Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

DE WE K K E Et.

Zoo hij nu evenveel verliest, als hij eerst meende te winnen, vraagt men welk gedeelte hem mot koffie is betaald 't

No. 3. Een winkelier verkoopt den Liter olie voor 60 Ct. en bevindt bij eene ontvangst van f 120.— zooveel winst te hebben als de inkoop van 40 L. bedraagt hoe duur heeft hij den L. ingekocht? Voor leerlingen te verklaren:

No. 4. Iemand heeft 120 L. wijn van 75 Ct. per L.; hoeveel wijn van 90 Ct. moet hij er bijvoegen, om wijn van 80 Ct. te verkrijgen ?

No. 5. Hoe brengt gij een leerling geleidelijk tot de oplossing van dit vraagstuk:

„Bereken de oppervlakte van een rechthoek, die 33/4 dM. lang en 22/3 dM. breed is ?"

Schriftelijke werkzaamheden Akte-examens onderwijzers en onderwijzeressen Najaarszitting 1888 in Noordbrabant.

1. Geef zoo goed mogelijk, met eigen woorden, den inhoud van de volgende dichtregelen terug:

Wie is die stervling, op wiens schoudren

Een volk zijn roem vertrouwt? die held,

Die voor een lange rij van oudren

Zijn deugden en triomfen telt ?

Die, eer een jaarkring is gesloten,

Vereende Koninklijke vloten

Tot driemaal met een wenk bedwingt,

En, in het hamen der gevaren,

Den ijzren schep ter van de baren

Aan 't siddrend Albion ontwringt.

De onderstreepte woorden taalkundig ontleden.

Bij, Welk verschil is er tnsschen rij en rei ?

2. Verklaar één van de volgende woorden, d. i. deel mede de afleiding van de overdrachtelijke of figuurlijke beteekenis uit de oorspronkelijke of stoffelijke, en gebruik het woord in minstens eon paar fiksche zinnen :

onbekookt; afbakenen; speelbal; vergallen.

3. Geef met andere woorden de beteekenis op van de volgende uitdrukkingen en gebruik minstens ééne in een goeden zin :

iemand den handschoen toewerpen; meer dan een koord op zijn boog hebben ; de plannen in duigen doen vallen; aan de groote klok hangen.

4. Laat door voorbeelden duidelijk uitkomen wat de vier volgende tijden van het werkwoord uitdrukken:

de onvoltooid tegenwoordige tijd (ook wel tegenwoordige tijd);

de onvoltooid verleden tijd (ook onvolmaakt verleden tijd);

de voltooid tegenwoordige tijd (ook verleden tijd) ; en

de voltooid verleden tijd (ook wel meer dan verleden tijd genoemd).

Aardrijkskunde.

1. De Schelde.

2. Eene reis te water van Sas-van-Gent naar Delfzijl, via Amsterdam.

Vaderlandsche Geschiedenis.

1. Het Stadh. van Willem IV.

2. De interventie der Pruisen in 1787. Aanleiding cr toe en gevolgen er van.

3. De regeering van Koning Willem II.

Opvoeding en onderwijs.

1. Maak door voorbeelden, aan 't dagelijksch leven ontleend, uw leerlingen duidelijk, welke de beteekenis is van een der volgende woorden: voorbehoud, doelmatig, verantwoorden, kunstmatig.

2. Sommige onderwijzers letten bij hun onderwijs te uitsluitend op 't geen geleerd zal worden en te weinig op 't geen reeds geleerd is. Toon door voorheelden aan, dat het laatste van evenveel gewicht is als het eerste.

3. Lang is do weg door leer en voorschrift; korter en zekerder die door voorbeelden.

Zet de beteekenis dier spreuk uiteen, maak het gewicht er van duidelijk en laat de toepassing in voorbeelden zien.

Bekencn.

1. Bereken tot in seconden (deze, zoo noodig, in een samengesteld getal uitgedrukt) nauwkeurig de hoeken A, B en C eens driehoeks, waarvan A gelijk is aan 3/n der som van B en C en B gelijk is aan 5/6 der som van A wa G.

