is toegevoegd aan uw favorieten.

Tijd en taak; religieus-socialistisch weekblad, jrg 37, 1938, no 14, 31-12-1938

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Aan God behoort de aarde en haar volheid. Psalm 24:1

Tijd en Taak

ZATERDAG 31 DECEMBER 1938 – No. 14 37STE JAARGANG VAN DE BLIJDE WERELD

RELIGIEUS-SOCIALISTISCH WEEKBLAD

ONDER REDACTIE VAN DR. W. BANNING ADRES DER REDACTIE: BENTVELDSWEG 5 – BENTVELD

VERSCHIJNT VIJFTIG MAAL PER JAAR – 37STE JAARGANG VAN DE BLIJDE WERELD

ABONNEMENT BIJ VOORUITBETALING PER JAAR F 3.40, PER HALFJAAR F 1.75, PER KWARTAAL F 0.90 PLUS 1 5 CENTS INCASSO – LOSSE NUMMERS 8 CTS POSTGIRO 21876 – GEMEENTEGIRO V 4500 – ADMINISTRATIE GEBOUW N.V. DE ARBEIDERSPERS, HEKELVELD 15, AMSTERDAM-CENTRUM

OUD EN NIEUW

Het heeft, in alle duisternis en dreiging van de hedendaagse wereld, ook goede zin om eens de nadruk te leggen op geestelijke winst, die er stellig uit de worsteling met de grote vraagstukken wordt gewonnen; nu een oud jaar, dat als een zeer donker in de reeks der na-oorlogse staat aangetekend, verglijdt en een nieuw jaar vraagt hoe wij het zullen tegemoet treden, moge daarop in het bijzonder de aandacht vallen.

In de eerste plaats zou ik dan willen noemen: de winst van innerlijke eenvoudigheid, die diepte is. Het zijn waarlijk niet de oppervlakkigen, in wie een besef rijpt, dat de wereldworsteling tussen fascisme en democratie, om een nieuwe sociale orde, om de werkloosheid en de crisis te overwinnen, enz. tenslotte berust op een geloof in enkele beslissende geestelijke waarden, zonder welke het leven en de cultuur alle zin verliest. Stemmen, die hiervan getuigen, worden b.v. in de socialistische wereld steeds duidelijker; men weet, diep-innerlijk, dat zonder eerbied voor het leven, eerbied voor de ziel, eerbied voor de humaniteit, besef van menselijke waarde en waardigheid, het leven tot barbarisme ontaardt, er wordt weer, eenvoudig weg, gesproken van eeuwige en universele waarden, die van alle menselijk streven, óók van het socialisme, de adeldom en de kern uitmaken. Toen in het eerste nummer van Tijd en Taak, nu 7 jaar geleden, gezegd werd dat het blad dienstbaar zou zijn aan deze eeuwige waarden is ons de hoon zij het goedmoedige niet gespaard. Ik heb de indruk, dat de gebeurtenissen sedert tallozen hebben gevoerd tot het besef, dat het inderdaad om deze fundamentele waarden gaat. Dat is winst.

Ik denk ook aan wat zich in Christelijke kring openbaart zij het dan nog maar sporadisch in de kring der Christelijke politiek (maar die is Goddank niet karakteristiek voor het levende Christendom). Hoe men b.v. in de Duitse kerkstrijd tot een laatste en diepste eenvoud komt, die hoe ook de afloop zal zijn in zichzelf onoverwinnelijk is. Er wordt geëist, dat het portret van Hitler zal worden geplaatst op het altaar, en men zegt eenvoudig: neen. Er wordt bevolen, dat men de nationaal-socialistische ideologie zal aanvaarden als de uitdrukking van positief Christendom, en men zegt eenvoudig: neen. Men eist van de Kerk, dat zij zich uitsluitend met het hiernamaals zal bemoeien, en de aarde, de verantwoordelijkheid voor het mensenleven, geheel zal overlaten aan de Partij, en de Kerk zegt eenvoudig maat beslist: neen. Het bevel komt dat de Joden moeten worden uitgeworpen, omdat zij de vijanden zijn van het Heilige Arische Rijk, en er zijn Goddank nog Christenen, die antwoorden: neen, want ook de Joden zijn kinderen van God, en dus onze naasten. Dit telkens terugkerende, besliste neen berust op een diep-eenvoudig ja tegenover het Evangelie van Christus en Zijn liefdegebod.

Dat ik natuurlijk niet toevallig de voorbeelden uit socialistische en Christelijke kring koos, betekent nog niet, dat naar de inhoud hier dezelfde waarden als de laatste en fundamentele worden gezien. Maar het is stellig voor het religieus-socialisme van zéér grote betekenis, dat een diepere eenvoud in beide kringen groeit. letwat onparlementair gezegd: dat bijkomstige rommel wórdt opgeruimd, en aan beide zijden. Voorlopig is de bereidheid tot deze opruiming aan de Christelijke kant

In Nederland belangrijk zwakker dan aan de socialistische: de Christelijke politiek met de herleefde coalitie levert nog te veel voordelen op, met name aan machtsposities. Maar toch: naarmate het socialisme in zijn worsteling met kapitalisme en dictatuur, zich dieper fundeert op de geestelijke waarden, die ik boven noemde (eerbied voor de ziel, eerbied voor de menselijke persoon, eerbied voor het leven en geestelijke vrijheid), naar diezelfde mate zal het voor het Christendom steeds moeilijker worden om te ontkennen, dat hier krachten werken, die het Evangelie als de zijne moet beschouwen. En ook dat is winst!

Het bovengezegde maakt mij tevens bewust, hoezeer het steeds meer aankomt op de eenvoud en de kracht van het geloof. Zij, die rustig en met volkomen zekerheid en overgave „neen” kunnen zeggen, spreken zo als gelovigen. Als wij terugzien op het nu vliedende jaar, is er reden te over om te spreken van donkerheid, dreiging, nacht... Het geweld heeft opnieuw gezegevierd over het recht, de internationale rechtsorde leed opnieuw zware nederlaag. Laat ons goed weten: nederlagen lijden is niet erg, maar nederlagen lijden en het geloof aan de tri'omf der gerechtigheid verliezen, dat is de nacht. Besprongen en vervolgd te worden, en de haat zien aanzwellen over de wereld ja, dat is wèl erg, maar dan alle geloof aan de majesteit der Liefde te verliezen, dat is de dood. Door storm en nacht voort te moeten is wel zwaar, maar weten dat een haven wacht, en de richting te weten waarin men sturen wil, doet standhouden en voortgaan. Wij kunnen het alleen in de eenvoud en kracht van het geloof.

Makkers, sterkte in het Nieuwe Jaar!

W. B.