Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Fig. 382. Burcht Ortenberg in den Elzas. Toren omringd door een onregelmatig zeshoekigen muur.

(Naar Naeher).

De Cistercienserkerk te B r o n n b a c h bij Wertheim, die in 1151 werd gesticht, is nog geheel Romaansch, doch is, voor het eerst in Duitschland, spitsbogig overwelfd. Het inwendige bleef bijna geheel onversierd, zonder triforiën, wandschilderingen of gekleurde vensters; de kelkvormige kapiteelen zijn onversierd of versierd met enkele spaarzaam aangebrachte bladknoppen. De schalken ontspringen niet op basementen, maar op in den muur bevestigde consoles, waarschijnlijk uit een zuinigheidsoogpuht.

Waar alle afdeelingen met Frankrijk in contact bleven, hielpen de Cisterciensers ook de verbreiding van de Gothiek, waarin de Romaansche stijl in de 13e eeuw overging.

Een goed voorbeeld is de abdijkerk van Fig. 379. a. het klooster te Maulbronn in Würtem-

berg; hoewel het klooster zelf op den duur vele veranderingen onderging, die niet altijd met de bescheiden opvattingen van de stichters strookten.

Wat Nederland betreft, hier waren het vooral de Cisterciensers, die grooten invloed uitoefenden, getuige nog de overblijfselen van Romaansche architectuur aan kerken in Groningen en Friesland, die alle zijn ge-

bouwd volgens het eenvoudsbeginsel. De kloosters evenwel zijn zoo eenvoudig niet (behalve in het Noorden), omdat ze voor edellieden waren bestemd. DE BURGERLIJKE BOUWKUNST.

Vooral in de vroege middeleeuwen neemt de profaanbouw, in vergelijk met den kerk- en kloosterbouw, een zeer bescheiden plaats in. Evenwel, tegen het midden van de 12e eeuw, toen de steden en burchten tot ontwikkeling kwamen en van grooter beteekenis werden, is ook hierin meer bedrijvigheid te bespeuren. In Frankrijk, zoowel als in Duitschland, zelfs in Nederland en Engeland hebben de Romeinen versterkte legerplaatsen

Fig. 383. De Bovenburcht bij Rüdesheim. Gracht 10 M. : breed. Ongeveer 1100. (Naar Essenwein).

Sluiten