2. Zoek de twee samengestelde getallen, [wier som 7n/l2 is en wier kleinste veelvoud 37'/2 bedraagt.

3. A. handelt met zeker kapitaal, B. met f 1700 minder. A. wint 12V3 %, B. 22*/2 %■ Na den handel heeft B. aan kapitaal en winst f 1425 meer dan A. Hoe groot was ieders kapitaal vóór den handel ?

4. Zoek het getal van twee cijfers, dat 87/g maal zoo groot is als de som der cijfers.

5. Iemand koopt oen stuk linnen onder voorwaarde, dat hij de eerste 100 M. voor niets ontvangt en de overige tegen f 3 per M. Hg verkoopt het linnen Vs ad f 1.20, */< ad f 1.40, '/5 ad f 1.50, V6 ad f 1.23 en de rest ad f 0.90 per M. en bevindt f 45 op het stuk te hebben gewonnen. Hoe lang was het stuk ?

VRAAG.

Mag het hoofd der school afschriften van do bij het gemeentebestuur berustende duplicaten van bewijzen van vaccinatie, afgegeven door den Burgemeester, als geldig aannemen ? N. N.

Ja, volgens missive van den Min. van Binn. Zaken van 3 Juni 1874, no. 263, doch alléén m geval het oorspronkelijk, door den geneesheer afgegeven bewijs verloren is geraakt en de geneesheer, om welke reden dan ook, geen nieuw bewijs kan afgeven. v"

Ontslag, overlijden, s o 11 i c i t a t i 6 n ,

voordrachten en benoemingen. Leur bij Wijehen. — De nestor der Nederlandsche onderwijzers, de heer M. Kalf, overleed dezer dagen in den ouderdom van 98 jaren. Van 1806 tot 1860 was de overledene hoofdonderwijzer te Leur, toen

hij wegens opheffing der school gepensioneerd werd. Hij bleef nu echter voortgaan met het geven van huisonderwijs tot op hot tijdstip, waarop hij 75 jaren onderwijzer was geweest.

In Memoria m.

De heer W. J. van Gorkom, districts-scboolopziener te Goes, is te Housden in den ouderdom van 61 jaren overleden. Zijn dood is een groot verlies. Hij was een man, die steeds met eere gearbeid heeft en wist wat hij wilde. Wij hebben hem in volle kracht gekend als een ijveraar voor verlichting en beschaving.

Do Goesche Courant schrijft o.a. het volgende over den heer W. J. van Gorkom.

Wilhelm Johann van Gorkom, 4 Februari 1827 te Zutphen geboren, heeft zijn geheele leven aan het onderwijs gewijd. Aanvankelijk aan eene school in zijne geboorteplaats werkzaam, ging hij later naar Groningen, waar hij aan het hoofd kwam te staan van eene inrichting voor meer uitgebreid onderwijs. Na dezen werkkring gedurende een reeks van jaren met den meesten ijver en de grootste toewijding te hebben waargenomen, ging de heer Van Gorkom naar Transvaal, waar zijne ervaring op onderwijsgebied hem de betrekking van superintendent van onderwijs deed ten deel vallen, in welke betrekking hij dien tak van staatszorg, bij zijne komst nog zoo hoogst gebrekkig ingericht, schoeide op zoodanige leest, dat er orde en regelmaat kwam in den chaos, welke er voor dien bestond.

De komst der Engelschen verdreef Van Gorkom uit Zuid-Afrika, daar zijn hart te warm klopte voor onze stamgenooten „de Boers", om zijne krachten en capaciteiten voor het Engelsche gouvernement veil te hebben en zoodoende koerde hij in zijn vaderland terug, alwaar hij zich in de residentie vestigde en een tijd lang medewerker was aan Het Vaderland, waarna hij schoolopziener werd in het arrondissement Leidon, welke betrekking hij bekleedde tot Z. M. de koning hem benoemde tot schoolopziener in het district Goes.

Van Gorkom leefde voor zijne betrekking en waar eene milde en onpartijdige toepassing der onderwijswet hem het liefst was, daar stond de zorg voor het onderwijs bij hem toch bovenaan. Het personeel aan de scholen in zijn district verliest in hem een trouw beschermer zijner belangen, een warm vriend en een belangstellend raadsman. Maar niet alleen de onderwijzers, een ieder, die hem om raad of hulp kwam vragen, ging heen met de zekerheid, dat hij zijne belangen aan de handen van een vriend had toevertrouwd, want anderen te helpen was zijn grootste genoegen.

