Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

voornamelijk in handen van kerkelijke mstelhngen van weldadigheid, al kunnen daartoe de particuliere hofjes hun aandeel bijdragen.

Een onderzoek hiernaar ingesteld deed zien, dat aan inschrijvingen op het Grootboek de binnen het Rijk gevestigde Armeninrichtingen een kapitaal bezaten ter waarde van ruim 77 milhoen gulden, aan waarde van ongebouwd en gebouwd eigendom ongeveer 116 milhoen gulden *).

Dit schijnt bijzonder weinig, gezien het uit vroegere eeuwen stammende kapitaalbezit.

De sommen, welke met eene gemiddelde regelmaat aan de kerkelijke armbesturen vermaakt worden, vertegenwoordigen een geweldige kapitaalophooping. Daar de afschrijvingen nergens gepubliceerd worden, is echter eene juiste schatting van het vermogen niet mogelijk').

Het overwicht der Katholieke kapitaalvorming vertoont zich eveneens in de naburige landen. In Pruisen wijzen de cijfers eenzelfde wanverhouding?aan. Gedurende de jaren 1889—1898 beliepen de fondsen voor Evangelische kerken en parochiege-

meenten M. 15.192.870

Voor Evang. Kerlrinstellingen, fondsen, genootschappen en vereenigingen „ 12.598.036

Te zamen M. 27.790.906

Voor de 3 bisdommen en de daarbij behoorende

instituten M 6.220.029

Voor Kath. kerken en parochiën „ 19.962.785

Voor Kath. kerkinstellingen, fondsen, enz „ 10.443.560

Te zamen») M. 36.626.374

De kathoheken maken 34 % der gezamenlijke bevolking uit, de Protestanten 64 % der inwoners van Pruisen «). Bepaalt men

^Memorie van Toelichting tot het Ontwerp van Wet op heffing eener belasting op de goederen in de Doode Hand, zitting 1915—1916, No. 209.

Hierover ook: Staatscommissie voor den Landbouw: Rapporten en voorstellen betreffende den oeconomischen toestand der landbouwers in Nederland, 1912, p. 17. ■ \ D-l Ned' HerV' diaconie teert ie*181 jaar een groot gedeelte van haar vermogen m, de Evang. Luth. diaconie heeft gemiddeld een jaarlijksch deficit van f 3.000, de Herst. Luth. diaconie in 1910 een van f 2,350. Het denkbeeld, dat de weldadigheidszin der kerkelijke lidmaten ieder jaar door collecten en bedragen genoeg geld zal opbrengen, heeft men geheel laten varen. Zulk een vertrouwen in de offervaardigheid vindt men alleen nog bij de Gereformeerden.

3) Voor latere jaren niet verkregen.

) Dr. M. Offenbacher, Konfession und soziale Schichtung.

Sluiten