is toegevoegd aan uw favorieten.

Tijdschrift voor Neerland's Indië jrg 16, 1887 (1e deel) [volgno 3]

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

90

In onze onmiddellijke nabijheid, maar buiten ons bereik genesteld, konden eenige tientallen vijanden door herhaalde onverwachte invallen de verbetering van den toestand tegenhouden en ons voortdurend dwingen tot eene bovenmatige inspanning, die ons geen schrede nader bracht bij ons doel.

„Wij verkeerden ongeveer in hetzelfde geval als de Franschen in Algerië, die zelfs met 100.000 man, niet bij machte waren de weinige ruiters van Abd-el-Kader te beteugelen. Diens kracht bestond als die der Atjehers, in onbereikbaarheid, in vrijheid van de keuze van tijd en plaats van aanval, m vlugheid van bewegingen en in de menigte der kwetsbare punten van zijn krachtigen, maar ietwat loggen vijand.

„Zou de oorlogspartij zijn bekeerd? Zou zij ons met rust hebben gelaten, den vrede hebben gezocht of aangenomen?

„Neen zij haatte ons, de ongeloovige indringers, met een te innigen haat. En al had zij dien kunnen afleggen, welk voordeel bood haar de onderwerping?

„Voorzeker de uitgewekene hoofden hadden naar hunne haardsteden kunnen terugkeeren, misschien hunne vroegere positie weer kunnen innemen en geldelijke voordeelen van ons genieten. Maar hunne vroegere hun zoo dierbare onafhankelijkheid en bandeloosheid hadden zij moeten prijsgeven. Zij wisten dat ons bestuur orde eischt, geen onderling vechten, geen eigen richting, geen onrecht en verdrukking toelaat, maar het recht, ook van den zwakke, handhaaft, — en van die banden wilden zij vrijblijven.

„Zou wellicht het uitzicht op staking van het bloedvergieten, op herleving van de algemeene welvaart, haar tot vrede hebben doen neigen ?

„Van Atjehsche grooten, opgegroeid onder oorlog, twist en tweedracht en eigen leven geringschattend, was die teedere bezorgdheid voor het leven en het welzijn huns volks niet te verwachten.

Geen enkele scherpe prikkel tot onderwerping, maar vele tot gemakkelijk vol te houden verzet, en onder deze niet het