is het vertrouwen van het calvinistische deel in de bestendige hulp van het Katholieke niet onwankelbaar vast en wenscht het derhalve zoo spoedig mogelijk meer onafhankelijkheid te krijgen. Er moge toch in de regeeringsgezinde bladen zooveel met „christelijkheid" geschermd .worden als men wil, de hoofdstrooming is het calvinisme, en daarvoor zal óp den duur al het andere wijken, indien „het verbond in stand blijft" wilden we zeggen, waar dat blijft tot zóólang niet bestaan ! Welk aandeel dr. Kuyper in die ontbinding heeft? Het ligt wel eenigszins in zijn natuur, die te hebben doorgedreven; maar we mogen de andere leden van den Ministerraad niet vrijpleiten; ook dezen zijn er medeschuldig aan, dat de heerschzucht en kerkelijke onverdraagzaamheid van één persoon ons vaderland mét een vernieuwden godsdienststrijd kunnen bedreigen. Is onze beschouwing van den toestand juist, dan zijn de vrijzinnigen gewaarschuwd. In 1905 wordt de groote slag geleverd, die beslissend zal zijn: verlossing van de kerkelijke dwingelandij, waarin het Calvinistische element steeds krachtiger wordt, 0f... onder de > plak voor jaren I — Dat de vrijzinnigen in den lande zich dam reeds nu voorbereiden voor den grooten, den heiligen strijd der vrijheid, door onze vaderen zoo duur gekocht. Met volkomen eerbiediging van e s godsdienstige geloofsovertuiging, Ixl krachtige aaneensluiting opgetrokken tegen de heerschappij der kerkelijke opvatting in het landsbestuur. Bovenal raadplege mende geschiedenis, die heerlijke leerschool voor het heden. En dan bedenke men wel, dat de overwinning in 1905 door de liberalen kan behaald worden, mits ... er éénheid zij en allen volijverig aan den strijd deelnemen. Het schoone voorbeeld der vaderen moge ons aanmoedigen en sterken in den „kamp voor vrijheid en voor recht." --- BINNENLAND. De Toestand. De N. Arnh. Ct. zegt in haar beschouwing: „De godsdienststrijd elders gevoerd, wordt thans naar Nederland overgebracht, naar hetzelfde Nederland, waarvan eens wijlen Dr. Schaepman verklaarde, dat nergens de godsdienstvrijheid in die mate werd aangetroffen. Want het is niet enkel de schoolstrijd, welke op nieuw is uitgebroken; het is zooals de Minister het duidelijk uitsprak, een strijd tusschen twee lijnrecht tegenover elkaar staande levens- en wereldbeschouwingen, welke moet eindigen met de zege van de eene en de onderwerping van de andere. De Minister heeft zelfs de leuze aange geven, waaronder die strijd zal worden gevoerd: „Vóór of tegen den christus 1" dat is: den zoogenaamden christus van dr. Kuyper en.de zijnen, en hij draagt dan ook de verantwoordelijkheid voor de gevolgen van een strijd, onder een dergelijke valsche leuze gevoerd. Wij zijn er van overtuigd, dat er onder zijne bondgenooten zeer velen zijn, die met leedwezen zien hoe de heerschzucht en de kerkelijke onverdraagzaamheid van een enkel man al de rampen van een godsdienststrijd over óns volk brengt. Toch is niet hij alleen daarvoor verantwoordelijk. Een deel der schuld drogen de leden van den Ministerraad, die niet den moed hebben gehad zich te verzetten tegen zijn wil. Daarom ook dient de Ftrijd in 't parlement niet alléén tegen hem gericht, maar tegen het geheele Ministerie. En een niet gering deel van de verantwoordelijkheid rust mede ■op de pers, die als de Maasbode en de Tijd met de Standaard tot de ontbinding hebben aangezet, ondanks de waarschuwingen van Nederlander, Centrum en Slichtsclte Ct. --- 't Is fraai! In de „Standaard" vinden we een artikel, getiteld: „Tweede corps hulptroepen", waarvan de strekking is te doen zien dat „de liberalen ten onzent nooit mus genoeg zijn geweest om er zonder hulptroepen te komen." Eerst gebruikten ze de Katholieken; „let wel, niet als bondgenooten, maar als hulptroepen," die dan ook nooit stem in het kapittel kregen. Toen het na '78 met de Roomschen steeds mindw bleek te gaan, kwam Dr. Bronsveld in het zicht cn volgde in '86 voor hen het fortuintje van de doleantie. Al wat Hervormd was, zou zich van nu voortaan bij hen aansluiten. Alaar Dr. B. bleek een condottiere zonder troepen; zoden aan den dijk zette dat niet. Toen kwam '94, met de ontbinding op de Kieswet. De