Woekerende met zijn tijd vond Van Gorkom bovendien nog gelegenheid om naast zijn druk ambt verschillende andere betrekkingen waar te nemen Niet alleen, dat hij meermalen deel uitmaakte van verschillende examen-commissiën, maar ook in de plaats zijner inwoning wijdde hij zijne beste krachten aan tal van instellingen en maakte hij deel uit van verschillende besturen. Hij was lid van de commissie van toezicht op het M. 0., president van de afdeeling Goes der Mij. tot bevordering der toonkunst, van het departement der Mij. tot Nut v. h. Algemeen, van de hier gevestigde afdeeling van den Protestantenbond en van de Vereeniging voor weezen-verpleging op Zuid- en Noord-Beveland.

Oosterwolde, 16 Oct. — Voor de vaceerende betrekking van hoofd der school no. 1 te Appelscha hebben zich 26 sollicitanten aangemeld. De dag van het vergelijkend examen is nog niet bepaald.

Gouda. — Voordracht voor onderwijzeres aan de 2e school van onvermogenden, mej. G. Kok, te Nieuwerkerk a/d IJsel; mej. A. J. Troost, te Veenwoude en mej. T. G. Hofstede, te Borkelo.

Zevenhuizen (Z.-Holland). — Voordracht onderwijzer school no. 1, de heeren: M. W. van deiHoeven, te Waddinxveen; A. Entrop, te Berlikum en C. Lekkerkerker, te Moercapelle.

Benoemd tot onderwijzeres te Delft (3e ond. nuttige handwerken, school lc), mej. M. J. P. Marquart.

Vacante plaatsen.

Lager Onderwas.

{Openbare Scholen.)

Onderwijzers.

Amersfoort, hoofdakte en fransch, minstens f675, met verhooging tot hoogstens flOOO. Adres vóorlNov., Burg.

Angeren (gem. Bemmel), f450. Adres Burg. Borculo, f 450. Adres vóór 23 Oct., Burg. Gaasterland (te Balk), hoofdakte en fransch, f 100

's maands. Adres J. H. v. d. Groot, te Balk. Geertruidenberg, akte voor teekenen of hoofakte, 1' 550

a f 600. Adres Burg. Gorincbem, f 500. Adres vóór 22 Oct., gem.-best. Groenlo, f 450. Adres vóór '1 Nov., Burg. Heinenoord, f 400. Adres vóór 1 Nov., Burg. Lichtenvoorde (Stad) (Zie Advert.). Marken, f 500. Adres vóór 24 Oct., Burg. Nieuwenhoorn, f 500. Adres Burg. Nieuw-Lekkerland, akte fransch, f700. Adres Burg. Olst (te Welsum), f 450. Adres vóór 30 Oct., Burg. Smallingerland (te Drachten), f 450. Adres vóór 6

Nov., Burg.

Weerdinge, f400. Adres vóór 22 Oct., Burg, van Emmen.

Zevenhuizen, f 400. Adres Burg.

Zuidzande, f450, beh. goedk. Adres vóór 21 Oct., Burg,

Onderwijzeressen.

Bleskensgraaf en Hofwegen, met nutt. handw., f 400.

Adres Burg. Heerewaarden (Zie Advert.). Hendrik-Ido-Ambacht, f 450. Adres Burg. Hurwenen, nutt. handw., f 425. Adres Burg. te

Zalt-Bommel. Lochem (Zie Advert.).

Wageningen, met aant. nutt. handw., f 575. Adres

vóór 29 Oct., Burg. Zwolle, akte fransch, f900. Adres vóór 22 Oct., Burg.

Hoofden.

Appelscha, f800 met woning en tuin. Adres Burg. en Weth. van Ooststellingwerf te Oosterwolde,

Helder (te Koegras), vakken a —k, f800, verb. om de 4 jaren f100 tot maximum f 1000, woning en tuin. Adres vóór 25 Oct., Burg.

Kalenberg, f700 met woning en tuin. Adres vóór 5 Nov., Burg. van Oldemarkt.

