Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

onderzocht. En men weet evenmin, of onze regeering op de verwijdering van den man heeft aangedrongen. In elk geval is hij nog hier. En het heeft mets veranderd aan de zaak, dat de man, dien men naar het leven stond en die natuurlijk, na den beraamden aanslag, juridisch ontslagen was van elke burgerlijke verplichting ten opzichte van het land, dat het op zijn leven aanlegde, naderhand gevangen werd genomen, veroordeeld en opgehangen. Ja, deze vertegenwoordiger van het Britsche rijk bekleedt nog de plaats van een ongekroond koning in ons land. De Britsche regeering heeft haar eer en die van haar vertegenwoordiger trachten te beschermen door hem in zijn positie te handhaven. En Noorwegen heeft zich aan die tactiek onderworpen, met het gevolg, dat zijn eigen eer er nu onder lijdt.

6 . Wie is verantwoordelijk voor deze staatkundige positie van Noorwegen ?

Door het publiek wordt, zooals vanzelf spreekt, de naaste vertegenwoordiger, de minister van buitenlandsche zaken, genoemd. Deze opvatting is in elk geval onjuist. Ten eerste is het niet duidelijk, hoeveel invloed men moet toeschrijven aan dien man, die door een onverklaarbare vergissing van woordvoerder van zijn partij eerste minister geworden is. Hij heeft openhartig bij verschillende gelegenheden bewijzen gegeven van zijn geestelijk niveau en van zijn beteekenis als eerste minister. Zijn opvatting pver de plichten der Noorsche buitenlandsche staatkunde is medegedeeld in de debatten over de troonrede van 22 februari 1917, toen hij blijkens het verslag, dat door hem niet is tegengesproken, (Aftenposten No 95 van 1917) gezegd heeft: „Onze buitenlandsche staatkunde wordt bepaald door het feit, dat wij economische belangen te behartigen hebben." De economische belangen der buitenlandsche politiek geven dus voor hem de plichten aan, die een volk tegenover de menschheid heeft, begrenzen die, en alleen daarmee moet men rekening houden. Dat de opvatting van dezen scheepsreeder over de taak van de wereldpolitiek, het volkenrecht en de natiën, er toe heeft medegewerkt de richting van onze buitenlandsche politiek te bepalen is, zijn psychologische gesteldheid en de richting van de politiek in aanmerking genomen, alleszins waarschijnlijk.

De officieele vertegenwoordiger heeft dus als zondebok gediend.

7° Het is echter niet zoo gemakkelijk. De regeering van een land is tot op zekere hoogte gebonden door de openbare meening en kan omgekeerd eischen door haar te worden gesteund. Wat heeft de Noorsche openbare meening gewild?

Het moet gezegd worden, dat de Noorsche openbare meening zich met bijzonder heeft geuit overeenkomstig de allereerste instincten, als vrijheidsgevoel en drang tot zelfbehoud. Daarentegen hebben wij ons verlaten op den eenen en op den anderen, slechts niet op ons zelve. Noch het despotisme in het oosten, noch dat in het westen heeft ons tot het besef van onze eigen waarde gebracht, en geen krenking heeft ons m woede doen ontsteken. De ervaringen hebben er ons niet toe geleid, onze positie in het noorden in een nieuw licht te zien of ons standpunt te herzien. De positie zou hebben geëischt, dat wij ons in

Sluiten