Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Overzien wij het jaar 1925 in zijn geheel, dan is de conclusie: een goed jaar. Ons ledental is toegenomen, de werkloosheid verminderd, onze financiëele positie is ongerept. Laat ons hopen, dit ook van 19z6 te kunnen zeggen. J. G. S. Wezen en praktijk der Russische vakvereenigingen. door PAUL OLBERG. *, (Overgenomen uit „De Socialistische Gids”.) I. Over het vraagstuk van het eenheidsfront tusschen de Amsterdamsche en de Roode vakvereenigingen wordt tegenwoordig levendig gesproken. De socialistische en de vakvereenigingspers zoowel van W.-Europa als van Sovjet-Rusland houden zich er grondig mee bezig. Door de afzonderlijke aktie van ’t „Engelsch-Russisch eenheidskomitee” dat 8 en 9 December 1925 te Berlijn een konferentie hield ten gunste van de samensmelting, is dit belangrijke probleem eenigszins ineen nieuw stadium gekomen. In verband met dezen stap en in het bijzonder met betrekking tot de opvatting van vele kringen uit de Engelsche vakbeweging, die het eenheidsfront met Moskou tot eiken prijs willen vormen, komt het ons voor, dat een uiteenzetting van de grondbeginselen en de praktijk der Roode vakvereenigingen buitengewoon aktueel is. De Russische vakvereenigingen hebben onder het kommunisme, evenals het geheele Russische leven eenige fasen doorgemaakt, die zich principieel onderscheiden van de West-Europeesche vakbeweging der naoorlogsjaren. Gedurende de jaren van het oorlogskommunisme (1918—1921), toen het ekonornisch leven inde stad genationaliseerd Was, fungeerden de vakvereenigingen als staatsinstellingen, die het „kommunisme” verwezenlijken moesten. In deze eigenschap speelden zij een invloedrijke rol in het geheele ekonomische proces: inde leiding der produktic, inde regeling van het verbruik, inde organisatie van het verkeerswezen, de koöperaties, enz., enz. In dezen tijd was de geheele stedelijke bevolking van Sovjet-Rusland noodgedwongen in vakvereenigingen en koöperaties georganiseerd. Niet aöeen de arbeiders en de ambtenaren, maar ook alk andere sociale groepen, zooals de vrije beroepen, leeraren, professoren, advokatén, doktoren, leiders van fabrieken, opzichters, portiers, bedienden van alle klassen enz. moesten lid vaneen vakvereeniging zijn. Krachtens den aard van het oorlogskommunisme kon men destijds zonder bewijs van lidmaatschap en toestemming der Vakvereeniging geen levensmiddelen, klceding, enz. ontvangen. De vakvereenigingen leefden op rekening van de staatskas. Inden grond der zaak waren zij niets anders dan staatsorganen. Dientengevolge werden de leidende instanties der vakvereenigingen door de regeerende part j benoemd, want de verkiezing der besturen door de leden was zuiver formeel: alleen kandidaten van de kommunietische partij mochten gekozen Werden; vaneen vrije verkiezing kon geen sprake zijn. Vanzelfsprekend bepaalde deze partij zoowel het beginselprogram als ook de taktiek der vakvereenigingen. Bizonder kenmerkend voor de vakvereenigingspolitiek Van deze jaren is de volkomen uitschakeling van den strijd voor de verbetering van den stoffelijken toestand en de verheffing van het kultureele peil der arbeidersklasse. Niet omdat de levensbehoeften der arbeiders bevredigd waren. Geenszins. Juist het tegendeel was het geval. Inden onzaligen tijd Van de kommunistische proefnemingen, toen de produktie lamgelegd werd, hadden de arbeiders op enkele uitzonderingen na even vreeselijk te lijden als de overige volksgroepen; arbeidersbescherming zou