Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

sche als tegen de Oostenrijksche regeering hebben gewend. Dm had Wilhelm óf van den oorlog hebben moeten afzien, óf moeten beginnen alle sociaal-democratische aanvoerders achter slot en grendel te zetten, d. w. z. hij zou tegelijkertijd aan de entente en het Duitsehe proletariaat den oorlog hebben moeten verklaren. Het heerschende stelsel zou dan bij voorbaat t verloren zijn geweest, het Duitsehe volk zon echter zijn gered. Dit gevaar voor de regeerders des riiks zag Bethmann-HoUweg dan ook dadelijk in, en zijn streven was er niet zoozeer op gericht, den oorlog te 'verhinderen, als wel in het Duitsehe volk een gunstige moreele basis voor den oorlog te construeeren. Hierop wa« zijn belangstelling, zijn scherpzinnigheid gericht. En deze taak is hem gelukt. Daartoe mocht het Duitsehe volk niets vernemen van alles, wat zich na den moord te Serajewo wezenlijk tusschen Oostenrijk en Duitschlmd had afgespeeld. Wel kon men niet verhinderen, dat er sterke verontwaardiging over het optreden van Oostenrijk aan den dag trad, maar men slaagde er in, zijn eigen nimbus van vredesvriend te bewaren, wiens taak slechts werd bemoeilijkt door een tweede eigenschap van het „Deutsche Gremuet." even kostbaar als de vreedzaamheid, de trouw jegens den vriend, die ook stand houdt, als hij een misstap doet.

Het buitenland was inderdaad dadelijk wantrouwend geweest. Wij hebben daarvan reeds staaltjes gezien bij de Engelsche en de Fransche staatslieden. De Belg baron Bevens, schreef den 26sten Juli van Berlijn naar Brussel:.

„Het bestaan van een voorafberaamd plan tusschen Berlijn en Weenen wordt in de oogen vam mijn collega's en mij bewezen door de hardnekkigheid, waarmee men in de Wilhelmssitrasse doende is. te loochenen, dat men voor Donderdag jongstledlen (23 Juli) van den inhoud van de Oostnrijksche nota kennis had gehad."

Intusschen vermoedden ook de wantrouwige elementen niet, hoever dit „voorafberaamde plan"_sring. In het Duitsehe volk zelf was men mindler kritisch. Wel ontwaakte ook in zijn gelederen twijfel, doch in het algemeen geloofden zelfs niet degenen, die de regeering van Wilhelm tot alle schelmerij in staat achtten, dat zij zoo oneindig dom kon zijn, dat <z$ terwille van de Servische pijnen van Oostenrijk den wereldvrede en Duitschland's toekomst op het spel zou zetten.

Sluiten