Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

arbeiders naar uw bestuur geweest, inde J. v.d. Heydenstraat, alwaar zij er op wezen, dat voor schilderwerk 75 cent per uur stond, en de moderne bond zijn leden dus dwong om schilderwerk voor 20 centen per uur minder te verrichten, als met de patroons was overeengekomen, waardoor DE MODERNE BOND PRAKTISC MEEWERKT AAN LOONSVERLAGING. Uw bestuurder vond dit in orde, en bleef het beschouwen, als weigering van passend werk. ONDER DWANG VAN GEEN STEUN, OF WERKEN, besloot het moderne lid aan het werk te gaan, waarna zijn vrouw de steun is gaan halen. W. Doets heeft inmiddels reeds geschilderd voor 55 centen, dus 20 centen minder dan de voorgeschreven 75 centen. KAMERADEN. DIT ZIJN DE FEITEN waaraan wij geen woord willen toevoegen. Oordeelt nu zelf, of het noodig is dat gij uw bestuur wijst, NIET LANGER OP DEZEN VOOR ARBEIDERS SCHADELIJKEN WEG VOORT TE GAAN. Inmiddels heeft de directie der Nederl. Dok-Mij. voor het personeel een loonsverlaging aangezegd van 1 tot 3 centen per uur, waarvoor ze binnen een paar dagen antwoord verlangt van de organisaties. Naar aanleiding hiervan dient te worden opgemerkt, dat de directie op ons verzoek, de aangifte van werkweigering door de betrokkenen uitstelde. Ware dit niet gebeurd, dan had de federatie evenmin als onze organisatie Zaterdags haar lid uitkeering kunnen verstrekken. Dat zij dit nog wel kon doen, was het gevolg van ons optreden. En waar hier, aan de hand van de overeenkomst waarop de federatie zich meent te kunnen beroepen, inderdaad sprake van onrechtmatige werkweigering is, zij het dan tengevolge de bedreiging met lijfsdwang door de leden van die organisatie, was er voor ons inderdaad reden eerst die kwestie tot klaarheid te brengen alvorens tot uitkeering werd overgegaan. Toen na overleg met onze leden die klaarheid was verkregen, is door ons, zooals bovenvermeld, oogenblikkelijk uitkeering verstrekt. Dat ons lid geschilderd zou hebben voor 20 cents minder dan het voorgeschreven loon, achten wij in het bovenstaande reeds afdoende weerlegd. * * * Wij hadden reeds de gelegenheid de inhoud van het federatie-pamflet op enkele onzer personeel-ledenvergaderingen te behandelen. O.a. ook op een vergadering met onze leden van de Ned. Dok. Mij. Onder deze ter zake kundigen, die reeds oogenblikkelijk de leugens op dit biljet neergeschreven hadden geconstateerd, heerschte groote verontwaardiging over dit onkameraadschappelijk en strijdbrekend optreden. En met algemeene stemmen werd besloten, dat ons lid zoo spoedig mogelijk aan de arbeid zou gaan en door zijn kameraden tegen eventueel terrorisme van de zijde der federatie zou worden beschermd. Een droevige maar noodzakelijke beslissing. Met gevolg dat de volgende dag het lid van de federatie ons lid verzocht met hem naar de directie te gaan ten einde om herplaatsing te verzoeken. Naar wij meenen is dit verzoek geweigerd, zoodat deze nu het slachtoffer is van het optreden van zijn eigen organisatie. Ten slotte zij nog medegedeeld, dat deze kwestie eveneens is behandeld ineen vergadering waarin aanwezig de bestuurders van de overige metaalbewerkersbonden. En zonder uitzondering werd het standpunt van onze Bond gedeeld en het federatie-optreden gekenschetst als een rel zonder eenige reëele ondergrond, tegen een organisatie waarmede men nota bene voortdurend samenwerkte. * * * Ons bestuur meende dan ook dit niet langer te kunnen dulden, zoodat wijde Federatie schriftelijk hebben medegedeeld, dat op verdere samenwerking met een organisatie, die dooreen der gelijke communistische- en R.V.0.-tactiek van verdachtmaking en bedrog onze Bond tracht te benadeelen, geen prijs stellen. Aangezien het in dit artikel verwerkte pamflet op verschillende fabrieken en onder onze werkloozen is verspreid, hebben wij gemeend een eenigszins uitvoerige uiteenzetting van de gang van zaken te moeten geven, eerstens als materiaal voor onze leden, maar bovendien in het vertrouwen, dat de leden van meergenoemde federatie uit dit voorval zullen leeren hoe gevaarlijk het is aan een dergelijke „arbeidersorganisatie” hun belangen toe te vertrouwen. CORRESPONDENTIE D. B. te R. Wordt opgenomen; deze week geen ruimte. Eed.