kans scheen schoon te staan om heel het land te verdeelen in democraten en nietdemocraten. Toen de anti-revolutionairen, „die zich tijdelijk bij de democraten schaarden," merkten dat ze slechts als hulptroepen voor eigen glorie moesten dienst doen, trokken dezen ijlings op het Christelijk erf terug, niet gedoogende dat democraat de naam en Christen de b ij n a a ra zou worden. De liberalen veranderden van koers, toen het bekende adres van Dr. Vos c. s. bij de Tweede Kamer inkwam. Bij dezen werd steun gezocht, met de hulp van Mr. v. d. Vlugt, den fraaien stylist, die poseerde als „de vrome liberaal", door wien . heel de liberale strijd een vrome tint zou krijgen en het vaderland gered zou worden. De 100 predikanten van de Utrechtsche vergadering kwamen dien waan verstcricen. Reken elk predikant op 1000 volgelingen, d. i. 100.000 zielen; allicht 25.000 stemmen. Dan was men er. 1 Maar ook met deze hulptroepen kwamen de liberalen van een slechte markt thuis. Ze moesten dus weer van batterij veranderen. Welnu, met hun eerste coips hulptroepen zijn ze dan nu klaar. Ze hebben de sociaal-democraten gelijmd. Natuurlijk geen coalitie. De soc.-dcmocraten mogen hand- cn spandiensten doen: de liberale candidaten er door helpen. Zoo ging het nii, en in 1903 zal het evenzoo gaan. Maar dit eerste corps hulptroepen is niet voldoende. Zonder meer . komen ze er niet, dat heeft de stembus van Juni geleerd. En zóó kwam de generale staf van de liberalen tot de conclusie dat er coüte que coüte nog ccn tweede corps ,i hulp-troepen bij moet. „Omdat er niet anders beschikbaar was, hebben ze toen hun oog laten vaii'en op de kroegbazen." Nu zijn ex een 25.000 van die kroegbazen,, en ieder beschikt wel óver 3 vaste klanten; maakt 4 X 25.000 '==. 100.000. En zoo is het mobiüsatieplan dan in orde. In dit pian hoorde, dat spreekt, het afstemmen als één man van de Drankwet. Vooral Borgesius heeft voor dit tweetje corps hu'ptroepcn een zvvaren prijs moeten betalen: dien van zijn karakter als publiek man, en dien van het ethisch karakter van zijn politiek. Het moet hem gekost hebben! Maar het-vooruitzicht is dan ook zoo schoon: Borgesius door sociaaldemocraten en kroegbazen op het schild verheven, en in triomf ; het Torentje opgedragen. Het is een hrutaal stuk geweest Als het nu maar helpt! Niet waar? — zegt de „N. Rott. Ct." — dat is weer een prachtstukje van kiczersmisleiding, geheel volgens de oude methode,, die wij sedert 32 jaar kennen en waaraan Dr. Kuyper zijne successen bij zeker deel der.kiezers te danken heeft gehad, voor zooveel de -valsche leuzen en het geweten'oos specuLeeren- op de godsdienstige gevoelens het niet alken konden doen. En na eene breedvoerige weerlegging van het door de „Standaard" gegeven istukje politieke historie, besluit de „N. R. Ct.": Dit alles haalt echter niet bij de nieuwste vondst, dat de liberalen in de Tweede Kamer tegen de Drankwet zouden gestemd hebben, omdat zij op de „kroegbazen" het oog hadden als tweede corps hulptroepen. Hier heeft de „Standaard" zich zelf overtroffen. Men doet het best met dit stukje eenvoudig te signalcereit,- tonder er iets tegen ia te bren-! gen. Het oordieel, dat er op past, zal wel in de eigen kringen van het Ministerie ele hoofdorgaan uitgesproken worden. --- Schending van Geheim. We lezen in het „Handelsblad": Naar wij vernemen is door den Minister van Binnenlandsche zaken als voorzitter van den. Ministerraad een onderzoek gelast in de schending van het geheim, die tot de publicatie van het bekende bericht omtrent de crisis aanleiding gaf. Omtrent dat pers-communiqué schrijft de „Nieuwe Crt": Indien deze mededeeling juist is, wat moeilijk in twijfel kan worden getrokken, dan blijkt daaruit, dat de Minister de meening over de onkiéschheid eener dergelijke publicatie, die wij in ons ochtenblad van Dinsdag uitspraken, volkomen deelt. Voorts geeft de Minister daardoor te kennen, dat hij in geenen deele verantwoordelijk wenscht gesteld te worden voor het feit dier publicatie, ja daaraan zóó te ecnenma'.e vreemd is, dat hij een opzettelijk onderzoek noodig acht om uit te maken wie ten dezen aan schending van het geheim schuldig staat Tegenover