is toegevoegd aan je favorieten.

Het Noorden in woord en beeld, 1949, no 9, 05-03-1949

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Hal 1 werk!

Amsterdam/Rijnkanaal wacht op voltooiing i

Wij, Nederlanders, wij zijn beroemd geworden om het vele dat wij in de loop der tijden gepresteerd hebben op waterbouwkundig gebied. De Zuiderzeewerken hebben tot ver over de grenzen ieders bewondering afgedwongen en onze dijken en bruggen en polders zijn al even bekend.

Naast de machtige rivieren wordt ons land ook doorsneden door kanalen, die de scheepvaartverbindingen vervolmaakten, eveneens waterbouwkundige werken om trots op te zijn. Kanalen: Noordzeekanaal, Julianakanaal, Noord-Hollandskanaal, Amsterdam-Rijnkanaal.

Ja, dat Amsterdam-Rijnkanaal, van zo'n vitaal belang, in het bijzonder voor 's lands hoofdstad: dit kanaal heeft een lijdensgeschiedenis moeten doormaken.

Niet alleen dat in de oorlog de werkzaamheden aan dit kanaal geen voortgang vonden, maar ook thans, nu de oorlog al bijna vier jaren achter ons ligt, schijnt het alsof de arbeid er aan wederom zal worden stil gelegd omdat er niet genoeg geld voor beschikbaar is.

DE Keizerskroon op de Westertoren te Amsterdam staat niet voor niets. Hij is een symbool. Het betekent, dat Amsterdam haar naam niet alleen dankt aan het pittoresque van haar grachten en renaissance-gevels, maar aan een eigenschap, welke haar eens in de geschiedenis de Keizerin van Europa deed zijn: Amsterdam de handelsstad.

Als wij ons verdiepen in de geschiedenis dan blijkt het ons, dat Amsterdam een stad is met een verwonderlijke veerkracht en een prachtig uithoudingsvermogen. Lezen we niet, dat in de negentiende eeuw, waarin zo ontzettend veel veranderde op technisch en geestelijk gebied, steden als Hoorn, Enkhuizen en Kampen (eens middelpunten van een bloeiende scheepvaart) langzaam stierven en „dode steden" werden? Is het niet verwonderlijk, dat Amsterdam in haar zwartste tijden steeds gered werd. Destijds hadden we hier Pampus, een verraderlijke ondiepte ip de Zuiderzee, waarover de schepen met zpgenaamde scheepskamelen werden gehesen. De tijd, die in de negentiende eeuw welhaast voorbij scheen te razen in plaats van op kousenvoeten voorbij te sluipen, maakte dat dit een onhoudbare toestand werd. Amsterdam met de ondergang gedoemd? Koning Willem I zag in, dat Amsterdam gered moest worden, wilde het haar plaats onder de havensteden van Europa behouden. En dit was niet alleen van belang voor de stad zelve, maar minstens even belangrijk voor ons hele land:

Een land immers kan er nimmer mee gediend zijn. dat haar havensteden hun plaats verliezen en een langzame, doch zekere ondergang tegemoet gaan. Er moest wat gedaan worden en er werd wat gedaan.

Het Noord-Hollands kanaal werd gegraven. In de eerste tijd scheen het te kunnen voldoen. Een nieuwe verbinding met de zee was nu aangelegd en men verwachtte veel van dit kanaal, zo niet alles. Doch de tijd raasde verder. Al spoedig bleek dit kanaal te lang te zijn, en behalve dat was het te bochtig! De kortste afstand tussen twee punten is een rechte lijn, redeneerden de zakenlui mathematisch. Ze hadden gelijk. Ook waren ze in hun recht als ze klaagden over de vele bruggen, die over dit kanaal waren gelegd. Sneller moest het gaan. Sneller, steeds sneller! Ging Amsterdam ten onder? Er kwam weer redding in de vorm van het Noordzee-kanaal, waarvan na bouwing bleek, dat het te klein was. Het werd vergroot, maar ook nu nog eiste het verkeer meer dan het kanaal gaf: weer kwamen de draglines en de baggeraars en IJmuiden kreeg de eer de grootste sluizen van de wereld onder haar hoede te hebben. Amsterdam bleef wat hel was: een van Nederlands wereldhavens!

ZO is de belangrijke verbinding met de zee tot stand gekomen. Van zee uit komen de goederen aan, naar zee gaan de goederen, die wij er in ruil voor teruggeven: de verbinding met het achterland moet evenredig zijn aan de verbinding met de zee. Evenals de zeeverbinding heeft de vaart met het achterland een geschiedenis, waarin duidelijk de ontwikkeling

Linksboven De grote sluizen bü Wijk bij Duurstede, die nog steeds wachten op het eerste Kijnsehip. Links: Bij Tiel is men bezig de verbinding tot stand te brengen met de Waal. Dit is de grote sluisput, waar duizenden m3 grond worden uitgegraven door machtige draglines. Als dit werk gereed is gekomen, ligt alles stil in afwachting van het besluit der regering: zuljen de millioenen komen?