Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

48e JAARGANG NUMMER 18 – BIJLAGE VAN „ARBEID" No. 18-9 MEI 1941 = VERSCHIJNT WEKELIJKS

DE METAALBEWERKER

ORGAAN VAN DE ALG. NEDERLANDSE METAALBEWERKERSBOND – RED,: HEMONYLAAN 24. AMSTERDAM-Z. – TEL. 26175 EN 90030

FA I B*9 H |»\ A A IJ I I j

(P. v. E.) In het op 15 September van het vorig jaar in Werking getreden Collectief Arbeidscontract voor de Metaalindustrie is in artikel 19 verplichtend gesteld, dat in elke onderneming een „fabrieksraad" moet worden ingesteld. De tekst van voornoemd artikel luidt: „Vertegenwoordiging der Werklieden" ~Bij eiken werkgever zal een werkliedenvertegenwoordiging zijn (bijv. genaamd: kern, fabrieksraad, fabriekscommissie). Deze werkliedenvertegenwoordiging wordt bij geheime stemming rechtstreeks door en uit de werklieden gekozen. De kiesbevoegdheid behoeft echter niet te worden toegekend aan werklieden, die de 21-jarige leeftijd nog niet bereikt hebben, of niet gedurende het halfjaar, aan de verkiezing voorafgaande, onafgebroken bij den betrokken werkgever in dienst zijn geweest. De verkiesbaarheid behoeft niet te worden toegekend aan werklieden, die de 25-jarige leeftijd nog niet bereikt hebben, of niet gedurende het halfjaar, aan de verkiezing voorafgaande, onafgebroken bij den betrokken werkgever in dienst zijn geweest. De werkliedenvertegenwoordiging stelt zich ten doel, in alle fabrieksaangelegenheden de morele en materiële belangen, alsmede de veiligheid der werklieden te bevorderen; zij zal zowel adviserend als onderhandelend optreden. Het reglement op de werkliedenvertegenwoordiging behoeft de goedkeuring der na te noemen Centrale Commissie; de Centrale.Commissie mag in bijzondere gevaden ook hare goedkeuring verlenen aan reglementen, waarin bepalingen voorkomen, welke van het bovenstaande afwijken”. De naam „fabrieksraad" is niet bindend, doch kan naar eigen inzicht, zoals hierboven aangegeven, ook anders luiden. De riaam „kern" is b.v. een oude bekende, welke reeds lange tijd burgerrecht heeft verkregen. Uit het hierboven opgenomen artikel blijkt, dat aan de Centrale Commissie een ruime bevoegdheid is toege.dacht. De reglementen van deze „kernen" of „raden", of hoe zij ook anders mogen heten, behoeven de goedkeuring van de „Centrale Commissie". Het zou onjuist zijn geweest, indien de Centrale Commissie in deze niet leidend zou zijn opgetreden. Zij stelde n.l. een ontwerp-reglement vast, dat als leiddraad kon dienen. Doch voorts ontwierp zij enige bepalingen, waaraan tenminste de aan haar ter beoordeling voorgelegde reglementen zouden moeten voldoen, wilden zij de goedkeuring kunnen verkrijgen. In artikel 2 van meergenoemd concept is „het doel" omschreven. De tekst luidt als volgt; „De Fabrieksraad stelt zich ten doel, in alle fabrieksaangejggenheden.de morele en de materiële belangen, ® smede de veiligheid der werklieden te bevorderen; ”‘l zal zowel adviserend als onderhandelend optreden". Ibzamen met het hierna te noemen artikel 3 is dit het Voornaamste van het reglement, omdat hierin de „taak" ‘s 9esteld en de „middelen" zijn aangegeven en afge-Pakend. Wie vaneen „kern" meer verlangt, dan der kern is, handelt fout. Nooit zal een „kern" zich kunnen of •Pogen bezig houden met het regelen van arbeidsvoorwaarden. Dit is de taak van de vakorganisatie. Wel kan, mag en moet de kern aandacht bededen aan a|le interne aangelegenheden inde onder”eming Inde ruimste zin van hét woord, r zijn tal van aangelegenheden we zullen ze hier "lef opsommen —, waarin de kern een ruime en dank?are taak zou kunnen vinden. Opzettelijk gebruiken we •’l6r het woordje „zou", omdat de practijk uitwijst, in vele gevallen van die „ruime en dankbare taak" •••ets blijkt. Lang niet alle-directies beschikken over de Ruimheid van, opvatting en blik, waardoor de „kern" r!igt. wat deze toekomt. Er zijn ons gevallen uit het v®rleden bekend, dat de „kern" practisch niet meer

