Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De versnippering van het grondbezit.

sonen, dat anders op deze hofstede leven kon, gedwongen is naar ander werk om te zienx).

In Friesland hebben de groote hoeven zich meestal staande kunnen houden, ofschoon ook daar eenzelfde verdeeling gewoonte was.

In Holland is de toestand wederom anders. Reeds aan het einde van de middeleeuwen ontstond het pachtwezen. Tegenover den verarmden boerenstand en den met schulden overladen adel kwamen toentertijd de zich in grooteren rijkdom en stijgende macht ontwikkelende steden. Deze rijke burgers kochten de hun van alle kanten aangeboden landerijen op en zoo ontstond het moderne pachtwezen, dat in den loop der tijden in geheel Nederland meer of minder inheemsch werd. Deze grondeigenaren kennen dikwijls hun eigen hofsteden en pachters niet. Zij innen gewoonlijk hun pacht door middel van een rentmeester. Het geheele pachtwezen komt dus voor een groot deel uit den ouden tijd voort.

Ter karakteriseering van den tegenwoordigen toestand moeten dus twee verschijnselen nader beschouwd worden: ten eerste: de oplossing van de grootere bedrijven in steeds kleinere en kleinste bedrijven *). Ten tweede, het gevolg van dit verschijnsel: dat de eigengeërfde boerenstand hoe langer hoe meer afneemt. De kleine bedrijven gaan bij den minsten tegenspoed in andere handen over*).

*) Zoo is ook in België de dichtheid van de bevolking de voornaamste reden tot migreeren. De groote verdeeling leidt tot de onmogelijkheid om eene familie te kunnen voeden en dwingt tot vertrek. Dr. J. Frost, Belgische Wanderarbeiter.

1

_ , .. tt a tt a ICO H.A. en

Bedrijven van x-j H.A. 5-xo H.A. | daarboven

1880 74.589 34.088 217

1893 77 767 34 245 204

1898 80.279 34-402 X95

X903 9X-424 34-798 184

1910 | 109.605 I 41-439 2X6

s) Rapporten van Marum en van Vries. Staatscommissie over de werkloosheid. Deel V. Verslag van de vierde sub-commissie.

De „Landarbeiderswet" Nov. 1917 in de ïle Kamer aangenomen beoogt door eene regeling van een goedkoop en gemakkelijk pachtwezen o.a. de gevolgen van tegenspoed eenigszins te neutraliseeren.

Sluiten