Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

keling van het menschelijk geslacht moet worden beschouwd.

De ontwikkeling van het individu zelf (ontogenese) onderscheidt zich van de ontwikkeling der soort (phylogenese) in hoofdzaak daarin, dat voor de eerste slechts een afzienbare periode door de natuur beschikbaar wordt gesteld om het zelfde doel te bereiken, waarvoor de laatste onafzienbaren tijd noodig had: want bij de eerste kan vaak daar bekort worden, waar de laatste eerst met veel moeite en strijd vorderde.

Klaarblijkelijk was het in de phylogenese de strijd, die — een uitgangspunt kiezende van betrekkelijk stabiele verhoudingen — den weg baande tot verdere vervolmaking. De ontogenese bewijst, bij vergelijking met de phylogenese, dat een voortgezette worsteling nuttig is en dat op breede gebieden van het organische leven een duurzame overwinning kan worden behaald door een goede inrichting. Daarom is ook het einddoel, waarnaar alle ontwikkeling streeft, wederom een relatieve stabiliteit. Deze blijkt in de ontogenese daar bereikt te zijn, waar de natuur bekorting, in verhouding tot de phylogenese, mogelijk acht en derhalve blijvend geworden aanwinsten zonder vernieuwden strijd van de eene generatie op de andere overgaan. Zoo heeft bijvoorbeeld de ontogenetische ontwikkeling van den mensch zekere stadia in den plantaardigen en dierlijken ontwikkelingsstrijd reeds lang achter den rug en verwerft zij de blijvende aanwinsten daarvan door vreedzame overlevering.

Tegenover dergelijke stadia van bereikte relatieve stabiliteit, waarin dus de ontogenese verkort kan worden en waardoor dientengevolge de ontwikkelingsgang vergemakkelijkt wordt, staan andere, waarin de strijd nog niet volstreden is, maar juist integendeel steeds weer opnieuw ontbrandt om aan het zelfbewust-strijdende individu de tweespalt in zijn natuur, welke een gevolg zijner ontwikkeling is, openlijk te demonstreeren.

Het uitgangspunt voor de willekeurige verdere ontwikkeling vormen de bij de geboorte bestaande betrekkelijk stabiele verhoudingen, zooals die in de menschelijke natuur gegeven zijn.

Sluiten