... „ – bijeen kwam. Een wat te opdringerige „kern werd als lastig gekwalificeerd en soms leidde dit er toe, dat ~,,,, ... zo n „kern of kernlid uit eigen veiligheid znn activi-3 31 ei maar saa e. , En aan de andere zijde wordt door vele arbeiders al ui,. . | „ , , . , evenmin voldoende waardering aan de „kern betuigd. ■- j . j i „ ,ii Er worden eisen aan de „kern. gesteld, waar geen „kern , van welke samenstelling ook, ooit aan zou kunnen voldoen. Het is ons daarbij opgevallen, dat als regel de hoogste eisenstellers wel het minst erin zouden slagen zelf die eisen tot werkelijkheid te brengen. Maar geen nood, dat is voor dezulken ook niet nodig. Zij eisen en roddelen en dat is voor hen voldoende. Het is treurig maar waar, dat de meest geziene en gewaardeerde man uiteen onderneming binnen een jaar, nadat hij inde „kern" is ópgenomen, zijn populariteit volkomen heeft verspeeld. En volkomen onverdiend. Zelfs hij, die het meest wist en weet te bereiken, wordt toch na kortere of langere tijd het voorwerp van haat en nijd. Het waarom is zeer eenvoudig te omschrijven. In het algemeen als gevolg van kortzichtigheid en onbegrepen eigenbelang. Ik laat de roddelaars en lasteraars van professie nu maar buiten be-schouwing. In dit opzicht hebben beide partijen, directies en arbeiders – de goede natuurlijk niet te na gesproken —, nog heel wat te leren. Een werkgever, voor wien het een ergernis is enige malen per jaar naar dat geklets van die kerels te luisteren er zijn er, die ér zo over denken —, begrijpt al evenmin zijn taak en plaats, als de meest eenvoudige

arbeider, die teleurgesteld is, omdat niet elk voorstel, dat hij toevallig doet, voor uitvoering of inwilliging vatbaar is. In artikel 3 zijnde „middelen" aangegeven; zij luiden: ' „De Fabrieksraad tracht dit doel (zie art. 2) te bereiken: a. door dein artikel 2 genoemde belangen bij de directie en de chefs voor te staan en te bevorderen; b. door de werklieden met raad ter zijde te staan; c. door te trachten, eventuele geschillen langs vredelievende weg tot oplossing te brengen". Hierin zijn alle voorwaarden en mogelijkheden aangegeven, waarin partijen elkander niet alleen kunnen, maar ook behoren te vinden. Dat is het belang van de onderneming en is het belang van de gezamenlijke arbeiders. Door deze C.A.O. is de „kern" weer op de voorgrond gebracht. De instelling is verplichtend gesteld, niet uitsluitend voor de aardigheid, of omdat het wellicht „staat", als je aan de onderneming ook een „kern" hebt. Neen, het doel is het practische belang. Dit alleen is het doel! Beide partijen hebben belang bij een goede samenwerking en een elkander begrijpen. Wellicht in deze abnormale tijd nog meer dan anders. Ën daarom; Geeft de „Fabrieksraad" wat hem toekomt en misbruikt of miskent hem niet Indien dit advies op loyale en verstandige wijze wordt opgevolgd, zullen inde practijk beide partijen er wel bij varen.

