Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

HOOFDSTUK II.

DE VERDEDIGINGSLINIËN VAN DE PROVINCIE HOLLAND.

Het eerste tijdperk van den oorlog was afgeloopen. Het had de Republiek slechts nadeel en schande gebracht, gevolg van onvoldoende voorbereiding. Verraad, lafhartigheid en onkunde deden de rest.

Een tweede beter tijdperk bracht de redding, dank zij de groote passieve kracht van een deel van onzen bodem en de geestkracht en bekwaamheden van sommige mannen, waaronder — behalve helaas nog slechts voor korten tijd Johan de Witt — de jonge Prins van Oranje, Hieronymus van Beverningh, de ziel van de gedeputeerden en gevolmachtigden van wege de Staten Generaal te velde» en de afgevaardigden van Amsterdam Koenraad van Beuningen, Cornelis Hop, Nicolaas Tulp en Gilles Valckenier wel in de eerste plaats mogen genoemd worden.

Beraadslagingen in de vergaderingen der Staten te Utrecht en van Hunne Hoogmogenden in den Haag hadden, mede tengevolge van misverstand omtrent de gezindheid der burgerij van Utrecht om hare stad mede te helpen verdedigen, er toe geleid om die stad aan haar lot over te laten, — iets waarover de Staten van Utrecht zich later met recht beklaagden.

De Prins van Oranje schijnt tot die verdediging niet ongenegen geweest te zijn, maar hij had als Kapitein-Generaal voor één veldtocht beperkende instructiën.

De opperbevelhebber van het leger, in wiens handen het behoud van den Staat was gelegd, mocht dat leger niet gebruiken waar hij het noodig vond en zelfs geen bevelen geven tot het verplaatsen der onderdeelen: de patenten voor het marcheeren van troepen moesten gegegeven worden door de Gedeputeerden te velde.

Later, vooral toen hij stadhouder geworden was, kreeg hij natuurlijk meer vrijheid van handelen en werd de taak der Gedeputeerden te velde zeer beperkt.

Dientengevolge trok het leger in den morgen van den 18en Juni van Utrecht naar Holland in 5 af deelingen: de veldmaarschalk Wirtz naar Gorinchem, de markies de Louvignies naar Schoonhoven, de Graaf van Hoorn naar de Goejanverwellesluis, de Prins van Oranje met den Graaf

Sluiten