hoogst noodzakelijk zijn geweest. Doch de sovjetregeering stond op het standpunt, dat de ekonomische strijd, benevens de politieke, in den „socialistischen” respektievelijk „komnrunistischen” staat volkomen ontoelaatbaar "Was. Want zulk een strijd, zoo luidde destijds de Sovjet-theorie, zou zich toch tegen I den „eigen arbeidersstaat” richten. En dat *ou politieke onzin zijn. Met deze argumentatie werd elke kollektieve aktie der arbeiders ter verbetering van hun arbeidsvoorwaarden, daaronder de staking, beslist verboden. Echter bleef dit verbod zonder uitwerking: door den genoemden troosteloozen toestand waren de arbeiders vaak gedwongen den strijd tegen den staatsondernemer Wn te binden. Niet zelden werd daarbij gebruik gemaakt van de staking. De aandacht W°et er op worden gevestigd wat zeer kenmerkend is dat bij deze akties, die onbarmhartig onderdrukt werden, de leidende organen der vakvereenigingen steeds *) Geschreven voor „De Socialistische Gids”, vertaald door L. J. Kleiji

aan den kant stonden van de regeerende partij tegen de rechtvaardige eischen der arbeiders. Zoo konden de Russische vakvereeni-1 gingen inden tijd van het oorlogskommunisme noch volgens hun sociale samenstelling, noch krachtens hun aard, noch naar ■ hun optreden, als klassenorganisatie der arbeidersklasse beschouwd worden. (Slot volgt.) Uit de Afdeelingen. AMSTERDAM. Wie helpt de ouden van dagen ? De Commissie inzake Oudeliedenzorg, in het leven geroepen op initiatief van den Armenraad, deelt ons mede dat de gezinnen, die zich tot nu toe hebben opgegeven voor het opnemen als commensaal vaneen of meer ouden van dagen, bijna allen een kostgeld vragen, dat de oudjes die zich om hulp tot de Commissie wenden, niet kunnen betalen. Vele oudelieden toch hebben geen andere inkomsten dan ouderdomsrente, steun van kinderen of een klein pensioentje. Deze ouden zouden geholpen zijn wanneer wij tegen geringe vergoeding een tehuis konden vinden in geschikte gezinnen. De Commissie doet dan ook nogmaals een beroep op hen die sympathie hebben voor het doel der Commissie om wanneer hun woning en gezin dit toelaten, zich op te geven voor het verzorgen van één of meer ouden , van dagen tegen een prijs die binnen het bereik valt van de ouden die zich om hulp tot de Commissie wenden. Het adres der Commissie is Heerengracht 174, Bureau Maatschappelijk Hulpbetoon. * ¥ De Gemeeute=Arbeidsbeurs alhier (met inbegrip der met het Gemeentebureau voor Beroepskeuze verbonden Jongeliedenafdeeling) boekte over de maand April 1926 voor het Metaalbedrijf 2749 aanbiedingen van werknemers, 484 aanvragen van werkgevers en bracht 248 plaatsingen tot stand. Op ’t einde der maand stonden nog als niet geplaatst ingeschreven 2027 werkzoekenden tot genoemd bedrijf behoorend. DEVENTER. Waarvoor alzoo moet worden overgewerkt, bleek deze dagen weer op de Deventer Capsulefabriek. Daar moest een 20-tal smeden overwerken, omdat dit voor 4 menschen uit de rubberafdeeling noodig was. De Directie vertelde er dadelijk bij, dat de smeden nu niet moesten denken, dat het bedrijf alleen moest draaien voor deze 4 menschen. Wij vertrouwen dat naderhand niet een deel van het personeel met 4 dagen werken naar huis wordt gezonden, terwijl voor het andere deel het bedrijf toch moet draaien. Echter zijn onze menschen van meening, dat deze maatregel is toegepast om eens te peilen of er verzet tegen onnoodig overwerken zou komen, of dat door deze manier wordt getracht om het feit van drukte inde smederij te verdoezelen