is toegevoegd aan uw favorieten.

Landbouw en maatschappij; officiëel orgaan van den Nationalen Bond Landbouw en Maatschappij, jrg 4, 1935-1936, no 16, 14-11-1935

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

No. 16 4e Jaarg. 1935

Donderdag 14 Nov.

Haakt regeering en Volksvertegenwoordiging Uw nooden kenbaar

lANDBOUW EN MAATSCHAPPIJ

OFFICIEEL ORGAAN VAN DE NATIONALE BOND LANDBOUW EN MAATSCHAPPIJ »■ Weekblad onder redactie van het Dageljjkseh Bestuur. – Alle stukken voor de redactie, alle abonnementen, enz. te zenden aan BUREAU LANDBOUW EN MAATSCHAPPIJ – Tel. 17 • Rninerwold (Dr.) Alle advertenties aan Drukkerij J A. Boom &. Zn. te Meppel Abonnementsprijs voor leden f 1.50 p. jaar. Niet-leden f 2.50

I Leert economen en pol iHckden' landbouw beten begrijpen-*

De Natuur laat zich niets ontfutselen, maar ze is niet karig met het loon voor wèlbestuurden arbeid.:

tMt nummer bestuut uit uctit bludzljden. EERSTE BLAD. Officieels mededeelingen. landbouw en MaabcHappll. De Afdeellng GRONINGEN van den Nationen Bond Landbouw en Maatschappij neeft een Hoofdbestuursvergadering gehouden met het oog op enkele belangrijke te hemen besluiten. Met genoegen werd kennis genomen van het feit, dat Landbouw en Maatschappij ö°or den Minister Is uitgenoodigd iemand B»an te wijzen inde Commissie voor wijzingen inde Landbouwcrisiswetgeving. Economische cursusen. Aan een groot aantal deelnemers van het vorige jaar zijn circulaires gezonden, ter opwekking ook dit Jaar wederom aan een cursus deel te nemen, pe opgaven komen echter slechts langzaam Pinnen. Tot leden van den Ledenraad voor de Nationale Bond werden gekozen 8 personen, b.l. de Heeren Elema, Garsthuizen, Knollehta, Slochteren, Dinkla, Wedderveer, v. Harren, Weite, Leeuwma, Termunten, Nieboer, Ommelanderwijk, Buining, Mldwolda (W.) ®n Kanning, Nieuwe Pekela. De heer Van Bruggen, periodiek aftredend lid van het Hoofdbestuur van den Nahonalen Bond Landbouw en Maatschappij, ïferd met algemeene stemmen als zoodanig herkozen. .Het financieele verslag. Dit gaf aanleiding * een waarschuwende stem, aangezien de g. 'htiiddelen, mede door de intense propa-7 il-? van het vorige jaar, niet toenemen, Dit was aan de leden ■er inzage gezonden. Geen der hoofdbe“tuursleden had op- of aanmerkingen aanbande den inhoud, waarom het rapport Werd goedgekeurd, De algemeene vergadering Werd vastgesteld op half December. De huishoudelijke aangelegenheden zullen desvoorhhddags worden behandeld, terwijl vrij ze*er des namiddags een protest- of actieverbdering gehouden zal worden, waar dan gelegenheid zal zijn, dat stemmen uit de Pfactijk zich uiten. Vervolgens werden nog meer Interne aangelegenheden van den Bond besproken. Gewest Groningen, Attentie ! De penningmeesters van de Gr. afd. van oen Nationalen Bond Landbouw en Maatschappij worden er aan herinnerd, dat bij besluit van dein Febr. j.l. gehouden algemeene Vergadering, het begin van het boekjaar is gesteld op 1 Aug. De afdracht der contributie aan het Hoofdbestuur moet thans geschieden voor 31 D ec. (vroeger 1 April). Voor het Dag. Bestuur! H. R. DINKLA, Penningm., Wedderveer, Wedde. Giro No. 74047. Afd. Noord-Holland. formerend roept! «De algemeene vergadering van onze afd. zal plaats vinden op , Woensdag, 27 Noy. a.s. 01 café De Doelen te Purmerend. De aanvang is bepaald op 9.30 uur v.m. I De agenda is als volgt: h Opening. 2. Bespreking provinciaal reglement 8. Rede van den heer H. D. Louwes, voorz. van de Gron. Maatschappij van Landbouw. 4. Rede van den heer J. Meinsma, Dir. N.V. De Agrarische Pers. Rondvraag. Sluiting. »jWij kunnen niet nalaten onze leden in f*oord-Holland krachtig op te wekken tot het czoeken van deze algemeene vergadering. ledental in Noord-Holland is door de ctiviteit van de verschillende bestuurders Serrnate groeiende, dat we volle zalen in De . celen kunnen verwachten. De tijd van het «ar is wei zoodanig gekozen, dat ieder om werkzaamheden er wel een dag afemen kan. Trouwens een dag voor een vergadering van Landbouw en Maatschappij 6 0 et er a 11 ij d af kunnen. De keuze der Prekers is daarenboven wel zoodanig, dat Q bezoekers waar voor hun geld zullen krij- n -Daarom: ieder lid kome, en neme boenaien een adspirant-lid mee! hniiUrn?er,end.T?eetPt °P 27 November NoordtanriandsC j P tot zich. Laat dat platte£even|n drommen aan dien oproep. gehoor

