is toegevoegd aan je favorieten.

Mensch, God en onsterfelijkheid

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

kan in Australië, als in vele andere deelen der wereld, magie met zekeren schijn van recht de voedster der kunst worden genoemd.

48. HET TOTEMISME GEEFT VERSTERKING DER MAATSCHAPPELIJKE BANDEN.])

Heeft het totemisme er klaarblijkelijk weinig toe bijgedragen om den groei van hoogere godsdienstvormen te bevorderen, het heeft waarschijnlijk veel gedaan om de maatschappelijke banden te versterken, en daardoor de zaak der beschaving gediend, die voor haar ontwikkeling afhangt van de oprechte samenwerking der menschen in een maatschappij, van hun onderling vertrouwen en goeden wil, en van hun bereidheid om persoonlijke belangen ondergeschikt te maken aan de belangen der gemeenschap. Een maatschappij, die zoo in zichzelf een is, is sterk en kan blijven bestaan; een maatschappij, die door oneenigheid en meeningsverschil wordt verscheurd, is zwak en zal waarschijnlijk ondergaan, öf door innerlijke ontbinding, öf door botsing met andere samenlevingen, die misschien afzonderlijk zwakker zijn, maar gezamenlijk sterker, wijl zij handelen als één. Het streven van het totemisme om de menschen tot maatschappelijke groepen samen te binden is telkens en telkens weer door de schrijvers, die de instellingen naar eigen aanschouwing hebben beschreven, opgemerkt. Zij vertellen ons, dat personen van hetzelfde totem elkaar als verwanten beschouwen en gereed staan om elkaar in moeilijkheden en gevaar te ondersteunen en te helpen. Werkelijk wordt de totemband soms bindender geacht dan die van het bloed. Een besef van gemeenschappelijke verplichtingen en gemeenschappelijke verantwoordelijkheid doordringt de totemgroep. Elk lid is zelfs met eigen leven verantwoordelijk voor de daden van elk ander lid; elk hunner voelt zich door onrecht, een zijner makkers aangedaan, even verongelijkt, als gold het onrecht hemzelf, en hij staat gereed het op dezelfde wijze te wreken. Nergens anders komt die eenheid der groep treffender uit dan in het voorschrift der bloedwraak. De

') Totemism and Exogamy, deel IV, blz. 38—40.