Gesehenken en Wensehen ter gelegenheid van het aanstaande Nieuwjaar aangeboden aan Bestuurderen en Hoofden. Den minister van Koloniën: Een aquarel, allegorisch voorstellende de erkentelijke suikerindustrie, zijnde de vloeistof, gebezigd tot het mengen der kleuren, verkregen door distillatie van de tranen van dankbaarheid, door de' suikerfabrikanten op Java geplengd bg het vernemen van Zgner Excellenties voorstellen in hun belang. Dit kunststuk is vergezeld van een sierlijk album, waarin de portretten en namen der schenkers, terwijl in het adres van aanbieding tevens wordt vermeld, dat den Koning is verzocht aan Zijner Excellenties naam te willen toevoegen de naam en Riet, opdat het den minister veroorloofd zg zich in den vervolge te noemen en te schrijven J. P. Sprenger van Egk en Biet. Welke naamsbijvoeging zil vergezeld gaan van de vergunning tot het voeren van een familiewapen, waarin op gouden veld een onbuigzamea fleren eikenboom, symbool van onwrikbaarheid, beschenen door de Indische zon en daartegenover het zich licht en sierlijk buigend riet in een Hollandsch landschap, een en ander omlijst met suikerriet en tabaksbladeren, waardoor zich de woorden: patentrecht, personeele belasting en bedrijfsbelasting strengelen en met het devies: Suum cuique. Den heer O. van Reet: Extra nummers van den Java- Bode, het Algemeen Dagblad van Nederlandsch-Indië, de Locomotief, het Indisch Vaderland en de Soerabayasche Courant, waarin zijn opgenomen de photographische afbeeldingen van de heeren Brunner, dr. 1 Ange Huet, Scheltema, Jhr. dr. van Alphen, Daum en Eyssell. Deze extra-nummers zgn geborgen in een étui van «peau de Préanger", versierd met keurig uitgevoerde photographien vau eenige vergezichten van Tjiomas, Tjampea, Banjoemaas, de Vorstenlanden, Deli, Atjeh en van Madura. De aanbieding zal waarschijnlijk geschieden door den heer Faes, aangezien de heer Brunner, wien oorspronkelijk die eer was toegedacht, zich niet bijtijds aan de voeten van den troon kan bevinden. Het plan van het corps consulaire om te dezer gelegenheid Zgner Excellentie een schoon gebonden woordenboek van de Fransche taal, met eene handleiding voor de Internationale wellevendheid aan te bieden, schgnt niet te zullen worden uitgevoerd. Den V'ice-President in den R. v. 1.,- Eene pbotographische afbeelding van het gezondheids-etablissement te Soekaboemie, gewikkeld in de hektographische reproductie van de hotel-rekeningen van eenige ondergeschikte ambtenaren, die het voorrecht hadden zich tegelijk met Zgn Hoog Edel Gestrenge in dat herstellings-oord met verlof te bevinden. Het oudste lid in den Raad: Een fonkelnieuw costuum van vice-president van den Baad van Nederlandsch- Indië, bg de firma Oger Frères keurig uitgevoerd en een weinig op den groei gemaakt; met de quitantie. Den heer Pannekoek: Eene pracht-editie van de Nederlandsch-Indische Staats- en Bgbladen, tot op den dag bijgewerkt en met wit velgn papier doorschoten, aangeboden door de gesamenlgke ambten iren. Een ander Raadslid: Een kruiwagen, vertoonende aan de eene zijde de symbolen van de artsenijmengkunde en die des oarlogs, smaakvol ineen gevlochten, aan de andere zijde die des huwelijks. Het jongste lid in den Raad: Een levensgroot portret van den heer Laging Tobias, prachtig geëncadreerd in zwaar gebeeldhouwde lg9t, waarop eenige toepasselijke spreuken in de Atjeehsche taal zgn aangebracht. Aan te bieden door Abdoel Bachman, Toekoe Baïd en eene gemengde commissie van Nederlandsch-Indische officieren en Atjehsche hoofden. Den Algemeenen Secretaris: Eene chaise-longue, geschikt om casu quo ook als zetel te dienen in den Baad van Nederlandsch-Indië, van soliede materiaal vervaardigd, dat weerstand bieden kan aan den tand des tijds niet alleen, doch tevens aan het gewicht des bezitters . Den Directeur van Justitie: Vol pensioen. Den Directeur van B. B.: Eene gevestigde opinie in zake landrente. Den Directeur van O. E. en N.: Een rustbank van lauweren, gevlochten door de dames onderwijzeressen, aangeboden door den Secretaris van