Hoe de verbruiker wordt gebrandschat. In „De Verbruiker” van 18 November j.l. lazen wij het volgende stukje, hetwelk wij onder de aandacht van onze lezers brengen omdat het ons een kijk geeft op het kapitalistische winstbedrijf. Het stukje is geschreven door K. de Boer en luidt; De Nw. Rotterdammer krant bevatte een korte tijd geleden een serie artikelen van de hand van ir. I. M. S. over „De Zaanstreek inde depressie”. Het ligt eigenlijk een beetje inde lijn, dat wanneer er over de ziektetoestand van onze maatschappij wordt geschreven, ook aan koortsmiddelen wordt gedacht. Daarom plaatste hij deze zinsnede: „Waarom moet de consument zooveel moeite doen om Nederlandsch fabrikaat te bemachtigen? Asperine b.v. wordt veel gebruikt en duur betaald, terwijl dein Nederland vervaardigde en veel goedkoopere Acid Acetylo-Salisylie te krijgen is.” Hij heeft daarin niets miszegd. Alles wat er staat kan worden verantwoord. Toch kan ik me begrijpen dat iemand, die naar een apotheek of drogist gaat om iets voor zijn of haar hoofdpijn te koopen, er eerder toe zal overgaan asperine te vragen dan acid enz. ’t Laatste is voor een beetje normaal mensch niet te onthouden. Maar ’t ergste is dat men voor die naam zooveel betalen moet want Asperine kost 75 ct. en Acid enz. 20 ct. Asperine en Acid zijn precies hetzelfde. De Asperine wordt gemaakt door de Bayer-fabrieken en deze hebben de naam wettelijk beschermd, dat wil dus zeggen dat deze naam alleen mag worden gebruikt door de Bayer-fabrieken. De indruk wordt nu gewekt en onderhouden, dat die Asperine iets heel bijzonders is en voor dat bijgeloof laat men de menschen 75 ct. betalen inplaats van 20 ct. Of dat te veel of te weinig is, kan ik niet beoordeelen. Tegen dat boven aangehaalde stukje kwam de N.V. Handel Mij. „Nedigepha” in ’t geweer. „Dat is onjuist” zegt zij. „In Nederland wordt geen Acid enz. vervaardigd. De Asperine-tabletten worden uitsluitend door de Bayer-fabrieken vervaardigd en voor zoover ons bekend, worden geen namaak-producten inde Zaanstreek gefabriceerd.” Dat is toch wel brutaal. Stel u eens voor dat we niet bekend waren met de aardappelen en dat op een goede dag iemand deze plant, die bekend staat onder de naam Solanum interosum, invoerde. Dat hij hier verder de naam aan gaf van aardappel, en deze naam wettig ging beschermen. Ik weet zeker, dat de menschen aan de kar eerder aardappels zouden vragen dan Solanum interosum. Maar dat gaf onze moderne groenteboer toch nog niet ’t recht om tegen iemand te zeggen, die deze naam moest gebruiken: „jouw producten zijn geen echte aardappels, ’t zijn namaakproducten. Wie aan hoofdpijn lijdt en daar iets voor wil koopen, doet daarom verstandig maar Acid enz. te vragen, want hij krijgt dan precies hetzelfde voor 20 ct. als waarvoor hij anders 75 ct. moest betalen. Van ’t goede geloof maken de kwakzalvers gebruik hun dure artikelen te verkoopen. ’t Is echter niet te doen om de menschen te helpen, doch om de eigen portemonnaie te vullen. Daaraan werkt men ’t minst mee als men in dit geval 20 ct. betaalt. Wij groeien toch, tegen de verdrukking in. Een vergaderlokaal tegen het werken der moderne arbeidersbeweging gesticht. (H. de M.) Dinsdag 1 November J.l. was het 50 jaar geleden, dat de fabriek in electro-motoren