is toegevoegd aan uw favorieten.

De ingenieur; weekblad gewijd aan de techniek en de economie van openbare werken en nijverheid jrg 6, 1891, no 45, 07-11-1891

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

DE INGENIEUR.

411

Orgaan

6e Jaargang. ■>» 1891. — JN*2 45.

VEREENIGING VAN BURGERLIJKE INGENIEURS.

ffeefflafl owilaiiirtóirBi fle (Economie Tan Opta Werta ei HMdI.

Prijs per Jaargang: Verschijnt eiken Zaterdag. Prijs der Alvertentiën:

Franco per post.

XT . . - , fi ^ r~* Per regel ƒ 0.25

Voor Nederland ƒ

„ _ , Aoonnemewien, stukken en niededeelingen, boeken nrrtnt/> ipttpra naar nlaatsrnimte

Voor het Buitenland met vooruitbetaling ... - 10.50 , , . . . , „ , ,f ' tfroote letters naar plaatsruimte.

* brochures, enz. te richten aan de Redactte: Barentsz-

Voor leden der Vereeniging van Burgerlijke Ingenieurs straat No. 51( te '8-Gravenhage. Abonnementen volgens afzonderlijke overeenkomst.

worden bovenstaande prijzen met ƒ 2.— verminderd. Advertentièn uiterlijk Vrgdags 12 ure des voof- Bö eene eerste plaatsing van annonces voor Aanbeste-

Men abonneert zich voor een jaargang. middags intezenden aan de Administratie: Gebr. dingen is de prgs per regel ƒ0.15; bij eene tweede en

Over hot bedrag der abonnementen in Nederland Bemkeante, voorn.: A. D. Scknkei., Paveljoensgracht meerdere plaat8ing van dezelfde annonce ƒ 0.10.

wordt halfjaarlijks door de Administratie beschikt. No- 19> te s-Gravennage.

„ .. . Bij abonnement op Advertentièn wordt het blad gratis

Afzonderlijke nummers 20 cents. — Bewijsnummers

10 cents. 's Gravenhage, 7 November. toegezonden.

neenng oezorgen. iNiet eiK veia aizonaerujK. worui ueuienu, uucn

Verantwoordehjk Kedacteur: a. H. stieltjes, uv.-ing., s-uravennage vee,a] ontvangt het eene ve]d het afgewerkte water van het

andere. Vaste aftappingen zijn uitzondering, regel is de plaats IN EE O TJ D. en het vermogen der aftappingen naar de behoefte van het oogenirrigatie in Nederlandsch-Indiê, door J. Ilcken. — Het Laak-Kanaal, door E. H. blik te Wijzigen. Stieltjes (geill.) - üit de Jaarverslagen der Spoor- en Tramwegmaatschappijen over Met Jen afvoer van het gebruikte Water WOl'dt Op nOg wille1890. — Kleine mededeelingen: De grootste locomotief m Europa; Sneltrein-locomo- . .. ... . , , , r ,,0 £

tieven voor de Gotthard-baan; Beter gebruik van locomotieven; De oudste ijzeren Keuriger Wijze Omgesprongen, terwijl niet Zelden bepaalde atvoer-

brug; De kosten der Forthbrug. — Weerkundige waarnemingen.-Rivierberichten. — lPj,=jjno-pn rrphppl onthl'pkpn 7Ppr hpzwarpnd vooral wannppr ten

Binnen- en Buitenlandsche Berichten. — Benoemingen, Verplaatsingen, enz. — Open leidingen geneei oniui enen, zeel uezwaï eiiti vooid.1, wduueei ten

Betrekkingen. tijde van den aanleg der inlandsche werken de streek reeds over-

""""""T—"~~~~"*"~™~"^"~"~~~" last van water had. Veelal zijn aanvoer- en afvoerleidingen niet

Irriffatie in NederlandSCh-Indië. scherp gescheiden, doch moet de aanvoerleiding tegelijkertijd ook

* ' een grooter of kleiner deel van den afvoer bezorgen, die voor

Ctr^rC^rpt' doel van dit opstel is te schetsen, wat de bemoeienis een ander deel dikwijls over de bebouwde velden heen plaats

JQ £39 Q, van den Indischen Waterstaat met irrigatie in vroeger grijpt.

