Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

En hoe werd die taal gebruikt! Wij zouden elk, die nog de minste twijfel koestert aangaande de praktische bruikbaarheid van Esperanto, dringend aan willen raden in deze dagen eens een bezoek aan „de Brakke Grond” te brengen. Het is werkelijk ongelooflijk! De wereldtaalonkundige waant zich verplaatst in een Zuid-Europeesche kongreszaal, eenerzijds door de welluidende klanken, anderzijds door de verbazingwekkende radheid, waarmee zij worden voortgebracht en verstaan.” Wij kunnen hier slechts beamen, dat de bruikbaarheid van het Esperanto als kongrestaal inderdaad boven alle twijfel staat. Moge de arbeidersklasse er zich van bedienen in haar strijd tegen het machtige internationale kapitalisme. De Internationale eenheid van het proletariaat kome tot uiting ineen taal die reeds door velen wordt verstaan en door anderen gemakkelijk wordt aangeleerd. Nieuwe tijden, nieuwe strijdmiddelen. Het elfde wereldkongres van de arbeiders esperantisten toonde ons het nut vaneen eenheidswapen. Begrijpen wijde teekenen der tijden! (Inlichtingen over Esperanto verschaft: de Federatie van Arbeiders Esperantisten in het Gebied van de Nederlandsche Taal, secr. Jan van Galenstraat 251, Amsterdam W.) iVan de N.V.V.-documentatie. Het vraagstuk van de arbeidstijd. Over het vraagstuk van de verkorting van de arbeidsduur is op het laatstgehouden congres van het Duitsche Vakverbond uitvoerig gediscussieerd. Prof. E. Lederer hield een referaat over dit onderwerp, waarbij hij niet zoozeer de eisch zelve, als wel de omstandigheden, die tot het stellen van deze eisch aanleiding hebben gegeven, behandelde. Aan een samenvatting van zijn betoog in Soziale Praxis van 10 September j.l. ontleenen wij het volgende: De huidige crisis is in verschillende opzichten niet te vergelijken met alle vroegere crises. Een voornaam onderscheid ligt inde technische ontwikkeling. Terwijl deze vroeger uitsluitend op zeer speciale gebieden van het economische leven plaatsgreep, waardoor een geleidelijke compensatie tot stand kon komen, beteekent de huidige ontwikkeling op elk gebied van het bedrijfsleven een revolutie. In deze tijd bestaat een veel grooter deel van het nationale vermogen uit aandeelenbezit. Do voortdurende stijging der aandeelenkoersen heeft op de omvang der productie groote invloed gehad, omdat het bedrijfsleven op deze wijze uiterst goedkoope credieten ter beschikking kreeg. De bankconcentratie leidde tot vermindering van de kleine en middelgroote credieten, de groote industrie had de voorkeur. De productiecapaciteit van de groot-industrie werd hierdoor buitenmate vergroot, terwijl tegelijkertijd belangrijke exportfirma’s in haar ontwikkeling geremd werden. De verschuivingen, welke plaats vonden inde bevolking met betrekking tot de verschillende leeftijdsgroepen, vormen, vooral in Duitschland en Engeland, ook een belangrijk verschil met de periode van vóór de oorlog. Daardoor wordt tijdelijk een versterkte toeneming van het aantal arbeiders veroorzaakt. Tenslotte verhinderen de door de kartels hoog gehouden prijzen, de tariefmuren en de overheidssteun aan de industrie het natuurlijke aanpassingsproces. Een ander verschil met vroegere crises bestaat in het voorheen onbekende, nauwe verband tusschen politieke en economische gebeurtenissen. De politieke onzekerheid heeft wijzigingen in het internationale credietverkeer gebracht. Inde plaats van de credieten op lange termijn, zijn die op korte termijn getreden, waarvan men ten onrechte meent, dat zij veiliger zijn. Een vooruitziend economisch beleid wordt hierdoor onmogelijk gemaakt. De tendentie tot het beleggen van het kapitaal uitsluitend in het eigen land, wordt er door versterkt, maar dit streven naar economische zelfstandigheid en onafhankelijkheid past niet meer bij de technische ontwikkeling van onze tijd en belemmert de vrije ontplooiing van alle technische krachten. Hoe belangrijk echter ook het herstel van rustiger politieke verhoudingen voor het economisch leven zijn moge, daarmee is de crisis nog in het geheel niet opgelost. De moeilijkheid bestaat daarin, dat zich geen mogelijkheden voor winstgevende belegging meer voordoen, daar een groot deel der bedrijven reeds een teveel aan productiecapaciteit bezit. Het bespaarde kapitaal wordt dus niet belegd, de omloopsnelheid van geld en waren wordt verminderd, de organisatie van het Duitsche economische leven is juist op snelle omzet ingesteld en zoo kunnen de storingen verklaard worden, die een groot deel van de werkloosheid veroorzaakten. Inde eerste plaats moet de kloof, die er bestaat tusschen afzet en productiemogelijkheden, overbrugd worden. Men

