Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

34STE JAARGANG ZATERDAG 5 NOVEMBER 1927 No. 45 "^n^~irrTTTmTrnwn~TTTfTTiiin~iiiiiTTii~iin'i'i~~r'~imnnnTnirririi ■! iin ■nimniifi iiiimii—■■ n i iiiiMi«BMiÉiwi»iiiiNiiii»*ni,,lMt' BnußHMnnßaßHaMnnnaßararaßi^^^^^^^^n^Mn^H

De metaalbewerker Weekblad van den fllgeineenen nederlandscben metaalbewerkersbond.

— U -I L REDACTEUR: GL VAN DER HOUVEN Arbeiders aller Lander j Kennis Is macht Vereenigt U Adres van Reactie en Administratie; Hemonylaan 24, Amsterdam (Zuid) I Eenheid kracht 1 -1 Telefoon 26175 "1 ■} ... —-1 |

ABONNEMENT: ADVERTENTIËN Jij vooruitbetaling per jaar . .:!!!( 1.60 f***”™ *»« moeten al terl J k Maandags. oewons .dvertentidn . .... „Cr regel f 0.30 ;oor Buitenland verhoeg d me t p,, to. Boadsmeuw. en advermnuen Woensdagmorgen. Aanvragen voor personeel , i i . . . . , 0.20 Losse nummers 0.03 zyn “tornen. Afdeeiingsadvertentißn ' . . J J ", J Ji , 0.20

OJ’LAAG 27.400 Offlciëele Mededeelingen. ' Dere week wordt het contributiezegel op de 453 week in het Bondsboekje geplak . Gedenkboek Troelstra-Oord. Duizend boeken. Begin November verschijnt het Gedenkboek van het Troelstra-Oord. Dè drukkerij „Vooruitgang”, die met haar arbeid gereed is, heeft thans opdracht gegeven het kunstwerk te binden. Nog nimmer heeft onze beweging een werk van dergelijken omvang en van zulk een hooge kunstwaarde uitgegeven. Het gaat met dit werk als met het oord zelf, het overtreft alle verwachtingen. Het boek is „Opgedragen aan allen, die hebben medegewerkt aan het totstandkomen van de Stichting „Troelstra-Oord” en bevat opstellen van J. A. van Zutphen, Henri Polak, J. F. Ankersmit, R. Stenhuis, F. van ' de Walle, Dr. H. P. Berlage, G. W. San{ nes (openingsrede), P. Voogd, E. Kupers en K. Vorrink, terwijl S. de la Bella het voorwoord schreef. Het boek opent met een heliogravure naar een teekening van W. A. van de Walle als titelplaat en een gedicht van Q. van der Lende. Het bevat voorts een heliogravure nar een bijzonder gelijkend portret, dat Jelle Troelstra van zijn vader Pieter Jelles maakte, enkele teekeningen, voor dit werk speciaal vervaardigde houtsneden van Jo van Heil, prachtig uitgevoerde gekleurde platen van al de gebrandschilderde ramen en een groot aantal foto’s betrekking hebbende op het afscheidscongres in 1925, in Den Haag gehouden, de eerste steenlegging, de openingsplechtigheid, het gebouw in- en uitwendig, enz. Het geheel is gebonden ineen door Fré Cohen verzorgden prachtband met kalfsleeren rug.v Dit prachtwerk, in groot formaat uitgeyoerd, is het geschenk van de drukkerij „ Vooruitgang”. De opbrengst hiervan komt derhalve geheel ten goede aan de stichting. De minimumprijs van het boek bedraagt f 7.50, en deze prijs is zeer yer beneden den kostprijs. Er zijn een aantal personen, die gaarne op een gepaste wijze een blijk van sympathie voor de Stichting „het monument der dankbaarheid” schreef het „Handelstad”.— willen geven. Welnu, hier is een goede gelegenheid. Wij zeiden dat f 7.50 de minimumprijs is en ieder, die wil, betale dus meer, terwijl tamelijk veel meer betaald zal móeten worden wil men de handelswaarde benaderen. I, Van dit prachtwerk komen slechts duisend genummerde exemplaren in omloop ïn juist dit vastgestelde aantal verhoogt , de handelswaarde zeer belangrijk. Wij vroegen aan deskundigen: „Wat moeten deze duizend boeken opbrengen” en het Antwoord luidde: „gezien de zeer speciale 1 uitvoering, minstens twintig mille”. Dit Antwoord is van beteekenis yoor de han- <