en het spook van slapte nog dienst kan doen om aan den wensch voor verbetering van de zijde der werklieden te kunnen ontkomen. Dit geval is nogmaals een bewijs, dat de werkgevers maar hebben te kikken en er wordt met overwerkvergunningen gesmeten. Zoolang dit nog van de ambtenaren, belast met de uitvoering der Arbeidswet, is te verkrijgen, spreken de werkgevers niets dan goeds daarover. Zoodra echter deze ambtenaren komen voor de uitvoering der sociale verzekeringswetten, zijn het overbodige, lastige en dure dwarskijkers. ¥ ¥ ¥ „Isala”. De werklieden, werkzaam-op.de Metaalwarenfabriek „Isala”, hebben sedert de laatste jaren al verschillende verslechteringen der arbeidsvoorwaarden moeten aanvaarden als gevolg van den slechten toestand van dit bedrijf. Over de oorzaken zou zeer veel te schrijven zijn en onzerzijds is daarover al meer dan eens het een en ander gezegd. Nu er schoon schip is gemaakt en het bedrijf onder nieuwe leiding staat, spreken wij het vertrouwen uit, dat voortaan rekening wordt gehouden ook met het belang der arbeiders en deze niet worden gepasseerd in het bespreken en nemen van maatregelen die voor het bedrijf noodzakelijk worden geacht. Van de vorige bedrijfsleiders zullen wij maar weinig zeggen en volstaan met deze bekentenis, dat zij het in dien tijd beter hebben gehad dan de werklieden en den moed hebben gemist om overbodige weelde vanuit den oorlogstijd uit ’t bedrijf te verwijderen. Nieuwe heeren maken nieuwe wetten en vandaar heeft het ons niet verwonderd, dat de tegenwoordige leider van het bedrijf naar middelen zoekt ter genezing en daarbij ook zijn oog heeft laten vallen op de arbeidsvoorwaarden. Het gevolg bleef niet uit en er werd aangekondigd, dat vanaf 24 Mei de feestdagen -slechts met 50 pCt, vergoed zouden wor-

den. Deze mededeeling verwekte onder het personeel een stemming van verzet en men wenschte in geen geval verdere verslechteringen te aanvaarden. Ineen onderhoud, dat wij daarover met de Directie hadden, werd bereikt, dat deze van het genomen besluit terugkwam en alles bleef zooals het was. Dit besluit der Directie achten wij niet alleen in het belang der werklieden, maar ook niet minder in het belang van het bedrijf, aangezien het daar van het allergrootste belang is om inden komenden tijd gezamenlijk te trachten de onderneming in goede banen te leiden, waarvoor medewerking van werkgever en werknemer een eerste vereischte is. Uit dit alles is weer overduidelijk gebleken, dat gemeenschappelijk verzet der arbeiders door middel der organisatie dit resultaat heeft bereikt en indien deze even slecht georganiseerd waren geweest als de werklieden op de ie Ned. Rijwielfabriek, dan had men moeten berusten in datgene wat door de Directie was aangekondigd. Aan de klaploopers, die hun houding goed praten door te zeggen dat organisatie niets geeft, kan dit weer eens ten voorbeeld worden gesteld. ROTTERDAM. Op Zaterdag 15 Mei hield onze afdeeling eendruk bezochte buitengewone ledenvergadering als inzet van de actie voor het collectief contract. Er waren circa 1200 personen aanwezig. Danz en Vander Houven zetten uiteen waarom er een collectief contract met een minimumloon moest komen en wat er dient te gebeuren willen de plannen werkelijkheid worden. Beiden hadden de volle aandacht van de vergadering en oogstten een warm applaus. Hebben wij het goed, dan is met deze vergadering de serie vergaderingen in het land voor het collectief contract afgesloten en is ze geweest een waardig slot. Wij willen het