Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

door de geestesverwarring van het oogenblik laten medesleepen. Alleen de socialisten der minderheid en enkele liberalen van den goeden ouden stempel hebben zich in Engeland met verscheidene intellektueelen, humanisten!, hervormers en radikaal-pacifisten, ook in andere landen, afgescheiden van het chauvinistisch' imperialisme dat ten oorlog dreef. Het is vooral uit deze kringen, dat van een geestelijke revolutionnaire bewustwording een ondersteuning kan verwacht worden voor het volk, die, waar zij wordt aangenomen, meer zal kunnen uitwerken, dan waar zij door onbuigzame sektarische bekrompenheid wordt afgestooten. Ook hier heeft Rusland een voorbeeld gegeven, waar de nieuwe organisatie alle kleingeestigheid vermijdend, tracht verschillende groepen van revolutionnairen te doen samenwerken met de meest bewüst geworden groepen der burgerij. Ik herinner hier wederom aan een ander artikel van Bernard Shaw naar aanleiding van het gebeurde in Rusland, dat onder den titel: „de roode Vlag" in de New Statesman verscheen. In deze sympathieke en ruime beschouwingen over de Russische revolutie herinnert Shaw er aan hoe geen enkele omwenteling werkelijk met succes is doorgevoerd zonder medewerking van de beste elementen uit de burgerij. Hij is zich bewust, dat, een klassen-evenwicht aan, te bevelen in plaats van' een onverzoenlijken klassen-strijd, den raadgever van beide kanten verwenschingen en beschuldigingen op den hals haalt. Echter een redelijk, d.w.z. een veelzijdig, door geen partij-vooroordeel beïnvloed inzicht zal zich zonder bedenken aan dergelijke miskenning prijsgeven. Ook de Rede, van welke de bezonnen redelijkheid het schoonste gewin is, is een god als een ander, die te dienen ernstige verplichtingen oplegt en een zelfverzaking eischt, die boven alle persoonlijk belang het heil der gemeenschap stelt. De redelijke humanist volgt, niet minder dan de Christen-socialist, dan de revolutionnaire Marxist of anarchist, een evangelie, wier wetten bindend voor hem zijn.

Uit Shaw's artikel „Beschuldigingen" in de New Statesman van 8 Juli 1916 sprak reeds een zelfde geest, waar hij opkwam tegen de lastercampagne der gele pers, die ook tegen lieden van het eigen land aanhoudend gevoerd wordt. Enkele zijner opmerkingen zijn wederom zóó raak en van zoo universeele waarheid, dat ik ze hier volgen laat:

Sluiten