is toegevoegd aan uw favorieten.

De berggids; tijdschrift gewijd aan alle takken van bergsport (skisport)-officieel orgaan van de Nederlandsche Alpen-Vereeniging, 1959, 1959

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De plantengroei van Valais

De velen, die Valais lief hebben gekregen vanwege de vele mogelijkheden, die dit alpengebied aan de bergsportbeoefenaar biedt, zullen wel begrijpen, dat hier ook voor de botanicus een interessant studiegebied ligt. Toch zal het uitzonderlijke van Valais wat betreft de alpenvegetatie wellicht aan hen zijn ontgaan. Vooral deze bijzondere aspecten van de plantengroei van dit mooie Zwitserse kanton maken Valais tot een hoogtepunt voor een botanische alpenexcursie. In zijn „La flore de la Suisse et ses origines” schrijft H. Christ: „Le Valais est une contrée remarquable a tous égards, et ce nest pas a tort qu’on I’a nommée I’Espagne de la Suisse”. Verderop in zijn boek vinden we deze uitspraak :„La flore alpine du Valais est la plus riche de la Suisse”. En tenslotte als hij de omgeving van het de meeste lezers welvertrouwde Zermatt gaat beschrijven: „A Zermatt, la richesse est si grande que nous sommes obligés de nous bomer aux espèces les plus importantes”. Als een Zwitsers botanicus, die de flora van zijn land in alle delen uitnemend kende, tot dergelijke loftuitingen kwam dan behoeft men wel niet meer te betwijfelen dat men hier ook als botanicus zijn hart kan ophalen.

Hoe komt Valais nu aan deze bijzondere en rijke vegetatie? Om die vraag te beantwoorden dienen we terug te gaan in de geschiedenis van de plantengroei van het alpengebied en we moeten ons rekenschap geven van het huidige klimaat in Valais. In zeker opzicht is de geschiedenis van de aarde een aaneenschakeling van wisselingen van het klimaat. Deze klimaatsveranderingen brachten steeds veranderingen te weeg in de vegetatie. Sommige vegetatietypen kwamen naar voren, andere werden teruggedrongen. Nu behoren de alpen tot een gebied dat, zoals recent de Zwitserse botanicus E. Schmid het uitdrukte, aan klimaatsveranderingen onderworpen is geweest, die van tropisch tot arctisch gaan. Dit heeft tengevolge gehad dat alle mogelijke, bij deze klimaten behorende, vegetaties de alpenregio zijn gepasseerd. De resten van deze plantengroei zijn achtergebleven hetzij alleen fossiel of als geïsoleerde planten, of als fragmenten van vegetaties

en hier en daar als complete vegetaties. De ligging en het klimaat van Valais hebben het mogelijk gemaakt, dat wij daar zoveel resten vinden van verschillende vegetatietypen. Het klimaat van Valais is vooral gekenmerkt door de relatief hoge temperatuitr, vooral in de zomer, door een milde winter en door weinig neerslag (in Zermatt b.v. slechts 65 cm). Het lage gebied in het Rhónedal is in de zomer dan ook gekenmerkt door hitte en droogte.

Het merkwaardige in Valais is, dat planten van verschillende vegetatietypen afkomstig door elkaar heen voorkomen, zodat men ze in een geheel andere entourage vindt dan waar ze eigenlijk thuis horen.

Om een indruk te geven van de merkwaardigheden van de plantengroei van Valais willen we deze beschrijven aan de hand van de verschillende vegetatiegordels van het dal naar boven gaand.

We beginnen met de heuvelgordel of kultuurgordel waarvoor men de grens gewoonlijk legt bij de bovenste grens van de wijnbouw. Meestal ligt deze grens bij ca. 550 m, maar in Valais gaat deze gordel wel tot 800 a 1200 m. In deze gordel vinden we in Valais resten van twee geheel verschillende vegetatietypen, n.l. van de mediterrane vegetatie en van de steppe. Van de mediterrane plantengroei komt de zo typische maquis van de altijd groene Quercus ilex hier niet voor; wij vinden deze nog wel in Tessin. Ook de struikvegetatie, de garigue, zien we niet in Valais, maar wel vrij veel plantensoorten die uit de garigue afkomstig zijn, zoals Trigonella monspeliaca, Astragalus monspessulanus, Cerinthe aspera. De soortaanduiding monspeliaca, monspessulanus (van Montpellier afkomstig) wijst al op de mediterrane afkomst.

Het zuidelijke submediterrane loofverliezende bos van Quercus pubescens, Prunus makaleb en vele andere soorten zien we in Valais (o.a. bij Martigny) fraai ontwikkeld. Al deze mediterrane elementen hebben in Valais hun noordgrens. In vele gevallen zien we dat, indien we van de Middellandse Zee langs de Rhóne omhoog gaan, al een eind bezuiden Lyon, bij Montélimar de mediterrane planten