Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

26

FREDERIK VAN EEDEN'S ONTWIKKELINGSGANG

Anagaryka tegen den Reverend dezelfde gemakkelijke partij heeft als jaren te voren Satan tegen den Vader. Van Eeden, thans Sirius geheeten, meent nu de bekoring voor goed te hebben afgewezen, maar daar boeien de heiligen den rusteloozen zoeker naar bevrediging met het feit van hun zalig en gaaf bestaan. Sint Franciscus, die zeer gelukkige, nobele mensch, zou hem waarachtig tot de Kerk verleiden. Met het oproepen van een vizioen tracht Sirius deze ver* zoeking te weerstaan; hij wil de heiligen zien in de vermeende ijdelheid hunner werken en vergeefschheid van hun leven. Zoo wrang mogelijk wil hij er zich indenken, wat een ontwijding dat is — den naam van Gods troubadour mis* bruikt voor die vervloekte geldstad, die den trots van haar paleizen spiegelt in den Stillen Oceaan. Zelfs Sint Franciscus* offer acht hij nutteloos. In een grootsch gezicht ziet Sirius Heiland en heiligen rouwende over hun vermeende onmacht, nu het christendom de menschen niet beter heeft gemaakt. Maar de Anagaryka is weggevoerd door de geweldenaren van geld en wereldsche macht. Beteekent dit beeld de erkenning, dat in ieder geval ook het Boeddhisme faalt tegenover de boosheid der weerbarstige menschen? Sirius vindt geen uitweg. Deze profetennatuur, onder heilige tee* kenen geboren, wordt geen wereldleeraar; de wijsheid van het Oosten is niet meer dan een voorbijgaande phase in zijn,leven, waarna hem voor een oogenblik het christendom boeit met het sprekende feit der heiligenlevens. Maar de triomfeerende Kerk op aarde eischende, kan hij alsnog geen vrede vinden in de strijdende, met de scharen van zondige menschen. Toch ontgaat het hem niet, dat in het Katholicisme een evenwicht en zuiverheid van leven mogelijk zijn, die elders onbestaanbaar blijken. Hij laat Vico Muralto, te midden van de ergste teisteringen van zijn verscheurd bestaan, oogenblikken van verkwikking en rust beleven in de katholieke sfeer van kalmte bij moeder en zuster. Het materialisme in zijn onvoldoendheid doorschouwend, keert Vico zich tegen zijn vader, die deze cynische, platte

Sluiten