is toegevoegd aan uw favorieten.

Tijd en taak; religieus-socialistisch weekblad, jrg 53, 1956, no 8, 25-02-1956

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

fyd en Taah

ONAFHANKEigK WEEKBLAD VOOR EVANGELIE EN SOCIALISME VERSCHIJNT 50 MAAL PER JAAR 53STE JAARGANG VAN „DE BLIJDE WERELD”

Zaterdag 25 februari«l9s6 No. 8

Redactie: ds. J.J. Buskesjr. ds. L. H. Ruitenberg dr.J. G. Bomhofif

Redactie-Secr.: Roerstraat 48’ Amsterdam-Zuid Telefoon 724386 p/a dr.J. G. Bomhoff

mnement perjaarfS,—; halfjaar f 2,75; kwartaal f I,soplus f 0,15 incasso. Losse nrs f 0,15; Postgiro 21876; Gem.giro V 4500; Adm. N.V. De Arbeiderspers, Hekelveld 15, Amsterdam-C; Postbus 800

Socialisme eri internationale vraagstukken

De Kadt schrijft in ‘Socialisme en Democratie’ van januari over de tiende vergadering der Verenigde Naties onder het opschrift ‘De groeiende ontbinding’.

De Kadt is een bekwaam maar eenzijdig man. Deze eenzijdigheid is niet zijn kracht, maar zijn zwakheid. Hij ziet het wereldgebeuren van uit één gezichtspunt: zijn af keer van het communisme. Jaren geleden is hij communist geweest. Hij dacht toen in een wit-zwart-schema. Hij brak met het communisme, maar zijn geestelijke structuur is niet veranderd. Hij denkt nog altijd in een wit-zwart-schema. Alleen is nu wit wat vroeger zwart en zwart wat vroeger wit was. Van de Verenigde Naties weet hij niets goeds te vertellen. Hij heeft het over de gezellige liedjes, die door het koor der VN werden gezongen, onder Russische leiding en met de direct invallende stem van India en de neutralisten van de Bandoenggroep. Het klonk allemaal vreselijk vals. Tegen India gaat hij vooral tekeer: het heeft zich het recht toegeëigend, over alle belangrijke onderwerpen slotredevoeringen te houden, waarin het ons allen de les leest, het deed aan het slot twee en een half uur schorre uitgestoten verwardheid van zijn superbemoeial Krishna Menon op de vergadering neerkomen. India is voor De Kadt het béte notre. De staten van het Bandoengblok zijn op z’n best halfdictaturen, in vele gevallen barbarenlanden met Oosters despotisme of zij vertonen een tussenvorm tussen halfdictatuur, chaos, despotisme en barbarendom. Men vergist zich volkomen, als men de VN ziet als een organisatie, die de beschaafde mensen vertegenwoordigt. Ze is een organisatie, waarin de barbaren en half-barbaren de overhand hebben. De VN zijn een volkomen mislukking geworden. Het kenmerkende van hun ontwikkeling is niet de civilisatie van de barbaren, maar integendeel de barbarisatie van het geheel der VN. De enige manier, om zich te doen respecteren in de VN is, zich niets

van de VN aan te trekken. Met het uittreden verliest men niets dan een hoeveelheid onnodige ballast.

Als deze beschouwing van De Kadt een weergave zou zijn van wat er in de PvdA gedacht wordt, zou het een trieste en hopeloze geschiedenis zijn. Deze Westerse hooghartigheid, dat hoogmoedige bewustzijn van te behoren tot de geciviliseerden tegenover.de rest van de wereld, die uit barbaren en halfbarbaren bestaat, is erger dan de hooghartigheid van het Nederlandse liberalisme der vorige eeuw, omdat het vanwege het feit, dat het nu gaat om de gehele wereld, gevaarlijker is.

Wij kunnen niet dankbaar genoeg zijn, dat minister Mansholt in zijn rede op het herdenkingscongres van de PvdA tegen de beschouwingen van De Kadt positie heeft gekozen. Bij het uitspreken van zijn rede heeft hij de naam De Kadt niet genoemd, maar in de tekst, die voor de pers beschikbaar werd gesteld, noemde hij die wel. Minister Mansholt zei;

‘lk beschouw de VN ondanks alle teleurstelling die wij er opdoen toch als een, zü het zwakkei, incarnatie van de internationale rechtsorde. Ik ben het dan ook niet eens met de algemene toon van het artikel van De Kadt. Wi) moeten de VN blijven steunen omdat zij het enige wereldcentrum ziin waar politieke en sociale vraagstukken in het onderlinge gesprek op tafel komen te liggen. Daarvoor behoeven wij als socialisten ook niet bang te zijn, evenmin als het socialisme bevreesd is voor de emancipatie van de nieuwe landen. Wat de verhouding van ons, socialisten, tot deze jonge, pas onafhankelijke landen van Azië en Afrika moet zijn, daarover zou ik dit willen zeggen. Deze landen hebben het kolonialisme net achter de rug. Dat bij hen, ook in hun socialistische partijen, het accent in de allereerste plaats valt op de nationale zelfstandigheid, verbaast mij volstrekt niet. Maar al te vaak staan wij sceptisch tegenover het radicalisme van hun socialistische partijen en vergeten

wij, dat ook het Europese socialisme heel wat radicalisme heeft nodig gehad, voordat het nationaal gezien zijn doeleinden heeft kunnen verwezenlijken en dat er ook onder de Europese socialisten heel wat radicalisme nodig zal zijn, willen wij onze kinderen en kindskinderen in vrijheid en voorspoed laten leven. Als socialisten zullen wij de durf moeten hebben in de socialistische Internationale een ontwikkeling te stimuleren, die naar een betere verhouding tussen de Westelijke wereld en de jonge onderontwikkelde landen streeft. Wij zullen daarbij in het oog moeten houden, dat wij onze partijgenoten in die landen alleen maar tot een gesprek bereid en tot samenwerking bereid zullen kunnen vinden, wanneer wij hen accepteren zoals zij zijn en hen niet met Westers perfectionisme trachten te beleren. Het socialisme heeft in deze landen een ander gelaat, een andere gestalte dan in het Westen. Het heeft er vooralsnog ook andere doeleinden. En deze doeleinden zullen alleen kunnen worden verwezenlijkt wanneer het Westen bereid is de wijde kloof in welvaart, die ons van hen scheidt, te overbruggen.’

Het is zeker niet toevallig, dat een man als minister Mansholt zich gedrongen gevoelt en dat nog wel op het herdenkingscongres van de PvdA tegen De Kadt op zo onomwonden wijze positie te kiezen. Het betekent, dat De Kadt met zijn hooghartig Westers perfectionisme, waarmee hij de barbaren beschaven en beleren wil, in geen geval representatief voor de PvdA kan worden geacht. Als de zaak niet zo uitermate belangrijk was, zou minister Mansholt zeker niet het herdenkingscongres hebben uitgekozen, om De Kadt te bestrijden.

Van heler harte hopen wij, dat de rede van minister Mansholt gepubliceerd zal worden. Zij is het meer dan waard. Niet minder van heler harte hopen wij, dat in de PvdA niet de beschouwing van De Kadt, maar die van minister Mansholt de koers zal bepalen. J. J. BUSKES JR.