OVERZICHT van loopcndc Invaliditeits-, Ouderdoms-, Weduwen- en Weezenrcnten en van de toegestane geneeskundige behandeling of verpleging krachtens de Invaliditeitswet. STAND OP 1 SEPTEMBER 1931. RADEN VAN Invaliditeitsrenten Ouderdomsrenten Weduwenrenten Weezenrcnten Geneeskundige behandeling. ARTiTrTn a .. i Totaal bedrag Totaal bedrag , Totaal bedrag . Totaal bedrag eevaVienbSnkft'of ARBEID. Aantal per jaar. ë Aantal pcr jaar. * Aantal per jaar. ë Aantal per jaar. , ~ ~ r • r werd fofgpytran h n^el;n gevolgd Gld. Gld. Gld. Gld. Amsterdam 3791 554.882.61 11401 1.712.325.16 2730 458.804.40 1286 212.085.69 6855 165 Voor het geheele land 32440 4.748.133.02 91230 13.674.247.08 18801 3.156.909.29 12721 2.114.771.33 39242 1211

kan er niet aan ontkomen om volgens een vast plan goedkoope credieten aan de industrie ter beschikking te stellen. Het Duitsche prijsniveau moet tevens omlaag gebracht worden. Eerst wanneer op deze wijze de ongelijke verhouding tusschen . productie en afzetmogelijkheden is vereffend, zullen nieuwe beleggingsmogelijkheden opdoemen. Aan een snelle verbetering van de huidige toestand valt niet te denken en daarom is de eisch van verkorting van de arbeidsduur gerechtvaardigd, Het tempo van de tegenwoordige technische ontwikkeling is van die aard, dat niet kan worden gewacht tot de huidige werkloosheid is gecompenseerd, want vóórdat het zoover is, heeft een nieuwe „rationalisatiegolf” de resultaten van de compensatie al weer lang te niet gedaan. Men moet dan ook bij de huidige arbeidstijd rekening houden met een werkloosheid, welke ook bij het beter worden der conjunctuur zal blijven voortduren en die ongeveer 1 millioen arbeiders zal treffen. De wanverhouding tusschen technische vooruitgang en koopkracht is zóó groot, dat Lederer een eisch, om voorloopig de toepassing van nieuwe technische methoden te beperken, gerechtvaardigd acht. Voorwaarde om tot een dergelijke maatregel te komen is echter, dat zij internationaal wordt overeengekomen. Tot het zoover is, zal men de beschikbare arbeidsgelegenheid door verkorting van de werktijd gelijkmatig moeten verdeden. Technisch gesproken is hiervan voor de arbeidsintensiteit een gunstige werking te verwachten; de voordeelen voor de overheidsfinanciën en voor die van de sociale verzekering liggen voor de hand en het sociale product zal zeker niet geringer zijn. Voor de loonpolitiek zou een vermindering van de werkloosheid heilzaam werken. Lederer vestigt de aandacht op de groote moreele waarde, welke ligt in het stellen van de eisch tot werktijdverkorting in deze tijd, waarin de hoop op uurloonsverhooging om zoodoende de vermindering van het weekloon te compenseeren, uitgesloten is. Zulk een daad van offervaardigheid en solidariteit vindt bij geen enkele andere groep der bevolking haar weerga. Tenslotte wees hij op de nieuwe taak, welke de vakbeweging krijgt om de meerdere vrije tijd, die de arbeider door arbeidstijdverkorting deelachtig wordt, goed te doen gebruiken. Bij de zeer uitvoerige debatten wees Eggert, bestuurder van het Verbond, er onder instemming van het Congres op, dat men de arbeidstijdverkorting nooit zal verwezenlijken, wanneer men daarbij begint met op de voorgrond te stellen, dat de weekloonen daardoor niet mogen worden verlaagd. Dat neemt niet weg, dat men bij ondernemingen, waar de zaken nog goed gaan, wel degelijk een dergelijke compensatie bij werktijdverkorting zal eischen. Uit het debat bleek verder, dat naar tal van sprekers met feitenmateriaal konden aantoone.i, er zeer weinig hoop bestaat, dat de door rationalisatie en mechaniseering uitgestooten arbeiders, ook bij goede conjunctuur alle weer aan het werk zouden kunnen gaan. Tartiow, de voorzitter van de Houtbewerkersbond, vatte het debat en de redevoering samen. Het credietwezen is de kern van het geheele kapitalisme. Wanneer dit faalt op een wijze als Prof. Lederer heeft uiteengezet, dan is daarmee de onhoudbaarheid van het kapitalisme aangetoond. De regeeringen moeten zoo noodig dit geheele credietmechanisme door internationale regelingen weten ter zijde te schuiven, om de levensmiddelen, die thans vernietigd worden, tegen elkaar uitte ruilen. Van onze eigen documentatie. Botterdamsche Scheepsbouwnijverheid in het jaar 1930. Verschenen is het Jaarverslag 1930 van de Kamer van Koophandel en Fabrieken voor Rotterdam, waaraan wij het volgende ontleenen: Scheepsbouw (nieuwbouw): In het vorig jaarverslag werd geschreven, dat de capaciteit der Nederlandsche werven te groot was in verhouding tot het aantal mogelijk te verkrijgen opdrachten, met als noodzakelijk gevolg een ongunstig prijspeil, In