.fc]n tijd te beteekenen had, hoe die bemoeienis zich lang- Dat een dergelijk, gebrekkig kanaalnet bovenmate veel onderzamerhand uitbreidde, en tot welke hoogte zij op het houd vordert, spreekt wel van zelf. Dit onderhoud geschiedt in huidige tijdstip geklommen is. De stand van het Indische bevloei- heerendienst, en kost dus aan de Indische Regeering nagenoeg ingsvraagstuk op dit oogenblik zal daarbij tevens ter sprake geen geldelijke offers, terwijl de druk op de bevolking vroeger komen, en meer in het bijzonder de economische zijde der niet zwaar werd geteld en men daarmede eerst in den laatsten quaestie worden nagegaan, ten einde een antwoord te vinden op tijd rekening begint te houden, de vraag: welke voordeden mag men van wetenschappelijk toegepaste irrigatie in Indië verwachten, in hoeverre behoort de Hoe redt zich nu de landbouw onder voor irrigatie zoo onguntoekornst aan dergelijke irrigatie? . stige omstandigheden? Dit is de vraag, die thans onwillekeurig Ieder onzer weet, wat irrigatie is, hoe bij een ontwikkeld oprijst. Ondervindt die geen nadeelige gevolgen daarvan ? Zeer bevloeiingsstelsel het water der voedende rivier zich verdeelt van zeker wel, doch de zoogenaamde inlandsche landbouw staat op uit eene hoofdaanvoerleiding, die langs den hoogen rand van het betrekkelijk lagen trap van ontwikkeling, zoodat hij de nadeelen te irrigeeren terrein vloeit, in secundaire, tertiaire en verdere van den toestand veelal eerst daar zeer merkbaar gevoelt, waar nevenleidingen, die zooveel mogelijk de waterscheidingen tusschen min of meer watergebrek is, en het ergst dus in droge jaren, hare affluenten en de zijtakken dier affluenten volgen, en ten terwijl de Europeesche landbouw zich alleen vestigt in streken, slotte op de velden komt, waarvan het zich door tertiaire, secun- waar men het geheele jaar door over eenig levend water beschikt, daire en primaire afvoerleidingen, zoo mogelijk de voor dat doel en daar door zijn kapitaal den waterstand op zijne velden tijdelijk geschikt gemaakte zijtakken dier affluenten, de affluenten zelve genoegzaam weet te beheerschen.

en eindelijk de hoofdrivier, wederom verwijdert. Onder inlandschen landbouw verstaat men den landbouw, die Heeft men daarbij den aanvoer van het bevloeiingswater door door inlanders gedreven wordt, in tegenstelling van den Euroeen goede prise d'eau en een doelmatig stelsel van stuwen en peeschen landbouw, die door middel van Europeesch kapitaal en verdeelsluizen in zijn macht, zoodanig dat men elk stuk land onder Europeesch toezicht plaats grijpt. De laatste teelt niet anders juist zooveel of zoo weinig kan geven, als men begeert, en is dan voor uitvoer; de eerste verbouwt meerendeels voor de inmen door voldoend vermogende afvoerleidingen ten allen tijde landsche markt, en, waar hij voor Europa werkt, heeft in elk ook de drooglegging meester, dan eerst kan er van een naar den geval bereiding en verzending van het product door Europeeisch der wetenschap ingerichte irrigatie sprake zijn. anen plaats.

Het behoeft nauwelijks gezegd te worden, dat op het stuk Zoo omvat de inlandsche landbouw, voor zooverre hij van van bevloeiing de toestanden in Indië in 4854 tijdens de oprichting irrigatie gebruik maakt, de teelt van rijst, tabak, indigo, katjang van het Departement der burgerlijke openbare werken geenszins aan of aardnoten, kadèlé of sojaboontjes, enz., waarvan rijst en indigo dit ideaal beantwoordden, en, omdat hetgeen door bemiddeling van gewoonlijk in den natten moesson verbouwd worden, terwijl den Waterstaat tot stand kwam tegenover de groote uitgestrekt- tabak, katjang en kadèlé in den drogen moesson, na afloop van heid van Java in het niet verzinkt, ook thans daar nog zeer den eersten, voornaamsten oogst, als zoogenaamde tweede geverre van verwijderd zijn. Wel worden groote uitgestrektheden wassen te velde staan en dus tot een soort wisselbouw medeuit tal van kanalen bevloeid, doch regel is, dat men aanvoer, werken.

verdeeling en afvoer van het irrigatiewater slechts zeer onvol- Alle deze producten worden ook in Europa op prijs gesteld,

komen beheerscht. ' doch de inlandsche landbouw van Java voert alleen rijst en tabak

De meeste leidingen zijn zoogenaamde open leidingen, waarin uit, en dan, zooals ik reeds opmerkte, niet eens rechtstreeks, doch

het hooge water der rivieren vrije baan vindt, en veeltijds het alleen waar Europeanen het product bereiden,

lage water niet voldoende kan gebracht worden. Het verval is De Europeesche landbouw op Java verbouwt, voor zooverre hij

dikwijls zoo groot, dat de bedding niet te houden is, soms zoo bevloeiing behoeft, in hoofdzaak suikerriet; in de Vorstenlanden

klein, dat men aanhoudend aanslibbingen moet opruimen. Eene ook indigo. Hij huurt de velden van de inlandsche bevolking voor

menigte stuwdammen van tijdelijk materiaal moet de waterver- één jaar of langer, doch zorgt in elk geval niet jaar in jaar uit rlpplino- hpTnvo-pn Nipt pik vplH flfïnndprlü k wordt bediend, doch I on hetzelfde stuk arond riet te teelen, maar betracht behoorlijke

één jaar ot langer, doen zorgt in eiK gevai niet jaar in jaai un op hetzelfde stuk grond riet te teelen, maar betracht behoorlijke

De Tereeniging m Burgerlijke Ingenieurs stelt zien in geenen deele verantwoordelijk wor de denkbeelden in de onderscneidene Bijdragen ontwikkeld ot toegeücnt.