is toegevoegd aan uw favorieten.

Tijdschrift van het Aardrijkskundig Genootschap, 1938, 01-01-1938

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

LITERATUUR

Dr. J. Denucé. Afrika in de XVIde eeuw en de handel met Antwerpen, met reproductie van de wandkaart Blaeu-Verbist 1644. 122 blz. geïll. De Sikkel, Antwerpen, 1937. Prijs ƒ 12,50 ing„ ƒ 14.—

Seb-

In het eerste deel van het werk geeft de schrijver een overzicht hoe de verschillende deelen van Afrika voor en door den Antwerpschen handel werden ontsloten, welke waren door de Vlamingen naar het zwarte werelddeel werden gebracht en welke er vandaan werden gehaald om op de Antwerpsche markt te worden verhandeld. Achtereenvolgens passeeren Noord-Afrika, de Westkust met de aldaar liggende eilandengroepen, de kust van Guinea, de Congo, enz. de revue en de lezer kan zich aldus een duidelijk beeld vormen van de geleidelijke vestiging en den groei van den Vlaamschen handel in die verschillende gebieden. Veelal blijkt dat verkeer vroeger te zijn begonnen dan men veelal aanneemt, maar zooals te verwachten is, valt de groote ontwikkeling toch in de 16de eeuw. Aangaande de vaart op Kaap Verd en de daarvóór liggende eilanden, verneemt de lezer, dat de Hollanders al spoedig het belang van dat gebied hebben ingezien en dat wij er reeds in 1592 vasten voet kregen. Een aardige aanvulling daarop uit Reygersberg's bekende Cronycke van Zeelandt moge hier een plaats vinden: „In 't selve jaar (1528) quam een schip van Ziericzee in Zeelandt die Wielinghe inne en dese schipper was genaemt Anthonis Muloc, hy hadde met syn schip bide anderhalf jaer op syn reyse geweest hy hadde in een nyen lant geweest in Africa, genaemt Caput viride, daer noyt eenige schepen wt dese landen inne geweest hadden en hy bracht syn schip vol souts en wynen..." Vermoedelijk was dit wel een onzer eerste aanrakingen met de later voor onzen handel zoo belangrijke „Zoute Eilanden."

In het tweede deel van zijn werk wijdt Dr. Denucé een uitvoerige beschouwing aan de groote wandkaart van Afrika, welke, door Willem Jansz. Blaeu vervaardigd, in 1644 door Pieter Verbist te Antwerpen werd uitgegeven. Het aldaar bewaarde exemplaar is tot nu toe het eenige bekende, maar dezelfde kaart, uitgegeven door Nic. Visscher, berust in het Scheepvaart Museum te Amsterdam en de schrijver uit de veronderstelling, dat deze kaart wat later dan die van Verbist, ongeveer 1650, zal zijn verschenen !). De juistheid dezer opvatting voorloopig in het midden latend, moet er op worden gewezen, dat de oorspronkelijke uitgave van Blaeu's wandkaart ongetwijfeld veel ouder is en vermoedelijk omstreeks 1605 het licht heeft gezien. Niet alleen doen de decoratie en de stijl der kaart, alsmede de daarop geteekende schepen,

1) Dat dr. Wieder in zijn Monumenta Cartographica deze kaart niet zou hebben vermeld, berust op een vergissing. Zij wordt er op blz. 68 genoemd.