het Departement van Onderwijs, Eeredienst en Nijverheid. N.B. De opdracht deswege is een proeve van schoonschrift, vervaardigd door den secretaris en geschreven met de beste Ghineesche inkt. Den Directeur van B. O. W%: Een nog schooner wapenbord voor het Departement der Burgerlijke Openbare Werken en een volledig handwoordenboek Toor den aanstaanden spoorweg-ingenieur. Het laatste aangeboden door den inspecteur-generaal. Den Leger comnandant: Een voltallig leger en een dito toilet-apparaat. Den Vlootvoogd: Een solide vloot en een dito woonhuis. Den President van de Rekenkamer: Eene allezins bevredigende oplossing van da quaestie of een oud-Oos*- Indisch-hoofdambtenaar, bevorderd wordende tot Gouverneur-Generaal, «I dan niet contribuabel is aan het civiel weduwen- en weezen-fonds. Aangeboden door een inferieur ambtenaar en door den nazaat van een beroemd kinderdichter op rjjm gebracht. Den ambtenaren in 'het algemeen: Meer esprit de corps, meer tractement, meer promotie en aan de minder bezoldigde minder lust om te trouwen. Den officieren: Veel succès op Atjeh, beter bevordering, geen verblijf op Tjilatjap en spoedig een nieuwe uniform. . Handel en nijverheid; Meer lusten, minder lasten, en voorshands sluitende balansen. Der dagbladpers: Veel atof en groote voorzichtigheid bjj het gebruik maken daarvan. Schrijver dezes het hoogste lot uit de een of andere spoedig trekkende lotterjj. --- De nieuwe kerk op Kwitang. Ongeveer dertien jaren geleden zette zich ergens in een der buurten van Passar Senen de heer Enno Haan neder, geordend predikant van de Christelijk gereformeerde gemeente, om onder inlanders en Chineezen hier ter stede te evangeliseeren. Aanvankelijk me' het oprichten van een klein schooltje begonnen, ging bij al spoedig van het plan zwanger z§n werkkring uit te breiden en zag hy naar een huisje om met eenig erf voorzien, om daar zoo mogelijk een kerkje te bouwen voor eene kleine, maar al spoedig meer aanwassende gemeente. Dit gelukte hem en met eenige hulp en medewerking, zoowel van zsn genootsohap in Holland als ran zijne hoogst eenvoudige en niet ruim metaardsche goederen bedeelde gemeenteleden, werd een huis op Kwi» tang aangekocht en weldra verrees op het kleine ach* tererf daarvan ook een gebouwtje, dat meer met den weidsclien naam van kerk prjjkte, dan dat het dien verdiende, Dat gebouwtje toch, onder de inlanders meer algemeen bekend onder den naam van /rgredja bamboe," was nog niet eens van dat zeer lichte bouwmateriaal gemaakt, maar slechts van katjangmatten opgetrokken, hier en daar met een paar houtspieren gesteund en overeind gehouden. Maar de kleine gemeente kwam daar iederen Zondag samen, terwijl voor de Maleische gemeentenaren een» of tweemaal 's weeks gelegenheid bestond tot evangelie-prediking in hun moedertaal. De \jverige predikant Haan, die met zoo weinig middelen zooveel tot stand wist te brengen, bad aldra eer van zijn werken en zwoegen en zag niet alleen zijne prediking gedijen, de christelijke leer ingang vinden, maar smaakte ook de zelfvoldoening van zijne kudde jaarlijks te zien vergrooten. En hoe kon dat anders, daar hij in den waren zin des woords de herder van die kudde genoemd kan worden. Hoewel door een zeer onvoldoende bezoldiging uit patria steeds in bekrompen finantieële omstandigheden verkeerende, bovendien gezegend met een talrijk kroost, verliet hg nimmer het huis van den behoeftige zonder nevens veel troost, ook stoffelijke bljken' zijner christelijke liefde achter te laten en zeker zal de figuur van dominé Haan, die hier een tiental jaren werkte en een nienwe gemeente stichtte, die nu reeds vele zegeningen om zich verspreidt, bg ieder der tot de Christ. geref. kerk behoorend gemeentelid steeds in dankbaar aandenken blijven. De heer Enno Haan werd sedert een drietal jaren naar Nederland geroepen en vervangen door Ds. D. Huijsing, een jong predikant en van even veel ijver blakende voor de uitbreiding van het Godsrijk als zijn voorganger. Diens taak werd door hem met het beste voornemen overgenomen en met