Oldemarkt (Zie Advert.).

Rotterdam (Zie Advert.).

Teuge (gem. Voorst), f 800. Adres vóór \ Nov., gem.-best.

Wijdenes, vakken a—k en o, herhal. onderwijs verplicht, f850 met woning, boomgaard en tón. Adres vóór 1 Nov., Burg.

(Bijzondere scholen.) Onder m ijzers en O nde rw ijzer essen. Onderwijzeres aan de Chr. bewaarschool te Zetten, f 400 a f500 met vrije woning. Adres mej. J. J. Weijland, directrice der normaalschool te Zetten Onderwijzeres in minstens twee moderne talen, bij

Mej. J. G. v. d. Vegt, te Arnhem. Secondant-intern, akte fransch en wiskunde, f'500— f 800 boven verpleging. Adres B. Beltman te Leerdam.

Middelbaar Onderwijs.

Delft. — Voordracht voor leeraar in de reken-, stel- en meetkunde, de heeren S. G. Everts te' Groningen, M. G. Hoekstra te Leiden, J. B. Kam te Hof van Delft, P. H. van Kooten te 's-Gravenhage, J. F. Quant te Oosterhout, A. van Raalte te Vlissingen, A. J. M. Stoffels to Roermond. W. A. Voormolen te Deutichem, G. J. van Wele te Delft. Niemand dezer is nog aan een H. B. school werkzaam geweest. Daarom wordt eene tijdelijke benoeming voorgesteld.

— Benoemd tot leeraar in de reken-, stel- en meetkunde aan de H. B. school alhier, tot het einde van den cursus 1888/89, de werktuigkundige ingenieur do heer G. J. van de Wele; tot leeraar in de Ned. taal, tot 1 Sept. 1889, de heer A. A. Heskes.

Groningen. — Door den heer .1. Gigandet is eervol ontslag gevraagd als leeraar in het Fransch aan de R. H. B. school alhier.

Men is bezig gelden bijeen to brengen met het dool om eene hoogere burgerschool op Gereformeerden grondslag opterichten. (H.blad.)

Gymnasiaal en Hooger Onderwijs.

Groningen. — Met goed gevolg is het eerste natuurkundig examen afgelegd door den heer J. C. Reijntjes.

Gouda. — In de laatste zitting van den gemeenteraad is op voorstel van B. en W. besloten tot oprichting van een gymnasium, onder voorwaarde, dat hot Rijk daarvoor eene jaarlijksche subsidie verleene tot een bedrag, gelijkstaande met de helft der kosten, na aftrek der inkomsten.

Utrecht. — Geslaagd bij het 2e natuurkundig examen de heeren H. Visscher, W. A. Stark.

Bij het le natuurkundig examen de hoer J. L. W. F. van Leent.

Amsterdam. -- Het 2e natuurkundig examen is met goed gevolg afgelegd door don heer A. Prins; het le natuurkundig examen door de heeren Van der Maen en Mooy.

Kweekschool voor bewaarschoolhouder essen te Leiden. De akte A voor onderwijzeres aan een bewaarschool, is uitgereikt aan de volgende leerlingen deikweekschool voor bewaarschoolhouderessen te Leiden, de dames: E. V. Beusekom, te Leiden ; T. v. Berg, te Oldeboorn ; B. Eisenga, te Gorredijk; A. de Graaff, te 's-Gravenhage; J. Huygens, te Amsterdam; M. Idzerda, te Loiden ; H. Japikse, te Leiden ; E. Kolkman, te Leidon ; E. Ledeboer, te Arnhem; A. v. d. Meer, te Hillegersberg; M- Post, te Nieuwveen; Ph. Westenek, te Deventer.

Akte-examens Onderwijzers o n Ond e rOndorwijz er essen. Noord-Brabant, 15 Oct. — Geëx. 8 mann. cand., toegelaten 3, nl.: do heeren K. van Wijk te Wijk, J. van Willligen te 's-Gravemoer en M. van den Broek te Sondel.

— 16 Oct. — Geëx. 7 mann. cand., toegelaten 2, nl.: do heeren L. van der Loo te Lieshout en A. de Natris te Waalre.