het afgeloopen jaar 1930 is de toestand nog veel slechter geworden. Als gevolg van de thans heerschende economische crisis is de vrachtenmarkt, die inde laatste jaren over het geheel genomen door het teveel aan tonnenmaat toch reeds zwak was, nog zooveel slechter geworden, dat een groot aantal schepen van de wereldvloöt is opgelegd. Zeer weinig orders voor nieuwbouw zijn daardoor in het afgeloopen jaar aan de markt gekomen en door de scherpe concurrentie is het prijspeil zoo mogelijk nog meer gedaald. Door de hooge olievrachten der laatste jaren werd de aanbouw van tankschepen zóódanig opgevoerd, dat de tonnenmaat der op stapel staande tankers in het begin van December 1930 grooter was dan ooit te voren. Inmiddels heeft ook in deze bouw een scherpe inzinking plaats gehad door de vermindering van het olieverbruik en de dienovereenkomstige beperking der productie. De bestaande tankruimte bleek reeds te groot te zijn voor de tegenwoordige behoefte. Ook van deze bouw is dus voor de Rotterdamsche scheepsbouw inde komende jaren niet veel te verwachten. Dit is evenmin het geval met de groote Indische lijnen, die inmiddels haar uitbreidingsprogramma vrijwel hebben voltooid. Het verkrijgen van orders uit het buitenland tegen winstgevende prijzen is door de slapte, die ook daar inde scheepsbouw heerscht en de staatssubsidies, die in vele gevallen worden toegekend om het werk binnenslands te houden, vrijwel uitgesloten. Gedurende het jaar 1930 waren de Rotterdamsche werven nog vrij goed bezet door de aflevering van orders in 1928 en 1929 geplaatst; de verwachtingen voor nieuwbouw inde naaste toekomst kunnen evenwel slechts zeer ongunstig zijn. Men hoopt, dat de sociale lasten inde komende jaren niet te zwaar op de werven zullen gaan drukken en dat een soepele toepassing der arbeidswetgeving haar in staat zal stellen zoo goed mogelijk door de moeilijke tijden heen te komen. Scheepsbouw (reparatie): In tegenstelling met de mededeeling in voorafgaande jaarverslagen gedaan, dat in het gemis aan nieuwbouw eenigszins werd voorzien door het reparatiewerk, moet voor het jaar 1930 worden vastgesteld, dat hierin een