de meeste toewijding tot heden aanvaard en vervolgd en waar men de eerste den nederigen roem niet kan ontzeggen te zijn grondlegger dier gemeente, de laatste doet zich nu reeds kennen als bezielend prediker en trouwe wachter voor de belangen der gemeente. Die gemeente heeft zich in den laatsten tijd zoodanig uitgebreid, dat het matten» kerkje te klein geworden is en er ernstig aan gedacht moest worden zoowel aan het bouwen van een nieuw kerkgebouwtje als aan een pastorie op kleine schaal, ook omdat het tot heden bezeten huis benevens kerkje bouwvallig was tot het gevaarlijke toe. Doch hoe daartoe te geraken ? De middelen uit Holland vloeiden niet zeer ruim en de heeren, die daar de koorden van de beurs houden, gewoon die met echt Hollandsche wij zouden haast meenen met overdreven zuinigheid gesloten te houden. Doch waar een wil is, daar is ook een weg. In dezelfde buurt werd een perceel aangekocht, een gewoon woonhuis, waaraan niets anders moest worden veranderd dan het geheel tot kerk in te richten, m. a. w. het moest geheel worden verbouwd. Maar de kerkmeesters van de Christ. geref. gemeente zijn, behalve vroom, ook zeer wakker en hun dominé is een goede rekenmeester, die weet, dat veel kleintjes een groote maken. Door middel van inteekenlijsten werd met kwartjes en dubbeltjes nu en dan een sommetje bijeengebracht, dat, aangevuld met de opbrengsten van eenige collecten gedurende de preek en met eenige giften van belangstellenden en vrienden, weldra voldoende was om de handen aan het werk te slaan. Bij stukjes en beetjes verrezen de muren; bij horten en stooten werden balken aangebracht, een gevel opgetrokken, het dak gesteld, een vloer gelegd en de nieuwe kerk is nu reeds zoover gereed, dat daarin morgen de eerste godsdienstoefening kan worden gehouden. Een der gemeentenaren, de heer Miihlnickel, een dilettant, maar zeer practisch bouwmeester, heeft zich met onverdroten \jver aan dien bouw gewijd en, was het ons vergund meerder namen te noemen, w'(j zouden nog veel verrassends omtrent dien bouw kunnen verhalen. Genoeg zg het evenwel te zeggen, dat de kerk er thans staat en dat zg daar staat naar onze meening als een wel klein, maar toch grootsch getuigenis van vertrouwen in hooger macht dan de menschelgke," van volharding en van toewijding in plichtsbetrachting en aan roeping. Mocht het den voorganger der gemeente nog lang gegeven zgn aan haar hoofd te staan en het profetisch woord bewaarheid worden: «aanschouw de velden, want zg zgn wit om te oogsten/' --- INGEZONDEN STUKKEN. Geachte Heer Redacteur. Het zoo goed geslaagde concert van onze eerste zangeres, Mevr. Witbols Feugen, geeft mij aanleiding tot eenige opmerkingen, die mogelijk in het vervolg nuttig kannen zgn. Een paar dagen voor genoemd concert gegeven werd, werd in uw blad beweeid, dat het Baf. publiek meer prjjs stelde op zanguitvoeringen dan op die door vol orchest van symphonieën, enz.; vervolgens dat gemeld concert, waarbij de stafmuziek niet meewerkte en de zang sterk praedomineerde, zou aantoonen of z'g' al dan niet gelijk hadden. Welnu, de beslissing is geheel ten hunnen voordeele uitgevallen; zelden zag men een voller zaal, zelden zulk een uitgelezen publiek. Alleen de galerij was ledig; het publiek, dat daar gewoonlijk plaats neemt vertoont zich liever als er bekende operettes worden gegeven. Ook wgte men deee uitkomst niet aan het weldadig doel; de ondervinding leert immers, dat tooneelvoorstellingen met hetzelfde doel gegeven, soms zoo schaars bezocht waren, dat zij nauwelijks de kosten dekten. Mg dunkt dan ook, dat het hier bedoelde concert voor bet bestuur van de Maatschappij Toonkunst-Aurora twee aanwijzingen bevat, waarmee dat bestuur zgn voordeel kan doen: 10. dat het bg alle uitvoeringen de zoo dure stafmuziek niet behoeft te eogageeren en dus daardoor de uitgaven zeer zullen verminderen; dat het op het voetspoor van het vroeger bestaande muziekgezelschap Aurora s jaarlijks drie uitvoeringen met de stafmnziek en drie zonder die muziek zal geven, of zoogenaamde soirées musical es. Men vindt te Batavia liefhebbers genoeg, die door obligaat-uitvoeringen, duetten, enz., zoowel muziek als zang, het publiek de meeste voldoening zullen geven. Hoewel tegenwoordig onder hen, die in de beoefening der muziek hun bestaan vinden, weinig virtuozen zgn, bestaan zg toch. En dezen kon men engageeren, zij het dan ook tegen vergoeding voor hun optreden, want deze vergoeding toch zal altgd veel minder bedraden dan wanueer men de stafmuziek laat spelen. 