is toegevoegd aan uw favorieten.

Tijd en taak; religieus-socialistisch weekblad, jrg 53, 1956, no 1, 07-01-1956

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

(Vervolg van pagina 1)

of uitgeblust volk zijn. Frankrijk is in aanleg gezond. Het beschikt over uitgebreide bestaansbronnen in grote variatie. Zowel industrieel als agrarisch zijn er naast vele middelen nog talrijke ongebruikte mogelijkheden.

De gemiddelde Fransman werkt lang en hard. Het ontmoedigende beeld, dat wij uit de politiek krijgen, gaat voor het gewone leven lang niet op. Maar ofschoon er op tal van gebieden veel tot stand wordt gebracht, zijn er te grote klassentegensteliingen. In de politiek worden deze tot uitdrukking gebracht door de positie van de communisten, die nu weer is versterkt.

Wat de algemene resultaten betreft, zoals die zich nu aftekenen, valt behalve hetgeen ik reeds over Poujade opmerkte het volgende op:

De radicalen van Faure hebben een veer gelaten. Faure heeft voor zijn gecombineerde lijst daarentegen vrij veel bereikt. Gematigd rechts onder zijn leiding is sterker dan gematigd links onder Mendès-France.

Bij uiterst rechts en uiterst links is echter de winst terechtgekomen. Hetgeen betekent, dat nu een verzoening tussen Faure en Mendès-France vrijwel uitgesloten moet worden geacht het land nog moeilijker regeerbaar is. Er zijn de volgende combinaties mogelijk:

De groep-Faure met de meer rechtse partijen en de groep Mendès-France met de communisten. Beiden zijn gevaarlijk. De tweede zal trouwens door de socialistische afwijzing van het volksfront geen kans maken.

De enige reële oplossing ligt in het samengaan van de groep-Mendès-France met de thans tot de groep-Faure behorende MRP. Deze mogelijkheid is voor de toekomst niet geheel uitgesloten, omdat de verkiezingsresultaten der MRP stellig als een overwinning van de linkervleugel dezer partij kan worden beschouwd. Dit is dan het magere resultaat van deze verkiezingen, die gezien het vernieuwingsproces in de Franse politiek zes maanden te vroeg is gekomen. H. VAN VEEN

LE ESTAF ELNI EU WS

Johan Fabricius, Nacht zonder zegen, uitgave N.V. Leopold, Den Haag, 306 blz., ƒ 8,90.

Nu eens geen roman over de tropen, maar een die zich afspeelt in een Londense volksbuurt. De atmosfeer van zo’n armelijke grotestadsbuurt is voortreffelijk weergegeven. De gokkers bij de windhondrennen, de zwetsers in de pubs, de prostituées van Hydepark, de zeepkistenpredikanten, zij allen zijn levensecht getekend. Daartussendoor zwerft een zielig mannetje, wiens noodlot zich langzaam maar zeker voltrekt. Het is geen opwekkend verhaal, deze geschiedenis van een lustmoord, maar de lezer leert begrijpen, dat is vergeven. Het meisje van de straat, dat het slachtoffer wordt, de andere vrouw, bij wie het mannetje in de kost is en die zo’n mild begrip opbrengt voor het gruwelijke, de man zelf met zijn angsten vooraf en zijn kwellingen daarna, het is alles tot één boèiend verhaal saamgeweven, triest, maar tevens harteiyk en menselijk. Daarmee is veel goeds van deze uitstekende roman gezegd. De beperkingen, waardoor het geen meesterwerk werd, schuilen in het feit, dat de psychologie van de hoofdpersoon soms al te doorzichtig is, en het daarmee samenhangend bezwaar, dat in deze roman de ethische verdieping vrijwel ontbreekt. Deernis alleen volstaat niet om zo’n verhaal evenredig te ontwikkelen.

Drie uitgaven in de reeks „De boekvink”, ƒ 1,90 per stuk. Uitgeverij De Arbeiderspers, A’dam, 1955. Boontje’s reservaat, 72 blz. Het zijn weer overpeinzingen, anecdotes, dagboekbladen in bonte volgorde. De Vlaamse schrijver, wie de getuigenisdrift in het bloed zit, wordt telkens weer opgejaagd door zijn geërgerde mensenliefde. Dit maakt dat zo’n boekje tot een apart genre hoort. Wie er gevoelig voor is, deelt de voortdurende wrevel van deze schrijver, wiens natuurtalent men bewondert niet

zonder spijtigheid, dat zijn instrument maar één snaar heeft, waarop hij zonder ophouden tokkelt.