ongunstige wending is gekomen. De sterk verminderde scheepvaartbeweging heeft onmiddellijk een terugslag tengevolge gehad in het reparatiebedrijf, dat, in tegenstelling met de nieuwbouw, hoofdzakelijk op buitenlandsche orders is aangewezen. De Rotterdamsche werven hebben immers door haar korte levertijden, als gevolg van haar voortreffelijke outillage, nog steeds groote aantrekkelijkheid voor de vreemde reeders. Voor het reparatiebedrijf is daarom, naar de meening van belanghebbenden, in nog sterker mate dan voor den nieuwbouw, in deze benarde tijden een soepele toepassing der arbeidswet 1919 een noodzakelijkheid, ten einde deze gevestigde reputatie, waarvan alles afhangt, te kunnen ophouden. ALGEMEEN NIEUWS Bevordering van de volksgezondheid* Men meldt ons het volgende: Het bestuur van de bekende vereeniging „Zomers Buiten” besloot de gemeubileerde villatjes van haar twee groote vacantieoorden, in Zandvoort en Soestduinen, 66 in getal, van 1 November tot eind April beschikbaar te stellen voor de bevordering van de volksgezondheid en wel voor de volgende gevallen. Er zijn vele gezinnen, waarvan vader, moeder of eender kinderen, ter voorkoming van ziekte, herstel van gezondheid of behoefte aan rust, een verblijf ineen boschrijke omgeving of aan zee, dringend noodig hebben. Hieraan kan dikwijls geen gevolg worden gegeven omdat de volwassenen niet van hun gezin kunnen scheiden en de kosten, om het gezin mede te nemen, te groot zijn. De vereeniging „Zomers Buiten” stelt thans haar gemeubileerde villatjes inde reeds genoemde periode te huur voor; in Zandvoort ƒ 7 en in Soestduinen ƒ 6 per week. De huisjes zijn van steen gebouwd en bestaan uit woonkamer, keuken, 3 slaapkamers, W.C., waterleiding en electrisch licht. leder huisje is eenvoudig doch volledig gemeubileerd. Aan personen, lijdende aan t.b.c., wordt niet verhuurd. Het bestuur hoopt dat zijn besluit op prijs zal worden gesteld. Het kantoor der vereeniging is gevestigd: Olympiaplein 86, Amsterdam.

ADVERTENTIEN

BEIDT UW TIJD! Volgt een dag- of avondcursus voor het diploma ELECTRISCH-LASSCHEN, a ƒ4O.—. Alle lessen privé. Aanvang en betaling te regelen aan De Eerste Nederl. Vakschool voor Electrisch-lasschen, „DE LASCHBOOG”, Overtoom 3, A’dam (W.) Tel. 82280. Met dit diploma is het laschwerk te garandeeren. Reparaties onder garantie. J. M. HARMS, Leeraar. SMEDEN, BANK- EN PLAATWERKERS EN MONTEURS, de tijden zijn slecht. Probeert daarom Uw positie te verbeteren door Uw kennis te verrijken. Door onze populaire schriftelijke cursus 12 te volgen, kunt U reeds in 3 maanden een teekening begrijpen en maken en ook eenvoudige uitslagen maken. Vraagt GRATIS PROEFLES en prospectus. Verder opleiding voor de praotijkacten N.O. (Nh en Nj), ijzerconstructie, machineteekenen, enz. Degelijke correctie bij lage cursusgelden. Bureau „Tebro”, Dolderschestraat 8, DEN HAAG.

IS renu»'® ** vend«e«' * von de uWVteennS .Vvn99n

ROTTERDAM. METAALBEWERKERS-ZIEKENFONDS „VOORZORG VOORKOMT ZORG”

BUITENGEWONE LEDENVERGADERING OP DONDERDAG 8 OCTOBER A.S., DES AVONDS 8 UUR, IN ’T GEBOUW „DE VEREENIGING”, BOTERSLOOT 90, AGENDA: 1. Opening. 2. Mededeelingen. 3. Reglementswijziging. 4. Rondvraag en sluiting. Met verwijzing naar gunt 3 van de agenda*, aües opkomst dringend gewenscht. Het bestuur.

Sluiten