20. Uit den uitslag van dit concert blijkt ten duidelijkste, dat het publiek gaarne zan* hoort. Ofschoon Sneeuwwitje slechts door leerlingen onder wie echter met prachtige stemmen, met Sneeuwwitje bovenaan werd uitgevoerd, vond het algemeene toejuiching en verhoogde dit zangstuk zeer het genot van den avond.' Te hopen is het dus, dat deze uitkomst het bestuur van T.-A. zal opwekken om geen moeite te ontzien, ten einde een flink aantal zangers en zangeressen zich bereid verklare tot het vormen van een goed koor. Er zgn er genoeg, maar het laat zich begrijpen, dat velen aarzelen toe te treden, wijl in den laatsten tgd het koor steeds een korten levensduur had. Zou de schuld hiervan niot liggen aan de orcbest-directeuren? Onder den heer Hageman had men jarenlang een goed koor; maar na diens vertrek werd het sukkelen. Bg de optreding van een nieuwen directeur waren er weJer vele deelnemers, maar langzamerhand verminderden die; de een na den ander bleef weg en met hen versmolt het getal der abonnés. Het is dus te wenschen, dal de nieuw opgetreden directie zich met allen ijver op het vormen van een goed koor toelegge en, als het lust en tact heeft om de ambitie der werkende leden gaande te houden, dan verwacht ik dat T.-A. een nieuw tijdperk van bloei tegemoet gaat. Ten slotte een verzoek aan onze hoog gevierde zangeres, mevrouw Witbols Feugen. Telkens als zij optreedt geeft het publiek het bewg's hoe ingenomen men is, dat het weder van haar melodieuse stem en onberispelijke voordracht kan genieten. En toch ondervonden hare vereerders op haar jongste concert een teleurstelling, toen zij in het textboekje zagen, dat een air van den Duitscher Beethoven door daar in het Italiaansch zou worden voorgedragen. Hoe schoon de muziek, hoe meesterlijk de zang ook zij, als men niets begrijpt van hetgeen voorgedragen wordt, dan kan de indruk niet zeer levendig zgn. Hoe weinigen zgn er toch, die het Italiaansch verstaan 1 Geef dus uwe vele bewonderaars eene volle mate genot en zing zooveel mogelijk Hollandsch; zoo dat niet kan, Fransch of Hoogduitscb, maar geen Italiaansch en men zal u dubbel dankbaar zgn. Voor de plaatsing dezer regelen dankend, BATAVIA, UW Dienaar, 8—12—86. Oud-lid van T.-A.' --- Telegrammen van Reuter. Singapore, 10 Dec. 1886. Engeland weigert Frankrijks voorstel tot neutralisatie van het Suezkanaal, doch neemt in beginsel aan het internationaal karakter des kanaals. en dit wel als grondslag voor het vrij handelsverkeer. Engeland zal Port Hamilton afstaan zoodra China gereed is het over te nemen en zich verbindt tot het niet toestaan der annexatie door een andere Mogendheid (1). Den Haag, 10 Dec. 1886. Bij de Tweede Kamer is een ministerieel ontwerp ingediend, waar bij het uitvoerrecht op suiker in N. I. geschorst wordt (gedurende de herziening der landrente) voor twee jaar met het volgende te beginnen. Dit ontwerp is heden in de Afdeelingen behandeld (2). (1) SINGAPORE, 10 December 1886. England declines the pro* posal of France that the Saez Caaal be neutr&lised, bat acceptg the principle, of it'i international character on the ba9is of the tree transit of commerce. England will cede Port Hamilton when China ii prepared to take it orer and to engage that »he will notallow any other Power to annex it. (2) TIK lIAOUE, 10 December 1886. A Ministerial bill has been introdnced in the Second Chamber suspending the exportdnty on lugar in the Dntch Tïaat Indiea (pending the readjustment of the groundrent) for two years from the commencement of next year. The bnreanx examined the bill today. ---