Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

juiste tijd van opkomst van a van den Arend op 15 Juli is 6 u. 10 m.), terwijl de rijst moet worden gezaaid, als de ster des morgens, even vóór de zon opkomt, d. i. in Januari.

Het is noodig, ter verklaring van de plaatsing van Katëloean of Lakër in de maand Juni (terwijl de zon toch feitelijk in Katëloean rz Schorpioen op 30 November en bij Lakër = Arend op 15 Januari staat), hier een paar algemeene opmerkingen te maken over de inrichting van den Alfoerschen dierenriem.

Wanneer wij zeggen, dat de zon in het een of ander sterrenbeeld staat, is het de bedoeling, dat de zon in de richting van dat sterrenbeeld te zien is. De ster gaat dan tegelijk met de zon op en onder, bevindt zich overdag aan den hemel en is dus alleen met het gewapend oog te onderscheiden. Het spreekt vanzelf, dat onbeschaafde volken, gelijk de Alfoeren van de Minahassa, die geene kijkers of andere instrumenten hebben, bij het samenstellen van den dierenriem, van andere gegevens moeten zijn uitgegaan. Zoo zullen zij vooral gelet hebben op het zichtbaar worden van eene kenmerkende ster aan de oosterkim, of op het voorkomen van eene dergelijke ster in het zenith, korten tijd voor zonsopgang of onmiddellijk na zonsondergang. Van daar bijv. de plaatsing van Rijau en Koepit in Juli en Augustus. Zooals de Heer ten Hovk terecht opmerkt, is Rijau te identificeeren met de Pleiadeu en Koepit met de Hyaden. Dat zij in de teekening voorkomen bij de genoemde maanden, is niet dewijl de zon dan in hunne onmiddellijke nabijheid staat, dat zij dan tegelijk met de zon op en onder gaan (want dit heeft reeds ongeveer drie maanden van te voren plaats gehad), doch zeker daarom dat Rijau Pleiaden, in de laatste dagen van Juli, en Koepit = Hyaden, in de laatste dagen van Augustus, zich even vóór dat de zon opkomt, in het zenith bevinden. Op dergelijke wijze nu moet de plaatsing van Katëloean en Lakër bij de maand Juni te verklaren zijn. Van deze twee, die, gelijk wij gezien hebben, verkeerdelijk met elkander geïdentificeerd worden, hebben wy hier bepaaldelijk Lakër te noemen. In de maand Juni toch vertoont Lakër = Arend zich, ongeveer een uur na zons-

Sluiten