t : Hef sociaal-democratische Plan van den Arbeid. Slot •*» , ** .WSj1 maakten ijn de twee Voorgaande 1 nummers enkele opmerkingen in zake de hoofdstrekking van» het Plan van den , Arbeid. Thans willen wij nagaan, wat dit in uitzicht stelt voor de landbouwende bevolking. 1 In hoofdzaak komt dit op het volgende neer. De handel in landbouwproiducten zal komen in handen van overbeidsmonopolies. Aan deze monopolies zullen de landbouwers hun producten hebben te leveren en zij zullen zorgen voor den afzet in binnen- en buitenland. ; .Wiat den buitenlandschen afzet betreft, wordt vooral het systeem van den geordenden ruil sterk naar voren gebracht. Het vrijhandelsbeginsel wordt uit den» tijd geacht. Dit laatste is ongetwijfeld een feit, dat onze aandacht verdient ien een stap is inde door ions gewenschbe richting. 1 1 De aan de Regeering te leveren producten worden verdeeld in garantieproducten en vrije producten. Van de garantieproducten» stelt de overheid tijidig d© af te nemen hoeveelheden en den prijs vast, o»pdat de landbouwers er bij het opmaken van» het teeltplan rekening mee kunnen ho»udeu. De vaststelling van den prijs zal berusten op de productiekosten. Verder zullen bij de verdeeling der garantieproducten over de verschillende bedrijven de kleine landbouwers een naar verhouding van hun bedrijf grootere hoeveelheid krijgen toegewezen dan »de groote. 1 De vrije producten vormen dat gedeelte der productie, waarvan de afzet tegen een bepaalden prijs door de Regeering niet gegarandeerd wordt. Het Regeeringsmonopolie moet die vrije producten wel afnem-en, maar met een sterke korting op de prijzen, welke korting bij ©en overaanbod boven een» bepaald percentage zoo groot moet zijn, dat slechts de wereldmarktprijs wordt betaald; Af gezien van» de moeilijkheid bij de uitvoering, lijkt ons de gedachte, waarop deze regeling rust, weinig 'doelmatig. Men zet de landbouwers er als het ware .'toe aan, den bodem extensief te exploiteeren. En dit terwijl juist »de verandering in'de wereldstructuur het, in het belang vanhet geheel© volk ©n vooral ook van de door bet Plan gewenschte industrialisatie, noodig maakt, uit onzen bodem ite halen wat ©enigszins mogelijk is. Het misverstand, dat hier in het «pel is, spruit ongetwijfeld hieruit voort, dat geen voldoende onderscheid wordt gemaakt tusschen de bodèmexploitatie en het nevenbedrijf, hetwelk bestaat in het voortbrengen van dierlijke producten met ingevoerd voer voor export. Dit nevenbedrijf kenmerkt zich inderdaad door overproductie. Ofschoon w;j de goede bedoeling, welke ten grondslag ligt aan «de bevoordeeling vande kleine bedrijven, gaarne waardeeren, gelooven wij toch, dat bet Plan bier op den verkeerden» weg is. De regeling toch zal er toe leiden, dat de groote bedrijven gedwongen worden hun grond extensief te exploiteeren, o»m maar niet te veel vrije producten te krijgen. Deze extensieve exploitatie zal de arbeidsgelegenheid do»en afnemen en zoodo»enie niet alleen tot nadeel strekken van de landarbeiders, maar ook van vele . kleine boeren, die voor een deel moeten

