is toegevoegd aan je favorieten.

Tijdschrift voor volkshuisvesting; orgaan van het Nederlandsch Instituut voor Volkshuisvesting en den Nationalen Woningraad, jrg 14, 1933, no 12, 1933

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

sterk zou drukken en het heil juist gezocht moet worden wat de woningmarkt in het algemeen betreft in verruiming van den woningvoorraad met goedkoopere woningen.

Verlaging van rente voor woningbouwvoorschotten ligt in de bedoeling van de Regeering; daartoe zal worden overgegaan zoodra de hierboven aangeduide wijziging van de Woningwet tot stand zal zijn gekomen.

De kosten van den woningbouw mogen, wat de kosten per kubieken meter betreft, hier en daar sterk gedaald zijn, dit beteekent niet, dat er niet nog gemeenten zijn, waar die kosten nog te hoog zijn voor het tegenwoordig economisch peil; bovendien komen bij die kosten nog die van grond en gemeentelijke lasten, die hier en daar ook nog te hoog zijn.

HOOFDSTUK XA (SOCIALE ZAKEN)

VOOHLOOPIG VERSLAG, AFDEELING IV, VOLKSGEZONDHEID

Onderafdeeling V, Volkshuisvesting

Met belangstelling hadden zeer vele leden in de Troonrede gelezen, dat de Regeering den bouw van woningen tegen verlaagde kosten zal bevorderen, ten einde voor arbeiders woningen te verkrijgen, waarvan de huurprijs meer in overeenstemming is met het loonpeil, en dat daarnevens maatregelen zullen worden getroffen om voor bestaande woningen geleidelijk huurverlaging mogehjk te maken. Men drong algemeen aan op een nauwkeurige uiteenzetting van de plannen der Regeering, die tot dit dubbele doel kunnen leiden t).

Vrijwel algemeen was men van oordeel, dat hutirverlaging van bestaande en bouw van goedkoope nieuwe arbeiderswoningen noodzakelijk en urgent is. Nu allerwegen de loonen zijn gedaald en nog dalen, de steunbedragen worden verminderd, zelfs huurtoeslagen worden ingetrokken, zijn de huurprijzen niet meer in overeenstemming met hetgeen de arbeiders daarvoor redelijkerwijze kunnen besteden. Dientengevolge neemt het euvel, dat twee gezinnen één woning bewonen, toe, terwijl goede woningen leeg komen te staan. Gaan gemeentebesturen, ten einde voor leegstaande woningen weer huurders te vinden, over tot huurverlaging zoo voegden sommige leden hieraan toe, dan komen zij dikwijls in conflict met Gedeputeerde Staten.

: Ten einde de huurprijzen der bestaande woningen se kunnen verminderen werd er op aangedrongen, dat het ißijk op de voorschotten, krachtens de Woningwet ver-Istrekt, een flink gedeelte zal afschrijven. Ook werd gepleit voor verlaging van de rente dezer voorschotten. Gevraagd werd, wat de voornemens der Regeering zijn met betrekking tot de maatregelen tot huurverlaging, die door de commissie-VLiEGEN zijn aanbevolen. Het komt met alleen aan, zoo meende men, op een verlaging van de huurprijzen der met Rijksvoorschotten gebouwde woningen, doch ook van die der particuliere woningen. Hoe wil de Regeermg dit laatste bereiken ? Ook werd de vraag gesteld, of de Regeering wil bevorderen, dat, voor zoover wonmgbouwvereenigingen complexen exploiteeren met verhoudingsgewijze lage huren of complexen, die een overschot op de exploitatierekening opleveren, die vereenigingen de aldus verkregen baten aanwenden om voor zooveel noodig in duurdere complexen dier vereenigingen huurverlaging door te voeren. J

Verscheidene leden spraken als hun oordeel uit, dat de loonen der bouwvakarbeiders slechts een ondergeschikt

1) De Commissie van Rapporteurs merkt op, na het afdeelingsonderzoek reeds eenige nadere inlichtingen van de Regeering zijn ontvangen, en wel in § 19 van de Memorie van Antwoord betreffende hoofdstuk I der Rijksbegrootmg, en dat inmiddels een wetsontwerp tot wijziging der Woningwet (209) is ingediend. Desniettemin heeft de Comtmssie gemeend, de over dit onderwerp gehouden beschouwingen niet te mogen weglaten.