De examens der mannelijke candidaten zijn hiermede geëindigd.

— 16—17 Oct. — Geëx. 7 vrouw, cand., toegelaten 6, nl.: de dames J. M. van Griensveen, E. J. M. Lankenau en W. C. Prey, allen te 's-Hertogenbosch, M. J. J. Doesburg en J. M. den Ronden, beiden te Oudenbosch en C. A. M. Herzberg te Etten.

Gelderland, 15 Oct. — Geëx. 8 mann. cand., toegelaten geene.

— 16 Oct. — Geëx. 8 mann., toegelaten 5, nl.: de heeren Z. Nijman te Laag-Keppel, J. Leys te Doetinchem, G. Kappers te Winterswijk, J. Petrie te Zutphen en D. Heijse te Gorssel.

Zuid-Holland, 16 Oct. — Geëx, 7 vrouw, cand., toegelaten 4, nl.: do dames B. Cramer, G. Kloppenburg, M. van Beneden en H. Briedc, allen te 's-Gravenhage.

— 16—17 Oct. — Geëx. 8 cand., toegelaten 2, nl.: de dames A. van der Hooft en H. C. Palm, beiden to 's-Gravenhage.

— 18 Oct. — Geëx. 7 mann. cand., toegelaten 5, nl.: de heeren F. W. J. de Groot, J. Jansen, E. Weinberg, K. Wemerman en P. J. N. Brussaard, ' allen te 's-Gravenhage; 1 dame geslaagd, nl.: mej. A. van Hoogstraten te 's-Gravenhage.

Noord-Holland, 15 Oct. — Geëx. 8 cand., toegelaten 2, nl.: de heeren J. G. Kramer te Amsterdam en J. Kuyper te Haarlem.

— 16—17 Oct. — Geëx. 8 vrouw, cand., toegelaten 5, nl.: de dames C. R. Bouman, J. D. B. Bosch, M. D. Wittop Koning en C. T. Averkamp, allen te Amsterdam en A. Poggel te Bovenkerk.

Zeeland, 17 Oct. — Geëx. 8 mann. cand., toegelaten 2, nl.: de heeren J. J. de Lange te Tholen en J. P. van de Sande te Schoondijke.

Friesland, 15 Oct. — Geëx. 8 mann. cand., toegelaten : de heeren G. Kamerling te Franeker, Sj. Goïnga te Cubaard, L. de Vries te Drachten en Jac. van Eisinga te Twijzel.

— 16 Oct. — Geëx. 8 mann. cand., toegelaten : de heeren H. D. Lambooij en N. H. Wilbers, beiden te Leeuwarden, R de Boer te Nijeholtpa, J. Vrijburg te Tzum en F. Fennema te Buitenpost.

— 17 Oct. — Geëx. 8 mann. cand., toegelaten 2, nl.: de heeren J, Bouma te IJlst en Joh. Ritman te Leeuwarden.

Groningen, 15 Oct. — Geëx. 6 mann. cand., toegelaten: de heeren G. W. Bodevves te Usquert, J. de Boer te Oude-Pekola, H. Brondijk te Slochteren en P. Smit te Oldehove.

De examens zijn hiermede afgeloopen.

Limburg, 15 — 16 Oct. — Geëx. en toegelaten 6 vrouw, cand., nl.: de dames W. J. C. Nokt, H. van Thiel en M. A. M. Cavadino, allen te Venray, A. J. Ottenhof te Venloo, L. L. Ch. 0. M. Nuyts en M. J. J. A. van Grinsven, beiden te Maastricht.

Uitslag der akte-examens Onderwijzers en Onderwijzeressen. Najaarszitting 1888.

Noord-Brabant. — Aangegeven 52 mann. cand., geëx. 51, één niet opgekomen, toegelaten 19, of 37 percent.

De examens voor de vrouwelijke candidaten duren nog voort.

Utrecht. — Aaugeg. 19 mann. en 22 vrouw. cand. Gexaminoerd ... 18 „ , 22 , „ Toegelaten ... 10 „ ,11 , „ Afgewezen ... 8 „ „li „ „ of 555/9 pet. „ „50 pet., „

Groningen. — Aangeg. 30 mann. en 12 vr. cand. Geëxamineerd ... 30 „„ 12 „ „ Toegelaten .... 18 „„ 8 , „ of 60 pet. „ „ 66'ƒ3 pet., „

Limburg. — Geëx. 40 mann. en 11 vrouw. cand. Toegelaten ... 20 „ ,9 „ „ of 50 pet. „ , 81 pet. „

Feestvieringen.