Als 7 zonlicht dat neerstraalt ' op arm en op rijk, Zoo dalen Gods gaven op allen gelijk. bestaan van de arbeidsgelegenheid, welke 1 zij of hun kinderen vinden o-p die'groote-1 re bedrijven. Bij de vaststelling der garantieprijzen zal bijzondere aandacht worden geschonken aan het grondvraagstuk. Dooreen pacht- en hypotheekwet zullen pacht en hypo-tbeekrente worden verlaagd. De totale verlaging -der pachtprijzen beneden het thans bestaande niveau wordt geacht te zullen bedragen pl.m. 20 millioen gulden per jaar en die dier hypotheekrente pl.m. 8 millioen gulden. Wij' hebben in onze vroegere beschouwingen er reeds op gewezen», »dat de sociaaldemocraten het verband tusschen» loonen en landprijzen geheel verkeerd zien. Eenig besef daarvan schijnt echter door te breken. Er wordt n.l. op .gewezen, dat een prijs, »die voor slechten grond juist voldoende is om de productiekosten te dekken, zeer winstgevend kan zijn voor betere gronden en deze gronden daardoor aanzienlijk© pachtwaarde zal geven. ! 'Ètr Wat wil het Plan mi doen, om toeraan tegemoet te komen? Men begrijpt blijkbaar terecht, dat het niet doenlijk is voor een artikel meer dan één prijs t)e hebben. Men heeft er daarom iets anders op gevonden. Dein totaal noodige grond vo»or elk product, zoo lezen wij, zal zooveel mogelijk moeten bestaan uit grond van dezelfde kwaliteit, zo»odat het „natuurlijke” verschil in. productiviteit van de verschillende perceelen, waarop eenzelfde gewas wordt geteeld, zoo» gering mogelijk is. Dan kan het prijspeil van dat product laag zijn, zonder dat de waarde van het slechtere, noodzakelijk daarmede nog te bezetten stuk grond negatief wordt. Als wij het goed begrijpen, zullen wij volgens dit denkbeeld' dus krijgen grondstukken, waarop alleen tarwe, andere waarop alleen rogge, nog weer andere, waarop alleen aardappelen» mogen worden verbouwd. Tot zulke dwaze dingen kan men komen, indien men tegen de natuur in gaat of niet wil erkennen, dat de pachtwaarde een uit de natuur der dingen voortkomend» verschijnsel is. Ten slotte rest nog de vraag, welke financieel© resultaten, naar de meening der samenstellers, het Plan van den Arbeid voor de landbouwende bevolking' zal opleveren. Tot ons genoiegen hebben wij gezien, dat het Plan een eind wil maken aan het verschil van belooning tusschen landbouwarbeid en stedelijken arbeid. Er worden daaromtrent enkele dingen gezegd, die geheel met ons standpunt overeen komen. Laat ons e»ens zien, in hoever dein het Plan vervatte voorstellen tot dit »doel voeren. »Wij merken vooraf op,, dat men de stedelijke loonen niet wil doen dalen, zoodat de landbouwloomen» moeten stijgen tot een peil, dat in» ©en redelijke : verhouding staat tot -die tegenwoordige stedelijke loonen. Voor dit doel achten» wij een gemiddelde loionsverbooging van 15 cent per uur niet overdreven. Voor ] volwaardige arbeidskrachten zal die stij- ! ging grooter moeten zijn. Voor vrouwen < en jonge krachten kan met minder ge- : noegen worden genomen. Nu zijn er volgens de beroepstelling ■ van 1930 hier ta lande in totaal 639.026 personen als arbeider of ondernemer in ]