Remco Campert, Alle dagen feest, 78 blz. Korte verhaaltjes, niet zonder poëtische charme verteld, vaak een beetje schrijnend, vaak ook ineens en hals over kop eindigend in het absurde. Men moet van dit soort verhalen houden. Wie ze aandachtig leest, herkent hier en daar brokjes realiteit en autobiografische fragmenten uit het kleine wereldje der avant-garde-artisten in Holland. Het is allemaal wel aardig, maar toch niet meer dan dat, omdat het zo precieus is en tegelijk zo nonchalant.

Eric V. d. Steen, Alfabêtises, 31 blz. aforismen. Omdat de spreuken leven bü de gratie van hun beknoptheid, zijn loutere taalvondsten, hoe flonkerend ook, ertussen eigenlijk misplaatst. Een ogenblik boeien ze, maar al heel spoedig ontdekt men dat ze tautologieën zijn (tweemaal hetzelfde zeggen). Heel veel van dit boekje valt onder deze rubriek, amusant, maar vluchtig. Ik vind daarenboven de wijsheid van Van der Steen wat kortademig en platvloers. Daarmee wil niet gezegd zijn, dat ik dit boekje niet aardig vind. Integendeel, het is doorlopend geestig en het bevat enkele voltreffers, waarvoor men de vele mislukte schoten op de roos gaarne vergeeft.

Helene Nolthenius, Duecento, zwerftocht door Italiës late middeleeuwen. Prisma-reeks. Uitgeverij Spectrum, Utrecht z.j. (1955), geïllustreerd. 273 blz., ƒ 1,25.

Zo’n boekje slaat iemand met verbazing. De 13e eeuw in Italië, een van de boeiendste, een van de verwardste en tevens een van de invloedrtjkste perioden der Europese geschiedenis wordt hier in een originele, briljant-geschreven studie beschreven. Een uitvoerige bibliografie, een rijke documentatie maken dit boek tot een rijke bron van wetenschappelijke informatie. Als dit boek, dat ook nog spaarzaam maar doeltreffend geïllustreerd is, tienmaal zo duur was geweest, had niemand zich kunnen verbazen. Nog heeft dit boek een bijzondere aantrekkelijkheid: de begaafde schrijfster is musicologe en zij heeft in dit verhaal de muziekgeschiedenis mede op levende wijze betrokken. De vele verscitaten zijn vaardig vertaald. Kortom een oorspronkelijk meesterwerk, verscholen in een Nederlands pocketbook. J. G. B.

Twee werken: een over en een van Kierkegaard Aan de schaarse Nederlandse vertalingen van Kierkegaards oeuvre zijn naar aanleiding van diens dood, dit jaar een eeuw geleden, twee werken toegevoegd: het een heet „Sóreni Kierkegaard”, fragmenten uitgekozen en ingeleid door prof. dr. Leendertz, (ƒ 9,80. 276 blz.) het ander „Wijsgerige Kruimels”, vertaald en van aantekeningen voorzien door dr. J. Spema Weiland (ƒ5,90. 151 blz.). De uitgevers zijn resp. Bohn te Haarlem en Bijleveld te Utrecht.

Prof. Leendertz is de Nestor der Nederlandse Kierkegaard-kenners, het was dus te verwachten, dat van zijn hand een belangrijke bijdrage zou verschijnen in dit herdenkingsjaar. De methode die hij in zijn boek volgt is deze, dat hij aan de hand van fragmenten aantoont, hoe de typische ontwikkelingsgang van Kierkegaards werkzaamheid als schrijver zich voltrekt en tevens, hoe nauw deze met zijn persoonlijke leven verbonden is geweest. Bij de vertaling verleende mevr. N. Boelen-Ranneft haar medewerking.

Is de inhoud van prof. Leendertz’ boek stellig geen „ontspanningslectuur”, nog minder kan dit van de „Wijsgerige Kruimels” gezegd worden. Dit werk vergt een zekere filosofische scholing, daar het in feite positie kiest tegen de systematiek van Hegel. Toch leze een ieder het, die zich interesseert voor de verhouding humaniteit en christendom of duidelijker, voor het vraagstuk of de Waarheid in de mens latent aanwezig is dan wel hem geopenbaard moet worden.

Beide boeken zijn een belangrijke bijdrage voor de kennis van Kierkegaard of — wat wellicht hetzelfde is — voor de problematiek en de betekenis van het christendom. S. v. L.

POSTBIBLIOTHEEK van de Nederl. Protestanten Bond (Vrijzinnig Protestantse Lectuurverzorging)

zendt gratis en franco lectuur over de Bijbel, godsdienstige en maat• schappelijke onderwerpen, opvoedkunde; ook lectuur voor jongeren. Aanvragen: Warmonderweg 7, Leiden. Catalogus wordt toegezonden na ontvangst van ƒ 0,50 op gironummer 401238 te Leiden.