Ned. Ford te Amsterdam De beheerder der Nederlandse Ford Automobielfabriek, de heer R. H. Schmidt, deelde mede, dat het totale dividend ten laste van het boekjaar 1940 is vastgesteld op 8 pet., betaalbaar van 9 April af. Over 1939 werd uitgekeerd 6 pet. interimdividend, benevens 14 pet. slotdivid'end, dus in totaal 20 pet. De mededelingen omtrent de resultaten in 1940 althans voorlopig zullen beperkt blijven tot bovenstaand bericM. Een jaarverslag wordt ditmaal niet gepubliceerd, terwijl ook geen algemene vergadering van aandeelhouders zal worden gehouden. „De Schelde” breidt zich uit De Kon. Mij „De Schelde”, Zeelands grootste industriebedrijf, is gestadig bezig haar uitbreidingsplannen te verwezenlijken. De gemeente Vlissingen verleent aan de Mij. „De Schelde” alle medewerking, dié zij bij haar plannen behoeft. Dit blijkt wel uit het feit, dat de raad heeft toegestemd .inde verkoop van gemeentegrond, aan „De Schelde”, waardoor de passage van de Lampsinsstraat geheel wordt afgesloten. Daar de welvaart van Vlissingen nauw samengaat met de belangen van de bekende scheepswerf en machinefabriek, heeft de gemeente zich dit offer want het afsluiten vaneen straat betekent, trots de geldelijke vergoeding, een .verlies gaarne getroost. De arbeiders van buiten Vlissingen ontvangen sinds enige tijd op het werk bij „De Schelde” dagelijks een portie warm eten, dat ineen centrale keuken wordt bereid. Deze uitreiking geschiedt kosteloos, wat natuurlijk ten zeerste wordt gewaardeerd.

Amsterdamse Droogdok Mij. N.V. Het bedrijf Was gedurende het jaar 1940 voldoende bezet. Door deze factor is het overschot op de exploitatierekening gunstig. Dit overschot, vermeerderd met de koerswinst op effecten, de voordelige saldi der Verlies- en Winstrekening over 1939 en der interestrekening geeft een saldo van ƒ 693.162.82, waarvan de Raad van Commissarissen ƒ 502.278.21 onderstaande bestemming gaf: , Afschrijving op roerende en onroerende goederen . ƒ288.599.31 Reserve voor te betalen winstbelasting en andere verplichtingen, onder Crediteuren inde balans opge-' nomen „ 200.000. Over te brengen op nieuwe rekening . „ 13.678.90 Hierna resteert een bedrag .van ƒ 190.884.61, waarvan eerst 5 pet. voor de preferente aandeelhouders en daarna 5 pet. dividend over de gewone aandelen wordt uitgekeerd, totaal ƒ75.500.—, de overblijvende ƒ 115.384.61 worden dan als volgt verdeeld: Gewone aandeelhouders ƒ 75.000. Commissarissen en Directie „ 28.846.15 Statutaire reserve „ 11.538.46 De preferente aandeelhouders ontvangen dus 5 pet. dividend, terwijl den gewonen aandeelhouders 10 pet. dividend ,kan worden uitgekeerd; Met goedkeuring van Commissarissen is ten laste van de Exploitatierekening een bedrag van ƒ316.338.47 afgezonderd, dat op 31, December 1940 nog onder het hoofd Crediteuren is opgenomen en dat sindsdien is overgedragen aan een in oprichting zijnde Stichting „Pensioenfonds Arbeiders A.D.M.”. In verband hiermede is het „Ondersteuningsfonds” opgenomen inde „Reserve voor Ondersteuningen”, die blijft dienen als reserve voor de ondersteuningen van hen, die reeds eerder de dienst wegens gevorderde leeftijd hadden verlaten en eventueel voor andere gevallen, waarin naar het oordeel van de directie hulp nodig is.

Sluiten