den landbouw werkzaam. Nemen wij aan, dat d»eze ruim 639.000 personen, als zij allen w»erken, Mj een 8-nrigen werkdag dente verrichten arbeid kunnen uitvocren. Thans werken een groot aantal arbeiders heelemaal niet. Andere arbeiders en vooral de kleine boeren en hun gezinsleden werken echter langer, soms zelfs veel langer. Indien men het uurloon nu met gemiddeld 15 cent verhoogt, zal dit per hoofd bij een 8-urigen werkdag neerkomen» op f 1.20 per dag of, »een jaar op 300 werkdagen rekenende, op 300 maal f1.20 of f360 per jaar. Voor de genoemde 639.000 personen is dus dn totaal een verhooging der jaarlijkscbe belo»oning van hun arbeid nooiig van 639.000 maal f360 is rond 230 millioen gulden. Volgens dein» het Plan van den Arbeid voorkomende becijferingen zullen boeren en landarbeiders in totaal echter slechts 50 millioen gulden meer ontvangen en de juistheid van dit bedrag achten wij nog zeer dubieus. Inde eerste plaats zal de pacht) ïniet 20 millioen gulden worden» verlaagd, terwijl de vermindering der te betalen hypotheekrente wordt geraamd op 8 millioen gulden». Verder becijfert men op een door ons moeilijk te controleeren wijze, dat »de kioopkrachtverhooging der overige bevolkingsgroepen het inkomen der landbouwende bevolking met pLm. 15 millioen gulden zal verhoogen. En ten slotte zal, naar men meent, door de invoering van grondstoffen etc. uit het buitenland ten behoeve van de uitte voeren groote werken, de afzet van onze landbouwproducten naar het buitenland worden bevorderd, wat een totaal voordeel zal opleveren van 8 millioen gulden. Totaal dus pl.m. 51 millioen gulden of rond .50 millioen. Wij willen naar aanleiding van deze cijfers bet volgende opmerken. De verpachte landerijen zullen 20 millioen gulden minder opbrengen dan thans. Meer dan de helft van den bodem behoort echter aan meerendeels betrekkelijk kleine eigengeërfde boeren. Deze zullen de pachtwaarde van hun land dus ook zien achteruitgaan met op zijn minst 20 millioen gulden» per jaar, wat gekapitaliseerd neerkomt op een» vermogensverlies van pl.m. 500 millioen gulden. En dit verlies wordt slechts vo»or ©en klein deel goed gemaakt door 'de daling van» de hypotheekrente met pl.m. 8 millioien gulden, waarvan ook nog een- deel komt ten bate van de verpachtende eigenaren, van wie ook vele hun bezit met hypotheek zullen hebben bezwaard. Verder durven wij niet bet bedrag ramen van »de schadle, welke uit het ingrijpen inde pacht- en hypotheekverhoudingen zal voortvloeien voor de jonge boeren, »iie met weinig kapitaal een bedrijf willen beginnen en zich, naar wij reeds vaker o-pmerkten, den weg daartoe door dit ondoelmatig ingrijpen zullen zien afgesneden. En evenmin durven wij bet nadeel ramen, dat voor de landarbeiders zal voortspruiten uit de vermindering der werkgelegenheid ten gevolge van -den onvoldoenden prijs der zoogenaamde vrije producten». Dan komt het ons voor, dat de landbouwers op de voordeelen der koopkrachtverhooging maar niet te veel moeten rekenen. Naar onze meening wordt door het Plan alleen koopkracht ver- _ plaats, maar geen koopkracht geschapen. In dit verband willen wij er op wijzen, dat de landbouwiende bevolking ook haar c c aandeel zal moeten betalen inde 200 millioen gulden, die de overheid jaarlijks c voor de groote werken zal uitgeven. De landbouwende bevolking maakt 20 \ pet. der geheel© bevolking uit Als haar