te Slikkerveer werd opgericht. Ineen verslag vaneen der plaatselijke blaadjes lezen wij: „Ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan der electrotechnische Industrie v.h. W. Smit en Co. alhier, heeft de directie dezer N.V. besloten een vergaderlokaal te stichten voor algemeene doeleinden.” Op zichzelf niets bijzonders, temeer daar dit vergaderlokaal gesticht zal worden voor algemeene doeleinden. Een heele verbetering dus voor de gemeente. Maar dat het woord „algemeene” onjuist is, kunnen we thans reeds met zekerheid zeggen. Bij de fabriek van „Electro”-Smit is ook een schaftlokaal. Dit lokaal wordt óók voor verschillende doeleinden gebruikt, maar niet voor „algemeene”. Voor een zeker deel der bevolking is dit lokaal altijd gesloten geweest. Alleen zij die buigen en kruipen voor de heer C. Pot, directeur der N.V., mogen gebruik maken van het schaftlokaal. Dan is de heer Pot ook wel geneigd om een bedrag inde kas vaneen kunstlievende vereeniging te storten, waarbij hij zich niet ontziet op een repetitie te komen en de arbeiders op het hart te drukken dat loonsverlaging noodzakelijk is,

In het verslag staat ook: „Geen staking heeft ooit de vriendschapsbanden in gevaar gebracht.” Jammer genoeg niet, mijnheer Pot. De arbeiders op deze fabriek werkzaam, zijn nog altijd onder de knoet doorgegaan. Zi, hebben driemaal achtereen een loonsverlaging geslikt, zoodat er thans arbeiders op deze fabriek werkzaam zijn die een zóó laag loon verdienen dat ook in deze gezinnen de bitterste armoede heerscht. De arbeiders, die bij deze onderneming zijn ontslagen, krijgen een steunuitkeering, zóó laag, dat zij aan de wanhoop ten prooi moeten zijn. Een gezin met een 5-tal kinderen krijgt niet meer dan ƒ 12. steun, ook al woont dit gezin ineen woning van ƒ 5. per week, als zijnde de maximum-uitkeering. Nog is het grootste gedeelte van de bij de N.V. werkzaam zijnde arbeiders de slaaf van de directie. Nog buigen zij deemoedig het hoofd voor de heer Pot. Nog werd op de jubileumdag de heer Pot door hen luid toe ge juicht. Maar ook bij deze menschen gaande oogen open. Het christelijk gedeelte der bevolking heeft steeds de beschikking over vergaderlokalen gehad. De christelijke vakbeweging en ook de christelijke kiesvereenigingen, hebben altijd de christelijke school ter beschikking. Het vorige jaar is te Slikkerveer een school gebouwd op christelijke grondslag, waarbij een vergaderlokaal, dat ruimte biedt aan ruim 300 personen. De christelijken hebben dus vergadergelegenheid genoeg, al is dit op kosten van de overheid. De moderne arbeidersbeweging heeft gebrek aan vergadergelegenheden gehad. Te Bolnes had zij de beschikking overeen klein schaftlokaaltje van Gebrs. Pot. Te Ridderkerk is een groote zaal, maar dit is weer te ver van het centrum onzer beweging. Acties voor de poorten der fabriek zijn er gevoerd. Vergaderingen met de personeelen inde open lucht. Op Slikkerveer is nog een vergaderzaal, maar deze is in handen vaneen kastelein en voor onze beweging niet te krijgen. Dit is de heer C. Pot altijd welgevallig geweest. Noodgedwongen is de Algemeene Metaalbewerkersbond overgegaan een eigen gebouw te stichten. Op 2 Januari 1932 is dit gebouw officieel geopend. Vanaf de opening van het gebouw tot op de huidige