Huizum. — De heer H. M. Bergsma heeft, onder vele blijken van deelneming, zijn veertigjarig jubilé als onderwijzer gevierd.

Vlissingen. — Maandag 11. was voor den heer A. J. Frenks, onderwijzer aan school B alhier, een gewichtige dag. Sinds 58 jaren bij het onderwijs werkzaam, waarvan 48 op genoemde school, nam hij dien middag afscheid van zijne leerlingen. Zijn hooge ouderdom had hem doen besluiten zijn ontslag te nemen. Toen om 4 uur de gewone werkzaamheden waren geëindigd, begaven de leerlingen der hoogste klasse zich naar een der lokalen, alwaar de president en de secretaris der plaatselijke schoolcommissie mede aanwezig waren om de plechtigheid bijtewonen. Nadat door de leerlingen, onder leiding van een der onderwijzers, een afscheidslied was gezongen, bracht de heer Op den Zieke (hoofd deischool) in kernachtige woorden hulde aan de verdiensten van den onderwijzer, die zoo'n lange reeks van jaren in het belang der schooljeugd is werkzaam geweest. Ook de president der schoolcommissie, de heer A. J. van Ockenburg, sprak in denzelfden geest woorden, die getuigden van warme sympathie voor den algemeen geachten onderwijzer. Als stoffelijk blijk van hoogachting werd den heer Frenks door het onderwijzend personeel der school het fraai geïllustreerde prachtwerk Milton's verloren Paradijs, vertaald door Ten Kate, aangeboden.

Hierop dankte de heer Frenks voor de genegenheid en hartelijkheid, hem betoond, en beval zich ook in het vervolg in aller vriendschap aan.

(Middel, Ct.)

Bruten. — Onder buitengewoon veel blijken van belangstelling vierde de heer J. M. H. Bosman, hoofd der school alhier, zijne 50-jarige ambtsvervulling als onderwijzer.

De heer Bosman is een man, aan wien het onderwijs in ons land veel te danken heeft. Men denke aan zijn uitnemende geschriften.

Grouw, 10 Oct. — Het was heden feest alhier. Het 25-jarige jubilé van onzen hooggeachten onderwijzer, den heer C. Wielsma, werd luisterrijk gevierd.

De commissiën hebben zich zoo goed mogelijk van hare taak gekweten.

Eerst bracht de jubilaris met de commissie een bezoek in de bewaarschool, waar gepaste liedereu hem werden toegezongen door de kleine kinderschaar.

Te 11 uur had een groote optocht plaats, met muziek, door de kinderen uit de groote school, 340 in getal, begeleid door de onderwijzers en bedienden ; door een van de oudste leerlingen werd een prachtig vaandel gedragen en al de leerlingen waren voorzien van vlaggen.

Op het feestterrein werden den jubilaris gepaste liederen toegezongen.

Des middags werden volksspelen gehouden op het feestterrein; daarna in optocht weer naar de school, waar, onder het gebruiken van versnaperingen, een prijsuitdeeling plaats had.

Het hoofd der school, de heer Schuitemaker, hield een gepaste toespraak tot do kinderen en tot den jubilaris.

Des avonds werd er met fakkellicht en muziek een serenade gebracht aan den jubilaris en aan 't hoofd van onze gemeente.

Te 7 uur waren de oud-leorlingeu tegenwoordig in de zaal van Miedema, waar den jubilaris twee prachtige geschenken werden vereerd, en later in de zaal van Van Stralen, waar de burgerij vergaderd was, werd hem ook een geschenk vereerd; ook het schoolpersoneel en de leerlingen hebben zich niet onbetuigd gelaten.

Schaesberg (L.) — Maandag, 15 11., herdacht de heer P. J. Vliegen, hoofd der school alhier, den dag waarop hij vóór 25 jaren deze betrekking aanvaardde.

2

Sluiten