Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

aantal: volgens ernstige onderzoekers waren er staten met een slavental van meer dan de helft der bevolking;

2°. dat de burgers — dat zijn dus de niet-slaven — in den regel heel weinig invloed uitoefenden op de regeering des lands, maar slechts in bijzondere gevallen en dan in hoofdzaak negatief: merkwaardig is daarbij vooral, dat dan de leiding noodig was van een volksmenner, die invloed en macht aan zich wist te trekken en den naam kreeg van— tyran!

3°. dat het directe ingrijpen van het volk, althans van het volksdeel, dat door de burgers gevormd werd, niet in staat is, op ons een sympathieken indruk te maken: het schervengericht b.v. heeft de antieke democratie niet beroemd gemaakt, maar— berucht!

Wend ik den blik naar de z.g. moderne democratieën, dan vind ik ook daar niets, dat mij als practisch doorvoerbaar te aanschouwen geef* wat ik theoretisch onmogelijk acht

Wat Engeland aangaat, 'behoef ik nauwelijks te zeggen, dat daar geen schijn of schaduw aanwezig is van wat men volksregeering zou kunnen noemen. De regeering is er in handen van 'eenige weinigen. Engeland is een oligarchisch geregeerd land, met dien verstande nog wel, dat de oligarchie er veel op plutocratie, geldoverheersching, gelijkt; er bestaat zelfs geen vrije pers, daar de bladen successievelijk zoo goed als alle aan gouden banden gelegd zijn en critiek op de regeering veelal zeer onvrij is.

Is dan de Amerikaansohe regeering soms een volksregeering? Kort vóór den oorlog schreef een Franschman, de reeds genoemde Fagaet, terecht, dat de amerikaansche president veel meer macht had dan menig monarch. En in de laatste maanden van den oorlog heeft het feit, dat de amerikaansche president op een belangrijk stuk over de vredesvraag in een half uur in ongunstigen zin beschikte, het overduidelijk bewijs geleverd, dat het amerikaansche volk geregeerd wordt, misschien zelfs zeer autocratisch, misschien ook zeer goed, maar dat het in elk geval zichzelf niet regeert.

En Frankrijk? Zeker, daar is iets, dat op een volksregeering gelijkt, maar dat evenzeer gelijkt op regeeringloosheid, op permanente, zij het misschien betrekkelijk goedaardige, anarchie. De dienst van de onbekwaamheid, zooals Fagaet het noemt, speelt er volgens hem de voornaamste rol en de afschuw van verantwoordelijkheid heet er te overheerschen!

Dat volksregeering iets onmogelijks is, wordt trouwens fa den laatsten tijd herhaaldelijk bewezen door de sociaal-democraten. Zeker, wie aan het wetenschappelijk socialisme van Marx vasthoudt, wil iets, dat aan volksregeering schijnbaar nabij komt. Maar de revisionisten, die ook in ons land den toon aangeven, sturen niet

Sluiten