is toegevoegd aan uw favorieten.

Nieuwe bijdragen ter bevordering van het onderwijs en de opvoeding, voornamelijk met betrekking tot de lagere scholen in het Koningrijk der Nederlanden, voor den jare ..., 1871 [volgno 4]

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Mengelwerk.

overbrengt, of die, bier scheidend, ginds samenvoegend, de elementen der dingen doet kennen? Geheimzinnige kracht! Hoeveel van uw vermogen is wellicht thans nog een diep geheim. Ondoorgrondelijk is vooralsnog uw wezen. Toch zijt ge een. „ Wij gevoelen, dat gij een onberekenbaren invloed uitoefent op veel, dat nu nog van u onafhankelijk schijnt,1' Alle natuurkrachten één in wezen, onderscheiden in werking ! Al is het niet vergund , die gedachte onvoorwaardelijk te koesteren, toch is het waar, dat de wetten, die de stof beheerschen, „recht geven op de hoop, dat latere geslachten " zullen erkennen : Beweging is leven , en leven is beweging. Rust is de dood en de natuur kent geen rust! Zij herleeft; want zij houdt niet op zich te bewegen. Zij herleeft in steeds nieuwe vormen, maar zij is en blijft, die zij was: één in wezen, verscheiden in hare openbaring.

„ Niet enkel op stoffelijk gebied is eenheid bij verscheidenheid op te merken. Ook in de geschiedenis van ons geslacht is zij te vinden!" Het weinige, dat we weten van de ontwikkeling van dat geslacht, is een spiegel voor het verleden, een boek der profetie voor de latere tijden. Tusschen den wilden natuurgenoot met zijn ongeslepen vuursteenen mes, en hem die het eerste metalen werktuig voor den landbouw bezigt, ligt wel een diepe kloof; maar deze is niet grooter dan tusschen hem, die de bronsmassa vormt tot de punt eener scherpe lans en hem, die het eerste stoomwerktuig bezigt. En er zal geen grooter onderscheid zijn tusschen hem, die de vorderingen der werktuigkunde bezigt tot vernieling der menschheid en hem, die het „ vrede op aarde" in plaats van een bittere ironie, eene algemeen erkende waarheid doet worden. Overal volksstammen, verdrongen door anderen , die dezelfde phasen doorloopen als hun voorgangers. Maar toch altijd afwisseling van tijd, van plaats, van handelende personen !