Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

TOONEEL OVERZICHT

door HENRI BOREL.

In zijn zeer belangrijke boek Le Masqué et 1'Encensoir constateert Gaston Baty met grooten spijt, dat het Tooneel zijn heilige roeping van eertijds verzaakt heeft en dat een groot deel van de tooneelstukken der laatste eeuwen eigenlijk wat hij noemt „verlitteratuurd" is.

En was het nu nog alleen maar goede roman-litteratuur, die verwerkt wordt tot tooneelstukken! In den laatsten tijd is het echter de mindersoortige litteratuur, welke men in Amerika en Engeland „shilling-shockers" noemt, die ten tooneele gebracht wordt, hetzij getrokken uit sensatie-romannetjes', hetzij in origineelen vorm. Sensationeele moorden, inbraken, diefstallen, met of zonder detectives, die er achterheen zitten, zijn er schering en inslag van, maar het mogen ook wel onmogelijke Robinson Crusoëachtige avonturen zijn. Het is dan veelal daarbij mode, dat de moordenaars en dieven er sympathiek in zijn, althans moreel eigenlijk hooger staan de de fatsoenlijke mensohen, en ook, dat sociaal laag geplaatste menschen er oneindig superieur in zijn aan de hooger geplaatste, bijvoorbeeld een knecht veel hooger dan een Lord of iets dergelijks. In dergelijke succesamusementstukken kan reeds van een vast cliché, zij het een gevarieerd, worden gesproken. Pretentie op kunst hebben zij gelukkig niet; de hoofdzaak is, dat het publiek eenige uren in den schouwburg geprikkeld wordt en in een soort angstige spanning gehouden, zoodat het kan zeggen: „Het heeft mij geamuseerd, bepaald een „vreeselijk aardig" stuk!

Laat ik nu eerlijk zeggen, dat ik dergelijke prikkel- en sensatie-liflafjes eigenlijk méér geniet dan vervelende analyseeren redeneerstukken, waarbij ik veelal zit te gapen. Een der allereerste plichten van den tooneelschrijver: den toeschouwer te boeien of althans geïnteresseerd te houden, wordt er naar behooren in vervuld, wat men van redeneerstukken meestal niet zeggen kan.

Het is, alsof de tooneelschrijvers eigenlijk zoo'n beetje ten einde raad zijn, en' nu tot alles, hoe en wat ook, maar hun

Sluiten