Hdt JMefaxtnnumn&i vat] de NV Sa {ApuihUd is thans ■2OBBl – draagkracht gelijk gesteld woirdt met die van andere groepen, zou zij van die 200 millioeu gulden dins 40 milüoen moeten betalen. Doch laten» wij aannemen, dat het, in verband met de geringere draagt kracht, bij 20 milliom gulden blijft, dan is het toch nog geen kleinigheid. i Verondersteld nu, dat de berekening van het Plan van den Arbeid juist is en de overige bevolkingsgroepen voor 13 millioen gulden meer landbouwproduo» ten zullen koopen, dan komt de land» bouwende bevolking nog altijd bij deze affaire 5 millioen gulden» tekort, , Alles wel beschouwd, komen wftl tol! deze conclusie. Om haar arbeid beloond! te krijgen o»p een wijze, die Ineen rede* lijke verhouding staat tot de belooning van andere groepen, zou de landbouwende bevolking minstens 230 millioen gulden sjaars meer uit het volksinkomen moeten ontvangen dan thans. Het Plan van den Arbeid belooft in plaats daarvan 50 millioen gulden. Als men echter eens precies kon uitrekenen, waarmede »de landbouwende bevolking dit ben drag zou moeten betalen, dan zon het wel eens kunnen blijken, dat van die 50 millioen gulden niet alleen niets over bleef, maar dat men kwam te staan voor een tekort. Doch ook' al zou op het bedrag van 50 millioen gulden niets zijn af te dingen, dain beteekent dit nog ' slechts een verhooging van de belooning] van den» lajndbouwarbeid met pl.m. 3Vi cent per unr, terwijl zij minstens 15 cent zou moeten bedragen, om ineen ©enigszins dragelijke verhouding te komen tot de huidige loonen in andere bedrijnen. En deze kleine verhooging met 31/4 cent' per uur wordt dan nog verkregen door e»en alle perken te buiten ga»ande aantasting der bedrijfsvrijheid en een ontreddering der pacht- en credietv er houdingen met al de nadeelige gevolgen daarvan. Het Plan» van den Arbeid toont 0.1. duidelijk aan, dat de daarin verdedigde middelen niet kunnen leiden tot een rechtvaardige belooning van den landbouwarbeid. Als het de sociaaldemocratie inderdaad ernst is met de opheffing der wanverhouding tusschen de belooning van den landbouwarbeid en van den stedelijken en industrieelen arbeid, zal zij een geheel anderen weg moeten bewandelen. Deze weg wordt door ons gewezen. Hij bestaat in verhooging vani de prijzen der landbouwproducten, welke verhooging te grooter moet zijn naarmate men minder bereid is, op daling der loonen aan te sturen. Met denzelfden ernst, waarmede de S.D.A.P. ons oproept, ons achter haar; Plan van den Arbeid te scharen, bevelen wij haar de overweging aan van den door ons gewezen weg en van de beginselen, waarvan wij uitgaan. CORRESPONDENTIE. Door bijzondere omstandigheden verschijnt de Jeugdpagina niet in dit, maar in het volgende nummer. Het is ons bij lange na niet mogelijk alle ontvangen copie te plaatsen. Ook de verslagen van de hoofdbestuursvergadering en van de vergadering van den ledenraad van den Nat. Bond moesten blijven staan. Bed.