echter onze beide sprekers hier nazeggen, met het bezoeken vaneen vergadering zijn we er niet. Dit is pas een begin, zij het dan ook dat we er onmiddellijk aan kunnen toevoegen, dat het een goed begin is. Maar dit goede begin legt ons verplichtingen op. Evenals bij iedere actie moet ook inde actie voor een collectief contract climax, een stijgende lijn, zitten. En dus is het de plicht van de aanwezigen allereerst, maar van al onze leden niet minder, om te zorgen dat die climax er komt. Dit kan dooreen versterkte propaganda voor onzen Bond. Wel nadert onze afdeeling met de jongens mee de 6000 leden, maar dat is toch niet voldoende/ v.d. Houven herinnerde er aan, dat onze Bond Januari a.s. 40 jaar bestaat en hij zei in dat verband dat het beste cadeau voor den Bond zou zijn een afdeeling Rotterdam van 10.000 leden. Deze opgaaf lijkt mij inde 7 maanden die ons resten wel wat groot, maar dat wil niet zeggen dat wij nu maar op onze lauweren moeten gaan rusten. x) Zesduizend leden is een groot huis vol, maar er zijn toch nog altijd eenige duizenden metaalbewerkers buiten onzen Bond, die er in thuis hooren. Wij hebben ervaren dat de Rotterdamsche werkgevers rekenmeesters zijn. ’t Zijn nuchtere kerels, die alleen rekening houden met dorre cijfers. Niets laten zij in hun berekeningen over aan het toeval of aan idealisme, mentaliteit en dergelijke. Zij redeneeren ongeveer als volgt: Bij den Alg. Bond zijn zooveel metaalbewerkers aangesloten. Wij hebben zooveel menschen in dienst, dus de meerderheid of een zeer groote minderheid moet van den Algemeenen Bond niets hebben. Vooralsnog kunnen wij onzen gang gaan. Zij zijn tot nu toe deze redeneering vrijwel blijven volgen, ondanks dat hun herhaaldelijk bleek dat er nog zooiets als een aanhang van onzen Bond bestond, een aanhang, die tot gevolg had dat keer op keer de werkgevers zich vergisten. Nu zullen er zijn die zeggen, laat de werkgevers maar rekenen, zoo noodig zullen wij ze ook inde toekomst laten zien dat ze zich weer vergissen. Wij zeggen accoord, maar het beteekent keer op keer staking, staking met al den aankleve daarvan. Het is bekend dat'wij daarvoor niet opzij gaan. Integendeel!! Indien wij meenen, dat ’t in ’t belang is van onze leden, willen wede staking zoeken ook, maar vóór alles staat, dat, een uitzondering misschien daargelaten, staking toch altijd wondt aan twee kanten. Wij meenen nog altijd dat het beter is te voorkomen dan te genezen. Welnu, staking, althans stakingen als we de laatste jarén in Rotterdam hebben gekend, kunnen inde toekomst worden voorkomen. ; Wij hebben te zorgen dat de werkgevers zich in ’t vervolg niet meer kunnen mis- ! < l) Ik doe ’t met de helft van de genoemde < aanwinst ook,. RED,: I

t I rekenen. Tot nog toe was het zoo, dat eigeni | lijk het aantal der ongeorganiseerden, en – | in zekere omstandigheden ook dat der ge, | organiseerden, zij het voor een grooter of , kleiner deel ongewild, de schuld waren van i de stakingen. Zij toch gaven naast onzen t Bond de cijfers waarmee de werkgevers t rekenden. Dat er onder hen honderdtallen waren en zijn die in alles het parool (behalve zich aansluiten) van onzen Bond volgden, dat wisten de werkgevers niet, i omdat dit niet is uitte drukken ineen cijfer. ledere werkgever, en zeker iedere Rotterdamsche werkgever, rekent ieder metaalbewerker, die geen lid is van onzen Bond, nu eenmaal te behooren tot zijn achterhoede en daarom zijn tot nu toe de niet bij ons georganiseerden de schuld geweest van de laatste