Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dat een half ontkerstend volk en een Christelijke overheid toen moeilijk samengingen.

De vrije school moest eerst nog onder Kappeyne's juk door, maar kreeg in 1889 wettelijke erkenning van haar belang door de toekenning van subsidie. Toen de Gemeenten de «* staatsschool ondanks die erkenning sterk gingen bevoorrechten, kwam de verhoogde subsidie onder het Kabinet-Kuyper, en later, onder het Kabinet-Heemskerk, de subsidie voor den bouw. De Grondwet van 1917 bracht den eisch van geldelijke f gelijkstelling der bizondere met de staatsschool. In het Bevredigingsrapport is die gelijkstelling uitgewerkt.

Intusschen is in het werkelijke leven de staatsschool niet meer een godsdienstige neutrale, maar onder den wassenden invloed van het socialisme veelszins ook een politiek neutrale school geworden. Natuurlijk, als de Bijbel weg moet, omdat Jezus als de Christus daarvan den inhoud vormt, dan blijft er in de leervakken voor Hem totaal geen plaats. Godsdienstig neutraal is een beginsel, dat doorwerkt.

Ik heb enkele hoofdtrekken uit de worsteling voor de Christelijke school even aangeroerd. Ik vat samen: Een staatsschool met positief Christelijk onderwijs naar de sohakeering der Christenheid in Nederland, met vrijheid van onderwijs ernaast. De school van ouders en particulieren de school voor allen, met een kleurlooze staatsschool ernaast. Erkenning der overheidsplioht tot overheidssteun aan de bizondere school. Verdwijning der bevoorrechting der staatsschool, door het geld, aan haar besteed, ook aan de bizondere te geven. Achter alle politiek, soms duidelijker, soms flauwer: tot behoud en sterking van het Christelijk volksleven. De school als school der ouders een resultaat dier ontwikkeling, niet dadelijk klaar en duidelijk gesteld, en reeds verflauwend onder de maatregelen, die de subsidieerende Staat pretendeert te moeten nemen.

Het beeld is onvolledig, maar voor mijn doel volledig genoeg. Terwijl de Christelijke school opbloeit en de vrije school voor allen halverwege het einddoel is genaderd, komt de poging van liberalen kant om een compromis te sluiten. Die poging heeft ook haar achtergrond. De vrije school is voor het bewustzijn der vrijzinnigen de hefboom der Christelijke

Sluiten