KORTEHEMMENNIEUWS

Hebben wij eigen culturele organisaties nodig ?

Weekeind 21-22 januari 1956.

De Partij van de Arbeid viert straks haar tienjarig bestaan en niemand zai willen betwijfelen, dat dit jubileum in een verkiezingsjaar op gepaste wijze zal worden gevierd. Immers, de oprichting van de Partij’ van de Arbeid is een goede greep gebleken. In haar is een vernieuwingsstreven tot tastbare werkelijkheid geworden in het politieke vlak. Zij rekende af met vergane tradities en schiep een politiek klimaat, dat paste bij deze tijd. De Partij van de Arbeid trok andere politieke' scheidingslijnen en streed tegen) confessionele partijen, die mensen met geheel verschillende sociaaleconomische opvattingen wilde en nog wil verenigen. Het socialisme, gestoken in een nieuw gewaad, stelde en stelt daartegenover de noodzakelijkheid, dat mensen met een verschillende levensovertuiging, doch met een zelfde visie op de maatschappelijke ontwikkeling, in één politiek verband bijeenhoren. Daarmee was de doorbraakgedachte geboren en tegelijkertijd geworden tot een der felomstreden programpunten der Partij, van de Arbeid. |

I Maar ook het socialisme kende tradities, die niet zo maar opzij konden worden geschoven. In de loop der jaren waren er tal van nevenorganisaties op cultureel terrein ontstaan, die zich socialistisch noemden en die b.v. de voormalige SDAP begeleidden in haar socialistische strijd, zy hadden een bepaald geestelijk klimaat en kwamen bjj de oprichting van de nieuwe Party van de Arbeid als het ware in de lucht te hangen. Toen dook de boeiende vraag op, of eigen, socialistische, culturele organisaties eigeniyk nog wel nodig waren. De vraag is tot op heden zeer verschillend beantwoord. Toch moet op zeker ogenblik klaarheid in deze kwestie worden gebracht.

Het is daarom, dat de Arbeiders Gemeenschap der Woodbrookers een weekend gaat houden, waarin het pro en het contra van eigen culturele organisaties aan de orde zal worden gesteld. Met uw medewerking willen we de gerpzen vraagstukken diepgaand bespreken. Wij verwachten, dat er velen zullen zijn, die dit bijzondere weekend niet zullen willen missen.

PROGRAMMA Zaterdag: Welkom tussen 16 en 17 uur „De noodzaak van eigen, socialistische, culturele organisaties” K. de Boer, voorzitter Instituut voor Arbeidersontwikkeling 19.30 uur

Zondag: „Passen eigen culturele organisaties nog bij de geestelijke grondslag van de PvdA én in deze tijd?” burgemeester H. Roelfsema 10.15 uur Conclusies en samenvatting 14.15 uur

Leiding: ds. Sj. Bijleveld, mej. Sj. Gorter. Kosten naar keuze ƒ 4.— of ƒ 4.50 p.p., per echtpaar ƒ 7.— of ƒ B.—, bij aankomst te voldoen.

Het Woodbrookershuis ligt een half uurtje lopen van Beetsterzwaag en is per NTM-bus te bereiken van Groningen, Heerenveen en Leeuwarden; per ESA-bus van Assen tot Drachten en verder per NTM-bus richting Heerenveen tot Beetsterzwaag. Opgaven, graag per briefkaart, met vermelding van naam en voorl., leeft., beroep, adres en woonplaats, te zenden vóór 14 januari a.s. aan de administratie van de A.G. der Woodbrookers te Kortehemmen, post Boornbergum. Na die datum ontvangt men nadere mededelingen.

KERK EN WERELD

Eenzaamheid en ontmoeting.

Zaterdagavond: ds. E. van Bruggen, academiepredikant te Rotterdam: „De eenzaamheid van de moderne intellectueel”.

Zondagmorgen: ds. W. P. ten Cate, studentenpredikant te Delft: voorganger in de Kapeldienst.

Zondagmiddag: Prof. di'. K. H. Miskotte (gevr.), hoogleraar te Leiden „De verborgenheid Gods”.

Duur vau de conferentie: van zaterdagmiddag 28 Januari tot zondagavond 29 januari na het avondeten of maandagmorgen 30 januari na het ontbijt. Kosten: ƒ7.50 per persoon tot zondagavond;

ƒ8.50 per persoon tot maandagochtend.

Aanmeldingen te richten met vermelding van beroep, leeftijd en geslacht aan het secretariaat van Kerk en Wereld te Driebergen.

Druk N.V. D«