is toegevoegd aan uw favorieten.

Tijdschrift van het Aardrijkskundig Genootschap, 1942, 01-01-1942

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

half blinde, kreupele en afgeleefde biekjes van eigenaar zag verwisselen, bewijst mij dat het alleen om de quantiteit en niet om de qualiteit gaat. Én worden al eens fraaiere paarden gegeven, dan beteekent dit alleen dat de toch al groote troep los rondloopende paarden van den clan van de vrouw met eenige dieren aangroeit; want het is zoo, dat men de paarden laat loopen, om ze zoo noodig met een strik op te vangen. Verkoopbaar zijn de paarden enkel aan een der weinig talrijke Chineezen of nog zeldzamer Europeanen. Uitvoer der dieren heeft niet plaats. De clan van de vrouw raakt echter een nuttige werkkracht kwijt, wantde.vrouw is het die alle werk doet dat met landbouw, varkens- en kippenteelt samenhangt, om van haar huishoudelijke bezigheden niet te spreken. Slechts zelden ontaardt een huwelijk in een zaakje, dat voordeelig is voor de familie van de vrouw.

Ook het economische nadeel van het slachten van veel karbouwen en varkens bij zulke feesten overdrijve men niet. Handelswaarde in onzen zin hebben deze dieren in de gesloten volkshuishouding niet en voor dagelijksche consumptie gebruikt men ze nimmer. Voor zoover men van fokkerij kan spreken, geschiedt deze alleen omdat men dieren voor feesten noodig heeft. Zou men ambtelijk het slachten van veel vee tegen gaan, dan zou men de belangstelling voor de veeteelt maar verkleinen,66). Dat het verzwelgen van groote hoeveelheden vleesch en toewak een verhef fenden indruk maakt, zou ik niet graag beweren.

Om de groote kosten van een bruiloft te vermijden komt, vooral bij minder gegoeden, schaking veel voor, meestal met voorkennis en oogluikende goedkeuring van de familie van de vrouw. Deze groep ziet een dergelijk wegloophuwelijk niet ongaarne; men bespaart vele varkens enz. en heeft den schoonzoon bij de patjawinabetaling des te beter in de hand, vooral als een kind is geboren.

Mennes vertelt (pag. 375) wat er gebeurt indien een man een getrouwde vrouw „rooft", of wanneer overspel plaats heeft. De patjawina moet in deze gevallen aan den echtgenoot terugbetaald worden (toempa tjaroe), tenzij deze een jongere zuster van zijn vroegere vrouw in haar plaats wil aannemen. Trouwt een man bij het leven van zijn vrouw met haar zuster en krijgen beide vrouwen een kind, dan heet dit tenda en kost het den man heel wat aan extragiften aan schoonpapa. Wil hij 11a den dood van zijn vrouw met haar zuster trouwen, dan kan gewoon lijk met een kleinere patjawina volstaan worden, maar dit hangt van

66) Ik betreur dat men het van gouvernementswege aan de bevolking uitgegeven, waardevolle Onggolo-vee —- dat tegen het klimaat slecht bestand heete te zijn, maar dat in een kleine kudde die werd aangehouden om de Europeanen van melk te voorzien zich goed bleek aan te passen heeft vervangen door Madoera-vee. Dit laatste heeft zoo weinig waarde, dat er na betaling van de vracht naar Soerabaja of Makassar, de eenige in aanmerking komende plaatsen waar vee in eenige hoeveelheid geslacht wordt, voor den fokker vrijwel niets overblijft. De bevolking beschouwt daardoor de in haar oogen veel moeite gevende en door den veeartsenijkundigen dienst gecontroleerde runderfokkerij als een onaangenamen last. Populair wordt de „lemboe" zeker nooit. Het scheen mij, als apprecieerden de hoofden mijn gift aan hen van een aantal schapen ook maar matig. Kwam een van deze dieren om, dan achtte de ongelukkige, op eenige dagreizen van mij verwijderd wonende eigenaar zich verplicht mij het ongeval schuldbewust te komen vertellen!