Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

jeugdigen leeftijd werd gebruikt als een aanvulling of verlengstuk der machine, of tot anderen harden of langdurigen arbeid werd veroordeeld, arbeid die blijvend zijn stempel drukte op het in dit opzicht mishandelde individu. Met leedwezen denken wij terug aan den tijd, toen wat lezen, schrijven en rekenen het eenige was, dat aan het werkmanskind in het beste geval op school werd geleerd, en waarbij roede en plak, lichamelijke kastijding alzoo door den meester, de tuchtmiddelen waren. En met vreugde werden door de besten onzer de wet-van Houten'van 1877 op den kinderarbeid en later de verdere wetten van dien aaid, ook de leerplichtwet, begroet.

De belangen van het kind werden eindelijk beschermd en voorgestaan; niet langer werd het volkskind mishandeld; het kreeg beter onderwijs, dat ook zijne lichamelijke ontwikkeling niet veronachtzaamde; kortom, het werd beter gewapend voor den strijd om 't bestaan.

In de litteratuur trad het kind op den voorgrond; het werd verheerlijkt; er ontstond zooiets als een „culte de Venfant'. De schaal sloeg allengs geweldig over naar dien kant.

Het Kind, Zijne Majesteit het Kind, meestal wreed als de natuur zelve, zag zich omringd van hovelingen en werd bedorven door dezelfde invloeden, die een zwak en innerlijk onbekwaam vorst bederven.

Door weinigen slechts werd maat gehouden; er waren geen belooning en straf meer, maar belooning of onthouding van belooning, of enkel loon en lof.

In huis, op school, op straat, het kind was of werd de baas, en blééf het, óók toen hij volwassen geworden was.

De trek ^e sneHe ontwikkeling der groote steden is mede,

naar de in zijne gevolgen, een der voorname oorzaken van groote tuchteloosheid onder de jeugd en onder de aankosteden. mende jongelingschap. Steden als Amsterdam, Rotterdam en den Haag (hoewel Rotterdam wel hét meest) hebben in weinige tientallen van jaren hare bevolking op abnormale wijze zien toenemen door vestiging van lieden van 't platteland, die werden

Sluiten