gedeelte vormen van de bouwkosten eener nieuwe woning. De werkzaamheden ter plaatse zijn langzamerhand geheel teruggebracht tot montage-arbeid; vele onderdeelen konten kant en klaar uit de fabrieken, waar de loonen lager zijn. Deze leden meenden, dat van de bouwkosten eener arbeiderswoning ad ƒ 2500 slechts ƒ 800 a ƒ 900 op rekening van de arbeidsloonen op het bouwwerk zelf komt. Zelfs indien men daarop nu 20 pet. kon bezuinigen, dan zouden de bouwkosten nog slechts met ƒ 160 a ƒ 180 dalen, en de exploitatiekosten zouden met niet meer dan ƒ 10 per jaar verminderen. Bij de beschouwing van de hoogte der loonen in het bouwvak moet men echter steeds rekening houden met seizoeninvloeden, zoodat een zuivere vergelijking met vakken, waarin zulke invloeden geen rol spelen, niet goed mogelijk is. _ J

Öat’de arbeiderswoningen duur zijn, is volgens deze leden in hoofdzaak te wijten aan te hooge grondprijzen, respectievelijk erfpachtscanon en aan den te hoogen rentevoet. In ieder geval zoeke men het zwaartepunt niet, althans niet alleen en niet voor het grootste deel, in dl

Andere leden deelden deze opvatting niet; zij achtten verlaging der arbeidsloonen wel degelijk van het meeste belang.

Sommige leden stelden de vraag, of de Regeering een norm wil stellen voor huurmaxima, hetgeen andere leden zeer bedenkelijk zouden achten. Verder werd gevraagd, of de Regeering hypothecaire leeningen wil verstrekken tegen lagen rentevoet, bijv, 4 pet., zoowel voor particulieren als voor Overheids- en semi-Overheidsbouw. Indien de Regeering leeningen wil verstrekken voor woningbouw, zouden sommige leden in overweging willen geven, ook voor Overheidsbouw in plaats van annuïteitsleeningen leeningen met vaste periodieke aflossingen te verstrekken, zooals bij particulieren woningbouw gebruikelijk is. De risico’s voor het Rijk worden dan telkenjare lißiner en op deze wijze wordt de mogelijkheid tot verlaging van huren geschapen. En wil de Regeering er bij de gemeentebesturen op aandringen, de grondprijzen voor bouw van arbeiderswoningen, respectievelijk den erfpachtscanon, zoo laag mogelijk te stellen ? |

Voorkomen moet worden, aldus verscheidene leden, dat door het streven naar goedkoope woningen het woningtype slechter en de inhoud der gemaakt wordt.

Eenige leden betoogden, dat bij het opmaken van uitbreidingsplannen meer dan tot dusverre rekening gehouden moet worden met het, althans in de grootste gemeenten, bestaande tekort aan goedkoope naast overproductie van dure woningen. De vraag rijst, of de gemeenten door hel in het uitbreidingsplan aangeven van aard en grootte der te bouwen woningen in dit opzicht wel voldoende leiding eeven.

Gevraagd werd naar de plannen der Regeering in zake krotopruiming. Welke subsidies zal de Regeering daarvoor beschikbaar stellen ? Het sloopen van krotten en het daarvoor in de plaats stellen van behoorlijke woningen is productief werk van de eerste orde, zoo betoogden verscheidene leden. Het was dezen leden bekend, dat er gemeenten zijn, die op dit gebied groote plannen hebben; is de Regeerine bereid, daaraan haar medewerking te verkenen? _

In aansluiting aan het voorgaande werd een overzicht gevraagd van de verleende bijdragen ten behoeve van de huisvesting van keet- en krotbewoners in Drenthe.

Van verschillende zijden werjd de vraag geste»*, waarom de verleden jaar in uitzicht gestelde kredieten voor het „op gang helpen” van de bouwnijverheid, meer speciaal de IC millioen voor den particulieren woningbouw, met verstrekt zijn. Gevraagd werd, of het juist is, dat de Regeering in het begin van dit jaar heeft medegedeeld, dat zi) bereid was, onder bepaalde voorwaarden geld te verschaffen tegen tweede hypotheek, doch dat zij daarop in de maand September aan de gemeentebesturen, althans aan dat van Amsterdam, heeft laten weten, dat zij deze toeintrok.

I Verscheidene leden hadden ernstig bezwaar tegen het