delswaarde; de historische waarde voor de arbeidersbeweging gaat hier natuurlijk verre boven uit. Dit boek behoort dan ook in iedere goede bibliotheek, waar het als een kostbaar bezit bewaard moet blijven. Aangezien de oplaag beperkt is en de volle opbrengst ten bate der Stichting moet komen, wordt aan wederverkoopers geenerlei reductie gegeven en niemand behoeft daar dus om te vragen. Voor verzending worden portokosten (30 cent) in rekening gebracht. Zij, die op dit boek hebben ingeteekend een beduidend aantal deed dit reeds zullen het begin November ontvangen. De verdere aflevering geschiedt naar de volgorde der ingekomen bestellingen, terwijl eind November de geheelc oplaag klaar is. Het boek kan dus tevens als een prachtig St. Nicolaas- of Kerstgeschenk dienen.. De inteekening kan van nu af geschieden bij N.V. „Ontwikkeling”, waar de boeken na het verschijnen ook te koop zijn. Voorts aan het Troelstra-Oord in Beekbergen en bij F. van de Walle, Amstel 224, Amsterdam. Hun ergernis. Als er één ding is wat de bourgeoisie een nachtmerrie bezorgt, dan is het zeker wel de werkloosheidsverzekering. De gulden dagen van weleer, toen de werklooze arbeiders door den honger naar de onderscheidene instellingen van liefdadigheid werden gedreven, zijn reeds lang voorbij. Maar nog altijd kunnen we het geweeklaag Vernemen • over den steun die van overheidswege fn allerlei vorm aan of ten behoeve van dé werkloozen wordt verleend. ’t Kost de overheid geld dat geput wordt uit de belastingen die voornamelijk door de bezittende klasse moeten worden opgebracht, terwijl zij zelf heel weinig inde melk te brokkelen heeft. Vroeger was de door werkloosheid geteisterde verplicht de hulp in te roepen van de instellingen die de bezittende burgerij zelf financierde. Zij betaalde en zij ook maakten uit wie een homp werd toegeworpen. Dat is nu alles veranderd. Thans komt men er niet meer af met vrijwillige giften en gaven aan instellingen die door eigen vriendinnen en vrienden worden beheerd, maar is men gedwongen tot betaling aan de publieke kas inden vorm van belastingen. Geen wonder dus dat de huidige toestand hen doet terup; verlangen naar de vleeschpotten van weleer. Een machtig middel om de loonen laag te houden, is de heerschende klasse ontnomen. Wat de heeren thans nog rest is het stel- \ selmatig bestoken van de regeering met allerlei verwijten over de naar hun mee- n ning onoordeelkundige en onjuiste wijze d waarop de werkloozen worden gesteund, g Het woord „arbeidsschuwheid” is in hun b mond spreekwoordelijk geworden. Het orgaan van het Verbond van Ne- h derlandsche Werkgevers kondigt nu een o

interpellatie inde Tweede Kamer aan, waarin met betrekking tot de huidige werkloozenzorg te velde zal worden getrokken. De critiek richt zich voornamelijk tegen dé steunregelingen in diverse gemeenten. We zullen een enkel deel uit het artike in „De Nederlandschp Werkgever” citeeren om onzen lezers eénigen kijk te geven op de motiveering die men er op na houdt. „In vele gemeenten geldt een steunregeling voor arbeiders, die nog niet rechthebben op steun uit de werkloozenkas, omdat zij nog niet drie maanden daarin gecontribueerd hebben.” Men ziet met welk een buitengewone kennis van zaken de heeren schrijven. Een lid vaneen werkloozenkas moet niet drie, doch zes maanden cpntribueeren alvorens recht op uitkeering te verkrijgen. Maar dat is nog maar een kleinigheid. De waarheid is dat vele gemeenten regelingen hebben voor arbeiders die geen lid vaneen werkloozenkas zijn en veelal daarnaast regelingen voor arbeiders, die wel lid zijn vaneen werkloozenkas, maar die daarvan zijn uitgetrokken. Dat smoesje van de eerste drie maanden is slechts een uitvlucht. Wij voor ons (wat anderen doen weten wij niet) schrijven geen werkloozen als nieuw lid in. Wordt een hieuw lid binnen den termijn vaneen half jaar werkloos, dan heeft hij zich dus als iedere andere werklooze tot de gemeente om steun te wenden, waarbij hij dan niet als „uitgetrokken van een werkloozenkas” wordt beschouwd. Het blad herinnert dan verder aan het prea-advies van Mr. Cort van der Linden over den werkloozensteun en zijn gevolgen, uitgebracht ter Alg. Vergadering van de Nederl. voor Armenzorg en Weldadigheid te Amsterdam, welke, dit jaar te Zutphen is gehouden en waar deze o.m. in ’t licht stelde dat hierdoor de verleiding groot wordt: „om inde kas van de vakvereeniging als leden op te nemen personen, die in het betrokken beroep feitelijk niet thuis behooren, vooral daar, waar de bezoldiging der vrijgestelden der vakvereeniging afhangt van het aantal leden der betrokken afdeeling (het komt veel voor, dat zulk een vakvereenigingsbestuurder b.v. 6 cent per lid ontvangt),. Zoo bewegen de vrijgestelden dan rijp en groen om lid te worden; het kan op deze wijze voorkomen, dat een los werkman, die tijdelijk werk krijgt ineen metaalfabriek, maar direct wordt opgenomen inden bond van metaalbewerkers.” Wat dit laatste betreft kan het inderdaad voorkomen dat een los werkman lid wordt van den Bond. Maar losse werklieden komen als regel niet in onze industrie voor. wat zou dat dan nog ? Ook de los-werkman heeft gelegenheid zich ineen of anderen vakbond te organiseeren. Maar laat Mr. Cort van der Linden eens than en paard noemen en den naam van de organisatie bekend maken waar het salaris

