Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

186 NEDERLANDSCH VERSRYTHME.

differentiatie ? Dat wil zeggen: is in de muziek de eerste noot van elke maat aangewezen doordat zij uit zich zelf onderscheiden is van de andere? Zoo ja, wat is dit onderscheid? Moet zij hooger zijn dan de andere, of lager? Dit zeker niet. Moet zij langer zijn? Ook dit is geen kenmerk. In het elementaire muziekonderwijs zal men leeren, dat zij sterker moet zijn, d.i. in hoofdzaak luider. Ieder die de elementa achter zich heeft, zal echter weten, dat het bij een behoorlijke voordracht slechts zelden oorbaar is deze jeugdles toe te passen. Dit pseudo-noodzakehjke „Betonungssystem" is dan ook niet zoozeer een rythmische eisch als wel een ezelsbrug; het gevoel voor de juiste tijdindeeling wordt er op deze wijze in letterhjken zin ingestampt. Het paedagogische nut daarvan is niet te miskennen, daar immers onze muziek-schrij fwij ze berust op de onderstelling van den volstrekt gelijken duur der uit een gelijk aantal slagen bestaande maten. Van deze volstrekte gelijkheid moet dus ook de leerling uit kunnen gaan, eer hij door de volgens dit systeem gebruikte notatie tot het gevoel van den waren rythmischen gang der phrase kan komen. Dit neemt echter niet weg, dat deze ware rythmische gang aan die scherpe scansie geenszins gebonden is, daarmee in het minst niet staat of valt. Ook bij een speeldoos of draaiorgel, waar het verschil in nadruk geheel ontbreekt, zullen wij niet vaak twijfelen. Daar bhjkt de gang van het geheel, melodie, harmonie en onderlinge duur-verhoudingen, voldoende om de juiste grenzen der volstrekt gelijke maten te voelen. Bij dergehjke mechanische instrumenten merken wij tevens op, dat ons gehoor de volstrektheid dier gelijke maten slechts tot zekere hoogte op prijs stelt. Ons gevoel verkiest het zich die volstrektheid voor te stellen, waar zij slechts benaderd is in vrije meegaandheid; zoodra zij doorloopend werkehjk volstrekt is, wekt dit den indruk van mechanisch en levenloos.

Muziek.

De scherpe scansie door het leggen van nadruk is een hulp-, middel, waardoor wij de rytlmiische verdeeling in maten auditief versterken. Zij is daartoe bij enkel muzikale toonklanken het aangewezen middel, omdat door haar toonhoogte en toonduur niet gewijzigd behoeven te worden, zoodat de juistheid der melodie en der maatverdeeling bewaard kunnen blijven; alleen de eigen

Sluiten