Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

660

BAI.I IN DE KUNST VAN NIEUWENKAMP.

overgave van hart, ziel en zinnen gewrocht, is niet meer verschenen en zal niet meer kunnen verschijnen.

Dat is een heilig Moeten toén geweest, nog net in den tijd, toen Bali nog geheel en al Bali was. Nieuwenkamp had — zijn werk bewijst het — juist de eigenschappen, om deze cultureele taak te vervullen. Helder van hoofd, scherp van oog, snel besluitend en vlot tot de daad komend, gevoelig voor het artistieke in alle openbaringen van een gezond volksleven, vlug van begrip, gewapend met de vermogens, om zuiver te ordenen, te groepeeren en nieuwe eenheden te vormen, was hij tevens toegerust met een koenen zin voor nauwkeurig, gewetensvol onderzoek en bleek hij de geboren reiziger, die ondernemend als een 17de-eeuwsch zeevaarder, zonder beklemming of vrees, recht op zijn doel aanstevende en niet rustte, voor hij het had bereikt en zijn taak verricht. Zwervend over heel deze mooie ronde aarde, voelde hij zich overal thuis en was net zoo op zijn gemak op een Balisch poera-plein als op den Dam te Amsterdam; dreef hij even rustig en onverstoorbaar door Straat Bali in een djoegoeng van een uitgeholden boomstam als in zijn eigen giek in de vaart van Edam of op de Zuiderzee.

Hij was een man van de daad, een werker met het echte artistenbloed in de aderen. Een rappe kerel, die, naar het woord van Millet, in zijn kunst zijn huid waagde. Soms op 't kantje af!

Ontdekker, schipper, onvermoeid beoefenaar van de water- en bergsport, scheepstimmerman, architect, teekenaar, schrijver, wetenschappelijk bestudeerder van inlandsche industrieën en kunstnijverheid, grondig kenner van de ets- en houtsnedetechniek, drukker van zijn prenten, speurder met fijnen neus naar het mooie en waardevolle in de Indische volkskunst, man van smaak, die door degelijke bestudeering van geographie, ethnographie, folklore, sterrenkunde, literatuur in verschillende talen, architectuur in Europa en Azië, kunst van velerlei volken en landen in verschillende eeuwen zich groote kennis verwierf en een slagvaardig oordeel zich vormde; volhardend, weerbaar,

Sluiten