van den bezoldigde afhankelijk is van het ledental of waar de bestuurder betaald wordt met 6 cent per lid. ’t Is vrij laf een smette werpen op de vakvereenigingen en op een corps van menschen zonder man en paard te noemen. De vakvereenigingen zijn wat hun werkloozenkas betreft gebonden aan allerlei voorschriften, ook aan zulke die hen beletten „rijp en groen” als lid in te schrijven. En een serieuze organisatie is er ook niet op gebrand om twijfelachtige elementen, die de allerslechtste risico’s vormen, in haar rijen op te nemen. Al wat ~De Nederlandsche Werkgever” daaromtrent ten berde brengt, is geweldig opgeblazen en het vormt alles tezamen een al te doorzichtige politiek, die er op berekend is de werkloosheidsverzekering in haar huidigen vorm in ongunstig daglicht te stellen. Maarde overdrijving zal ons geen kwaad doen, De Dordtsche Scheepsbouw-industrie. (J. v. H.) Het gaat met den Dordtschen scheepsbouw niet naar wensch. Toen langs de rivieren, te Rotterdam en ook te Vlissingen, het werk inden scheepsbouw ruimer werd, bleef het te Dordt steeds misère. Belangrijke orders inden zeescheepsbouw zijn gegeven, doch geen enkele hiervan is te Dordt geplaatst. Toch was hier een goed geoutilleerde werf aanwezig, waar schepen zelfs tot 13000 ton zijn gebouwd. De loonen zijn hier beduidend lager dan te Rotterdam en niet veel hooger dan inde dorpen langs de rivieren. Niettegenstaande dat, geen werk. De werf, welke wij hierbij op het oog hebben, is de werf van „Bijvoet”. Zoo werd zij althans vroeger en nu ook nog wel inden volksmond genoemd. Officieel heette zij de „Scheepswerf Dordrecht” en Ir. Bijvoet was er directeur van. Inde hoogconjunctuur is daar veel en goed werk klaargemaakt en hebben de arbeiders er behoorlijke loonen verdiend. ' In 1920 verdiende een ijzerwerker er gemiddeld 80 ets. per uur, de klinkers 68—70 ets. en de sjouwerlieden 60 ets. en meer. Over het algemeen werden er behoorlijke tarieven betaald. De Christelijke feestdagen werden doorbetaald en ook de buitengewone R.K. Feestdagen. Dit was waarschijnlijk het gevolg van het feit dat de directie en commissarissen Roomsch-Katholiek waren. De onderneming was lid van den z.g. liberalen Metaalbond. Dit zal wel de oorzaak zijn, dat later de R.K. Feestdagen niet meer werden betaald. Deze prachtige flink geoutilleerde werf is in 1921 leelijk in verval geraakt, doordat een reederij, die een belangrijke order daar had geplaatst, liquideerde terwijl de order onderhanden was. Dit is blijkbaar de nekslag voor deze werf geweest en inde volgende jaren heeft ze er zich niet weer boven op kunnen werkén, o.i. doordat deze onderneming, die wel relaties met de geliqui-

Sluiten