dag is er al heel wat veranderd. De arbeidersbeweging groeit als kool. De bestuurdersbond telt bijna 600 leden. De afdeeling der S.D.A.P. is in die tijd meer dan verdubbeld. De Zohdagmorgenbijeenkomsten slagen schitterend. Voorheen waren er nooit vrouwen op de vergaderingen, thans zien wij er steeds meer. In Maart 1932 werd opgericht de arbeidersmuziekvereeniging „Excelsior”. De vereeniging heeft reeds veel en goed werk voor onze beweging verricht. Daarnaast is in Maart 1932 opgericht een afdeeling van de A.J.C. Ook deze heeft reeds meermalen goede diensten bewezen. Het Instituut voor Arbeidersontwikkeling heeft een avondschool opgericht met aanvankelijk 52 leerlingen. Binnenkort zal deze cursus een aanvang nemen. Kortom, alles groeit en bloeit. En dat is het hem nu juist. Voorheen dacht de directie van „Electro”-Smit er niet aan een eigen vergaderlokaal te stichten. Maar dicht bij de fabriek staat de trots van de moderne arbeidersbeweging, het gebouw. De heer Pot vreest. Vreest, dat ook de roode invloed op de N.V. hem te sterk zal worden en daarom past hij deze methode toe. Loonsverlaging en daarna 25 duizend gulden disponibel stellen voor de stichting vaneen vergaderlokaal onder het motto: „voor algemeene doeleinden”, zulks om de arbeiders nog te blinddoeken. Brieven over de schoolstrijd. Wat het rapport-Welter tot de werkende klassen te zeggen heeft. Wij mogen niet zwijgen. Zoolang Welter blijft dreigen. De nieuwe onderwijzeres. De namen Rutgers en Terpstra hebben deze zomer inde onderwijswereld een gevoel van zorg, van bekommernis, maar ook van haat gewekt. Thans heeft de naam Welter beide namen wat teruggedrongen en het heele ambtenarencorps en duizenden met hen opgeschrikt. Welter, voorzitter vaneen bezuinigingscommissie, ingesteld door de hooge regeering om de dreigende gevaren voor de financiën van de Staat af te wenden. Die commissie heeft een rapport ingediend. Zij stelt voor de dienaren van stad en land nogeens extra te plukken. Maar zij raakt ook andere vitale belangen van meer dan 80 pet. der bevolking. Ze wil toch het lager onderwijs en het voortgezet onderwijs voor jongens en meis; es in land- en tuinbouw, het nijverheids-, ambachts- en handelsonderwijs dermate aantasten, dat de arbeidersklasse groot gevaar loopt op haar weg naar de opgang des

' levens een eind teruggedrongen te worden. • En al scheen het gevaar tijdelijk bezworen doordat de behandeling van het minis• terieel ontwerp-Terpstra voorloopig tot l Februari 1933 verschoven is, de minister van onderwijs heeft thans reeds, ondanks ■ de scherpe aanvallen van vele staatslieden, i op de wijze der voorgestelde bezuinigingen, het snoeimes voor het voortgezet onderwijs ter hand genomen en voor het lager onderwijs een noodwetje ingediend. Het is daarom dat het landelijk comité voor de openbare school besloten heeft, in enkele artikelen een en ander te vertellen wat de heeren voor u bedacht hebben. We willen daarbij beginnen met het begin: het onderwijs van uw kind in zijn eerste twee of drie leerjaren. Dit onderwijs noemt het rapport kleuteronderwijs, waarvoor ze de vrouw het meest geschikt acht. Omdat zij in het onderwijs de moederlijke sfeer schept. We zouden deze tirade kunnen waardeeren als we verder lazen dat die leerkrachten