is toegevoegd aan je favorieten.

Limburg's jaarboek jrg 32, 1926, no 2/3

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

95

noch Brunssum afzonderlijke heerlijkheden vormden. Bovengenoemde dorpen waren toen begrepen in het rechtsgebied van de hoofdbank Heerlen van het land van Valkenburg.

Men weet immers, dat het land van Valkenburg in vier hoofdbanken verdeeld was, n.1. Meersen, Beek, Klimmen, Heerlen.

Welnu, de dorpen van het graafschap Amstenrade behoorden tot de hoofdbank Heerlen, lagen dus onder het rechtsgebied der schepenbank Heerlen.

Hoe ze daaronder zijn gekomen, hoe ze een deel zijn geworden van het land van Valkenburg, is nog niet duidelijk opgehelderd.

Aan bovengenoemde dorpen werd eenige zelfstandigheid gelaten : ze hielden hun eigen schepenbanken Oirsbeek en Brunssum, als voren gezegd. En omdat men in sommige gevallen van het vonnis dier schepenen kon appelleeren op de schepenbank Heerlen, daarom werden die banken Onderbanken genoemd. En die naam leeft nog onder het volk.

Toen koning Philips II veel geld noodig had voor het oorlogvoeren, verpandde hij menig dorp als heerlijkheid. Dat was ook het geval met Oirsbeek en Brunssum. Werner Huyn werd heer van Oirsbeek en Brunssum in 1557. Deze heerlijkheden met de heerlijkheden Geleen en Spaubeek werden in 1654 verheven tot graafschap.

Met die verheffing tot afzonderlijke heerlijkheden werd natuurlijk de band verbroken, die deze dorpen met Heerlen verbond. De heer kreeg de hooge, lage en middelbare justitie. De kelders van het oude kasteel dienden vaak tot gevangenhok. En ginds in de Treebeek, waar nu de schachten rijzen der Staatsmijn Emma en waar rijen van nette woningen met vroolijke tuintjes den indruk geven van groei en bloei, daar stond de galg, waaraan de veroordeelden met hun laatsten adem den tol betaalden aan de menschelijke gerechtigheid.

Zie, dien tijd heeft dit kasteel nog gekend. Toen woonde de strenge drossaard op of bij het kasteel; hier vergaderden meestal de schepenen.