dit démenii hebben wij onze opmerkingen terug te nemen, voorzoover zij tegen den Minister van Binnenlandsche Zaken gericht waren, en wij doen dit zonder schuldbesef in de overtuiging, dat niemand beter dan de Minister zelf zal begrepen hebben, hoe pijnlijk de indruk van het bericht, dat het officieuze kenteeken scheen te dragen, geweest is op een ieder, wien de strikte handhaving der constitutioncele verhouding tusschen de Ministers en de Kroon ter harte gaat Het thans bevolen onderzoek zal vermoedelijk in de eerste plaats de vraag betreffen, hoe het mogelijk is, dat tot in bijzonderheden is uitgelekt, welke het voorstel en de voornemens van het ministerie waren, op een tijdstip, dat deze uitsluitend aan Hare Majesteit de Koningin waren of behoorden te zijn bekendgemaakt Voorzoover de noodzakelijkheid mocht bestaan hebben, dat reeds op dit tijdstip andere ambtelijke personen daarvan in kennis werden gesteld, zal vervolgens het onderzoek de schending van het ambtsgeheim hebben te bepalen. Behoudens betere inlichting kunnen wij die noodzakelijkheid nog niet inzien, daar het nemen van voorbereidende maatregelen voor de ontbinding niet dringend scheen, wijl de 20ste Juli — in strijd met hetgeen dezer dagen werd gemeld — niet was een fatale datuin voor het verschijnen van het ontbindingsbesluit, maar dit besluit met inachtneming van de grondwettelijke termijnen nog ettelijke dagen uitstel had kunnen lijden. Intusschen zal ook hierover vermoedelijk licht worder. ontstoken door het onderzoek, welks resultaten, gelijik vanzelf spreekt, gepubliceerd zullen worden. Ten slotte geven wij onze verwondering te kennen over den vorm van het persbericht, waarin „met bevestiging van vroeger vernielde gcnichten, thans (konden) worden medegedeeld" verschillends feiten, die, naar een ieder moest aannemen, cp dat tijdstip s'.echts aan de leden van het ministerie en aan Hare Majesteit de Koningin bekend konden zijn. Het gevo-g daarvan is geweest, dat alle persorganen die er zich over uitspraken, aan dat bericht de waarde hebben toegekend van een officieus communiqué, en met 's meer grond, wijl dergelijke communiqués, in de zeldzame gevailen dat ze wórden uitgegeven, de pers plegen te bereiken door bemiddeling van het bureau, dat het bewuste bericht verstrekte. ■ --- Ontbinding Eerste Kamer. Staatsblad No. 194 bevat het volgende besluit van den igden Juli 1904, betreffende de ontbinding van de Eerste Kamer der Staten-Generaal: Wij WILHELMINA, bij de gratie Gods, Koningin der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, enz., enz., enz. Op de voordracht van den Raad van Ministers van 16 Juli 1904; Gelet op art. 73 der Grondwet; Hebben besloten en besluiten: Art. 1. De Eerste Kamer der Staten- Generaal wordt ontbonden met den 23en Juli 1904, gelijktijdig met de sluiting der tegenwoordige zitting. Artikel 2. De verkiezingen der leden van een nieuwe Eerste Kamer zullen plaats hebben op Woensdag 3 Augustus 1904. Onze Commissarissen in de verschillende provincies worden gemachtigd de Staten hunner provincie te dien einde in buitengewone vergadering bijeen te roepen. Artikel 3. De eerste samenkomst der nieuwe Kamer zal plaats hebben op Dinsdag 20 September 1904. j Onze Minister van Binnenlandsche Zaken is belast met de uitvoering van dit besluit, hetwelk in het Staatsblad zal worden geplaatst en waarvan afschrift zal worden gezonden aan de beide Kamers der Staten- Generaal, aan den Raad van State, aan de Departementen van Algemeen Bestuur en aan de Algemeene Rekenkamer. Het Loo, den X9n Juli 1904. WILHELMINA. De Minister van Binnenlandsche Zaken, --- ZELHEM. Burgerlijke stand van 14 tot 21 Juli '04. Ondertrouwd en Gehuwd geene. Bevallen: H. W. Vruggink wed. D. W. (è1 Pas, D. — J. Blocmendaal geb. Colenbrander, D.' Overleden geene. VVISCH. Burgerlijke Stand van 15 tot 22 Juli 1904 V Qehuvvd: O. Th'. Bccking en H. H. Arentzen. Bevallen: G. A. Buevink, geb. Wildenbeest. Overleden: J. F. te Leuken, 4 m. — G. W. Vink, 4 j. — G. J. R. Rougoor, wedr. vaiï A. Rexwinkel, 58 j. TF.RBORG. — Zondag 24 Juli a.s., 's morgens ro uurfzal in de Herv. Kerk alhier optreden Df«' Van Linschoten van Varssevcld. ---