moeten zijn behoorlijk onderlegde vrouwen, die voor haar zenuwsloopend werk naar behooren betaald worden. Maar is het huichelarij of onkunde? de commissie wil die sfeer geschapen zien in klassen van 50 en meer kinderen! En dooreen vrouw die in ontwikkeling een eind achterstaat bij de onderwijzeres van tegenwoordig. De commissie toch denkt zich voor die moederlijke onderwijzeres een Ulo-diploma met nog een paar jaar wat „opvoedkunde”. Op haar 18e jaar kan de nieuwe leerkracht dan gaan onderwijzen inde teergedachte sfeer. Daarvoor zal zij beloond worden met een inkomen, dat 500 gulden per jaar blijft onder het salaris der tegenwoordige onderwijzeres, dat al geen weelde schept als men bedenkt dat het beginsalaris inde 3e klasse-gemeenten de kapitale som van ƒ 14.78 per week bedraagt, waarvan dus ƒ 10- afgaat. Dat alles is inde practijk de eerste jaren onbestaanbaar. Immers, die nieuwe leerkrachten zijn er niet. Het instituut om ze te vormen evenmin. Maar wat is het geval? Door de verhooging van de sterkte der klassen zal het aantal werklooze leerkrachten met honderden worden verhoogd. Uit de plaats der school zullen velen zich noodgedrongen moeten aanmelden voor het nieuwe baantje. En een schitterende bezuiniging wordt bereikt langs de schijnheilige weg van moederzorg voor de kleuters. Het kan echter niet anders, of het heele onderwijs zal aangevreten worden door deze zorg, waarna de voortzetting van het lager onderwijs nogeens extra verwaarloosd wordt, al zegt de commissie met zooveel woorden: het peil van het lager onderwijs moet gehandhaafd worden. Natuurlijk! Staat niet inde grondwet geschreven: Het onderwijs is een voorwerp van aanhoudende zorg der regeering. De tegenwoordige jeugd, dus de werkers van morgen, zullen dus komen te staan beneden de tegenwoordige werkers, wier kennis en ontwikkeling naar het oordeel der leiders beslist te gering is voor de taak die hun wacht. De kapitaalkrachtigen zullen in hun standenscholen wel zorgen dat het onderwijs aan hun kinderen geen schade lijdt. De klassen niet te groot. Beter gezegd: klein. Een salaris boven dat van het moederlijk zorgende Rijk. Gelijk hebben ze. Ongetwijfeld. Daarom moeten alle ouders weten welke plannen gesmeed worden tegen het onderwijs hunner kinderen, opdat een eendrachtig samenwerken der opwaarts strevende klassen het onheil kan afwenden. Reeds hebben tal van vergaderingen en betoogingen getracht de geesten wakker te roepen, opdat ze meê zouden vechten voor betere tijden. Gedenkt de woorden van Adama van Scheltema ineen zijner liederen tot opwekking voor de groote maatschappelijke strijd: Vooruit! Vooruit! de tijd, die luidt De domme en dooven te schande! En verder: Wij weten: zij winnen, die wagen! Het landelijk comité voor de openbare school. Doe het veilig. Er blijkt nog niet overal bekend te zijn, dat dit jaar weer een serie Veiligheidskwartiertjes door de directie van het Veiligheidsmuseum wordt gehouden. Wij vestigen er daarom uw aandacht op, dat de kwartiertje van de „Doe het Veilig”-serie weer iedere Zondagmorgen van 9—9.15 uur worden gehouden. Vragen door luisteraars gesteld, waarvan de beantwoording van algemeen belang is, worden per radio beantwoord. Brieven te richten aan de V.A.R.A., Postbus 50, Hilversum.

Sluiten