is toegevoegd aan uw favorieten.

Maandschrift van het Centraal Bureau voor de Statistiek = Revue mensuelle du Bureau Central de Statistique du Royaume des Pays-Bas, jrg 5, 1910, no 11, 30-11-1910

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Arnhem. De fooien, welke eventueel ontvangen worden, worden door de gezellen onderling verdeeld.

Delft. Met Paschen en Kerstmis worden aan de gezellen fooien uitgekeerd ten bedrage van fl—f3,— (soms f 5,—). De fooien, welke met kermis en Nieuwjaar van de klanten worden ontvangen, worden onderling verdeeld.

Dordrecht. De gezellen in de vleeschhouwerijen mogen de ingewanden der runderen voor eigen rekening verkoopen, hetgeen voor hen een toeslag uitmaakt van + f 1,50 per man en per week. Ben dergelijke toeslag werd vroeger ook in spekslagerijen genoten, doch is daar thans vervallen.

's-Gravenhage. De toeslagen, welke de gezellen in spekslagerijen ontvangen, zijn geheel afhankelijk van den omvang der zaak; over het algemeen kunnen zij worden geschat op f 1,— per man en per week.

Leiden. De gezellen in vleeschhouwerijen ontvangen een toeslag van + 80 ets. per koe (snijloon van de huid en opbrengst van afval). Het totale bedrag dezer gelden wordt eens per week of per maand pondspondsgewijze onder hen verdeeld. Voorts worden met kermis en Nieuwjaar fooien van f 1,— a f 3,— gegeven. Ten slotte hebben alle gezellen (in vleeschhouwerijen en spekslagerijen) recht op 2 dagen verlof per jaar met behoud van loon.

Nijmegen. De gezellen in slagerijen genieten boven hun loon verval (in vleeschhouwerijen b.v. huidengeld). De bedragen, welke uit dien hoofde ontvangen worden, zijn zeer verschillend (soms wel f 6,— per maand).

Voor de volgende plaatsen werd gemeld, dat de slagersgezellen in den regel eigen gereedschappen moeten bezitten: Amsterdam (waarde ± f 10; sommige patroons — varkensslagerijen — geven eenige vergoeding), Arnhem (± f 5,~ per jaar), Delft, Dordrecht (in de varkensslagerijen alleen bij enkele patroons), 's-Gravenhage, Haarlem, Leiden, Rotterdam (f 2—f 2,50 per jaar) en Utrecht (ten hoogste f 2,50 per jaar). Voor de overige gemeenten werd opgegeven, dat geen kosten ten laste van de loonen der gezellen komen. Voor Dordrecht werd nog medegedeeld, dat de gezellen in enkele vleeschhouwerijen verplicht zijn, in mindering van hun loon enkele brooden per week in ontvangst te nemen.

Welke de meest voorkomende tiagelijksche arbeids-, rust-en schafttijden zijn, blijkt uit den volgenden staat, waarin tevens zijn opgenomen mededeelingen omtrent het voorkomen van en de betaling voor overwerk, nacht- en Zondagsarbeid.

GEMEENTE. Bedrijf. ^'(vrn.)!" (n'm) Rust- en schafttijden. Overwerk, nacht- en Zondagsarbeid. ■ '

Amsterdam . . Runderslage- 7 8 . Overwerk (8-10 n.m.), nacht- en Zond*€

rijen. ('s Zat. 1 arbeid komen voor. Alleen door som0®j

1 9 n m a patroons wordt voor extra werkzaamlK^rf

1 ' \ I in zeer drukke tijden wel eens iets e* ,r

1 v.m.) I gegeven. Aan de resultaten van een

Yarkensslage- 7-^ 10 a 11 V derlijk door de Kamer ingesteld onder^

rijen.') ('s Zat. f Zeer verschillend; naal;Aetf van Zondagsar"

' ' ,V, , I . . wordt het volgende ontleend. ,.,i

1/n.m. a > voor lederen gezel Varkensslagerijen, inlichtingen wet%. 1 v.m.) I + 2 uur per dag. verkregen van 29 patroons met 71 Paardenslage- 7 8 a 10 lieden (69 mannen en 2 vrouwen), van Ij

•• 3 rj , -,q\ I er 62 (bl mannen en 1 vrouw) wel, g» jy

rijeu. ) i( s Aat. IJ) I (8 mannen en 1 vrouw) geen arbeid op

Poeliersbedrijf. 2) 7 10 1 dag verrichten. Bij 4 patroons (6 bedien^t

(\ Zat wordt niet, bij 14 (34 bedienden) wordt JJ-

-A n ,9\ f geheele jaar en bij 11 (31 bedienden) all^j,

a gedurende de zomermaanden op ZondagAt

werkt. De arbeid op Zondag wordt verfl?Jf tusschen 7 v.m. en 2 n.m. (meestal 8—12 's morgens). Het geheele jaar door wordt op Zoflöj( gewerkt in de zaken met 1 bediende (8 patroons). In de zaken met meer personeel in den zomer vrijwel door alle gezellen op Zondag gewerkt, doch in den winter meestal om de drie weken om beurten vrijaf gegeven. A(*

Vleeschhouwerijen. Inlichtingen werden verkregen van 46 patroons met 138 werking (131 mannen en 7 vrouwen), van wie er 89 (84 mannen en 5 vrouwen) wel, (47 mannen en 2 vrouwen) geen arbeid op Zondag verrichten. De werkzaamheden vafl#^ in den regel om 7 a 8 v.m. aan en eindigen om 12 a 1 uur 's middags, behalve ij ,|i Israëlietische wijken, waar over het algemeen den geheelen Zondag gewerkt wordt, waar de Sabbath (Vrijdagmiddag tot Zaterdagavond) als rustdag geldt. De werkzaambe^j,, op Zondag geschieden deels gedurende het geheele jaar, deels alleen in de zomermaan»*.,, In de meeste zaken zijn steeds dezelfde personen op Zondag werkzaam; in enkele waar het personeel uit meer gezellen bestaat, wordt op Zondag aan een of meel'y dienden om beurten vrij gegeven. ^

Paar denslagerijen. Gegevens werden ontvangen van 4 patroons met 19 werklieden L mannen en 3 vrouwen), van wie er 18 (15 mannen en 3 vrouwen) wel op Zondag wer^t De werkzaamheden op Zondag (4 a 5 uur in den morgen) worden het geheele jaar ver i''JU en steeds door dezelfde personen. Eén patroon geeft zijn personeel om beurten eenigen vrij, om naar de kerk te gaan. p

Poelierderijen. Inlichtingen werden verkregen van 6 patroons met 20 werklieden (a1^ mannen), van wie er 14 Zondagsarbeid verrichten. De overige 6 werklieden arbeiden °U wel op Zondag, doch zij zijn werkzaam bij Israëlietische patroons, die op Sabbath laten werken. Bij één patroon is de duur van den arbeid op Zondag onbepaald, terwijl bil overigen — de Israëlietische zaken buiten beschouwing gelaten — de arbeid om 1 ü.j<j 's middags is afgeloopen. Behalve in één zaak, waar alleen in den jachttijd Zondagsar^,. voorkomt, wordt in alle zaken het geheele jaar door op Zondag gewerkt. De werkza*1^ heden worden steeds aan dezelfde personen opgedragen, behalve bij een enkelen pati'°jlg die aan zijn personeel in de zomermaanden om beurten om de 3 weken een vrijen ZoVlU toestaat.

Zie voor de noten blz. 172.