stakingen. Hierin is alleen verbetering te brengen ; door het getal der niet bij ons aangeslotenen te verkleinen, door hen, die in alles i ons parool volgen, en niet te vergeten hen, die het eerst en maar steeds weer bij elke gelegenheid roepen : „Wat doet de Bond nou!”, lid te maken van onze afdeeling. Langs dezen weg is het mogelijk in ’t vervolg stakingen dooreen „vergissing” van dezen of genen werkgever te voorkomen. En, wat meer zegt, op deze wijze dienen wijde propaganda en de verwezenlijking van het collectief contract met een minimumloon het best. Aan den slag, vrienden! ♦ * * Vacantie Kinderfeest—Rotterdamsch Vacantieschool. Voor bovenstaande instituten, beide beoogende om een zoo groot mogelijk aantal kinderen van de gewone lagere school (openbare zoowel als bijzondere), hetzij één dag (vacantiekinderfeest), hetzij 3 weken van 5 dagen (vacantieschool), naar buiten te zenden, waar de bleekneusjes kunnen genieten van strand, bosch en heide, is aan een aantal van onze vertrouwenslieden een steunlijst toegezonden voor het inzamelen van zooveel mogelijke en zoo groot mogelijke bedragen. Er zijn leden, die meenen, dat hun contributiebijdragen aan den Bond ook insluit het steunen van deze instituten. Dit nu is ten eenenmale onjuist. Waar de contributie voor dient is te vinden in onze reglementen en daarin is geen sprake van steunen voor dergelijke dingen. Uit de kas kan er dus niet voor worden geput, trouwens dit lijkt ons ook niet den juisten weg. Wij wekken dan ook onze leden op, hun bijdrage, hoe klein dan ook, op de lijst te plaatsen, opdat zooveel mcgelijk arbeiderskinderen inde komende vacantie ook eens kunnen genieten. J. W. TIEL. Actie „Rio”. Nauwelijks was onze actie afgeloopen, of de Directeur dezer onderneming deelde aan een viertal arbeiders Zaterdag 15 Mei ontslag uit. Hierbij waren drie leden van onze organisatie. De geest onder de werknemers was van dien aard, dat zij in staat waren hun jassen aan te trekken, niet wetende of dit ontslag wel op een zuiver economischen grondslag berustte. Wij hebben inmiddels onzen vriend v.d. Born er mede in kennis gesteld, die daarna een conferentie aan vroeg op Vrijdag 21 Mei. Daar de directeur plotseling wegens familieomstandigheden verhinderd was, vond de bespreking plaats met den vertegenwoordiger, baas v. Eek en in ’t bijzijn vaneen onzer bestuurders, die bij dit ontslag betrokken was. Uit de besprekingen, die daaruit voortvloeiden, concludeerden wij, dat het. een normaal ontslag was. Zij hebben dit toegepast met het oog op den slechten gang van zaken, en waren genoodzaakt tot inkrimping van hun bedrijf over te gaan. Daar hier ter stede twee halfwas forceurs loopen en meermalen om werk zijn geweest, stelde v.d. Born de vraag of die nu hun plaats zouden innemen. De baas antwoordde positief hieraan niet te zullen denken. Wanneer de conjunctuur weer stijgt en zij tot aanvraag van werkvolk moeten overgaan, zullen de ontslagenen het eerst worden tewerk gesteld. De taak is nu aan ons, te zien dat zij x deze belofte zullen nakomen. Mochten zij anders handelen dan hier is aangegeven, dan zullen wij onverwijld spijkers met koppen moeten slaan en ons werk staken. Houdt den organisatiegeest er in! Versterkt onzen bond! Maakt propaganda onder de on- en verkeerd georganiseerden I Hoog den A. N. M. 8.l De Corr. ♦ ♦ : Gelezen bladen : ♦ van ons vakblad mogen niet worden £ | weggeworpen, doch behooren aan onge- ♦ ♦ organiseerde kameraden ter lezing ga- ♦ ♦ geven te worden. ♦ ♦ ♦

Sluiten